جز
جایگزینی متن - 'تکیه' به 'تکیه'
بدون خلاصۀ ویرایش |
جز (جایگزینی متن - 'تکیه' به 'تکیه') |
||
| خط ۱۰۲: | خط ۱۰۲: | ||
در [[آیه]] ۴۴ [[اسراء]] از تسبیح و [[حمد]] همه موجودات [[جهان]] [[سخن]] به میان آمده است: {{متن قرآن|تُسَبِّحُ لَهُ السَّمَاوَاتُ السَّبْعُ وَالأَرْضُ وَمَن فِيهِنَّ وَإِن مِّن شَيْءٍ إِلاَّ يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ وَلَكِن لاَّ تَفْقَهُونَ تَسْبِيحَهُمْ إِنَّهُ كَانَ حَلِيمًا غَفُورًا}}<ref> آسمانهای هفتگانه و زمین و آنچه در آنهاست او را به پاکی میستایند و هیچ چیز نیست مگر اینکه او را به پاکی میستاید اما شما ستایش آنان را در نمییابید؛ بیگمان او بردباری آمرزنده است؛ سوره اسراء، آیه:۴۴.</ref>. درباره [[حقیقت]] این حمد و تسبیح دو [[تفسیر]] وجود دارد: | در [[آیه]] ۴۴ [[اسراء]] از تسبیح و [[حمد]] همه موجودات [[جهان]] [[سخن]] به میان آمده است: {{متن قرآن|تُسَبِّحُ لَهُ السَّمَاوَاتُ السَّبْعُ وَالأَرْضُ وَمَن فِيهِنَّ وَإِن مِّن شَيْءٍ إِلاَّ يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ وَلَكِن لاَّ تَفْقَهُونَ تَسْبِيحَهُمْ إِنَّهُ كَانَ حَلِيمًا غَفُورًا}}<ref> آسمانهای هفتگانه و زمین و آنچه در آنهاست او را به پاکی میستایند و هیچ چیز نیست مگر اینکه او را به پاکی میستاید اما شما ستایش آنان را در نمییابید؛ بیگمان او بردباری آمرزنده است؛ سوره اسراء، آیه:۴۴.</ref>. درباره [[حقیقت]] این حمد و تسبیح دو [[تفسیر]] وجود دارد: | ||
#تمامی ذرات این [[عالم]] اعم از جاندار و بیجان، [[عاقل]] و غیر عاقل، همه دارای نوعی [[درک]] و شعورند و در عالم خود [[خدا]] را همراه با حمد، تسبیح میگویند. هرچند ما به [[ادراک]] آن [[قادر]] نیستیم. | #تمامی ذرات این [[عالم]] اعم از جاندار و بیجان، [[عاقل]] و غیر عاقل، همه دارای نوعی [[درک]] و شعورند و در عالم خود [[خدا]] را همراه با حمد، تسبیح میگویند. هرچند ما به [[ادراک]] آن [[قادر]] نیستیم. | ||
#مجموعه [[نظام هستی]] و [[اسرار]] شگفتانگیز نهفته در هر یک از موجودات با زبان بیزبانی البته با [[صراحت]] از [[قدرت]] و [[عظمت]] [[خالق]] خود و [[علم]] و [[حکمت]] بیانتهای او سخن میگویند، آنگونه که یک تابلو نفیس نقاشی یا یک قطعه [[شعر]] [[زیبا]] و نغز با زبان حال از یک سو صفات برجسته [[ابداع]] کننده خود را بیان میدارد "حمد" و از سوی دیگر [[عیب]] و [[نقص]] را از او [[نفی]] میکند "تسبیح"؛ مانند اینکه در آیه ۴۱ [[سوره نور]] در کنار [[یادآوری]] تسبیح همه موجودات، بر تسبیح پرندگان بال گشوده در فضای | #مجموعه [[نظام هستی]] و [[اسرار]] شگفتانگیز نهفته در هر یک از موجودات با زبان بیزبانی البته با [[صراحت]] از [[قدرت]] و [[عظمت]] [[خالق]] خود و [[علم]] و [[حکمت]] بیانتهای او سخن میگویند، آنگونه که یک تابلو نفیس نقاشی یا یک قطعه [[شعر]] [[زیبا]] و نغز با زبان حال از یک سو صفات برجسته [[ابداع]] کننده خود را بیان میدارد "حمد" و از سوی دیگر [[عیب]] و [[نقص]] را از او [[نفی]] میکند "تسبیح"؛ مانند اینکه در آیه ۴۱ [[سوره نور]] در کنار [[یادآوری]] تسبیح همه موجودات، بر تسبیح پرندگان بال گشوده در فضای تکیه شده از اینروست که این پرندگان سنگین برخلاف [[قانون]] [[جاذبه]] بر فراز [[آسمانها]] به ویژه هنگامی که بالهای خود را صاف نگه داشته و بر امواج هوا سوارند، بیآنکه فشاری به خود بیاورند با سرعت زیاد به هر سو که بخواهند میگردند و پیش میروند<ref>نمونه، ج۱۴، ص۴۹۷ ـ ۴۹۹.</ref>. | ||
تفسیر دوم در حدّ خود مطلبی صحیح است؛ ولی با توجه به ذیل آیه ۴۴ [[سوره اسراء]]: {{متن قرآن|وَلَكِن لاَّ تَفْقَهُونَ تَسْبِيحَهُمْ}} که به صراحت [[آگاهی]] از تسبیح موجودات را از [[انسانها]] نفی میکند، نمیتواند مقصود از [[آیه]] باشد، زیرا [[تفسیر]] مذکور برای ما فهمیدنی است<ref>المیزان، ج۱۳، ص۱۱۱ ـ ۱۱۲.</ref>، افزون بر این به [[کار]] بردن کلماتی مانند [[ضمیر]] جمع عقلا "هُمْ" در آیه یاد شده<ref>شرح الاسماء، ص۴۱۰.</ref> یا واژه {{متن قرآن|مَنْ}} در آیه {{متن قرآن|يُسَبِّحُ لَهُ مَن فِي السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ}}<ref> آیا در نیافتهای هر که در آسمانها و زمین است خداوند را به پاکی میستایند؟؛ سوره نور، آیه: ۴۱.</ref>.<ref>نمونه، ج۱۴، ص۴۹۸.</ref>، تأییدی بر تفسیر نخست است که [[تسبیح]] موجودات آگاهانه و اختیاری است<ref>مفردات، ص۳۹۳، «سبح».</ref>: {{متن قرآن|كُلٌّ قَدْ عَلِمَ صَلاتَهُ وَتَسْبِيحَهُ}}<ref> هر یک نماز و نیایش خود را دانسته است؛ سوره نور، آیه:۴۱.</ref> چنان که [[شعور]] و [[ادراک]] همه موجودات، در جای خود [[مبرهن]] و نیز مؤید به [[کشف]] و [[شهود عرفانی]] است<ref>تفسیر صدرالمتألهین، ج۶، ص۱۴۸.</ref>، از همین رو برخی [[عارفان]] [[نفس]] ناطقه را مخصوص [[انسان]] ندانسته، آن را برای دیگر حیوانات و جمادات [[ثابت]] دانستهاند<ref>شرح فصوص الحکم، ص۷۹ ـ ۸۰.</ref>. | تفسیر دوم در حدّ خود مطلبی صحیح است؛ ولی با توجه به ذیل آیه ۴۴ [[سوره اسراء]]: {{متن قرآن|وَلَكِن لاَّ تَفْقَهُونَ تَسْبِيحَهُمْ}} که به صراحت [[آگاهی]] از تسبیح موجودات را از [[انسانها]] نفی میکند، نمیتواند مقصود از [[آیه]] باشد، زیرا [[تفسیر]] مذکور برای ما فهمیدنی است<ref>المیزان، ج۱۳، ص۱۱۱ ـ ۱۱۲.</ref>، افزون بر این به [[کار]] بردن کلماتی مانند [[ضمیر]] جمع عقلا "هُمْ" در آیه یاد شده<ref>شرح الاسماء، ص۴۱۰.</ref> یا واژه {{متن قرآن|مَنْ}} در آیه {{متن قرآن|يُسَبِّحُ لَهُ مَن فِي السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ}}<ref> آیا در نیافتهای هر که در آسمانها و زمین است خداوند را به پاکی میستایند؟؛ سوره نور، آیه: ۴۱.</ref>.<ref>نمونه، ج۱۴، ص۴۹۸.</ref>، تأییدی بر تفسیر نخست است که [[تسبیح]] موجودات آگاهانه و اختیاری است<ref>مفردات، ص۳۹۳، «سبح».</ref>: {{متن قرآن|كُلٌّ قَدْ عَلِمَ صَلاتَهُ وَتَسْبِيحَهُ}}<ref> هر یک نماز و نیایش خود را دانسته است؛ سوره نور، آیه:۴۱.</ref> چنان که [[شعور]] و [[ادراک]] همه موجودات، در جای خود [[مبرهن]] و نیز مؤید به [[کشف]] و [[شهود عرفانی]] است<ref>تفسیر صدرالمتألهین، ج۶، ص۱۴۸.</ref>، از همین رو برخی [[عارفان]] [[نفس]] ناطقه را مخصوص [[انسان]] ندانسته، آن را برای دیگر حیوانات و جمادات [[ثابت]] دانستهاند<ref>شرح فصوص الحکم، ص۷۹ ـ ۸۰.</ref>. | ||