احمد بن یحیی بن زکریا قطان

آشنایی اجمالی

ابو العباس احمد بن یحیی بن زکریا قطان^[۱] در طبقه هشتم راویان قرار دارد و تمامی احادیث او از معصومان با چند واسطه نقل شده است. وی از محدثانی همچون زیاد بن عبدالله، عمرو بن ابی مقدام و موسی بن اسحاق^[۲] حدیث آموخته و روایت کرده است و دارای شاگردان و راویانی نیز بوده که مشهورترین ایشان احمد بن حسن القطان، احمد بن محمد بن الهیثم العجلی و شیخ صدوق می‌باشند^[۳].

نام این راوی در کتب رجالی قدما ذکر نشده و از راویان مجهول یا مهمل شمرده می‌شود؛ با این حال از طریق شواهد غیرمستقیم درباره مذهب و جایگاه حدیثی وی اظهار نظر شده است. مجلسی اول با توجه به برخی اسناد، وی را از عامه پنداشته است^[۴]، اما روایات فراوان او در فضایل امام علی و تصریح به نام‌های دوازده امام، نشان‌دهنده تشیع و اعتقاد راسخ اوست. در مقابل، بزرگانی چون شیخ صدوق به روایات وی اعتماد کرده‌اند^[۵] و محقق زنجانی نیز بر وثاقت وی تأکید کرده و نوشته است: احادیث او با وجود کثرت، در نهایت استقامت و کیفیت است و به جهت اعتماد صدوق و روایت بزرگان موثق از وی، به عنوان فردی موثق بر او اعتماد می‌شود^[۶].^[۷]

منابع

جوادی آملی، عبدالله، رجال تفسیری ج۳

پانویس

↑ ر.ک: تنقیح المقال، ج۸، ص۲۳۵، ش۱۶۹۸؛ معجم رجال الحدیث، ج۳، ص۱۵۹، ش۱۰۱۴ - ۱۰۱۵؛ مستدرکات علم رجال الحدیث، ج۱، ص۵۰۸، ش۱۸۴۴؛ قاموس الرجال، ج۱، ص۶۸۰، ش۶۲۲.
↑ ر.ک: علل الشرائع، ج۱، ص۱۸۵، ح۲؛ صدوق، الأمالی، ص۲۱۶ (ح۱)، ۲۸۰ (ح۱) و ۳۵۳ (ح ۲)؛ الخصال، ج۱، ص۲۴۴، ح۹۹.
↑ ر.ک: من لا یحضره الفقیه، ج۲، ص۲۳۸، ح۲۲۹۲؛ صدوق، الأمالی، ص۵۸۴، ح۱؛ ص۵۵۷، ح۱۵.
↑ "الظاهر أن أکثر رجاله رجال العامة، وذکره المصنف لترد علی العامة، وسلیمان بن مهران الأعمش وإن کان إمامیاً لکنه بحسب الظاهر من علمائهم و محدثیهم الکبار روضة المتقین، ج۴، ص۱۲۳.
↑ علل الشرائع، ج۱، ص۱۵۶، ذیل ح۲.
↑ محقق زنجانی: "... أحادیثه علی کثرتها فی غایة الجودة والاستقامة...، أعتمد علیه ثقةً متی باعتقاد الصدوق علیه وروایة الأجلاء الثقاة عنه الجامع فی الرجال، ج۱، ص۱۲۶، ش۱۱۱۹.
↑ ر.ک: جوادی آملی، عبدالله، رجال تفسیری ج۳، ص۲۶۹-۲۷۷.

[1] ر.ک: تنقیح المقال، ج۸، ص۲۳۵، ش۱۶۹۸؛ معجم رجال الحدیث، ج۳، ص۱۵۹، ش۱۰۱۴ - ۱۰۱۵؛ مستدرکات علم رجال الحدیث، ج۱، ص۵۰۸، ش۱۸۴۴؛ قاموس الرجال، ج۱، ص۶۸۰، ش۶۲۲.

[2] ر.ک: علل الشرائع، ج۱، ص۱۸۵، ح۲؛ صدوق، الأمالی، ص۲۱۶ (ح۱)، ۲۸۰ (ح۱) و ۳۵۳ (ح ۲)؛ الخصال، ج۱، ص۲۴۴، ح۹۹.

[3] ر.ک: من لا یحضره الفقیه، ج۲، ص۲۳۸، ح۲۲۹۲؛ صدوق، الأمالی، ص۵۸۴، ح۱؛ ص۵۵۷، ح۱۵.

[4] "الظاهر أن أکثر رجاله رجال العامة، وذکره المصنف لترد علی العامة، وسلیمان بن مهران الأعمش وإن کان إمامیاً لکنه بحسب الظاهر من علمائهم و محدثیهم الکبار روضة المتقین، ج۴، ص۱۲۳.

[5] علل الشرائع، ج۱، ص۱۵۶، ذیل ح۲.

[6] محقق زنجانی: "... أحادیثه علی کثرتها فی غایة الجودة والاستقامة...، أعتمد علیه ثقةً متی باعتقاد الصدوق علیه وروایة الأجلاء الثقاة عنه الجامع فی الرجال، ج۱، ص۱۲۶، ش۱۱۱۹.

[7] ر.ک: جوادی آملی، عبدالله، رجال تفسیری ج۳، ص۲۶۹-۲۷۷.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]