حنظلة بن نعمان بن عامر انصاری

از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت

آشنایی اجمالی

وی از بنی‌زریق، از تیره‌های خزرج و انصاری است[۱]. برخی صحابه‌نویسان مانند ابن اثیر[۲] در دو عنوان جدا از دو نفر با نام «حنظلة بن نعمان» یاد کرده‌اند که یکی نسبش کامل و به بنی‌زریق می‌رسد و نسب دیگری بیان نشده است. صحابه نویسان دیگر مانند ابن حجر[۳] این دو را در یک عنوان آورده و احتمال مغایرت میان آنها را مطرح کرده‌اند. برخی دیگر نیز تنها به یک حنظلة بن نعمان که انصاری و از صحابه پیامبر(ص) است اشاره کرده‌‌اند[۴]. به نظر می‌رسد دو نفر دانستن این دو به دلیل مواضع بعدی حنظله و حمایت وی از امام علی(ع) بوده باشد. درباره حنظله اول گفته شده که در نبرد احد و غزوات پس از آن شرکت کرد و پس از شهادت حمزة بن عبدالمطلب، با همسر وی خوله ازدواج کرد. و درباره حنظله دوم که نسبش مشخص نیست به نقل از عبیدالله بن ابی‌رافع نوشته‌اند که از جمله اصحاب رسول خدا(ص) بود که علی(ع) را در جنگ‌هایش همراهی کرد[۵]. محتمل است یکی ندانستن این دو عنوان، در حالی که اطلاعات کافی برای تمایز میان آنها در دست نیست بدان منظور بوده که چنین جلوه داده شود که در میان یاران و همراهان امام علی(ع) از صحابه ای که صحابی بودنشان قطعی باشد خبری نیست؛ زیرا حنظلة بن نعمان بن عامر که نسبش مشخص است از صحابه قطعی است. در منابع رجالی شیعه از حنظلة بن نعمان بن عمرو (عامر) یاد شده و طوسی[۶] او را در شمار اصحاب رسول خدا(ص) آورده است. هر چند از او در منابع رجالی توصیفی نشده و با تعبیر «مجهول» از او یاد شده است[۷]. حنظله پس از شهادت حمزه با همسر وی خوله دختر قیس ازدواج کرد و از او صاحب فرزندی به نام محمد شد[۸].[۹]

جستارهای وابسته

منابع

پانویس

  1. نسب کامل او را بنگرید: ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۸۹.
  2. ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۸۹.
  3. ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۱۲۰.
  4. طبرانی، المعجم الکبیر، ج۴، ص۱۴؛ ابونعیم، معرفه الصحابه، ج۲، ص۸۶۰.
  5. طبرانی، المعجم الکبیر، ج۴، ص۱۴؛ ابونعیم، معرفه الصحابه، ج۲، ص۸۶۰.
  6. طوسی، رجال الطوسی، ص۶۱.
  7. جواهری، المفید من معجم الرجال الحدیث، ص۲۰۲.
  8. ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۳۲۷.
  9. داداش‌نژاد، منصور، مقاله «حنظلة بن نعمان بن عامر انصاری»، دانشنامه سیره نبوی ج۳، ص۱۴۸.