فلته: تفاوت میان نسخه‌ها

| موضوع مرتبط =  

| مداخل مرتبط = [[فلته در قرآن]] - [[فلته در حدیث]] - [[فلته در کلام اسلامی]]

| پرسش مرتبط  = فلته (پرسش)

'''فلته''' انجام کاری یا وقوع حادثه‌ای بدون برنامه و [[آینده‌نگری]] و [[تدبّر]] کافی "فلته" است.<ref>مجمع البحرین</ref><ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۴۷۲.</ref>.

* این تعبیر را بارها [[عمر]] برفراز [[منبر]] دربارۀ [[خلافت ابوبکر]] و [[بیعت]] [[مردم]] با او در [[سقیفه]] به کار برد: {{عربی|کانت بیعة أبی بکر فلتة وقی اللّه شرّها}}<ref>بحار الأنوار، ج ۹۰ ص ۱۲۴، کفایة الخصام، ج ۳ ص ۳۷۲، مصادر نهج البلاغه و اسانیده، ج ۲ ص ۳۰۲، نقل دیگر: کانت بیعة الناس لأبی بکر فلتة من فلتات الجاهلیّه، وقی اللّه المسلمین شرّها، فمن عاد الیه فاقتلوه (مواقف الشیعه، احمدی میانجی، ج ۳ ص ۹۹)</ref> [[بیعت مردم]] با ابی بکر، کار شتابزده و حساب نشده‌ای بود که [[خداوند]] [[مردم]] را از [[شرّ]] آن [[حفظ]] کرد. در برخی نقل‌ها هم به جای [[بیعت]]، [[امامت]] و [[زمامداری]] [[ابوبکر]] آمده است.<ref>بحار الأنوار، ج ۱۰ ص ۳۴۸</ref> آنچه در [[سقیفه]] و به صورت غوغاسالاری و بدون حضور چهره‌های برجستۀ [[اصحاب]] و [[اهل بیت]] [[پیامبر]] به نام "[[بیعت]] [[اهل حلّ و عقد]]" صورت گرفت و [[ابوبکر]] به [[خلافت]] رسید، کاری شتابزده و دور از [[تدبّر]] بود که [[خلیفۀ دوم]] هم از این [[لغزش]] یاد می‌کرد. [[ابن ابی الحدید]]، پس از [[نقل]] این سخن و پیامدهای [[پذیرش]] آن، در بحثی مفصّل کوشیده تا پاسخی به آن بدهد و اشکالاتش را برطرف سازد. در پایان هم می‌افزاید: بدان که [[شیعه]]، این سخن [[عمر]] را که [[بیعت]] با [[ابوبکر]]، به صورت فلته و بی‌حساب و [[تدبّر]] بود، قبول ندارد و ابیاتی از [[شاعران]] [[عرب]] می‌آورد که آنان، حادثۀ [[سقیفه]] را چیزی از پیش [[تعیین]] شده و با [[برنامه‌ریزی]] قبلی دانسته‌اند، (...) امری بود که میان خودشان ابرام و طرح‌ریزی شده بود و اگر گروهی گفته‌اند که [[بیعت با ابوبکر]] "فلته" بود، سخنی [[نادرست]] است. و [[حق]] همین است و [[اصحاب]] [[سقیفه]] با توطئه‌ای حساب‌شده، بنا داشتند [[خلافت]] را از [[اهل بیت]] منع کنند و خود گفته بودند که [[نبوت]] و [[خلافت]] نباید در [[بنی هاشم]] جمع شود!<ref>نظریة عدالة الصحابه، ص ۹۳</ref> هرچند اگر [[بیعت]] و [[خلافت ابوبکر]]، به همان‌صورت هم که [[عمر]] ادعا کرده باشد، باز هم شیوه‌ای غلط و حادثه‌ای شوم است که در مقابل [[نصّ]] [[خدا]] و [[رسول]] انجام گرفته و [[شرّ]] آن دامن [[امّت]] محمّدی را تا [[قیامت]] گرفته است. اگر فعل و انفعالاتی که در [[سقیفه]] انجام می‌گیرد درست است، چرا [[عمر]] آن را فلته خواند؟ و چرا [[ابوبکر]] کار را به [[وصیت]] بدون [[پرسش]] از [[اجماع]] برگزار نمود؟ و چرا [[عمر]] بدون [[مشورت]] با [[اجماع]] [[انتخابات]] را به شورای شش نفری محوّل داشت، با طرح نقشه‌ای که [[علی]] در آن کشته شود؟ و من نویسنده، به همین مناسبت همیشه این [[شورا]] را شورای شمشیری می‌گویم. و آیا روش [[انتخاب]] [[ابابکر]] درست است، یا [[عمر]]، یا [[عثمان]]؟<ref>شهید پاک‌نژاد در «مظلومی گمشده در سقیفه»، ص ۲۷</ref> مرحوم [[سید عبدالحسین شرف الدین عاملی]] پس از [[نقل]] ماجرای فلته و سخن [[ابوبکر]] که گفت: [[خدا]] [[مسلمانان]] را از [[شرّ]] آن نگه داشت و [[حفظ]] کرد، می‌گوید: این حفظکردن به دست [[امام علی|علی]] {{ع}} بود، با صبری که بر آن آزارها کرد و پلک چشمانش را بر آن خارها بست و از [[حق]] خود برای [[حیات]] [[اسلام]] [[گذشت]].<ref>النصّ و الاجتهاد، ص ۹۲. دربارۀ بی‌برنامه نبودن بیعت با ابوبکر از جمله ر. ک: «سیاه‌ترین هفتۀ تاریخ» علی محدّث، ص ۳۷۰. عبد الفتاح عبد المقصود هم غصب خلافت و سقیفه را امری از پیش طرّاحی شده می‌داند (ر. ک: «خاستگاه خلافت»، ترجمه سیّد حسن افتخارزاده، ص ۲۸۱)</ref> اگر آن [[صبر]] بر [[مظلومیّت]] و [[درایت]] و [[مصلحت‌اندیشی]] نبود، اگر [[مردم]] سر به [[شورش]] می‌زدند و اگر تیغها بر سر این مسأله از نیام کشیده می‌شد و [[جنگی]] داخلی پدید می‌آمد، شرّی بدتر و بزرگتر از [[خلافت]] بدون [[اجماع]] و [[مشورت]] و [[رأی]] عمومی [[مردم]] پیش می‌آمد، و آن هدم [[اسلام]] و نابود شدن زحمات [[پیامبر خاتم|حضرت رسول]] {{صل}} بود<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۴۷۲.</ref>.

* [[پرونده:1368987.jpg|22px]] [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|'''فرهنگ غدیر''']]