أئمه اثنی عشر
- این مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی میشود:
- در این باره، تعداد بسیاری از پرسشهای عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل أئمه اثنی عشر (پرسش) قابل دسترسی خواهند بود.
أئمه اثنی عشر: امامان دوازدهگانه. شیعه اثنی عشری معتقد به امامت دوازده امام معصوم است که اولین آنان علی(ع) و آخرینشان امام مهدی(ع) است، شیعۀ دوازده امامی. عدد دوازده برای أئمه(ع)، از زبان حضرت رسول(ص) بیان شده و اینکه همه از قریش و از عترت پیامبرند.[۱] در این زمینه احادیث متعددی از امامان نیز روایت شده است. حضرت باقر(ع) فرمود: "ألإثنا عشر الإمام من آل محمّد، کلّهم محدّث من ولد رسول اللّه و من ولد علیّ..."[۲] جابر بن عبد اللّه انصاری میگوید: خدمت حضرت فاطمه(س) رسیدم، در برابرش لوحی بود که نام اوصیا از فرزندانش در آن بود، شمردم دوازده نفر بودند، آخرینشان "قائم" بود، سه محمّد و سه علی بود.[۳] امام باقر(ع) فرمود: ما دوازده امامیم، حسن و حسین، سپس نه امام از فرزندان حسین(ع) از آن جملهاند.[۴] هرچند در مذهب شیعه هم فرقههایی بهوجود آمد و شیعۀ هفتامامی، چهار امامی هم داریم، لیکن فرقهای که کاملتر و به هدایت نبوی نزدیکتر است، معتقدان به دوازده اماماند. حضرت رسول(ص) فرمود: "الأئمة من بعدی إثنا عشر، أوّلهم أنت یا علیّ، و آخرهم القائم و الّذی یفتح اللّه (تعالی ذکره) علی یدیه مشارق الأرض و مغاربها"[۵] برخی کوشیدهاند سخن پیامبر را که فرمود: أئمه(ع) دوازده نفرند و همه از قریشاند[۶]، بر خلفای حاکم پس از او تطبیق دهند و در حلّ تناقض این عدد با واقعیّت خارجی به تأویلات و تحلیلها و تطبیقهایی بپردازند، ازاینرو اقوال علمای اهل سنت در معنای آن به هشت قول میرسد،[۷] ولی این عدد، نه با خلفای راشدین منطبق است، نه با خلفای بنی امیه و نه با خلفای بنی عباس، تنها مصداق آن أئمه اهل بیتاند. عدد دوازده به این خاطر، رمزی از گرایش شیعی محسوب میشود و قداست دارد و تألیفات متعددی با عنوان "الإثنا عشریه" در موضوعات فقه و اصول، مدایح و مراثی، سنن و فضایل و مواعظ وجود دارد.[۸] در سرودن شعر نیز دوازده بند از محتشم کاشانی و دیگران با عنایت به این ویژگی است، دوازده برج، دوازده مقام، دوازده منزل، دوازده فلک و. . . از ترکیبات دیگر این عدد است. در قرآن هم بحث از دوازده برج، دوازده اسباط، دوازده چشمه و دوازده ماه آمده است. این عدد، با تعداد حروف لا اله الاّ اللّه و لا اله الاّ اللّه و محمّد رسول اللّه و امیر المؤمنین و علی بن ابی طالب و محبهم فی الجنّه و عدوّهم فی النّار هم مطابق است،[۹] و این از لطائف است.[۱۰]
جستارهای وابسته
منابع
پانویس
- ↑ بحار الأنوار، ج ۳۶ ص ۲۴۱، اثبات الهداة، ج ۲ ص ۵۱۰،۵۱۱،۵۵۵
- ↑ اصول کافی، ج ۱ ص ۵۳۱ ح ۷
- ↑ اصول کافی، ج ۱ ص ۵۳۲ ح ۱۰
- ↑ اصول کافی، ج ۱ ص ۵۳۳ ح ۱۶
- ↑ «امامان پس از من دوازده نفرند، اولین آنان تویی یا علی، و آخرینشان قائمی است که خدای متعال به دستان او مشرق و مغرب جهان را میگشاید.» بحار الأنوار، ج ۳۶ ص ۲۲۶
- ↑ احقاق الحق، ج ۷ ص ۴۷۷
- ↑ مسائل خلافیه و الرأی الحقّ فیها، علی آل محسن، ص ۱۱
- ↑ در الذریعه، حدود ۳۰ کتاب با همین نام معرفی شده است، ج ۱ ص ۱۱۳
- ↑ منتخب التواریخ، محمّد هاشم خراسانی، ص ۱۱۲
- ↑ محدثی، جواد، فرهنگ غدیر، ص:۴۱.