عیسی بن مریم در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

جز
جایگزینی متن - 'ثابت' به 'ثابت'
جز (جایگزینی متن - 'سعیدیان‌فر، محمد جعفر و ایازی، سید محمد علی، [[فرهنگ‌نامه' به 'سعیدیان‌فر و ایازی، [[فرهنگ‌نامه')
جز (جایگزینی متن - 'ثابت' به 'ثابت')
خط ۲۷: خط ۲۷:


'''نکته''':
'''نکته''':
*درباره {{متن قرآن|مُتَوَفِّيكَ}} و دلالت آن بر [[مرگ]] [[عیسی]] همچنین نسبت به معنای: {{متن قرآن|وَرَافِعُكَ إِلَيَّ}} نیز در میان [[مفسران]] اقوال بسیاری مطرح شده، و بسیاری از آنان این [[آیه]] را چنین معنا می‌کنند: “ای [[عیسی]]، من میراننده تو هستم”. و برخی دیگر گفته‌اند: “من میراننده تو در بستر خودت هستم”. و بعضی دیگر می‌گویند: “من میراننده تو در وقت [[مرگ]] و پس از [[نزول]] از [[آسمان]] هستم”. در حالی که بعضی معنای: {{متن قرآن|إِنِّي مُتَوَفِّيكَ}} را در [[خواب]] [[تفسیر]] کرده و [[شاهد]] آن را [[آیه]]: {{متن قرآن|اللَّهُ يَتَوَفَّى الْأَنْفُسَ حِينَ مَوْتِهَا وَالَّتِي لَمْ تَمُتْ فِي مَنَامِهَا}}<ref>«خداوند، جان‌ها را هنگام مرگشان و آن (جان) را که نمرده است هنگام خوابیدن آن می‌گیرد» سوره زمر، آیه ۴۲.</ref> دانسته و گفته‌اند: {{متن قرآن|رَافِعُكَ إِلَيَّ}}، یعنی {{عربی|و أنت نائم؛ حتّی لا تخاف، بل تستیقظ و أنت فی السماء}}. تو را در حالی که در [[خواب]] هستی به [[آسمان]] میبریم تا نترسی. قدیمی‌ترین سخن [[کلام]] قتاده است که گفته: {{متن قرآن|إِنِّي مُتَوَفِّيكَ وَرَافِعُكَ إِلَيَّ}} از قبیل جابه‌جا کردن کلمه است، یعنی: {{عربی|رافعک إلی و متوفّیک}}. چون اول بردن و بعد مردن است. [[تأویل]] دیگری نیز از این [[آیه]] کرده‌اند و آن این است که واو در عبارت: {{متن قرآن|مُتَوَفِّيكَ وَرَافِعُكَ إِلَيَّ}} افاده ترتیب می‌کند و [[آیه]] بر این [[حقیقت]] دلالت می‌کند که [[خداوند]] این [[کارها]] را در [[حق]] او به انجام خواهد رساند. اما اینکه چگونه و چه زمانی آنها را انجام خواهد داد، امری است که باید درباره آن با ارائه [[دلیل]] سخن گفت، زیرا به [[دلیل]] [[ثابت]] شده که آن [[حضرت]] هم اکنون زنده است و در خبر از [[پیامبر اکرم]]{{صل}} [[روایت]] شده که فرمود: {{متن حدیث|أنه سینزل و یقتل الدّجال}} او فرود می‌آید و ### [[313]]### را می‌کشد”، آنگاه [[خداوند متعال]] پس از آن او را می‌میراند. [[فخر رازی]] می‌گوید: اینکه [[خداوند متعال]] می‌فرماید: {{متن قرآن|إِنِّي مُتَوَفِّيكَ}} یعنی [[عمر]] تو را به سرآمدش خواهم رساند، پس اکنون تو را بر می‌گیرم و وا نمی‌گذارم که تو را بکشند، بلکه تو را به [[آسمان]] خویش بالا می‌برم، در [[مقام]] [[مقرب]] [[فرشتگان]]، تا هرگز دستشان به تو نرسد. همچنین وی می‌گوید: {{متن قرآن|مُتَوَفِّيكَ}} یعنی من تو را می‌میرانم و از [[ابن عباس]] و [[محمد بن اسحاق]] نیز همین معنی [[روایت]] شده است که گفته‌اند: مقصود آن بود که [[دشمنان]] یهودی‌اش نتوانند کاری بکنند و به او دست نرسانند و او را نکشند، آنگاه [[خداوند متعال]] برای نکوداشتش او را به [[آسمان]] فرا برد<ref>تفسیر فخر رازی، ج۸، ص۶۷.</ref>. در [[تفسیر]] [[قرطبی]] آمده {{متن قرآن|مُتَوَفِّيكَ}} یعنی {{عربی|قابِضُکَ و رافعک إلی السماء، بدون الموت}}، مثل: {{عربی|توفیت مالی من فلان أی قبضته}}، یعنی [[خدای سبحان]] او را بدون [[مرگ]] و [[خواب]] به [[آسمان]] برد<ref>الجامع لاحکام القرآن، به نقل از إمام السیوطی و جهوده فی علوم القرآن، ص۴۸۰.</ref>. [[آلوسی]] هم می‌گوید: بیشتر این وجوه، به ویژه درباره اخیر بعید به نظر می‌رسند<ref>تفسیر روح المعانی، ج۳، ص۱۷۹.</ref>؛ [[محمد عبده]] در [[تفسیر]] المنار به آن تصریح کرده که [[علما]] در این باره دو نظر دارند: [[رأی]] نخست، که مشهور نیز هست، این است که [[خداوند متعال]] [[جسم]] آن [[حضرت]] را در حالی که زنده بود، فرا برد و آن [[حضرت]] در [[آخر الزمان]] فرود خواهد آمد و بر اساس [[شریعت محمدی]] در میان [[مردم]] [[حکم]] خواهد کرد، آنگاه [[خداوند]] او را خواهد میراند. اما راه دومی که از آن سخن می‌گوید که [[آیه]] بر ظاهر آن حمل شود، “توفّی” به معنای ظاهر مستفاد و متبادر از آن، یعنی “میراندن عادی” معنی شود، آن‌گاه به طور طبیعی “رفع/ فرا بردن” بعد از آن به معنای “رفع [[روح]]/ فرا بردن جان” خواهد بود<ref>تفسیر المنار، ج۳، ص۲۶۰.</ref>.
*درباره {{متن قرآن|مُتَوَفِّيكَ}} و دلالت آن بر [[مرگ]] [[عیسی]] همچنین نسبت به معنای: {{متن قرآن|وَرَافِعُكَ إِلَيَّ}} نیز در میان [[مفسران]] اقوال بسیاری مطرح شده، و بسیاری از آنان این [[آیه]] را چنین معنا می‌کنند: “ای [[عیسی]]، من میراننده تو هستم”. و برخی دیگر گفته‌اند: “من میراننده تو در بستر خودت هستم”. و بعضی دیگر می‌گویند: “من میراننده تو در وقت [[مرگ]] و پس از [[نزول]] از [[آسمان]] هستم”. در حالی که بعضی معنای: {{متن قرآن|إِنِّي مُتَوَفِّيكَ}} را در [[خواب]] [[تفسیر]] کرده و [[شاهد]] آن را [[آیه]]: {{متن قرآن|اللَّهُ يَتَوَفَّى الْأَنْفُسَ حِينَ مَوْتِهَا وَالَّتِي لَمْ تَمُتْ فِي مَنَامِهَا}}<ref>«خداوند، جان‌ها را هنگام مرگشان و آن (جان) را که نمرده است هنگام خوابیدن آن می‌گیرد» سوره زمر، آیه ۴۲.</ref> دانسته و گفته‌اند: {{متن قرآن|رَافِعُكَ إِلَيَّ}}، یعنی {{عربی|و أنت نائم؛ حتّی لا تخاف، بل تستیقظ و أنت فی السماء}}. تو را در حالی که در [[خواب]] هستی به [[آسمان]] میبریم تا نترسی. قدیمی‌ترین سخن [[کلام]] قتاده است که گفته: {{متن قرآن|إِنِّي مُتَوَفِّيكَ وَرَافِعُكَ إِلَيَّ}} از قبیل جابه‌جا کردن کلمه است، یعنی: {{عربی|رافعک إلی و متوفّیک}}. چون اول بردن و بعد مردن است. [[تأویل]] دیگری نیز از این [[آیه]] کرده‌اند و آن این است که واو در عبارت: {{متن قرآن|مُتَوَفِّيكَ وَرَافِعُكَ إِلَيَّ}} افاده ترتیب می‌کند و [[آیه]] بر این [[حقیقت]] دلالت می‌کند که [[خداوند]] این [[کارها]] را در [[حق]] او به انجام خواهد رساند. اما اینکه چگونه و چه زمانی آنها را انجام خواهد داد، امری است که باید درباره آن با ارائه [[دلیل]] سخن گفت، زیرا به [[دلیل]] ثابت شده که آن [[حضرت]] هم اکنون زنده است و در خبر از [[پیامبر اکرم]]{{صل}} [[روایت]] شده که فرمود: {{متن حدیث|أنه سینزل و یقتل الدّجال}} او فرود می‌آید و ### [[313]]### را می‌کشد”، آنگاه [[خداوند متعال]] پس از آن او را می‌میراند. [[فخر رازی]] می‌گوید: اینکه [[خداوند متعال]] می‌فرماید: {{متن قرآن|إِنِّي مُتَوَفِّيكَ}} یعنی [[عمر]] تو را به سرآمدش خواهم رساند، پس اکنون تو را بر می‌گیرم و وا نمی‌گذارم که تو را بکشند، بلکه تو را به [[آسمان]] خویش بالا می‌برم، در [[مقام]] [[مقرب]] [[فرشتگان]]، تا هرگز دستشان به تو نرسد. همچنین وی می‌گوید: {{متن قرآن|مُتَوَفِّيكَ}} یعنی من تو را می‌میرانم و از [[ابن عباس]] و [[محمد بن اسحاق]] نیز همین معنی [[روایت]] شده است که گفته‌اند: مقصود آن بود که [[دشمنان]] یهودی‌اش نتوانند کاری بکنند و به او دست نرسانند و او را نکشند، آنگاه [[خداوند متعال]] برای نکوداشتش او را به [[آسمان]] فرا برد<ref>تفسیر فخر رازی، ج۸، ص۶۷.</ref>. در [[تفسیر]] [[قرطبی]] آمده {{متن قرآن|مُتَوَفِّيكَ}} یعنی {{عربی|قابِضُکَ و رافعک إلی السماء، بدون الموت}}، مثل: {{عربی|توفیت مالی من فلان أی قبضته}}، یعنی [[خدای سبحان]] او را بدون [[مرگ]] و [[خواب]] به [[آسمان]] برد<ref>الجامع لاحکام القرآن، به نقل از إمام السیوطی و جهوده فی علوم القرآن، ص۴۸۰.</ref>. [[آلوسی]] هم می‌گوید: بیشتر این وجوه، به ویژه درباره اخیر بعید به نظر می‌رسند<ref>تفسیر روح المعانی، ج۳، ص۱۷۹.</ref>؛ [[محمد عبده]] در [[تفسیر]] المنار به آن تصریح کرده که [[علما]] در این باره دو نظر دارند: [[رأی]] نخست، که مشهور نیز هست، این است که [[خداوند متعال]] [[جسم]] آن [[حضرت]] را در حالی که زنده بود، فرا برد و آن [[حضرت]] در [[آخر الزمان]] فرود خواهد آمد و بر اساس [[شریعت محمدی]] در میان [[مردم]] [[حکم]] خواهد کرد، آنگاه [[خداوند]] او را خواهد میراند. اما راه دومی که از آن سخن می‌گوید که [[آیه]] بر ظاهر آن حمل شود، “توفّی” به معنای ظاهر مستفاد و متبادر از آن، یعنی “میراندن عادی” معنی شود، آن‌گاه به طور طبیعی “رفع/ فرا بردن” بعد از آن به معنای “رفع [[روح]]/ فرا بردن جان” خواهد بود<ref>تفسیر المنار، ج۳، ص۲۶۰.</ref>.
در یک جمع‌بندی، این [[آیه]] از نظر این دسته از [[مفسران]] با احتمالات زیر است:
در یک جمع‌بندی، این [[آیه]] از نظر این دسته از [[مفسران]] با احتمالات زیر است:
#{{عربی|رافعک إلی و متوفّیک}}، [[کلام]] متضمّن تقدیم و تأخیر است؛
#{{عربی|رافعک إلی و متوفّیک}}، [[کلام]] متضمّن تقدیم و تأخیر است؛
۲۲۴٬۹۰۳

ویرایش