احمد بن محمد بن عبدالله انباری

مقدمه

احمد بن محمد بن عبدالله^[۱] ملقب به انباری^[۲]، از راویان اهل عراق است که با عناوینی دیگر نیز در اسناد روایات کتبی چون الکافی و من لا یحضره الفقیه واقع شده است. نام وی صراحتاً در کتب رجالی نیامده، اما شیخ طوسی شخصی با عنوان مشابه را از اصحاب امام عسکری(ع) شمرده است که با توجه به وحدت وصف، نسبت به جد و روایت، به احتمال قوی با وی متحد می‌باشد. بر اساس اسناد روایات، وی دوران چهار امام معصوم یعنی امام رضا، امام جواد، امام هادی و امام عسکری(ع) را درک کرده^[۳] و در طبقه‌بندی آیت‌الله بروجردی، جایگاه رجالی او ظاهراً طبقه هفتم است^[۴]. وی دارای شاگردان و راویانی نیز بوده که مشهورترین ایشان علی بن محمد نوفلی^[۵]، ابوهاشم جعفری^[۶]، احمد بن هلال^[۷] و محمد بن سنان^[۸] می‌باشند.

نام این راوی در کتب رجالی قدما ذکر نشده و از راویان مجهول یا مهمل به شمار می‌آید؛ از این رو اطلاع دقیقی از مذهب وی در دسترس نیست، اما به دلیل حضور در اسناد تفسیر قمی، تأیید آثار شاگردش و مضامین احادیثش، وثاقت، حسن حال و امامی بودن او برداشت می‌شود^[۹]. وی در حدود سال ۲۵۶ درگذشت^[۱۰].

منابع

جوادی آملی، عبدالله، رجال تفسیری ج۳

پانویس

↑ ر.ک: زبدة المقال، ج۱، ص۱۵۱؛ معجم رجال الحدیث، ج۳، ص۷۵، ش۸۷۹؛ قاموس الرجال، ج۱، ص۶۱۹، ش۵۵۸.
↑ سمعانی، الأنساب، ج۱، ص۲۱۲.
↑ مانند: «عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَرْوَانَ الْأَنْبَارِیِّ، قَالَ: کُنْتُ حَاضِراً عِنْدَ مُضِیِ أَبِی جَعْفَرٍ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ(ع)، فَجَاءَ أَبُو الْحَسَنِ(ع)، فَوُضِعَ لَهُ کُرْسِیٌ، فَجَلَسَ عَلَیْهِ و حَوْلَهُ أَهْلُ بَیْتِهِ و أَبُو مُحَمَّدٍ قَائِمٌ فِی نَاحِیَةٍ، فَلَمَّا فَرَغَ مِنْ أَمْرِ أَبِی جَعْفَرٍ(ع) الْتَفَتَ إِلی أَبِی مُحَمَّدٍ(ع)، فَقَالَ:...»؛ الکافی، ج۱، ص۳۲۶، ح۵.
«... عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ: خَرَجَ عَنْ أَبِی مُحَمَّدٍ(ع) حِینَ قُتِلَ الزُّبَیْرِیُّ لَعَنَهُ اللَّهُ... وَ وُلِدَ لَهُ وَلَدٌ سَمَّاهُ محمد فِی سَنَةِ سِتٍّ وَ خَمْسِینَ وَ مِائَتَیْنِ»؛ الکافی، ج۱، ص۳۲۹، ح۵.
«... عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ: قَالَ لِیَ الرِّضَا(ع)...»؛ الکافی، ج۵، ص۳۳۵، ح۳.
↑ الموسوعة الرجالیه، ج۴، ص۵۶.
↑ تفسیر کنز الدقائق، ج۹، ص۵۶۶.
↑ الکافی، ج۶، ص۵۳۲، ح۱۵.
↑ تفسیر کنز الدقائق، ج۶، ص۱۱۳.
↑ الکافی، ج۱، ص۴۹۶، ح۹.
↑ الکافی، ج۱، ص۳۱۲ (ح۴)، ۳۲۶ (ح۵) و ۳۲۹ (ح۵)؛ دلائل الامامه، ص۴۱۴، ح۳۷۶؛ تفسیر القمی، ج۱، ص۳۲۰، ج۲، ص۳۷۷؛ رجال النجاشی، ص۴۱۸، ش۱۱۱۷.
↑ ر.ک: جوادی آملی، عبدالله، رجال تفسیری ج۳، ص۱۰۴-۱۰۸.

[1] ر.ک: زبدة المقال، ج۱، ص۱۵۱؛ معجم رجال الحدیث، ج۳، ص۷۵، ش۸۷۹؛ قاموس الرجال، ج۱، ص۶۱۹، ش۵۵۸.

[2] سمعانی، الأنساب، ج۱، ص۲۱۲.

[3] مانند: «عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَرْوَانَ الْأَنْبَارِیِّ، قَالَ: کُنْتُ حَاضِراً عِنْدَ مُضِیِ أَبِی جَعْفَرٍ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ(ع)، فَجَاءَ أَبُو الْحَسَنِ(ع)، فَوُضِعَ لَهُ کُرْسِیٌ، فَجَلَسَ عَلَیْهِ و حَوْلَهُ أَهْلُ بَیْتِهِ و أَبُو مُحَمَّدٍ قَائِمٌ فِی نَاحِیَةٍ، فَلَمَّا فَرَغَ مِنْ أَمْرِ أَبِی جَعْفَرٍ(ع) الْتَفَتَ إِلی أَبِی مُحَمَّدٍ(ع)، فَقَالَ:...»؛ الکافی، ج۱، ص۳۲۶، ح۵.
«... عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ: خَرَجَ عَنْ أَبِی مُحَمَّدٍ(ع) حِینَ قُتِلَ الزُّبَیْرِیُّ لَعَنَهُ اللَّهُ... وَ وُلِدَ لَهُ وَلَدٌ سَمَّاهُ محمد فِی سَنَةِ سِتٍّ وَ خَمْسِینَ وَ مِائَتَیْنِ»؛ الکافی، ج۱، ص۳۲۹، ح۵.
«... عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ: قَالَ لِیَ الرِّضَا(ع)...»؛ الکافی، ج۵، ص۳۳۵، ح۳.

[4] الموسوعة الرجالیه، ج۴، ص۵۶.

[5] تفسیر کنز الدقائق، ج۹، ص۵۶۶.

[6] الکافی، ج۶، ص۵۳۲، ح۱۵.

[7] تفسیر کنز الدقائق، ج۶، ص۱۱۳.

[8] الکافی، ج۱، ص۴۹۶، ح۹.

[9] الکافی، ج۱، ص۳۱۲ (ح۴)، ۳۲۶ (ح۵) و ۳۲۹ (ح۵)؛ دلائل الامامه، ص۴۱۴، ح۳۷۶؛ تفسیر القمی، ج۱، ص۳۲۰، ج۲، ص۳۷۷؛ رجال النجاشی، ص۴۱۸، ش۱۱۱۷.

[10] ر.ک: جوادی آملی، عبدالله، رجال تفسیری ج۳، ص۱۰۴-۱۰۸.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]

[۹]

[۱۰]