زید بن جاریة بن عامر عمری اوسی
آشنایی اجمالی
وی از بنی عمرو بن عوف، از اوس است[۱]، از این رو، با نسبت عمری شناخته میشود[۲]. برخی نام پدرش را حارثه گفتهاند[۳] که به احتمال تصحیف است. در نام او به زید و یزید اختلاف است[۴] و برخی آن دو را برادر هم دانستهاند[۵] و برای هر یک مدخل جداگانهای آوردهاند[۶]، ولی ابن منده مصداق هر دو را یکی پنداشته است[۷] اما ابن حجر[۸] میگوید: صحیح آن است که این دو برادرند.
زید از کسانی بود که به دلیل نوجوانی، رسول خدا(ص) او را از جنگ احد برگرداند[۹] اما در جنگ خیبر حاضر شد و رسول خدا(ص) برای او سهمی قرار داد[۱۰]. پدرش جاریه از منافقان و ملقب به «حمار الدار» بود که از اهل مسجد ضرار به شمار میآمد[۱۱] او همراه دو فرزندش زید و مجمع[۱۲] و خواهرزادهاش عبدالله بن نبتل، از کسانی بودند که مسجد ضرار را برپا کرده بودند[۱۳]. عاصم بن عدی میگوید: وقتی مسجد را آتش زدیم، زید تنها کسی بود که در داخل مسجد باقی ماند و کفل او سوخت[۱۴]. جاریه و فرزندش مجمع و پیروانش در مسجد ضرار نماز خواندند و سپس توبه کردند[۱۵].
زید در روایتی میگوید: رسول خدا(ص) فرمود: نجاشی، برادر شما، از دنیا رفته بر او نماز بخوانید و ما دو صف برای نماز تشکیل دادیم[۱۶]. وی در جنگ صفین همراه امام علی(ع) بود[۱۷]. زید در مدینه درگذشت؛ اما زمان آن دانسته نیست[۱۸]. نوادهاش معاویة بن اسحاق در سال ۱۲۲ هجری همراه زید بن علی به دار کشیده شد[۱۹].[۲۰]
جستارهای وابسته
- بنی عمرو بن عوف (قبیله)
- اوس (قبیله)
- جاریة بن عامر عمری (پدر)
- مجمع بن جاریة بن عامر (برادر)
- عبدالله بن نبتل (پسرعمه)
- معاویة بن اسحاق (نواده)
منابع
پانویس
- ↑ ابن حبان، کتاب الثقات، ج۳، ص۱۴۰؛ ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۳۴۹.
- ↑ ر.ک: سمعانی، الانساب، ج۴، ص۲۳۸.
- ↑ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۱۱۳.
- ↑ ابن ماکولا، الاکمال، ج۲، ص۵.
- ↑ ابن کلبی، نسب معد والیمن الکبیر، ج۲، ص۹.
- ↑ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۱۱۳ و ج۴، ص۱۳۳؛ ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۳۴۹ و ج۵، ص۴۴۷؛ ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۴۹۲ و ج۶، ص۵۱۰.
- ↑ ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۴۹۲ و ج۶، ص۵۱۰.
- ↑ ابن حجر، الاصابه، ج۶، ص۵۱۰.
- ↑ طبرانی، المعجم الکبیر، ج۵، ص۲۲۴؛ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۱۱۳؛ ابونعیم، معرفه الصحابه، ج۳، ص۱۱۸۰؛ ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۲۰، ص۳۸۵؛ ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۳۴۹.
- ↑ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۱۱۳؛ ابونعیم، معرفه الصحابه، ج۳، ص۱۱۸۰؛ ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۳۴۹.
- ↑ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۱۱۳؛ ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۳۴۹.
- ↑ امام جماعت منافقان.
- ↑ ابن هشام، السیره النبویه، ج۴، ص۱۷۴؛ واقدی، المغازی، ج۳، ص۱۰۴۷؛ عسکری، تصحیفات المحدثین، ج۲، ص۵۲۱.
- ↑ واقدی، المغازی، ج۳، ص۱۰۴۶؛ عسکری، تصحیفات المحدثین، ج۲، ص۵۲۱.
- ↑ عسکری، تصحیفات المحدثین، ج۲، ص۵۲۲.
- ↑ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۱۱۴.
- ↑ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۱۱۳؛ ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۳۴۹؛ ذهبی، تجرید اسماء الصحابه، ج۱، ص۱۹۷.
- ↑ ابن حبان، مشاهیر علماء الامصار، ص۳۹.
- ↑ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۸۳.
- ↑ مرادینسب، حسین، مقاله «زید بن جاریة بن عامر عمری اوسی»، دانشنامه سیره نبوی ج۳، ص۴۳۳.