پرش به محتوا

ضرورت حکومت اسلامی در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی: تفاوت میان نسخه‌ها

جز
خط ۵: خط ۵:
| پرسش مرتبط  =  
| پرسش مرتبط  =  
}}
}}
==مقدمه==
== مقدمه ==
آیا [[نظم]] [[سیاسی]] و [[حکومت]]، یک [[ضرورت اجتماعی]] است؟ یا اینکه حکومت، مولود شرایط ویژه‌ای است و چون آن شرایط [[تغییر]] بکند از آن رفع نیاز می‌شود؟ [[تاریخ]] [[حیات اجتماعی]] [[بشر]] نشان می‌دهد که سامانه حکومت در همه شرایط، یک ضرورت اجتماعی بوده است و در هیچ دورانی از [[زندگی]] [[مدنی]] و [[اجتماعی]]، بشر از حکومت [[بی‌نیاز]] نبوده است. از نظر [[افلاطون]]، ارتقاء به سطح والای زندگی فرد، بدون یک نظم سیاسی امکان پذیر نیست و ارسطو این [[حقیقت]] را از مظاهر طبیعی [[حیات]] بشری شمرد<ref>ارسطو، السیاسه، ترجمه احمد لطفی، صفحه ۹۶.</ref>.
آیا [[نظم]] [[سیاسی]] و [[حکومت]]، یک [[ضرورت اجتماعی]] است؟ یا اینکه حکومت، مولود شرایط ویژه‌ای است و چون آن شرایط [[تغییر]] بکند از آن رفع نیاز می‌شود؟ [[تاریخ]] [[حیات اجتماعی]] [[بشر]] نشان می‌دهد که سامانه حکومت در همه شرایط، یک ضرورت اجتماعی بوده است و در هیچ دورانی از [[زندگی]] [[مدنی]] و [[اجتماعی]]، بشر از حکومت [[بی‌نیاز]] نبوده است. از نظر [[افلاطون]]، ارتقاء به سطح والای زندگی فرد، بدون یک نظم سیاسی امکان پذیر نیست و ارسطو این [[حقیقت]] را از مظاهر طبیعی [[حیات]] بشری شمرد<ref>ارسطو، السیاسه، ترجمه احمد لطفی، صفحه ۹۶.</ref>.


خط ۱۴: خط ۱۴:
[[حضرت آیت‌الله خامنه‌ای]] در [[فلسفه سیاسی]]، از دو طریق بر ضرورت [[حکومت اسلامی]] [[استدلال]] نموده‌اند:
[[حضرت آیت‌الله خامنه‌ای]] در [[فلسفه سیاسی]]، از دو طریق بر ضرورت [[حکومت اسلامی]] [[استدلال]] نموده‌اند:


===[[ضرورت عقلی]] [[نظم]] [[سیاسی]]===
=== [[ضرورت عقلی]] [[نظم]] [[سیاسی]] ===
نیاز [[جامعه]] به [[امنیت]]، نظم و [[قانون]] و [[پرهیز]] از [[هرج و مرج]]، [[حفظ حقوق]] افراد و رواج [[عدالت]]، از ضرورت‌های [[زندگی اجتماعی]] است که نیاز به [[حکومت]] را الزامی کرده است. [[جامعه اسلامی]] همانند سایر [[جوامع]]، برای دستیابی به [[اهداف]] [[حیات اجتماعی]] خود نیاز به [[حکومتی]] دارد تا به این اهداف [[جامه]] عمل بپوشاند. در [[اندیشه سیاسی]] حضرت [[آیت‌الله العظمی خامنه‌ای]] به عواملی همانند امنیت، نظم و قانون و پرهیز از هرج و مرج که سبب [[ضرورت وجود حکومت]] هستند، با عباراتی همانند «ضرورت [[زندگی]] [[بشر]]»<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در دیدار با جمعی از فرماندهان و پرسنل نیروی انتظامی، ۲۵/۴/۱۳۷۶.</ref>، «مسأله اساسی و مهم»<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در دیدار با فرماندهان نیروی انتظامی سراسر کشور، به مناسبت عید سعید فطر، ۲۷/۱/۱۳۷۰.</ref>، «پایه و اساس یک مملکت»<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در اجتماع بزرگ زائران و مجاوران حضرت رضا{{ع}} در مشهد مقدس، ۶/۱/۱۳۷۹.</ref>، «شرط حرکت [[عظیم]] [[اجتماعی]] یک [[ملت]]»<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در اجتماع زنان خوزستان، ۲۰/۱۲/۱۳۷۵.</ref>، «مسأله عمومی و همگانی»<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در دیدار با جمعی از فرماندهان و پرسنل نیروی انتظامی، ۲۵/۴/۱۳۷۶.</ref> اشاره شده و در مجموع، ضرورت حکومت اسلامی مبتنی بر شش مقدمه بیان شده است:
نیاز [[جامعه]] به [[امنیت]]، نظم و [[قانون]] و [[پرهیز]] از [[هرج و مرج]]، [[حفظ حقوق]] افراد و رواج [[عدالت]]، از ضرورت‌های [[زندگی اجتماعی]] است که نیاز به [[حکومت]] را الزامی کرده است. [[جامعه اسلامی]] همانند سایر [[جوامع]]، برای دستیابی به [[اهداف]] [[حیات اجتماعی]] خود نیاز به [[حکومتی]] دارد تا به این اهداف [[جامه]] عمل بپوشاند. در [[اندیشه سیاسی]] حضرت [[آیت‌الله العظمی خامنه‌ای]] به عواملی همانند امنیت، نظم و قانون و پرهیز از هرج و مرج که سبب [[ضرورت وجود حکومت]] هستند، با عباراتی همانند «ضرورت [[زندگی]] [[بشر]]»<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در دیدار با جمعی از فرماندهان و پرسنل نیروی انتظامی، ۲۵/۴/۱۳۷۶.</ref>، «مسأله اساسی و مهم»<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در دیدار با فرماندهان نیروی انتظامی سراسر کشور، به مناسبت عید سعید فطر، ۲۷/۱/۱۳۷۰.</ref>، «پایه و اساس یک مملکت»<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در اجتماع بزرگ زائران و مجاوران حضرت رضا {{ع}} در مشهد مقدس، ۶/۱/۱۳۷۹.</ref>، «شرط حرکت [[عظیم]] [[اجتماعی]] یک [[ملت]]»<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در اجتماع زنان خوزستان، ۲۰/۱۲/۱۳۷۵.</ref>، «مسأله عمومی و همگانی»<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در دیدار با جمعی از فرماندهان و پرسنل نیروی انتظامی، ۲۵/۴/۱۳۷۶.</ref> اشاره شده و در مجموع، ضرورت حکومت اسلامی مبتنی بر شش مقدمه بیان شده است:


یکم: [[انسان]] از دیدگاه [[اسلام]]، موجودی [[عاقل]]، هوشمند، کمال خواه، [[آرمان]] گرا، دارای استعدادها و [[صفات نیک]] [[روحی]] و [[اخلاقی]] و نیز [[صاحب اختیار]] و [[مسئول]] [[سرنوشت]] خویش است، [[اشرف مخلوقات]] و [[برتر]] از همه موجودات عالم ماده است.
یکم: [[انسان]] از دیدگاه [[اسلام]]، موجودی [[عاقل]]، هوشمند، کمال خواه، [[آرمان]] گرا، دارای استعدادها و [[صفات نیک]] [[روحی]] و [[اخلاقی]] و نیز [[صاحب اختیار]] و [[مسئول]] [[سرنوشت]] خویش است، [[اشرف مخلوقات]] و [[برتر]] از همه موجودات عالم ماده است.
خط ۳۰: خط ۳۰:
پس [[تشکیل حکومت اسلامی]] ضروری خواهد بود و این مهم نیز در متن دین مترقی [[اسلام]] [[پیش بینی]] شده است؛ زیرا که [[دین فطری]] و [[عقلی]] است و دین فطری و عقلی نمی‌تواند نسبت به یکی از مهم‌ترین و ضروری‌ترین نیاز [[فطری]] و عقلی [[بشر]] یعنی [[حکومت]] و [[تشکیلات سیاسی]] - [[حکومتی]] بی‌تفاوت باشد.<ref>[[محسن مهاجرنیا|مهاجرنیا، محسن]]، [[نظام سیاست اسلامی - مهاجرنیا (مقاله)|مقاله «نظام سیاست اسلامی»]]، [[منظومه فکری آیت‌الله العظمی خامنه‌ای ج۲ (کتاب)|منظومه فکری آیت‌الله العظمی خامنه‌ای ج۲]] ص ۷۸۵.</ref>
پس [[تشکیل حکومت اسلامی]] ضروری خواهد بود و این مهم نیز در متن دین مترقی [[اسلام]] [[پیش بینی]] شده است؛ زیرا که [[دین فطری]] و [[عقلی]] است و دین فطری و عقلی نمی‌تواند نسبت به یکی از مهم‌ترین و ضروری‌ترین نیاز [[فطری]] و عقلی [[بشر]] یعنی [[حکومت]] و [[تشکیلات سیاسی]] - [[حکومتی]] بی‌تفاوت باشد.<ref>[[محسن مهاجرنیا|مهاجرنیا، محسن]]، [[نظام سیاست اسلامی - مهاجرنیا (مقاله)|مقاله «نظام سیاست اسلامی»]]، [[منظومه فکری آیت‌الله العظمی خامنه‌ای ج۲ (کتاب)|منظومه فکری آیت‌الله العظمی خامنه‌ای ج۲]] ص ۷۸۵.</ref>


===الزامات [[اعتقادی]]===
=== الزامات [[اعتقادی]] ===
[[باورمندی]] به [[اسلام]]، و مجموعه مقررات و [[احکام اجتماعی]] آن، این [[ضرورت]] را به وجود می‌آورد که [[زندگی]] متدینانه فردی و [[اجتماعی]] تنها زمانی به طور کامل میسر است که [[جامعه دینی]]، تحت [[حاکمیت]] یک [[دولت اسلامی]] قرار داشته باشد<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در چهارمین کنفرانس اندیشه اسلامی پیرامون حکومت اسلامی تاریخ ۱۰/۱۱/۱۳۶۴.</ref>. بنابراین، [[حکومت]] از [[احکام اولیه]] است و [[احکام]] [[حاکم اسلامی]] هم [[حکم اولی]] است و [[واجب الاطاعه]] است<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در خطبه‌های نماز جمعه، ۲/۱۱/۱۳۶۶.</ref>.<ref>[[محسن مهاجرنیا|مهاجرنیا، محسن]]، [[نظام سیاست اسلامی - مهاجرنیا (مقاله)|مقاله «نظام سیاست اسلامی»]]، [[منظومه فکری آیت‌الله العظمی خامنه‌ای ج۲ (کتاب)|منظومه فکری آیت‌الله العظمی خامنه‌ای ج۲]] ص ۷۸۹.</ref>
[[باورمندی]] به [[اسلام]]، و مجموعه مقررات و [[احکام اجتماعی]] آن، این [[ضرورت]] را به وجود می‌آورد که [[زندگی]] متدینانه فردی و [[اجتماعی]] تنها زمانی به طور کامل میسر است که [[جامعه دینی]]، تحت [[حاکمیت]] یک [[دولت اسلامی]] قرار داشته باشد<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در چهارمین کنفرانس اندیشه اسلامی پیرامون حکومت اسلامی تاریخ ۱۰/۱۱/۱۳۶۴.</ref>. بنابراین، [[حکومت]] از [[احکام اولیه]] است و [[احکام]] [[حاکم اسلامی]] هم [[حکم اولی]] است و [[واجب الاطاعه]] است<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در خطبه‌های نماز جمعه، ۲/۱۱/۱۳۶۶.</ref>.<ref>[[محسن مهاجرنیا|مهاجرنیا، محسن]]، [[نظام سیاست اسلامی - مهاجرنیا (مقاله)|مقاله «نظام سیاست اسلامی»]]، [[منظومه فکری آیت‌الله العظمی خامنه‌ای ج۲ (کتاب)|منظومه فکری آیت‌الله العظمی خامنه‌ای ج۲]] ص ۷۸۹.</ref>


۱۱۸٬۲۸۱

ویرایش