پرش به محتوا

شرایط ولی فقیه: تفاوت میان نسخه‌ها

جز
جایگزینی متن - 'تکیه' به 'تکیه'
بدون خلاصۀ ویرایش
جز (جایگزینی متن - 'تکیه' به 'تکیه')
خط ۵۶: خط ۵۶:


====تحقیق در دلالت کلام====
====تحقیق در دلالت کلام====
پس از بررسی [[سند]] [[روایات]] و مشخص شدن اینکه به کدام‌یک از [[احادیث]] در [[استنباط]] [[احکام]] می‌توان [[تکیه]] نمود. همچنین با تفکیک [[احکام کلی]] از جزئی و موارد [[تقیه]] از غیر آن، تحقیق در دلالت [[کلام]] [[معصوم]] آغاز می‌شود.
پس از بررسی [[سند]] [[روایات]] و مشخص شدن اینکه به کدام‌یک از [[احادیث]] در [[استنباط]] [[احکام]] می‌توان تکیه نمود. همچنین با تفکیک [[احکام کلی]] از جزئی و موارد [[تقیه]] از غیر آن، تحقیق در دلالت [[کلام]] [[معصوم]] آغاز می‌شود.
کار سنگین و محققانه [[فقیه]] در این مرحله، بسیار مهم‌تر از دو مورد قبل است؛ چون هم باید ابزار لازم استنباط را با دقت به کار گیرد و هم احتمالات متعدد پیرامون موضوع موردنظر را بررسی کند و سرانجام وقتی به نظر [[قطعی]] رسید، فقط [[رضای الهی]] را در نظر گرفته و بدون دخالت دادن هیچ‌گونه [[منفعت]] خاصی با حال [[تضرع]] از [[خداوند]] بخواهد که او را از [[لغزش]] [[حفظ]] کند و آنگاه [[حکم]] استنباط شده را به خداوند نسبت دهد.
کار سنگین و محققانه [[فقیه]] در این مرحله، بسیار مهم‌تر از دو مورد قبل است؛ چون هم باید ابزار لازم استنباط را با دقت به کار گیرد و هم احتمالات متعدد پیرامون موضوع موردنظر را بررسی کند و سرانجام وقتی به نظر [[قطعی]] رسید، فقط [[رضای الهی]] را در نظر گرفته و بدون دخالت دادن هیچ‌گونه [[منفعت]] خاصی با حال [[تضرع]] از [[خداوند]] بخواهد که او را از [[لغزش]] [[حفظ]] کند و آنگاه [[حکم]] استنباط شده را به خداوند نسبت دهد.
مطالبی که بیان شد، کلی‌ترین رئوس شیوه استنباط [[فقه جواهری]] است که [[امام امت]] فرمود: “اینجانب [[معتقد]] به [[فقه سنتی]] و [[اجتهاد]] جواهری هستم و [[تخلف]] از آن را جایز نمی‌دانم”<ref>۳/۲/۶۷؛ امام امت.</ref> و در جای دیگری می‌فرماید: “اگر از فقه سنتی [[منحرف]] شویم، [[فقه]] از بین می‌رود، باید به همان صورت و قدرتی که [[مشایخ]] ما از ابتدا فقه را حفظ کرده‌اند، حفظ کنید”<ref>۱۴/۱۱/۶۷؛ امام امت.</ref>.
مطالبی که بیان شد، کلی‌ترین رئوس شیوه استنباط [[فقه جواهری]] است که [[امام امت]] فرمود: “اینجانب [[معتقد]] به [[فقه سنتی]] و [[اجتهاد]] جواهری هستم و [[تخلف]] از آن را جایز نمی‌دانم”<ref>۳/۲/۶۷؛ امام امت.</ref> و در جای دیگری می‌فرماید: “اگر از فقه سنتی [[منحرف]] شویم، [[فقه]] از بین می‌رود، باید به همان صورت و قدرتی که [[مشایخ]] ما از ابتدا فقه را حفظ کرده‌اند، حفظ کنید”<ref>۱۴/۱۱/۶۷؛ امام امت.</ref>.
خط ۸۲: خط ۸۲:


در یک [[نظام الهی]] کسی که از اختیار شدیدی در جهت [[بندگی خدا]] برخوردار است و دارای رتبه بالایی از [[ایمان]] و [[تقوا]] باشد، محور نظام قرار می‌گیرد. [[قرآن کریم]] می‌فرماید: {{متن قرآن|وَلَا تَرْكَنُوا إِلَى الَّذِينَ ظَلَمُوا فَتَمَسَّكُمُ النَّارُ وَمَا لَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ مِنْ أَوْلِيَاءَ ثُمَّ لَا تُنْصَرُونَ}}<ref>«و به ستمگران مگرایید که آتش (دوزخ) به شما رسد در حالی که شما را در برابر خداوند، سروری نباشد، آنگاه یاری نخواهید شد» سوره هود، آیه ۱۱۳.</ref>.
در یک [[نظام الهی]] کسی که از اختیار شدیدی در جهت [[بندگی خدا]] برخوردار است و دارای رتبه بالایی از [[ایمان]] و [[تقوا]] باشد، محور نظام قرار می‌گیرد. [[قرآن کریم]] می‌فرماید: {{متن قرآن|وَلَا تَرْكَنُوا إِلَى الَّذِينَ ظَلَمُوا فَتَمَسَّكُمُ النَّارُ وَمَا لَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ مِنْ أَوْلِيَاءَ ثُمَّ لَا تُنْصَرُونَ}}<ref>«و به ستمگران مگرایید که آتش (دوزخ) به شما رسد در حالی که شما را در برابر خداوند، سروری نباشد، آنگاه یاری نخواهید شد» سوره هود، آیه ۱۱۳.</ref>.
مراد از اتکا. چه [[مودت]] و چه [[اطاعت]] باشد، در [[آیه شریفه]] به شدت [[نهی]] شده است و باتوجه به ذیل آنکه می‌فرماید: [[تکیه]] به [[ظلم]]، [[تمسک]] به [[آتش]] است، نهی آن، شدیدتر می‌شود و حال آنکه چه تکیه‌ای بی‌اساس‌تر از این است که انسان به سرپرستی [[طاغوت]] [[اعتماد]] کند یا از او اطاعت کند.
مراد از اتکا. چه [[مودت]] و چه [[اطاعت]] باشد، در [[آیه شریفه]] به شدت [[نهی]] شده است و باتوجه به ذیل آنکه می‌فرماید: تکیه به [[ظلم]]، [[تمسک]] به [[آتش]] است، نهی آن، شدیدتر می‌شود و حال آنکه چه تکیه‌ای بی‌اساس‌تر از این است که انسان به سرپرستی [[طاغوت]] [[اعتماد]] کند یا از او اطاعت کند.
در روایتی از [[امام صادق]]{{ع}} [[نقل]] شده است که فرمودند: {{متن حدیث|قَالَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى لَأُعَذِّبَنَّ كُلَّ رَعِيَّةٍ فِي‏ الْإِسْلَامِ‏ دَانَتْ‏ بِوَلَايَةِ كُلِّ إِمَامٍ جَائِرٍ لَيْسَ مِنَ اللَّهِ وَ إِنْ كَانَتِ الرَّعِيَّةُ فِي أَعْمَالِهَا بَرَّةً تَقِيَّةً}}<ref>اصول کافی، ج۱، ص۳۰۷.</ref>؛ [[خداوند]] می‌فرماید: هر شخص یا جمعیت [[مسلمانی]] که [[ولایت ولی]] [[جائر]] و غیرخدایی را بپذیرد و از آن [[پیروی]] کند، حتماً ایشان را [[عذاب]] می‌کنم ولو اینکه در [[رفتار]] خود، [[نیکوکار]] و [[متقی]] باشند.
در روایتی از [[امام صادق]]{{ع}} [[نقل]] شده است که فرمودند: {{متن حدیث|قَالَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى لَأُعَذِّبَنَّ كُلَّ رَعِيَّةٍ فِي‏ الْإِسْلَامِ‏ دَانَتْ‏ بِوَلَايَةِ كُلِّ إِمَامٍ جَائِرٍ لَيْسَ مِنَ اللَّهِ وَ إِنْ كَانَتِ الرَّعِيَّةُ فِي أَعْمَالِهَا بَرَّةً تَقِيَّةً}}<ref>اصول کافی، ج۱، ص۳۰۷.</ref>؛ [[خداوند]] می‌فرماید: هر شخص یا جمعیت [[مسلمانی]] که [[ولایت ولی]] [[جائر]] و غیرخدایی را بپذیرد و از آن [[پیروی]] کند، حتماً ایشان را [[عذاب]] می‌کنم ولو اینکه در [[رفتار]] خود، [[نیکوکار]] و [[متقی]] باشند.
و همچنین در جای دیگری فرموده است: {{متن حدیث|قَالَ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}}: لَاتَصْلُحُ الْإِمَامَةُ إِلَّا لِرَجُلٍ فِيهِ ثَلَاثُ خِصَالٍ: و رَعٌ يَحْجُزُهُ عَنْ مَعَاصِي اللَّهِ، و حِلْمٌ يَمْلِكُ بِهِ غَضَبَهُ، و حُسْنُ الْوِلَايَةِ عَلى‏ مَنْ يَلِي، حَتّى‏ يَكُونَ لَهُمْ‏ كَالْوَالِدِ الرَّحِيمِ‏}}<ref>اصول کافی، ج۱، ص۳۳۶، ح۸، باب ما یجب من حق الامام علی الرعیة و حق الرعیة علی الامام.</ref>؛ [[امام صادق]]{{ع}} فرمود: [[رسول خدا]]{{صل}} می‌فرماید: منحصراً فردی [[صلاحیت امامت]] و [[رهبری امت اسلامی]] را دارد که دارای سه ویژگی باشد. ۱. [[تقوا]] و ورعی که او را از [[معصیت خدا]] [[حفظ]] کند. ۲. [[حلم]] و [[بردباری]] که به وسیله آن [[غضب]] خود را نگه دارد. ۳. خوب [[سرپرستی]] کردن نسبت به کسانی که پیرو او هستند، تا آنجا که نسبت به آنها مثل [[پدری]] [[مهربان]] باشد.
و همچنین در جای دیگری فرموده است: {{متن حدیث|قَالَ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}}: لَاتَصْلُحُ الْإِمَامَةُ إِلَّا لِرَجُلٍ فِيهِ ثَلَاثُ خِصَالٍ: و رَعٌ يَحْجُزُهُ عَنْ مَعَاصِي اللَّهِ، و حِلْمٌ يَمْلِكُ بِهِ غَضَبَهُ، و حُسْنُ الْوِلَايَةِ عَلى‏ مَنْ يَلِي، حَتّى‏ يَكُونَ لَهُمْ‏ كَالْوَالِدِ الرَّحِيمِ‏}}<ref>اصول کافی، ج۱، ص۳۳۶، ح۸، باب ما یجب من حق الامام علی الرعیة و حق الرعیة علی الامام.</ref>؛ [[امام صادق]]{{ع}} فرمود: [[رسول خدا]]{{صل}} می‌فرماید: منحصراً فردی [[صلاحیت امامت]] و [[رهبری امت اسلامی]] را دارد که دارای سه ویژگی باشد. ۱. [[تقوا]] و ورعی که او را از [[معصیت خدا]] [[حفظ]] کند. ۲. [[حلم]] و [[بردباری]] که به وسیله آن [[غضب]] خود را نگه دارد. ۳. خوب [[سرپرستی]] کردن نسبت به کسانی که پیرو او هستند، تا آنجا که نسبت به آنها مثل [[پدری]] [[مهربان]] باشد.
۲۲۴٬۹۶۷

ویرایش