ملبد بن حرمله شیبانی
مقدمه
در سال صد و سی و هفت در عهد منصور عباسی مردی از خوارج به نام ملبد بن حرمله شیبانی در ناحیۀ جزیره خروج کرد. برای سرکوبی او سپاهیانی که در جزیره بودند - به تعداد هزار نفر - به او حمله کردند، ولی ملبد آنها را شکست داد. سپس یزید بن حاتم با او درگیر شد و شکست خورد. منصور عباسی که از جریان ملبد ناراحت شده بود مهلهل بن صفوان را با دو هزار تن از برگزیدگان سپاه خود به سوی ملبد فرستاد، ولی ملبد این سپاه را هم شکست داد و لشکرگاه آنان را غارت کرد.
منصور برای سرکوبی ملبد این بار نزار را که یکی از فرماندهان سپاه خراسان بود به سوی او فرستاد، ولی او نیز شکست خورد. سپس زیاد بن مشکان را فرستاد که او نیز به همان سرنوشت فرماندهان قبلی دچار شد. بعد صالح بن صبیح با سپاه عظیمی به سوی ملبد حرکت کرد. ملبد این سپاه را هم شکست داد تا اینکه حمید بن قحطبه مأمور سرکوبی ملبد شد، ولی او نیز نتوانست کاری از پیش ببرد و حتی حمید در محاصرۀ سپاه ملبد قرار گرفت و با دادن صد هزار درهم خود را نجات داد[۱]. منصور این بار عبدالعزیز بن عبدالرحمان را به همراهی زیاد بن مشکان به جنگ ملبد فرستاد، ولی ملبد در سر راه عبدالعزیز کمین کرد و ناگهان بر او تاخت و او و سپاهش را از بین برد. منصور که به خطر جدّی ملبد پی برده بود خازم بن خزیمه را با هشت هزار سپاهی برای دفع فتنۀ ملبد اعزام داشت. خازم به موصل آمد و با سپاه ملبد درگیر شد. ملبد از منطقه دور شد و خازم خیال کرد که او قصد فرار دارد و لذا وی را تعقیب نمود و از لشکرگاه خود که دور آن خندق حفر کرده بود دور شد. ناگهان ملبد حمله کرد و جنگ بسیار سختی درگرفت، بهطوریکه دو طرف مرکبهایشان را رها کردند و با شمشیرها به یکدیگر حملهور شدند و بسیاری از شمشیرها شکسته شد. خازم دستور داد که با تیر و کمان به سپاه ملبد حمله شود. در این تیراندازی بود که ملبد و بسیاری از یاران او کشته شدند و بقیه پا به فرار گذاشتند[۲].[۳]
او در زمان منصور عباسی در ناحیۀ جزیره جمعی از خوارج را دور خود جمع کرد. منصور عباسی بارها برای سرکوبی او سپاه فرستاد ولی هربار سپاه منصور شکست خورد. منصور که خطر ملبد را جدّی دانست سپاه عظیمی را به فرماندهی خازم بن خزیمه برای دفع او اعزام داشت. دو سپاه در منطقۀ موصل درگیر شدند و نتیجۀ آن شکست سپاه خوارج و کشته شدن ملبد بود[۴].[۵]
منابع
پانویس
- ↑ ابن اثیر: الکامل، ج ۴، ص۳۵۸
- ↑ ابن اثیر: الکامل، ج ۴، ص۳۵۹
- ↑ جعفری، یعقوب، خوارج در تاریخ، ص ۱۲۵.
- ↑ ابن اثیر: الکامل، ج ۴، ص۳۵۹
- ↑ جعفری، یعقوب، خوارج در تاریخ، ص ۲۳۴.