پرش به محتوا

تفسیر فلسفی: تفاوت میان نسخه‌ها

۴ بایت اضافه‌شده ،  ‏۲۴ اوت ۲۰۲۲
جز
خط ۱: خط ۱:
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل  = | مداخل مرتبط = [[تفسیر فلسفی در علوم قرآنی]]| پرسش مرتبط  = }}
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل  = | مداخل مرتبط = [[تفسیر فلسفی در علوم قرآنی]]| پرسش مرتبط  = }}


==مقدمه==
== مقدمه ==
در ابتدای [[شوکت]] دنیای [[اسلام]]، کتاب‌های [[فلسفی]] از زبان‌های مختلف به [[عربی]] برگردانده شد. این امر به دست [[عباسیان]] آغاز شد. آنان برای نیل به اهدافشان جماعتی از [[فارس]]، [[هند]]، صائبه و [[مسیحیان]] را [[استخدام]] کردند تا کتاب‌های فلسفی یونان را به [[زبان عربی]] ترجمه کنند. [[مسلمانان]] از این کتاب‌ها استقبال کردند.
در ابتدای [[شوکت]] دنیای [[اسلام]]، کتاب‌های [[فلسفی]] از زبان‌های مختلف به [[عربی]] برگردانده شد. این امر به دست [[عباسیان]] آغاز شد. آنان برای نیل به اهدافشان جماعتی از [[فارس]]، [[هند]]، صائبه و [[مسیحیان]] را [[استخدام]] کردند تا کتاب‌های فلسفی یونان را به [[زبان عربی]] ترجمه کنند. [[مسلمانان]] از این کتاب‌ها استقبال کردند.


خط ۱۰: خط ۱۰:
تفسیر فلسفی به دو شکل قابل [[تصور]] است:
تفسیر فلسفی به دو شکل قابل [[تصور]] است:
# [[تفسیر قرآن]] بر پایه یک بحث [[عقلی]] و [[تطبیق]] نظریه‌های فلسفی یونان با آن؛
# [[تفسیر قرآن]] بر پایه یک بحث [[عقلی]] و [[تطبیق]] نظریه‌های فلسفی یونان با آن؛
#درک مقاصد اساسی قرآن و پیش‌گرفتن راهی برای تعمیق و تحلیل معنای دقیق [[آیات قرآن]] براساس ضوابط تفسیر.
# درک مقاصد اساسی قرآن و پیش‌گرفتن راهی برای تعمیق و تحلیل معنای دقیق [[آیات قرآن]] براساس ضوابط تفسیر.


با توجه به آثار و [[کتاب‌های تفسیری]] [[فلاسفه]] [[اسلامی]] چنین به دست می‌آید که آنان همانند باطنیان در مواردی قرآن را برخلاف ضوابط تفسیر می‌کردند؛ مانند جایی که آرای فلسفی آنان مخالف [[ظاهر قرآن]] بود و آن را یکی از یافته‌های [[علمی]] تلقی می‌کردند.<ref>ذهبی، محمد حسین، التفسیروالمفسرون، جلد۲، صفحه (۴۵۵-۴۵۹)؛ ایازی، محمد علی، المفسرون حیاتهم و منهجهم، صفحه ۶۴؛ اسماعیلی قوچانی، علی اکبر، پژوهشی در سیر تطور تفسیر و روشهای تفسیری، صفحه (۶۲-۶۳)؛ کمالی دزفولی، علی، تاریخ تفسیر، صفحه (۲۱۳-۲۱۸)</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ج۱، ص۱۸۱۴.</ref>
با توجه به آثار و [[کتاب‌های تفسیری]] [[فلاسفه]] [[اسلامی]] چنین به دست می‌آید که آنان همانند باطنیان در مواردی قرآن را برخلاف ضوابط تفسیر می‌کردند؛ مانند جایی که آرای فلسفی آنان مخالف [[ظاهر قرآن]] بود و آن را یکی از یافته‌های [[علمی]] تلقی می‌کردند.<ref>ذهبی، محمد حسین، التفسیروالمفسرون، جلد۲، صفحه (۴۵۵-۴۵۹)؛ ایازی، محمد علی، المفسرون حیاتهم و منهجهم، صفحه ۶۴؛ اسماعیلی قوچانی، علی اکبر، پژوهشی در سیر تطور تفسیر و روشهای تفسیری، صفحه (۶۲-۶۳)؛ کمالی دزفولی، علی، تاریخ تفسیر، صفحه (۲۱۳-۲۱۸)</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ج۱، ص۱۸۱۴.</ref>
خط ۲۱: خط ۲۱:
# [[محمد بن ابراهیم صدرالدین شیرازی]] معروف به [[ملاّصدرا]] از [[فلاسفه]] نامی [[شیعه]] [[اثنا عشری]] که تفسیر وی با عنوان [[تفسیر القرآن الکریم]] چاپ شده است و در دسترس همگان قرار دارد؛
# [[محمد بن ابراهیم صدرالدین شیرازی]] معروف به [[ملاّصدرا]] از [[فلاسفه]] نامی [[شیعه]] [[اثنا عشری]] که تفسیر وی با عنوان [[تفسیر القرآن الکریم]] چاپ شده است و در دسترس همگان قرار دارد؛
# [[سیده نصرت بیگم امین اصفهانی]] معروف به [[بانوی اصفهانی]] از بزرگان [[علما]] و [[فقهای شیعه]] که کتاب [[تفسیری]] وی به نام [[مخزن العرفان در تفسیر قرآن (کتاب)|مخزن العرفان در تفسیر قرآن]] مشهور است؛
# [[سیده نصرت بیگم امین اصفهانی]] معروف به [[بانوی اصفهانی]] از بزرگان [[علما]] و [[فقهای شیعه]] که کتاب [[تفسیری]] وی به نام [[مخزن العرفان در تفسیر قرآن (کتاب)|مخزن العرفان در تفسیر قرآن]] مشهور است؛
#آخوند ملاّ [[علی نوری]] صاحب حاشیه فلسفی بر تفسیر ملّاصدرا؛
# آخوند ملاّ [[علی نوری]] صاحب حاشیه فلسفی بر تفسیر ملّاصدرا؛
#شیخ [[محمد مؤمن میامی بسطامی]] از [[علمای امامیه]] و صاحب تفسیر [[مشکاة المصابیح (کتاب)|مشکاة المصابیح]].
# شیخ [[محمد مؤمن میامی بسطامی]] از [[علمای امامیه]] و صاحب تفسیر [[مشکاة المصابیح (کتاب)|مشکاة المصابیح]].


همچنین تفسیر [[شریف]] [[المیزان (کتاب)|المیزان]] اثر [[علامه طباطبایی]] و [[تفسیر القرآن الکریم (کتاب)|تفسیر القرآن الکریم]] اثر [[شهید]] [[سید مصطفی خمینی]] از نظر پرداختن به مسائل فلسفی، حائز اهمیت است<ref>ایازی، محمد علی، المفسرون حیاتهم و منهجهم، صفحه ۸۴۴و۶۴؛ ذهبی، محمد حسین، التفسیر و المفسرون، صفحه (۴۵۸-۴۷۱)؛ صدر حاج سید جوادی، احمد، دائرة المعارف تشیع، جلد۴، صفحه ۵۵۸و۵۵۳؛ آل جعفر، مساعد مسلم، مناهج المفسرین، صفحه ۱۷۱.</ref>.<ref>فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)|فرهنگ نامه علوم قرآنی، ج۱، ص۴۵۱۵.</ref>
همچنین تفسیر [[شریف]] [[المیزان (کتاب)|المیزان]] اثر [[علامه طباطبایی]] و [[تفسیر القرآن الکریم (کتاب)|تفسیر القرآن الکریم]] اثر [[شهید]] [[سید مصطفی خمینی]] از نظر پرداختن به مسائل فلسفی، حائز اهمیت است<ref>ایازی، محمد علی، المفسرون حیاتهم و منهجهم، صفحه ۸۴۴و۶۴؛ ذهبی، محمد حسین، التفسیر و المفسرون، صفحه (۴۵۸-۴۷۱)؛ صدر حاج سید جوادی، احمد، دائرة المعارف تشیع، جلد۴، صفحه ۵۵۸و۵۵۳؛ آل جعفر، مساعد مسلم، مناهج المفسرین، صفحه ۱۷۱.</ref>.<ref>فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)|فرهنگ نامه علوم قرآنی، ج۱، ص۴۵۱۵.</ref>
۱۱۸٬۲۸۱

ویرایش