|
|
| خط ۲۲: |
خط ۲۲: |
|
| |
|
| ===ویژگیهای [[ایمان تصدیقی]]=== | | ===ویژگیهای [[ایمان تصدیقی]]=== |
|
| |
| ===ویژگی نهم: [[اعتقاد به معاد]] از لوازم [[ایمان تسلیمی]]===
| |
| ویژگی نهم [[ایمان]] اولِ خالی از [[ایمان دوم]]، یا ایمان [[تصدیقی]] مِنهای ایمان تسلیمی این است که در آن [[باور]] به [[خدا]] و رسول خدا{{صل}} وجود دارد، اما باور به معاد و [[قیامت]] وجود ندارد. یعنی افراد دارای ایمان اول یا ایمان تصدیقی صِرف، علیرغم [[تصدیق]] خدا و رسول خدا{{صل}}، تصدیق و باور نسبت به معاد و قیامت ندارند؛ زیرا اگر حقیقتاً [[ایمان]] و [[یقین]] داشتند که [[مرگ]] و [[قیامت]] حساب و [[کتابی]] هست، اینچنین با [[رسول اکرم]] {{صل}} و سلّم) [[مخالفت]] نکرده و در برابر دستوراتش [[تمرد]] و [[عصیان]] نمیکردند و [[حضرت]] را در [[جنگها]] تنها نمیگذاشتند. در [[آیات قرآن کریم]] بر این مطلب بسیار تأکید شده است که از مهمترین [[نشانههای ایمان]] دوم (ایمان تسلیمی)، [[باور]] و یقین به [[معاد]] و قیامت است.
| |
|
| |
| یکی از تفاوتهای اصلی و بنیادین [[تمدن اسلامی]] با [[تمدن]] غربی این است که تمدن اسلامی مبتنی بر «[[حیات]] [[ذکر]]» است، اما تمدن غربی مبتنی بر «حیات [[نسیان]] و [[غفلت]]» است و یکی از مهمترین عناصر آن، غفلت از قیامت و مرگ و حیات [[آخرت]] است. غفلت از قیامت و [[زندگی اخروی]]، [[انسان]] را به [[طغیان]] و عصیان میکشاند؛ لذا [[قرآن کریم]] باور به آخرت و [[امید]] به قیامت را از نشانههای [[مؤمنان]] [[حقیقی]] شمرده است و این توصیف در وصف [[مؤمنین]] حقیقی آمده است: {{متن قرآن|لَقَدْ كَانَ لَكُمْ فِي رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِمَنْ كَانَ يَرْجُو اللَّهَ وَالْيَوْمَ الْآخِرَ وَذَكَرَ اللَّهَ كَثِيرًا}}<ref>«بیگمان فرستاده خداوند برای شما نمونهای نیکوست، برای آن کس (از شما) که به خداوند و به روز بازپسین امید دارد و خداوند را بسیار یاد میکند» سوره احزاب، آیه ۲۱.</ref>. از دیدگاه [[قرآن]] ایمان به «[[یوم الآخر]]» بسیار مهم است و تنها کسانی که به آن ایمان دارند مؤمنان به ایمان ثانی و دارندگان [[ایمان حقیقی]] و تسلیمی هستند. [[ایمان به آخرت]]، یعنی [[انسان]] واقعاً به آخرت باور حقیقی داشته باشد که این موضوع متوقف بر «ذکر» و [[یادآوری]] مداوم مرگ و قیامت است و هرگز با غفلت سازگار نیست.
| |
|
| |
| در قرآن کریم به موضوع ایمان به آخرت بسیار پرداخته شده است، مثلاً در اول سوره بقره میفرماید: {{متن قرآن|الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِالْغَيْبِ وَيُقِيمُونَ الصَّلَاةَ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنْفِقُونَ وَالَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِمَا أُنْزِلَ إِلَيْكَ وَمَا أُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ وَبِالْآخِرَةِ هُمْ يُوقِنُونَ أُولَئِكَ عَلَى هُدًى مِنْ رَبِّهِمْ وَأُولَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ}}<ref>«همان کسانی که «غیب» را باور و نماز را برپا میدارند و از آنچه به آنان روزی دادهایم میبخشند و کسانی که به آنچه بر تو و به آنچه پیش از تو فرو فرستادهاند، ایمان و به جهان واپسین، یقین دارند آنان از (سوی) پروردگارشان به رهنمودی رسیدهاند و آنانند که رستگارند» سوره بقره، آیه ۳ ـ ۵.</ref>. در این [[آیات]] تعبیر به {{متن قرآن|مَا أُنْزِلَ}} دارد که بیان شد هر جا تعبیر {{متن قرآن|مَا أُنْزِلَ}} آمده است منظور [[ایمان دوم]] است که همراه با «[[ذکر]]» و [[باور]] به [[قیامت]] است. در آیه دیگری آمده است: {{متن قرآن|وَالَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوَالَهُمْ رِئَاءَ النَّاسِ وَلَا يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَلَا بِالْيَوْمِ الْآخِرِ وَمَنْ يَكُنِ الشَّيْطَانُ لَهُ قَرِينًا فَسَاءَ قَرِينًا}}<ref>«و آن کسان که داراییهای خود را برای نشان دادن به مردم، میبخشند و به خداوند و روز واپسین ایمان ندارند؛ و هر که شیطان همدم اوست بدهمدمی او راست» سوره نساء، آیه ۳۸.</ref>، یعنی کسانی که به [[معاد]] و قیامت [[ایمان]] ندارند، [[ایمان]] ثانی (تسلیمی) ندارند، ولو [[تصدیق قلبی]] داشته باشند.
| |
|
| |
| تصدیق قلبی، قهری است؛ وقتی [[برهان]] آمد [[تصدیق]] به نتیجهاش قهراً حاصل خواهد شد. کسانی که در فرایند [[زندگی]] حسابرسی دقیق [[روز قیامت]] را نادیده میگیرند، در [[حقیقت]] به معاد و قیامت ایمان ندارند؛ زیرا، اگر تصدیق آنان به «[[روز حساب]]» تصدیق [[حقیقی]] و به معنای ایمان و همراه با [[تسلیم]] و [[خضوع]] [[قلبی]] بود، قطعاً آنان را از [[پیمانشکنی]] با [[خدا]] و [[رسول]] باز میداشت؛ لذا، [[قرآن کریم]] میفرماید [[ریاکاران]] [[اهل]] ایمان به قیامت و روز حساب نیستند: {{متن قرآن|وَالَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوَالَهُمْ رِئَاءَ النَّاسِ وَلَا يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَلَا بِالْيَوْمِ الْآخِرِ}}. در این [[آیه]]، جمله {{متن قرآن|لَا بِالْيَوْمِ الْآخِرِ}} با تکرار لای [[نافیه]] [[دلالت]] بر شدّت [[نفی]] و [[انکار]] آنان نسبت به [[روز جزا]] دارد. به این صورت که علیرغم آنکه میدانند که روز قیامت[[حق]] است و وجود دارد و برای آنها نسبت به قیامت برهان ایجاد شده است، اما در [[عمل]]تسلیم به تصدیق و ایمان خود نسبت به معاد نیستند و در عمل آن را باور ندارند و عملاً قیامت را نادیده میگیرند.
| |
|
| |
| آیه دیگری که بر موضوع مورد نظر ما دلالت دارد، آیه {{متن قرآن|إِنَّمَا يَسْتَأْذِنُكَ الَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَارْتَابَتْ قُلُوبُهُمْ فَهُمْ فِي رَيْبِهِمْ يَتَرَدَّدُونَ}}<ref>«تنها کسانی از تو اجازه (ی معاف بودن از جهاد) میخواهند که به خداوند و روز بازپسین ایمان ندارند و دل به شک سپردهاند و در تردید خود سرگردانند» سوره توبه، آیه ۴۵.</ref> است، بر اساس این آیه، افرادی که [[اذن]] نرفتن به [[جبهه]] و [[جهاد]] را از [[پیامبر]]{{صل}} میگرفتند، کسانی بودند که [[ایمان به روز قیامت]] نداشتند. در مجموع میتوان با مراجعه به قرآن کریم به روشنی دریافت که [[ایمان دوم]] (ایمان تسلیمی) با [[ایمان به معاد]] و قیامت [[پیوستگی]] و ملازمت دارد و چگونه [[ایمان]] اول [[تصدیقی]] غیر تسلیمی همیشه با عدم ایمان به [[روز حساب]] ملازمت دارد.
| |
|
| |
| این نه ویژگی ایمان اولِ تهی از [[ایمان دوم]] بود که عکس این موارد، ویژگی ایمان دوم به شمار میرود. در کل، ویژگی بنیادین ایمان اول، «[[تصدیق]]» و ویژگی بنیادین ایمان دوم «[[تسلیم]]» است<ref>[[محسن اراکی|اراکی، محسن]]، درس خارج فقه نظام سیاسی با موضوع ایمان و مراحل آن.</ref>.
| |
|
| |
|
| ==خصوصیات ایمان تصدیقی== | | ==خصوصیات ایمان تصدیقی== |
