←دوم: ضرورت و جایگاه
| خط ۱۲: | خط ۱۲: | ||
پرورش افراد مسؤولیتپذیر و متعهد به وظایف شرعی و اخلاقی میتواند جامعه را به سوی کمال و سعادت سوق دهد. بر این اساس، نهادهای تربیتی بهویژه خانواده و آموزش و پرورش نقش مؤثری در نهادینه کردن روحیۀ مسؤولیتپذیری در کودکان و نوجوانان بر عهده دارند تا آنان بتوانند در آینده بهعنوان شهروندانی مسؤول و متعهد به آرمانهای دینی و انقلابی، رسالت خطیر خود را در قبال جامعه و نظام اسلامی به انجام رسانند. | پرورش افراد مسؤولیتپذیر و متعهد به وظایف شرعی و اخلاقی میتواند جامعه را به سوی کمال و سعادت سوق دهد. بر این اساس، نهادهای تربیتی بهویژه خانواده و آموزش و پرورش نقش مؤثری در نهادینه کردن روحیۀ مسؤولیتپذیری در کودکان و نوجوانان بر عهده دارند تا آنان بتوانند در آینده بهعنوان شهروندانی مسؤول و متعهد به آرمانهای دینی و انقلابی، رسالت خطیر خود را در قبال جامعه و نظام اسلامی به انجام رسانند. | ||
==سوم: انواع و گونهها== | |||
مسؤولیتپذیری را میتوان به دو دستۀ کلی فردی و اجتماعی تقسیم کرد: | |||
# '''مسؤولیتپذیری فردی''': به وظایف و تکالیفی که هر فرد نسبت به خود دارد، مانند پاسخگویی در قبال اعمال، رفتار و گفتار خود گفته میشود. بر اساس تعالیم اسلامی، انسان مسؤول نفس و اعمال و رفتار خویش است و باید جوابگوی اعمال خود در پیشگاه خداوند باشد[1]. قرآن کریم در اینباره میفرماید: «هر کس گرویدهای به سود خود ایمان آورده و هر که کفر پیشه کرده به زیان خود است؛ و پروردگار تو ستمکننده بر بندگان نیست.»[2] | |||
# '''مسؤولیتپذیری اجتماعی''': مجموعۀ تعهدات و وظایفی که فرد نسبت به دیگران و جامعه دارد. در اسلام هر فرد در برابر دیگر افراد جامعه، خانواده و محیط پیرامون خود مسؤول است و باید در راستای رفع مشکلات و نیازهای آنها تلاش کند. این مسؤولیت فردی و اجتماعی در کنار هم در متون دینی مورد تأکید قرار گرفته است؛ رسول خدا (ص) میفرمایند: «همۀ شما راعی (مسئول) هستید و همه در برابر رعیت خود مسئولاند»[3] و «هر کس نسبت به مشکلات جامعۀ اسلامی بیتفاوت باشد، از جامعۀ اسلامی نیست.»[4] | |||
بنابراین از منظر اسلام، مسؤولیتپذیری دارای دو بُعد فردی و اجتماعی است که باید هر دو در کنار یکدیگر مورد توجه قرار گیرند. | |||
[1] بقره/134 | |||
[2] زمر/7 | |||
[3] بحارالانوار، ج 72، ص38 | |||
[4] نهجالفصاحه، ح 2096 | |||
==طرح قدیم== | ==طرح قدیم== | ||