ابراهیم بن صالح بن سعید: تفاوت میان نسخه‌ها

== مقدمه ==

ابراهیم بن صالح بن سعید<ref>ر. ک: جامع الرواة، ج۱، ص۲۳؛ تنقیح المقال، ج۴، ص۸۵، ش۳۲۲؛ مستدرکات علم رجال الحدیث، ج۱، ص۱۵۸، ش۲۷۷؛ معجم رجال الحدیث، ج۱، ص۲۱۸، ش۱۸۴. </ref> در سند ۱ [[روایت]] [[تفسیر کنز الدقائق]] دیده می‌شود که از [[تهذیب الأحکام]] نقل گردیده: {{متن حدیث|مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ يَحْيَى عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ صَالِحِ بْنِ سَعِيدٍ<ref>در وسائل الشیعة با عنوان ابراهیم بن صالح بن سعد و در تفسیر نور الثقلین، إبراهیم عن صالح بن سعید ثبت شده است. (وسائل الشیعه، ج۲۸، ص۶۴، ح۳۴۲۱۸؛ تفسیر نور الثقلین، ج۳، ص۵۶۹، ح۱۱).</ref> عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ حَفْصٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ طَلْحَةَ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} قَالَ: إِذَا زَنَى الشَّيْخُ وَ الْعَجُوزُ جُلِدَا ثُمَّ رُجِمَا عُقُوبَةً لَهُمَا وَ إِذَا زَنَى النَّصَفُ مِنَ الرِّجَالِ رُجِمَ وَ لَمْ يُجْلَدْ إِذَا كَانَ قَدْ أُحْصِنَ وَ إِذَا زَنَى الشَّابُّ الْحَدَثُ السِّنِّ جُلِدَ وَ نُفِيَ سَنَةً مِنْ مِصْرِهِ}}<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۹، ص۲۴۱ - ۲۴۲؛ به گزارش از تهذیب الأحکام، ج۱۰، ص۴، ح۱۰.</ref><ref>[[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۱ (کتاب)|رجال تفسیری]]، ج۱ ص ۳۲۸.</ref>

== شرح حال [[راوی]] ==

== تحقیق ==

# [[محمد بن احمد بن یحیی]] از [[ابراهیم بن هاشم]] فراوان [[حدیث]] نقل نموده است<ref>ر. ک: تهذیب الأحکام، ج۱، ص۲۶۰ (ح۷۵۵) و ۴۶۲ (ح۱۵۰۷)؛ و....</ref>.

در [[اسناد روایات]] نیز در موارد متعدد ابراهیم بن هاشم از صالح بن سعید که در بعضی اسناد با قید «راشدی» است، حدیث نقل کرده<ref>ر. ک: الکافی، ج۳، ص۲۷۷ (ح۷)، ۳۰۴ (ح۱۲) و۳۰۸ (ح ۱ صالح بن سعید الراشدی)؛ ج۶، ص۱۶۱، ح۳۶؛ ج۷، ص۲۳۷، ح۲۱ - ۲۲؛ و.... </ref> و از آنجا که موردی یافت نشده که «صالح بن سعید» از «محمد بن حفص» روایت نقل کرده باشد، بلکه ابراهیم بن هاشم فراوان از وی حدیث کرده<ref>ر. ک: الکافی، ج۱، ص۱۴۹، ح۱؛ ج۲، ص۳۳۰، ح۲، ج۵، ص۲۹۳، ح۳؛ ج۷، ص۲۲۹، ح۳؛ المحاسن، ج۲، ص۳۲۷، ح۸۰؛ و....</ref>، استظهار می‌شود که عن محمد بن حفص، [[مصحف]] و محمد بن حفص باشد، در نتیجه روایت مورد بحث دارای دو سند است:

'''نکته:''' شیخ طوسی [[حدیث]] یادشده را در [[تهذیب]] و [[استبصار]]<ref>ر. ک: تهذیب الأحکام، ج۱۰، ص۴، ح۱۰؛ الإستبصار، ج۴، ص۲۰۰، ح۷۵۰.</ref> و [[شیخ صدوق]] در [[من لایحضره الفقیه]]<ref>ر. ک: من لایحضره الفقیه، ج۴، ص۳۸، ح۵۰۳۲.</ref> نقل کرده‌اند؛ با این تفاوت که در سند تهذیب و استبصار {{عربی|"محمد بن حفص، عن عبدالله بن طلحة"}} ثبت شده؛ ولی در سند [[من لا یحضره الفقیه]]، «عبدالله» به «ابن سنان» [[تفسیر]] شده: محمد بن حفص عن عبدالله یعنی ابن سنان؛ و سند تهذیب و استبصار درست است، چون «محمد بن حفص» از «عبدالله بن طلحه» [[روایات]] متعدد دارد<ref>ر. ک: الکافی، ج۷، ص۲۲۹ (ح۳)، ۲۴۷ (۱۰) و ۲۹۳ (ح۱۲).</ref>؛ اما از [[عبدالله بن سنان]] روایتی یافت نشده است.<ref>[[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۱ (کتاب)|رجال تفسیری]]، ج۱ ص ۳۲۹-۳۳۱.</ref>