مساوات در فقه سیاسی: تفاوت میان نسخه‌ها

خط ۱۲۸: خط ۱۲۸:
'''۱. مساوات در [[آفرینش انسان]]:''' همه [[انسان‌ها]] در بنیاد و ریشه [[انسانی]]، برابرند و همه از یک پدر و مادر [[آفریده]] شده‌اند. برابر این اصل، همه انسان‌ها از هر نوع نژاد، [[زبان]]، [[فرهنگ]] و حتی جنس برابرند. این نوع مساوات شامل استعدادها، توانمندی‌های بالقوه و امکان [[تکامل]] در دو جنبه مادی و [[معنوی]] نیز می‌شود و [[اختلاف]] [[عقیده]] و یا سایر مرزبندی‌های صوری نمی‌تواند این برابری را از میان بردارد.
'''۱. مساوات در [[آفرینش انسان]]:''' همه [[انسان‌ها]] در بنیاد و ریشه [[انسانی]]، برابرند و همه از یک پدر و مادر [[آفریده]] شده‌اند. برابر این اصل، همه انسان‌ها از هر نوع نژاد، [[زبان]]، [[فرهنگ]] و حتی جنس برابرند. این نوع مساوات شامل استعدادها، توانمندی‌های بالقوه و امکان [[تکامل]] در دو جنبه مادی و [[معنوی]] نیز می‌شود و [[اختلاف]] [[عقیده]] و یا سایر مرزبندی‌های صوری نمی‌تواند این برابری را از میان بردارد.


به دلیل این نوع [[وحدت]] و همگونی ذاتی که در [[شخصیت]] انسانی نهفته است، همواره امکان بازگشت انسان‌ها به وحدت و [[همدلی]] وجود دارد و با وجود مرزبندی‌های گوناگونی که بین واحدهای بشری فاصله افکنده است، انسان‌ها می‌توانند [[جامعه واحد جهانی]] را [[جامه]] عمل بپوشانند.
به دلیل این نوع [[وحدت]] و همگونی ذاتی که در [[شخصیت]] انسانی نهفته است، همواره امکان بازگشت انسان‌ها به وحدت و همدلی وجود دارد و با وجود مرزبندی‌های گوناگونی که بین واحدهای بشری فاصله افکنده است، انسان‌ها می‌توانند [[جامعه واحد جهانی]] را [[جامه]] عمل بپوشانند.


در تجزیه و تحلیل اسلام از [[انسان]] و [[جامعه بشری]]، انسان‌های اولیه به‌گونه‌ای همسو و [[متحد]] [[زندگی]] می‌کرده‌اند و [[اختلافات]] و مرزبندی‌ها به تدریج بر اساس افزون‌طلبی‌ها و [[انحراف]] از خواسته‌های [[فطری]] بین آنها فاصله ایجاد کرده؛
در تجزیه و تحلیل اسلام از [[انسان]] و [[جامعه بشری]]، انسان‌های اولیه به‌گونه‌ای همسو و [[متحد]] [[زندگی]] می‌کرده‌اند و [[اختلافات]] و مرزبندی‌ها به تدریج بر اساس افزون‌طلبی‌ها و [[انحراف]] از خواسته‌های [[فطری]] بین آنها فاصله ایجاد کرده؛
خط ۱۶۷: خط ۱۶۷:
توجه به واقعیت‌های عینی شرایط [[مشروطه]]، رقیب وی یعنی شیخ فضل‌الله نوری را بر آن می‌دارد که رویکردی درست در جهت مخالف داشته باشد. وی [[اصل مساوات]] را یک مقوله [[سیاسی]] وارداتی از غرب دانسته و آن را در [[نظام اسلامی]] نه‌تنها [[نفی]] می‌کند، بلکه خلاف آن را [[اثبات]] می‌کند. به [[عقیده]] شیخ فضل‌الله نوری که خود چون [[میرزای نایینی]] یک [[فقیه]] است، [[حقوق]] در افراد مختلف، متفاوت و [[مسئولیت‌ها]] را نیز با [[اختلاف]] در شرایط به‌طور کامل مختلف قلمداد می‌کند. افزون بر این، او [[معتقد]] بود که در [[آینده]] از اصل مساوات سوءاستفاده‌های فراوانی خواهد شد، که قابل [[پیشگیری]] نیست؛
توجه به واقعیت‌های عینی شرایط [[مشروطه]]، رقیب وی یعنی شیخ فضل‌الله نوری را بر آن می‌دارد که رویکردی درست در جهت مخالف داشته باشد. وی [[اصل مساوات]] را یک مقوله [[سیاسی]] وارداتی از غرب دانسته و آن را در [[نظام اسلامی]] نه‌تنها [[نفی]] می‌کند، بلکه خلاف آن را [[اثبات]] می‌کند. به [[عقیده]] شیخ فضل‌الله نوری که خود چون [[میرزای نایینی]] یک [[فقیه]] است، [[حقوق]] در افراد مختلف، متفاوت و [[مسئولیت‌ها]] را نیز با [[اختلاف]] در شرایط به‌طور کامل مختلف قلمداد می‌کند. افزون بر این، او [[معتقد]] بود که در [[آینده]] از اصل مساوات سوءاستفاده‌های فراوانی خواهد شد، که قابل [[پیشگیری]] نیست؛


'''۱۰. مساوات در دیدگاه [[امام خمینی]] ([[قدس سره]]):''' امام خمینی نیز توجه بیشتر خود را به واقعیت‌ها و مصادیق مساوات معطوف می‌داشت و به اعتقاد امام خمینی در [[حکومت اسلامی]]، [[حاکم]] و پایین‌ترین فرد [[جامعه]] در حقوق یکسانند<ref>صحیفه نور، ج۴، ص۱۹۸. </ref> و مساوات [[اسلامی]] در [[مشارکت سیاسی]] نیز متجلی می‌شود. در نظریه [[امام]]، مسائلی چون [[ولایت فقیه]] نه‌تنها با اصل مساوات اسلامی منافات ندارد، بلکه ضامن اجرای آن نیز محسوب می‌شود<ref>صحیفه نور، ج۴، ص۲۲۴-۲۲۳.</ref>. از مظاهر مساوات اسلامی، [[انتخابات]] است که همه [[مردم]] در آن برابرند؛
'''۱۰. مساوات در دیدگاه [[امام خمینی]] (قدس سره):''' امام خمینی نیز توجه بیشتر خود را به واقعیت‌ها و مصادیق مساوات معطوف می‌داشت و به اعتقاد امام خمینی در [[حکومت اسلامی]]، [[حاکم]] و پایین‌ترین فرد [[جامعه]] در حقوق یکسانند<ref>صحیفه نور، ج۴، ص۱۹۸. </ref> و مساوات [[اسلامی]] در [[مشارکت سیاسی]] نیز متجلی می‌شود. در نظریه [[امام]]، مسائلی چون [[ولایت فقیه]] نه‌تنها با اصل مساوات اسلامی منافات ندارد، بلکه ضامن اجرای آن نیز محسوب می‌شود<ref>صحیفه نور، ج۴، ص۲۲۴-۲۲۳.</ref>. از مظاهر مساوات اسلامی، [[انتخابات]] است که همه [[مردم]] در آن برابرند؛


'''۱۱. مساوات در [[قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران]]:''' [[قانون اساسی]] با تمام حقوق و تکالیفی که در آن مقرر شده، برای همگان است و این خود نوعی [[مساوات در برابر قانون]] است، اما با وجود این، در مواردی بر اصل مساوات تأکید شده است. به جز اصل نوزدهم که [[مردم ایران]] را از هر [[قوم]] و [[قبیله]] که باشند، از [[حقوق مساوی]] برخوردار می‌شمارد و رنگ، نژاد، [[زبان]] و مانند آن را سبب امتیاز نمی‌داند، در اصل بیستم نیز همه افراد [[ملت]] اعم از [[زن]] و مرد را در [[حمایت قانون]] یکسان قرار می‌دهد و همه آحاد [[ملت]] را از همه [[حقوق انسانی]]، [[سیاسی]]، [[اقتصادی]]، [[اجتماعی]] و [[فرهنگی]] با رعایت [[موازین اسلامی]] برخوردار می‌شمارد و در اصل یکصد و هفتم، [[رهبر]] را در برابر [[قوانین]] با سایر افراد [[کشور]] مساوی اعلام می‌کند.
'''۱۱. مساوات در [[قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران]]:''' [[قانون اساسی]] با تمام حقوق و تکالیفی که در آن مقرر شده، برای همگان است و این خود نوعی [[مساوات در برابر قانون]] است، اما با وجود این، در مواردی بر اصل مساوات تأکید شده است. به جز اصل نوزدهم که [[مردم ایران]] را از هر [[قوم]] و [[قبیله]] که باشند، از [[حقوق مساوی]] برخوردار می‌شمارد و رنگ، نژاد، [[زبان]] و مانند آن را سبب امتیاز نمی‌داند، در اصل بیستم نیز همه افراد [[ملت]] اعم از [[زن]] و مرد را در [[حمایت قانون]] یکسان قرار می‌دهد و همه آحاد [[ملت]] را از همه [[حقوق انسانی]]، [[سیاسی]]، [[اقتصادی]]، [[اجتماعی]] و [[فرهنگی]] با رعایت [[موازین اسلامی]] برخوردار می‌شمارد و در اصل یکصد و هفتم، [[رهبر]] را در برابر [[قوانین]] با سایر افراد [[کشور]] مساوی اعلام می‌کند.
۱۳۳٬۸۲۱

ویرایش