اسحاق بن یعقوب

آشنایی اجمالی

اسحاق بن یعقوب^[۱] که در شمار محدثان طبقه هشتم جای دارد، از راویان امامی در دوران غیبت صغرا و از اصحاب امام زمان(ع) است. برخی وی را برادر محمد بن یعقوب کلینی پنداشته‌اند^[۲]، لکن شواهدی برای اثبات این انتساب وجود ندارد^[۳]. وی توقیعاتی را از آن حضرت روایت کرده است^[۴] و از محدثانی همچون محمد بن عثمان عمری^[۵] حدیث آموخته و روایت کرده است. وی دارای شاگردان و راویانی نیز بوده که مشهورترین ایشان محمد بن یعقوب کلینی^[۶] و سعد بن عبدالله اشعری^[۷] می‌باشند^[۸].

نام این راوی در کتب رجالی قدما ذکر نشده و از راویان مجهول یا مهمل به شمار می‌رود؛ با این حال، شواهدی غیرمستقیم بر وثاقت وی دلالت دارد. نقل حدیث توسط محدثان سخت‌گیری چون کلینی و سعد بن عبدالله اشعری از وی، نشان‌دهنده اعتماد آنان است؛ چنان‌که نجاشی، سعد را فقیه و سرشناس طایفه خوانده است^[۹].^[۱۰]

منابع

جوادی آملی، عبدالله، رجال تفسیری ج۳

پانویس

↑ ر.ک: منهج المقال، ج۲، ص۲۸۹، ش۴۸۲؛ جامع الرواه، ج۱، ص۸۹؛ الوجیزة فی الرجال، ص۶۲، ش۱۶۸؛ منتهی المقال، ج۲، ص۳۳، ش۳۱۷؛ شعب المقال، ص۲۴۲، ش۵۰؛ تنقیح المقال، ج۹، ص۲۲۷، ش۲۰۵۱؛ زبدة المقال، ج۱، ص۱۸۲؛ معجم رجال الحدیث، ج۳، ص۲۳۶، ش۱۲۰۱؛ قاموس الرجال، ج۱، ص۷۸۵، ضمن ش۷۴۵.
↑ ر.ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۷۸۵، ش۷۴۵؛ القول الرشید فی الاجتهاد و التقلید، ج۱، ص۲۰۱.
↑ إعلام الوری، ج۲، ص۲۷۰؛ الخرائج و الجرائح، ج۳، ص۱۱۱۳، ح۳۰؛ منتخب الأنوار المضیئه، ص۱۲۲؛ الوافی، ج۲، ص۴۲۵؛ بحارالانوار، ج۵۳، ص۱۸۰، ح۱۰.
↑ تفسیر کنز الدقائق، ج۴، ص۲۴۶ به نقل از کمال الدین و تمام النعمة، ج۲، ص۴۸۳، ح۴.
↑ ر.ک: مستدرکات علم رجال الحدیث، ج۷، ص۲۰۳، ش۱۳۸۶۹.
↑ رسالة فی ثبوت الهلال، ص۷۲.
↑ الإمامة و التبصره، ص۱۴۱: سعد بن عبد الله، عن إسحاق بن یعقوب، قال: سمعت الشیخ العمری.
↑ "وأخبرني جماعة، عن جعفر بن محمد بن قولويه وأبي غالب الزراري وغيرهما، عن محمد بن یعقوب الكليني، عن إسحاق بن يعقوب، قال سألت محمد بن عثمان العمري" طوسی، الغیبه، ص۲۹۰.
↑ "شيخ هذه الطائفة وفقيهها ووجهها رجال النجاشی، ص۱۷۷، ش۴۶۷.
↑ ر.ک: جوادی آملی، عبدالله، رجال تفسیری ج۳، ص۵۷۲-۵۷۷.

[1] ر.ک: منهج المقال، ج۲، ص۲۸۹، ش۴۸۲؛ جامع الرواه، ج۱، ص۸۹؛ الوجیزة فی الرجال، ص۶۲، ش۱۶۸؛ منتهی المقال، ج۲، ص۳۳، ش۳۱۷؛ شعب المقال، ص۲۴۲، ش۵۰؛ تنقیح المقال، ج۹، ص۲۲۷، ش۲۰۵۱؛ زبدة المقال، ج۱، ص۱۸۲؛ معجم رجال الحدیث، ج۳، ص۲۳۶، ش۱۲۰۱؛ قاموس الرجال، ج۱، ص۷۸۵، ضمن ش۷۴۵.

[2] ر.ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۷۸۵، ش۷۴۵؛ القول الرشید فی الاجتهاد و التقلید، ج۱، ص۲۰۱.

[3] إعلام الوری، ج۲، ص۲۷۰؛ الخرائج و الجرائح، ج۳، ص۱۱۱۳، ح۳۰؛ منتخب الأنوار المضیئه، ص۱۲۲؛ الوافی، ج۲، ص۴۲۵؛ بحارالانوار، ج۵۳، ص۱۸۰، ح۱۰.

[4] تفسیر کنز الدقائق، ج۴، ص۲۴۶ به نقل از کمال الدین و تمام النعمة، ج۲، ص۴۸۳، ح۴.

[5] ر.ک: مستدرکات علم رجال الحدیث، ج۷، ص۲۰۳، ش۱۳۸۶۹.

[6] رسالة فی ثبوت الهلال، ص۷۲.

[7] الإمامة و التبصره، ص۱۴۱: سعد بن عبد الله، عن إسحاق بن یعقوب، قال: سمعت الشیخ العمری.

[8] "وأخبرني جماعة، عن جعفر بن محمد بن قولويه وأبي غالب الزراري وغيرهما، عن محمد بن یعقوب الكليني، عن إسحاق بن يعقوب، قال سألت محمد بن عثمان العمري" طوسی، الغیبه، ص۲۹۰.

[9] "شيخ هذه الطائفة وفقيهها ووجهها رجال النجاشی، ص۱۷۷، ش۴۶۷.

[10] ر.ک: جوادی آملی، عبدالله، رجال تفسیری ج۳، ص۵۷۲-۵۷۷.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]

[۹]

[۱۰]