زیاد بن جاریه تمیمی
آشنایی اجمالی
نسبت وی را دمشقی[۱] و نامش را زید و یزید هم گفتهاند، اما زیاد را درست دانسته[۲] و بر اشتباه بودن یزید تأکید کردهاند[۳]. برخی منابع وی را در شمار صحابه آوردهاند[۴]، ولی بیشتر منابع او را تابعی دانسته[۵] و صحابی بودن وی را نپذیرفته[۶] و حتی به عنوان «شیخ مجهول» از او یاد کردهاند[۷]. ابن حجر[۸] در بخش چهارم الاصابه (توهمات) از وی یاد کرده است و میگوید: وی تابعی بوده و حدیثی به شکل مرسل نقل کرده است که به سبب نقل این حدیث، ابن ابیعاصم و به دنبال او ابونعیم و ابوموسی[۹] او را در شمار صحابه آوردهاند. ابن حجر[۱۰] نیز میگوید: اینکه ابن حبان با قاطعیت او را تابعی دانسته و نسائی نیز او را توثیق کرده دلالت میکند که وی تابعی است. به هر حال وی در حدیث یاد شده میگوید: رسول خدا(ص) فرمود: اگر کسی گدایی کند در حالی که خودش چیزی دارد که او را بینیاز میسازد، بر آتش دوزخ خود میافزاید؛ پرسیدند: چه مقدار او را بینیاز میکند؟ فرمود: به اندازهای که غذای صبح و شام را داشته باشد[۱۱]. زیاد روایت دیگری، از حبیب بن مسلمه از رسول خدا(ص)، درباره غنیمت نقل کرده است[۱۲]. به هر حال، نام وی در شمار کسانی آمده که یک حدیث از رسول خدا(ص) نقل کردهاند[۱۳]؛ اما وی بیشتر راوی حبیب بن مسلمه بوده و اهل شام و مکحول از او روایت نقل کردهاند[۱۴].[۱۵]
منابع
پانویس
- ↑ بخاری، التاریخ الکبیر، ج۳، ص۳۴۸؛ ابن حبان، کتاب الثقات، ج۴، ص۲۵۲.
- ↑ مزی، تهذیب الکمال، ج۹، ص۴۴۰.
- ↑ ابن حبان، کتاب الثقات، ج۴، ص۲۵۲.
- ↑ ابونعیم، معرفه الصحابه، ج۳، ص۱۲۱۶؛ ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۳۳۲.
- ↑ ابن حبان، کتاب الثقات، ج۴، ص۲۵۲.
- ↑ ذهبی، تجرید اسماء الصحابه، ج۱، ص۱۹۴.
- ↑ ابن ابیحاتم، الجرح والتعدیل، ج۳، ص۵۲۷.
- ↑ ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۵۳۸.
- ↑ مدینی، م ۵۸۱ به احتمال در ذیل استیعاب.
- ↑ ابن حجر، تهذیب التهذیب، ج۳، ص۳۰۸.
- ↑ ابونعیم، معرفه الصحابه، ج۳، ص۱۲۱۶؛ ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۳۳۲.
- ↑ ر.ک: بخاری، التاریخ الکبیر، ج۳، ص۳۴۸؛ ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۱۲، ص۶۳؛ مزی، تهذیب الکمال، ج۹، ص۴۴۰.
- ↑ ابن حزم، اسما الصحابه، ص۳۹۰؛ ابن جوزی، تلقیح فهوم اهل الاثر فی عیون التاریخ والسیر، ص۳۸۰.
- ↑ ابن حبان، کتاب الثقات، ج۴، ص۲۵۲؛ مزی، تهذیب الکمال، ج۹، ص۴۴۰.
- ↑ محمدی، رمضان، مقاله «زیاد بن جاریه تمیمی»، دانشنامه سیره نبوی ج۳، ص۴۰۸.