حیوة بن مرثد تجیبی ابذوی

از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت
(تغییرمسیر از حیوة بن مرثد)

آشنایی اجمالی

او از شاخه بنو أبذی[۱] بن علی بن أشرس[۲] از تیره بنو سکون، از قبیله کنده[۳] از قبایل یمنی[۴] است. از آنجا که عدی و سعد، فرزندان اَشرس به نام مادرشان، تجیب، منسوب شده اند[۵]، او نیز به تجیبی معروف است. حیوة به احتمال فرزند مرثد بن عبدالله اَبذوی است که بنا به نقل ابن کلبی[۶]، به حضور پیامبر(ص) رسیده است؛ هر چند هیچ یک از منابع موجود نام او را در شمار صحابه نیاورده‌اند. سیوطی[۷] احتمال داده که حیوة بن مرثد تصحیف شده خیار بن مرثد تجیبی باشد، او مانند حیوة در فتح مصر (سال۱۹) حضور داشته و از رؤسای آنان بوده است[۸]؛ ولی احتمال صحیح‌تر آن است که این دو را برادر بدانیم؛ زیرا هر چند خیار و حیوة در رسم‌الخط با یکدیگر شباهت دارند، اما با توجه به اینکه، آنچه در شرح حال آن دو آمده، با یکدیگر تفاوت نسبی دارد، نمی‌توان تنها با اتکا به شباهت در نگارش نام، آن دو را یکی دانست، از سوی دیگر، با ملاحظه یکی بودن نام پدر و نسبت قبیلگی و نیز هم دوره بودن این دو، احتمال برادر بودن آنان تقویت می‌شود.

بر پایه تنها نقل باقیمانده درباره وی، حیوة در فتح مصر (سال۱۸) شرکت داشت[۹]. از این رو، ابن حجر[۱۰] نام او را در بخش سوم الاصابه (مخضرمین) آورده است.[۱۱]

جستارهای وابسته

منابع

پانویس

  1. تصحیف شده به بذی، ر.ک: سمعانی، انساب، ج۱، ص۷۱ و أندی، بنگرید: ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۱۶۱.
  2. ابن اثیر، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۱، ص۱۹.
  3. ابن حزم، جمهر انساب العرب، ص۴۲۹.
  4. ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۲۶۵.
  5. ابن سلام، النسب، ص۳۰۹.
  6. ابن کلبی، نسب معد والیمن الکبیر، ج۱، ص۱۲۲.
  7. سیوطی، حسن المحاضرة فی أخبار مصر والقاهرة، ج۱، ص۱۵۶.
  8. بنگرید: مدخل خیار بن مرثد.
  9. ابن یونس، تاریخ المصربین، ج۱، ص۱۴۳ و از او ابن ماکولا، الاکمال، ج۲، ص۳۴.
  10. ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۱۶۱.
  11. قلیچ، رسول، مقاله «حيوة بن مرثد تجيبی أبذوی»، دانشنامه سیره نبوی ج۳، ص۱۶۹-۱۷۰.