خلاد بن عمرو سلمی

(تغییرمسیر از خلاد بن عمرو بن جموح)

آشنایی اجمالی

وی خلاد بن عمرو بن جموح بن زید، از تیره بنی‌سلیم، از قبیله خزرج است[۱] و مادرش هند، دختر عمرو و عمه جابر بن عبدالله انصاری است؛ همان زنی که پس از احد اجساد فرزند و شوهر و برادرش را بر شتر گذاشت تا به مدینه ببرد، ولی شتر از حرکت بازایستاد[۲].

سیره‌نویسان خلاد را از حاضران در بدر و از شهدای احد شمرده‌اند[۳].خانه آنان در خربی[۴] بود[۵]. او و پدرش در اُحد در یک حمله، خود را به دشمن زدند و صفوف آنان را شکافته و به شهادت رسیدند[۶]. برخی گفته‌اند حمله آن دو زمانی بود که مسلمانان منهزم شده بودند[۷]. واقدی[۸] قاتل او را اسود بن جعونه گفته است. ام عمرو، دختر خلاد بن عمرو، زن معاذ بن جبل است[۹]. از وی نسلی باقی نماند[۱۰].

از اخبار او اینکه در تفسیر مقاتل بن سلیمان[۱۱] آمده است وی از رسول خدا(ص) درباره عده زنانی که حیض نمی‌شوند پرسید و آیه ﴿وَٱلَّـٰٓـِٔى يَئِسْنَ مِنَ ٱلْمَحِيضِ مِن نِّسَآئِكُمْ...[۱۲] نازل شد[۱۳]. تفسیر مقاتل ملاحظه شد، اما در آنجا نام پدر خلاد بیان نشده است. بنابراین معلوم نیست سیوطی چگونه این خبر را به خلاد بن عمرو منسوب کرده است؟! مشهور مفسران و برخی صحابه‌نگاران این خبر را ذیل خلاد بن نعمان آورده‌اند و ابن حجر این موضوع را نیز رد کرده است[۱۴].[۱۵]

جستارهای وابسته

منابع

پانویس

  1. ابن عبدالبر، الاستيعاب، ج۲، ص۳۵؛ ابن اثیر، أسد الغابة، ج۲، ص۱۸۴.
  2. ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۲۸۶ و نیز بنگرید: مدخل مربوط.
  3. ابن هشام، السيرة النبوية، ج۲، ص۳۵۴ و ج۳، ص۱۳۲؛ واقدى، المغازي، ج۱، ص۱۶۹ و ص۲۲۱؛ ابن سعد، الطبقات الكبرى، ج۳، ص۴۲۷.
  4. خرباء نام یکی از محله‌های بنی‌سلمه که میان مسجد قِبلَتَیْن و مذاد قرار دارد؛ ر.ک: سمهودی، وفاء الوفاء، ج۲، ص۲۹۸.
  5. واقدى، المغازي، ج۱، ص۲۳.
  6. حاکم نیشابوری، المستدرک، ج۳، ص۲۰۵.
  7. ابن عبدالبر، الاستيعاب، ج۳، ص۲۵۴.
  8. واقدى، المغازي، ج۱، ص۳۰۶.
  9. ابن حجر، فتح الباري، ج۳، ص۱۴۱.
  10. ابن سعد، الطبقات الكبرى، ج۳، ص۴۲۷.
  11. مقاتل بن سلیمان، تفسیر مقاتل، ج۳، ص۳۷۲.
  12. «و آن زنانتان که از حیض ناامیدند اگر در کارشان تردید دارید، عده آنان سه ماه است (نیز) عدّه زنانی که حیض ندیده‌اند؛ و عدّه زنان باردار این است که بزایند و هر که از خداوند پروا کند برای او در کار وی آسانی پدید می‌آورد» سوره طلاق، آیه ۴.
  13. سیوطی، لباب النقول، ص۱۹۹ و ص۲۱۶.
  14. بنگرید: مدخل مربوط.
  15. هدایت‌پناه، محمدرضا، مقاله «خلاد بن عمرو سلمی»، دانشنامه سیره نبوی ج۳، ص۲۴۸-۲۴۹.