زهیر بن علقمه بجلی

آشنایی اجمالی

وی با توجه به نسبتش از بجیله، از قبیله ازد[۱] است، اما نسبت وی را نخعی[۲] هم آورده و نام پدرش را نیز ابوعلقمه گفته‌اند[۳].

ابن اثیر[۴]، در ذیل نام وی می‌گوید: برخی «زهیر بن علقمه» و برخی «زهیر بن طهفه کندی» گفته‌اند در حالی که آن دو یکی هستند. وی را ساکن کوفه دانسته‌اند[۵]. در صحابی بودن وی اختلاف است. بغوی[۶] می‌گوید: من زهیر را از صحابه نمی‌دانم جز آنکه نام وی را در روایات مسند آورده‌اند. ابن عبدالبر[۷]، نیز می‌گوید: گفته‌اند خبر او (که خواهد آمد) مرسل است و بخاری وی را صحابی ندانسته اما دیگران او را صحابی دانسته‌اند[۸]. البته در متن تاریخ بخاری[۹] چنین اظهار نظری وجود ندارد. به گفته ابن حجر[۱۰]، ابن سکن[۱۱] هم وی را صحابی نمی‌داند. به ظاهر مستند صحابی دانستن وی خبری است که بر اساس آن او می‌گوید: زنی[۱۲] خدمت رسول خدا(ص) آمد و درباره پسرش که مرده بود با آن حضرت سخن گفت و عرض کرد: ای رسول خدا(ص) از زمانی که اسلام آورده‌ام به جز این پسرم، دو پسر دیگر من درگذشته‌اند. آن حضرت فرمود: تو برای خود در مقابل آتش حصاری محکم ساخته‌ای[۱۳]. به هر حال، اگر خبر یادشده از وی از رسول خدا(ص) اثبات شود می‌توان صحابی بودن وی را پذیرفت.[۱۴]

جستارهای وابسته

منابع

پانویس

  1. ابن حزم، جمهره انساب العرب، ص۳۸۷.
  2. و ثقفی ر.ک: ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۳۲۷.
  3. ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۳۲۷؛ ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۴۷۶.
  4. ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۳۲۷.
  5. ابونعیم، معرفه الصحابه، ج۳، ص۱۲۲۵؛ ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۳۲۷.
  6. بغوی، معجم الصحابه، ج۲، ص۵۱۱.
  7. ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۹۸.
  8. نیز ر.ک: ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۳۲۷.
  9. بخاری، التاریخ الکبیر، ج۳، ص۴۲۶.
  10. ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۴۷۶.
  11. ابوعلی، سعید بن عثمان بغدادی، م۳۵۳ و مؤلف کتاب الصحابه.
  12. از انصار، ر.ک: ابونعیم، معرفه الصحابه، ج۳، ص۱۲۲۵.
  13. بغوی، معجم الصحابه، ج۲، ص۵۱۱؛ ابونعیم، معرفه الصحابه، ج۳، ص۱۲۲۵؛ ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۳۲۷-۳۲۸؛ ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۴۷۶.
  14. خانجانی، قاسم، مقاله «زهير بن علقمه بجلى»، دانشنامه سیره نبوی ج۳، ص۴۰۲-۴۰۳.