بنی مصلق بن سعد

نسخه‌ای که می‌بینید نسخه‌ای قدیمی از صفحه‌است که توسط Jaafari (بحث | مشارکت‌ها) در تاریخ ‏۲۵ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۳۹ ویرایش شده است. این نسخه ممکن است تفاوت‌های عمده‌ای با نسخهٔ فعلی بدارد.

نسب بنی مصطلق

این طایفه -که از افرادش در منابع با نسبت «المصطلقی» یاد می‌شود-[۱]، از اعراب قحطانی[۲] و از شاخه‌های قبیله بزرگ خزاعه و ازد هستند که نسب از جذیمة (مصطلق) بن سعد بن عمرو بن ربیعة بن حارثة بن عمرو بن عامر بن حارثة بن إمریءالقیس بن ثَعلبة بن مازن بن ازد می‌برند[۳]. مُصطَلِق از باب «مفتعل» و مشتق از واژه «الصلق»، به معنای «قوت صوت» است[۴]؛ و چون جذیمة بن سعد، برخوردار از صدای زیبا بود، به سبب صدای خوب و بلندش، او را «مصطلق»[۵]، و از نسل او با عنوان «بنی المصطلق» و گاه به اختصار «بَلمصطلق» یاد کرده‌اند[۶]. وی فرزندانی به نام‌های مالک، قیس و مازن داشت[۷] که همراه با دیگر فرزندانشان، طایفه معروف «بنی المصطلق» را بنیان نهادند.[۸]

منازل و مساکن این قوم

این طایفه در حجاز[۹] و در مناطق میانی مکه و مدینه سکونت داشتند[۱۰]. دیارشان «راحَة فرُوع»[۱۱] و «عُسْفان»[۱۲]، و از آب‌هایشان می‌توان به «الشُهده»[۱۳] و «مُرَیسیع»[۱۴] -در ناحیه قُدَید در نزدیکی مکه[۱۵]- اشاره کرد. کوفه[۱۶] و نیز اطراف حرّه بنی عضیده -از پایین خانه عمر بن عبدالعزیز در این حره تا خانه‌ای که بدان دار الخزازین گفته می‌شد- هم، از دیگر منازل بنی مصطلق به شمار رفته‌اند که در آن، جمعی از ایشان، همراه با بنی اعمام خود بنی کعب بن عمرو سکونت داشتند[۱۷].[۱۸]

منابع

پانویس

  1. ابن اثیر، اللباب فی تهذیب الأنساب، ج۳، ص۲۲۰؛ سمعانی بر خلاف دیگر نسب‌شناسان، از سعد بن عمرو –پدر جذیمة بن سعد- به عنوان «مصطلق» یاد کرده، نسبت «المصطلقی» را نسبتی برای فرزندان او عنوان کرده است. (سمعانی، الأنساب، ج۱۲، ص۲۹۱.)
  2. ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۲، ص۴۵۵؛ عمر رضا کحّاله، معجم قبائل العرب، ج‌۳، ص۱۱۰۴؛ زرکلی، الاعلام، ج۷، ص۲۴۷. برخی علما، آنان را در شمار طوایف مضری (از قبایل عدنانی) و از فرزندان سعد بن عمرو بن عامر بن قُمعَة بن الیاس بن مضر بن نِزِار بن مَعدِ بن عَدنان گفته‌اند. (ابن‌حزم، جمهرة انساب العرب، ص۲۳۹)
  3. ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج‌۲، ص۴۵۵.
  4. ابن درید، الاشتقاق، ص۴۷۶؛ عوتبی صحاری، الأنساب، ج‌۲، ص۵۹۸.
  5. ابن درید، الاشتقاق، ص۴۷۶؛ ابن عبد البر، الاستیعاب فی معرفة الاصحاب، ج۳، ص۱۰۱؛ عوتبی صحاری، الأنساب، ج‌۲، ص۵۹۸.
  6. ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۲، ص۴۸.
  7. ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۲، ص۴۵۵.
  8. حسینی ایمنی، سید علی اکبر، مکاتبه اختصاصی با دانشنامه مجازی امامت و ولایت.
  9. بامطرف، الجامع(جامع شمل أعلام المهاجرین المنتسبین إلی الیمن و قبائلهم)، ج۴، ص۴۸۵.
  10. جواد علی، المفصل فی تاریخ العرب قبل الإسلام، ج۷، ص۳۷۷.
  11. یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۳، ص۱۲؛ عمر رضا کحّاله، معجم قبائل العرب، ج‌۳، ص۱۱۰۴.
  12. بکری، معجم ما استعجم، ج۳، ص۹۴۲. نیز ر.ک: یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۴، ص۱۲۱-۱۲۲.
  13. عمر رضا کحّاله، معجم قبائل العرب، ج‌۳، ص۱۱۰۴؛ بامطرف، الجامع (جامع شمل أعلام المهاجرین المنتسبین إلی الیمن و قبائلهم)، ج۴، ص۴۸۵.
  14. محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۲، ص۶۰۴؛ بکری، معجم ما استعجم، ج۴، ص۱۲۲۰.
  15. یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۴، ص۳۱۳.
  16. ر.ک: ابن حبان، تاریخ الصحابه، ص۱۷۷؛ ابونعیم، معرفة الصحابه، ج۳، ص۴۰۱.
  17. نمیری، تاریخ المدینة المنوره، ج۱، ص۲۶۸.
  18. حسینی ایمنی، سید علی اکبر، مکاتبه اختصاصی با دانشنامه مجازی امامت و ولایت.