بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش برچسب: پیوندهای ابهامزدایی |
|||
| خط ۵: | خط ۵: | ||
| پرسش مرتبط = | | پرسش مرتبط = | ||
}} | }} | ||
== روایات صبر == | |||
# [[امام صادق]] {{ع}} فرمودند: "[[صبر]] نسبت به [[ایمان]]، مانند سَر نسبت به بدن است. بنابراین همانگونه که چون سَر نباشد [[بدن]] نیز از بین خواهد رفت، چون [[صبر]] نباشد [[ایمان]] از بین خواهد رفت"<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ {{ع}} قَالَ: الصَّبْرُ مِنَ الْإِيمَانِ بِمَنْزِلَةِ الرَّأْسِ مِنَ الْجَسَدِ فَإِذَا ذَهَبَ الرَّأْسُ ذَهَبَ الْجَسَدُ كَذَلِكَ إِذَا ذَهَبَ الصَّبْرُ ذَهَبَ الْإِيمَانُ}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۸۷.</ref>. | |||
# [[امام باقر]] {{ع}} فرمودند: "[[بهشت]] در میان ناخواستنیها و [[صبر]] بر آنها قرار دارد، از این رو هرکس بر سختیهای [[دنیا]] [[صبر]] ورزد داخل [[بهشت]] میشود؛ و در مقابل جهنّم در میان لذّتها و شهوات قرار دارد، از اینرو هرکس به خودْ لذّات [[دنیا]] و شهوات آن را بدهد داخل در جهنّم خواهد شد"<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ {{ع}} قَالَ: الْجَنَّةُ مَحْفُوفَةٌ بِالْمَكَارِهِ وَ الصَّبْرِ فَمَنْ صَبَرَ عَلَى الْمَكَارِهِ فِي الدُّنْيَا دَخَلَ الْجَنَّةَ وَ جَهَنَّمُ مَحْفُوفَةٌ بِاللَّذَّاتِ وَ الشَّهَوَاتِ- فَمَنْ أَعْطَى نَفْسَهُ لَذَّتَهَا وَ شَهْوَتَهَا دَخَلَ النَّارَ}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۸۹.</ref>. | |||
# [[امام صادق]] {{ع}} فرمودند: "چون [[مؤمن]] داخل قبرش میشود، [[نماز]] در طرف راست او و [[زکات]] در طرف چپ او قرار میگیرند، و نیکیهایش از فراز سر بر او سایه میافکند، و [[صبر]] او در گوشهای به [[انتظار]] میایستد. چون آن دو فرشتهای که برای سؤال و جواب بر او وارد میشوند میآیند، [[صبر]] به [[نماز]] و [[زکات]] و نیکیهای او میگوید: مراقب این رفیقتان باشید، و اگر در جایی از [[حمایت]] از او [[ناتوان]] شدید، من [[حمایت]] از او را به عهده میگیرم"<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ {{ع}} قَالَ: إِذَا دَخَلَ الْمُؤْمِنُ فِي قَبْرِهِ كَانَتِ الصَّلَاةُ عَنْ يَمِينِهِ وَ الزَّكَاةُ عَنْ يَسَارِهِ وَ الْبِرُّ مُطِلٌّ عَلَيْهِ وَ يَتَنَحَّى الصَّبْرُ نَاحِيَةً فَإِذَا دَخَلَ عَلَيْهِ الْمَلَكَانِ اللَّذَانِ يَلِيَانِ مُسَاءَلَتَهُ قَالَ الصَّبْرُ لِلصَّلَاةِ وَ الزَّكَاةِ وَ الْبِرِّ دُونَكُمْ صَاحِبَكُمْ فَإِنْ عَجَزْتُمْ عَنْهُ فَأَنَا دُونَهُ}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۹۰.</ref>. | |||
#"[[امیرمؤمنان]] {{ع}} فرمودند: "[[صبر]] بر دو نوع است: [[صبر]] به هنگام [[مصیبت]] و تلخی که صبری خوب و زیبا است، و بهتر از این، [[صبر]] به هنگام پیش آمدن محرّمات [[الهی]] است. [[یاد خدا]] نیز بر دو نوع است: [[یاد خدا]] به هنگام [[مصیبتها]]، و [[برتر]] از آن، [[یاد خدا]] به هنگام پیش آمدن آنچه [[حرام]] است، که این یاد [[مانع]] از انجام کار [[حرام]] میشود"<ref>{{متن حدیث|قَالَ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ {{ع}} الصَّبْرُ صَبْرَانِ صَبْرٌ عِنْدَ الْمُصِيبَةِ حَسَنٌ جَمِيلٌ وَ أَحْسَنُ مِنْ ذَلِكَ الصَّبْرُ عِنْدَ مَا حَرَّمَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ عَلَيْكَ وَ الذِّكْرُ ذِكْرَانِ ذِكْرُ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ عِنْدَ الْمُصِيبَةِ وَ أَفْضَلُ مِنْ ذَلِكَ ذِكْرُ اللَّهِ عِنْدَ مَا حَرَّمَ عَلَيْكَ فَيَكُونُ حَاجِزاً}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۹۰.</ref>. | |||
# [[امام باقر]] {{ع}} فرمودند: "چون درگذشت پدرم [[امام سجاد]] {{ع}} نزدیک شد، مرا به سینه خود فشرد و فرمود: ای [[فرزند]] عزیزم! تو را به آنچه پدرم به هنگامی که وفاتش رسید به من سفارش کرد، و فرمود که پدرش او را به آن سفارش کرده سفارش میکنم، آن این است که بر [[حق]] [[صبر]] کن هرچند این [[صبر]] تلخ باشد"<ref>{{متن حدیث|قَالَ أَبُو جَعْفَرٍ {{ع}} لَمَّا حَضَرَتْ أَبِي عَلِيَّ بْنَ الْحُسَيْنِ {{ع}} الْوَفَاةُ ضَمَّنِي إِلَى صَدْرِهِ وَ قَالَ يَا بُنَيَّ أُوصِيكَ بِمَا أَوْصَانِي بِهِ أَبِي حِينَ حَضَرَتْهُ الْوَفَاةُ وَ بِمَا ذَكَرَ أَنَّ أَبَاهُ أَوْصَاهُ بِهِ يَا بُنَيَّ اصْبِرْ عَلَى الْحَقِّ وَ إِنْ كَانَ مُرّاً}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۹۱.</ref>. | |||
# [[پیامبر اکرم]] {{صل}} فرمودند: "[[صبر]] بر سه گونه است: [[صبر]] به هنگام [[مصیبت]]، [[صبر]] بر [[اطاعت خدا]]، و [[صبر]] از [[معصیت خدا]]. هرکس بر مصیبتی [[صبر]] کند تا آنجا که به واسطه نیکویی عزاداریش آن [[مصیبت]] را از سر بگذراند، [[خداوند]] برای او سیصد درجه نویسد که فاصله میان هر یک از دو درجه همانند فاصله میان [[آسمان]] و [[زمین]] باشد؛ و هر کس بر [[اطاعت از خدا]] [[صبر]] ورزد [[خداوند]] برای او ششصد درجه نویسد، که فاصله میان هر دو درجه مانند فاصله میان اعماق [[زمین]] تا [[عرش]] باشد؛ و هرکس بر [[گناه]] [[صبر]] کند [[خداوند]] برای او نهصد درجه نویسد، که فاصله میان هردو درجه مانند فاصله میان اعماق [[زمین]] تا آخر [[عرش]] باشد"<ref>{{متن حدیث|عَنْ عَلِيٍّ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ{{ع}} قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ {{صل}}: الصَّبْرُ ثَلَاثَةٌ صَبْرٌ عِنْدَ الْمُصِيبَةِ وَ صَبْرٌ عَلَى الطَّاعَةِ وَ صَبْرٌ عَنِ الْمَعْصِيَةِ فَمَنْ صَبَرَ عَلَى الْمُصِيبَةِ حَتَّى يَرُدَّهَا بِحُسْنِ عَزَائِهَا كَتَبَ اللَّهُ لَهُ ثَلَاثَمِائَةِ دَرَجَةٍ مَا بَيْنَ الدَّرَجَةِ إِلَى الدَّرَجَةِ كَمَا بَيْنَ السَّمَاءِ إِلَى الْأَرْضِ وَ مَنْ صَبَرَ عَلَى الطَّاعَةِ كَتَبَ اللَّهُ لَهُ سِتَّمِائَةِ دَرَجَةٍ مَا بَيْنَ الدَّرَجَةِ إِلَى الدَّرَجَةِ كَمَا بَيْنَ تُخُومِ الْأَرْضِ إِلَى الْعَرْشِ وَ مَنْ صَبَرَ عَنِ الْمَعْصِيَةِ كَتَبَ اللَّهُ لَهُ تِسْعَمِائَةِ دَرَجَةٍ مَا بَيْنَ الدَّرَجَةِ إِلَى الدَّرَجَةِ كَمَا بَيْنَ تُخُومِ الْأَرْضِ إِلَى مُنْتَهَى الْعَرْشِ}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۹۱.</ref>. | |||
# [[امام صادق]] {{ع}} میفرمایند: "[[خداوند]] - عزَّوجلّ! - بر قومی نعمتهایی بخشید امّا آنان [[شکر]] آن [[نعمتها]] را به جای نیاوردند، از اینرو آن [[نعمتها]] مایة وبال آنان شد. نیز قومی را به [[مصائب]] و مشکلاتی [[مبتلا]] ساخت امّا آنان بر آن مشکلات [[صبر]] ورزیدند، از اینرو آن مشکلات برای آنان به [[نعمت]] تبدیل شد"<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الصَّادِقِ {{ع}} قَالَ: إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ أَنْعَمَ عَلَى قَوْمٍ بِالْمَوَاهِبِ فَلَمْ يَشْكُرُوا فَصَارَتْ عَلَيْهِمْ وَبَالًا وَ ابْتَلَى قَوْماً بِالْمَصَائِبِ فَصَبَرُوا فَصَارَتْ عَلَيْهِمْ نِعْمَةً}}؛ بحار الأنوار، ج۶۸، ص۴۱.</ref>. | |||
# [[پیامبر اکرم]] {{صل}} فرمودند: "[[خداوند متعال]] میفرماید: من [[دنیا]] را در میان بندگانم به قرض وانهادم، حال هرکس به خود من از این [[دنیا]] قرض دهد، در مقابل هر یک قرض ده تا هفتصد برابر پس میدهم، و هرکس به من قرض ندهد از او به [[زور]] میگیرم، حال اگر بر آن [[صبر]] کرد سه صفت به او میبخشم که اگر یکی از آن را به فرشتگانم میدادم به آن [[راضی]] میشدند. در اینجا [[امام صادق]] {{ع}} این [[آیه شریفه]] را خواندند: {{متن قرآن|الَّذِينَ إِذَا أَصَابَتْهُمْ مُصِيبَةٌ قَالُوا إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَيْهِ رَاجِعُونَ * أُولَئِكَ عَلَيْهِمْ صَلَوَاتٌ مِنْ رَبِّهِمْ...}}<ref>«همان کسان که چون بدیشان مصیبتی رسد میگویند: {{متن قرآن|إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَيْهِ رَاجِعُونَ}} (ما از آن خداوندیم و به سوی او باز میگردیم) بر آنان از پروردگارشان درودها و بخشایشی است و آنانند که رهیافتهاند» سوره بقره، آیه ۱۵۶-۱۵۷.</ref>[[صلوات]] - این یکی از آن سه صفت است - و [[رحمت]] پروردگارشان بر آنان [[باد]]- این دوّمین صفت آنان است- که {{متن قرآن|وَأُولَئِكَ هُمُ الْمُهْتَدُونَ}}<ref>«و آنانند که رهیافتهاند» سوره بقره، آیه ۱۵۷.</ref> - این سوّمین صفت آنان است. سپس [[امام صادق]] {{ع}} اضافه کردند: این برای کسی است که [[خداوند]] به [[زور]] از او چیزی بستاند"<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ {{ع}}، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ {{صل}}: قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ: إِنِّي جَعَلْتُ الدُّنْيَا بَيْنَ عِبَادِي قَرْضاً، فَمَنْ أَقْرَضَنِي مِنْهَا قَرْضاً، أَعْطَيْتُهُ بِكُلِّ وَاحِدَةٍ عَشْراً إِلى سَبْعِمِائَةِ ضِعْفٍ، وَ مَا شِئْتُ مِنْ ذلِكَ، وَ مَنْ لَمْ يُقْرِضْنِي مِنْهَا قَرْضاً، فَأَخَذْتُ مِنْهُ شَيْئاً قَسْراً، فَصَبَرَ، أَعْطَيْتُهُ ثَلَاثَ خِصَالٍ، لَوْ أَعْطَيْتُ وَاحِدَةً مِنْهُنَّ مَلَائِكَتِي لَرَضُوا بِهَا مِنِّي ثُمَّ تَلَا أَبُو عَبْدِ اللَّهِ {{ع}} قَوْلَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ الَّذِينَ إِذَا أَصَابَتْهُمْ مُصِيبَةٌ قَالُوا إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَيْهِ رَاجِعُونَ أُولَئِكَ عَلَيْهِمْ صَلَوَاتٌ مِنْ رَبِّهِمْ فَهذِهِ وَاحِدَةٌ مِنْ ثَلَاثِ خِصَالٍ وَرَحْمَةٌ اثْنَتَانِ وَأُولَئِكَ هُمُ الْمُهْتَدُونَ}} ثَلَاثٌ. ثُمَّ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ {{ع}}: هذَا لِمَنْ أَخَذَ اللَّهُ مِنْهُ شَيْئاً قَسْراً}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۹۲.</ref>. | |||
# [[پیامبر اکرم]] {{صل}} فرمودند: "آن کس که [[بلاء]] [[الهی]] را بشناسد بر آن [[صبر]] میورزد، و آن کس که آن را نشناسد ناپسندش میخواند"<ref>{{متن حدیث|قَالَ النَّبِيُّ {{صل}}: مَنْ يَعْرِفِ الْبَلَاءَ يَصْبِرْ عَلَيْهِ وَ مَنْ لَا يَعْرِفْهُ يُنْكِرْهُ}}؛ بحار الأنوار، ج۶۸، ص۸۳.</ref>. | |||
# [[پیامبر اکرم]] {{صل}} فرمودند: "علامت [[انسان]] صبرپیشه سه چیز است: نخست آنکه کسل نشود، و دوّم آنکه بیتاب نشود، و سوّم آنکه از پروردگارش شکایت نکند؛ چرا که چون او کسل و [[سست]] شود [[حق]] را ضایع میکند، و چون بیتاب شود [[حق]] [[شکر]] را به جای نمیآورد، و چون از پروردگارش شکایت کند در [[حقیقت]] او را [[عصیان]] کرده است <ref>{{متن حدیث|عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ {{ع}} أَنَّ النَّبِيَّ {{صل}} قَالَ: عَلَامَةُ الصَّابِرِ فِي ثَلَاثٍ أَوَّلُهَا أَنْ لَا يَكْسَلَ وَ الثَّانِيَةُ أَنْ لَا يَضْجَرَ وَ الثَّالِثَةُ أَنْ لَا يَشْكُوَ مِنْ رَبِّهِ عَزَّ وَ جَلَّ لِأَنَّهُ إِذَا كَسِلَ فَقَدْ ضَيَّعَ الْحَقَّ وَ إِذَا ضَجِرَ لَمْ يُؤَدِّ الشُّكْرَ وَ إِذَا شَكَا مِنْ رَبِّهِ عَزَّ وَ جَلَّ فَقَدْ عَصَاهُ}}؛ بحار الأنوار، ج۶۸، ص۸۶.</ref>. | |||
# [[پیامبر اکرم]] {{صل}} از [[جبرائیل]] {{ع}} پرسیدند: "[[صبر]] چیست؟ گفت: آنکه همانگونه که در راحتی [[صبر]] میکنی در [[سختی]] نیز [[صبر]] پیشه کنی، و همانگونه که در [[ثروتمندی]] [[صبر]] میکنی در [[فقر]] نیز [[صبر]] پیشه کنی، و همانگونه که در عافیت و [[سلامتی]] [[صبر]] میکنی در [[بلاء]] نیز [[صبر]] پیشه کنی؛ بنابراین شکایت حال مصیبتآمیز خود را به نزد مخلوقات [[خدا]] نبری"<ref>{{متن حدیث|سَأَلَ النَّبِيُّ {{صل}} جَبْرَئِيلَ {{ع}} مَا تَفْسِيرُ الصَّبْرِ قَالَ تَصْبِرُ فِي الضَّرَّاءِ كَمَا تَصْبِرُ فِي السَّرَّاءِ وَ فِي الْفَاقَةِ كَمَا تَصْبِرُ فِي الْغِنَى وَ فِي الْبَلَاءِ كَمَا تَصْبِرُ فِي الْعَافِيَةِ فَلَا يَشْكُو حَالَهُ عِنْدَ الْمَخْلُوقِ بِمَا يُصِيبُهُ مِنَ الْبَلَاءِ}}؛ بحار الأنوار، ج۶۸، ص۸۷.</ref>. | |||
# [[امام صادق]] {{ع}} فرمودند: "چه بسیار که چند لحظه [[صبر]] کردن [[شادمانی]] طولانیای به دنبال داشته، و چه بسیار که چند لحظه لذّت [[ناراحتی]] طولانیای به دنبال داشته"<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ {{ع}}: قَالَ: كَمْ مِنْ صَبْرِ سَاعَةٍ قَدْ أَوْرَثَتْ فَرَحاً طَوِيلًا وَ كَمْ مِنْ لَذَّةِ سَاعَةٍ قَدْ أَوْرَثَتْ حُزْناً طَوِيلًا}}؛ بحار الأنوار، ج۶۸، ص۹۱.</ref>. | |||
# [[جابر]] گوید: به [[امام باقر]] {{ع}} گفتم: خدایت [[رحمت]] کند! [[صبر]] جمیل چیست؟ فرمودند: "[[صبر]] جمیل صبری است که در آن از حال خود شکایت به [[مردم]] نبرند"<ref>{{متن حدیث|عَنْ جَابِرٍ قَالَ: قُلْتُ لِأَبِي جَعْفَرٍ {{ع}} يَرْحَمُكَ اللَّهُ مَا الصَّبْرُ الْجَمِيلُ قَالَ ذَلِكَ صَبْرٌ لَيْسَ فِيهِ شَكْوَى إِلَى النَّاسِ}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۹۳.</ref>. | |||
# [[امام صادق]] {{ع}} فرمودند: "ما [[صبر]] پیشهایم و [[شیعیان]] ما از ما پرصبرتر و بردبارترند. گفتم: فدایت شوم! چگونه [[شیعیان]] شما از شما صبورتر میباشند؟ آن [[حضرت]] فرمودند: این از آن رو است که ما بر آنچه میدانیم [[صبر]] میکنیم، در حالی که [[شیعیان]] ما بر آنچه نمیدانند [[صبر]] میکنند"<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ {{ع}} قَالَ: إِنَّا صُبُرٌ وَ شِيعَتُنَا أَصْبَرُ مِنَّا قُلْتُ جُعِلْتُ فِدَاكَ كَيْفَ صَارَ شِيعَتُكُمْ أَصْبَرَ مِنْكُمْ قَالَ لِأَنَّا نَصْبِرُ عَلَى مَا نَعْلَمُ وَ شِيعَتُنَا يَصْبِرُونَ عَلَى مَا لَا يَعْلَمُونَ}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۹۳.</ref>. | |||
# [[امیرمؤمنان]] {{ع}} فرمودند: "[[انسان]] تا سه صفت در او پدید نیاید [[حقیقت]] [[ایمان]] را نمیچشد: دقّت در [[دین]]، [[صبر]] بر مشکلات، و [[تدبیر]] درست در امر معاش" <ref>{{متن حدیث|عَنْ عَلِيِّ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ{{ع}}: قَالَ: لَا يَذُوقُ الْمَرْءُ مِنْ حَقِيقَةِ الْإِيمَانِ حَتَّى يَكُونَ فِيهِ ثَلَاثُ خِصَالٍ الْفِقْهُ فِي الدِّينِ وَ الصَّبْرُ عَلَى الْمَصَائِبِ وَ حُسْنُ التَّقْدِيرِ فِي الْمَعَاشِ}}؛ بحار الأنوار، ج۶۸، ص۸۵.</ref>. | |||
# [[امیرمؤمنان]] {{ع}} فرمودند: "سه چیز است که به واسطه آنها [[انسان]] [[مسلمان]] کامل میشود: [[تدبّر]] و توجّه در [[دین]]، [[تدبیر]] در امر معیشت، و [[صبر]] در مشکلات"<ref>{{متن حدیث|قَالَ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ {{ع}} ثَلَاثٌ بِهِنَّ يَكْمُلُ الْمُسْلِمُ التَّفَقُّهُ فِي الدِّينِ وَ التَّقْدِيرُ فِي الْمَعِيشَةِ وَ الصَّبْرُ عَلَى النَّوَائِبِ}}؛ بحار الأنوار، ج۶۸، ص۸۵.</ref>. | |||
# [[امیرمؤمنان]] {{ع}} در سفارشات خود به فرزندشان [[محمّد]] بن حنفیّه فرمودند: "برحذر باش از [[خودبزرگبینی]] و بدخُلقی و کمصبری، چه با این سه صفت هیچ [[دوستی]] برای تو نمیماند، و مادام که این سه صفت در تو باقی باشد از [[مردمان]] به دور خواهی بود"<ref>{{متن حدیث|قَالَ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ {{ع}} فِي وَصِيَّتِهِ لِابْنِهِ مُحَمَّدِ بْنِ الْحَنَفِيَّةِ إِيَّاكَ وَ الْعُجْبَ وَ سُوءَ الْخُلُقِ وَ قِلَّةَ الصَّبْرِ فَإِنَّهُ لَا يَسْتَقِيمُ لَكَ عَلَى هَذِهِ الْخِصَالِ الثَّلَاثَةِ صَاحِبٌ وَ لَا يَزَالُ لَكَ عَلَيْهَا مِنَ النَّاسِ مُجَانِبٌ}}؛ بحار الأنوار، ج۶۸، ص۸۶.</ref>.<ref>[[حسین مظاهری|مظاهری، حسین]]، [[دانش اخلاق اسلامی ج۴ (کتاب)|دانش اخلاق اسلامی]]، ج۴، ص ۲۴۴-۲۵۰.</ref> | |||
== [[شکیبایی]] [[پیامبر]] {{صل}} در همه [[کارها]] == | == [[شکیبایی]] [[پیامبر]] {{صل}} در همه [[کارها]] == | ||