آشنایی اجمالی

در میان صحابه‌نگاران تنها ابن حجر[۱] نام چنین شخصی را در شمار صحابه آورده است. او به نقل از مستدرک ابن عبدالبر بر کتاب ابن سکن[۲] روایتی را که او از رسول خدا(ص) درباره تمجید از مرزبانان نقل کرده، آورده است؛ این درحالی است که خود ابن عبدالبر در الاستیعاب چنین مدخلی را نیاورده است که البته این امر می‌تواند ناشی از مؤخر بودن تألیف مستدرک کتاب ابن سکن بر تألیف الاستیعاب باشد. به جز ابن حجر، متقی هندی[۳] نیز به نقل از ابن عبدالبر از «زید عقیلی» روایت مزبور را نقل کرده است.

اما به نظر می‌رسد ابن عبدالبر[۴] در ثبت نام این شخص دچار تصحیف شده و نام صحیح او را که «یزید عقیلی» است به اشتباه «زید عقیلی» آورده است؛ زیرا افزون بر دیگر صحابه‌نگاران[۵] و محدثان[۶]، خود ابن حجر[۷] در حرف «یاء» الاصابه با نقل روایت مزبور، نام یزید عقیلی را[۸] آورده است[۹]. [۱۰]

منابع

پانویس

  1. ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۵۱۷.
  2. ابوعلی سعید بن عثمان بغدادی، م ۳۵۳ و مؤلف الحروف فی الصحابه.
  3. متقی هندی، کنزالعمال، ج۱۲، ص۱۸۲.
  4. با توجه به اینکه ابن حجر به نقل از اصل کتاب ابن عبدالبر، این حدیث را نقل کرده است.
  5. بخاری، التاریخ الکبیر، ج۸، ص۳۵۲؛ ابن ابی‌حاتم، الجرح والتعدیل، ج۹، ص۳۰۱؛ ابن حبان، کتاب الثقات، ج۷، ص۶۲۷؛ ابن اثیر، اسدالغابه، ج۵، ص۴۶۷ و به نقل از ابوموسی مدینی: ذهبی، تجرید اسما الصحابه، ج۲، ص۱۳۹.
  6. ابن مبارک، الجهاد، ص۱۶۷، با تصحیف به نقل از یزید العکلی.
  7. ابن حجر، الاصابه، ج۶، ص۵۶۵.
  8. البته در بخش چهارم الاصابه (توهمات).
  9. برای آگاهی بیشتر ر.ک: مدخل یزید عقیلی.
  10. قلیچ، رسول، مقاله «زید عقیلی»، دانشنامه سیره نبوی ج۳، ص۴۵۸.