←معناشناسی
| خط ۵: | خط ۵: | ||
== معناشناسی == | == معناشناسی == | ||
«کشف» به معنای پرده برداشتن از چیزی است<ref>فراهیدی، کتاب العین، ۵/۲۹۷.</ref>. شهود از ریشه «شَهد»، به معنای حضور<ref>جوهری، الصحاح، ۲/۴۹۴.</ref> به همراه مشاهده با دیده یا با [[دل]] است<ref>راغب، مفردات الفاظ القرآن، ۴۶۵.</ref>.<ref>[[حسین مستوفی|مستوفی]] و [[باقر صاحبی|صاحبی]]، [[کشف و شهود (مقاله)| مقاله «کشف و شهود»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۸ (کتاب)| دانشنامه امام خمینی ج۸]]، ص۴۸۰–۴۸۸.</ref> | |||
معنی این اصطلاح [[عرفانی]] آن است که [[انسان]] به مرتبهای از [[ایمان]] و [[یقین]] و [[معرفت]] برسد که پردهها از برابر چشمش کنار رود و حقایق را ببیند و از [[باطن]] اشخاص و اشیاء باخبر باشد. در دنیای عادی، چشم ما و [[درک]] ما [[امور غیبی]] و پشت پرده را نمیبیند. اما گاهی کسی در اثر صفای [[باطن]] و [[تقرب به خدا]] به مرتبهای میرسد که [[عوالم غیب]] برای او [[کشف]] میشود. به این حالت «[[مکاشفه]]» هم گفته میشود<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگنامه دینی (کتاب)|فرهنگنامه دینی]].</ref>. | |||
مراد از «شهود» آن است که افرادی بتوانند فراتر از قلمرو حواس، حقایقی از جهان غیب را با قلب خود مشاهده کنند که دیگران قادر به دیدن آنها نیستند، این مشاهده، همان چیزی است که در مباحث [[عرفانی]] از آن به شهود یاد میشود. برخی در تعریف شهود گفته اند: "[[علمی]] است که [[خداوند]] به [[پیامبر]] {{صل}} عطا فرموده است و بر خلاف ریاضیات و منطق، بیتحقیق و [[اجتهاد]] و قرائت و کتابت و صناعت کسب شده و به گذشت [[زمان]] [[نیازمند]] نیست. این [[علم]] بنا به [[مشیت خداوند]]، از طریق [[تزکیه]] و اشراق نفس حاصل میشود و با [[توفیق]] و حمایت و [[الهام]] و [[رسالات]] [[الهی]]، به [[حقیقت]] نائل میشود"<ref>علیرضا مسجد جامعی، پژوهشی در معارف امامیه، ج ۲، ص ۶۷۵.</ref>. راه شهود که طریقهای ربّانی و الهی است، مخصوص افرادی است که دارای [[روحی]] صاف و صیقلی یافته و [[پاک]] و [[مطهر]] میباشند. در این طریق «معلّم»، خداست و «متعلّم»، ولیِّ بر [[حقّ]] [[خدا]]؛ یعنی پیامبر یا [[امام]] و «علم» از محضر [[ربوبی]] و نزد خداوند اخذ میشود. از این رو، به آن «[[علم لدنّی]]» میگویند. این علم بیواسطه بشری، به انسانِ کامل اعطا میشود<ref>ر.ک: [[سید علی هاشمی (زاده ۱۳۵۲)|هاشمی، سید علی]]، [[شهود یکی از روشهای علمآموزی ائمه (مقاله)|شهود یکی از روشهای علمآموزی ائمه]]، [[تحقیقات کلامی (نشریه)|فصلنامه تحقیقات کلامی]]، ص ۸۸۱؛ [[منصف علی مطهری|مطهری، منصف علی]]، [[علم ائمه از نظر عقل و نقل (پایاننامه)|علم ائمه از نظر عقل و نقل]]؛ [[محمد اصغرینژاد|اصغرینژاد، محمد]]، [[پژوهش در علم پیامبر (مقاله)|پژوهش در علم پیامبر]]، ص ۷۱.</ref>. | مراد از «شهود» آن است که افرادی بتوانند فراتر از قلمرو حواس، حقایقی از جهان غیب را با قلب خود مشاهده کنند که دیگران قادر به دیدن آنها نیستند، این مشاهده، همان چیزی است که در مباحث [[عرفانی]] از آن به شهود یاد میشود. برخی در تعریف شهود گفته اند: "[[علمی]] است که [[خداوند]] به [[پیامبر]] {{صل}} عطا فرموده است و بر خلاف ریاضیات و منطق، بیتحقیق و [[اجتهاد]] و قرائت و کتابت و صناعت کسب شده و به گذشت [[زمان]] [[نیازمند]] نیست. این [[علم]] بنا به [[مشیت خداوند]]، از طریق [[تزکیه]] و اشراق نفس حاصل میشود و با [[توفیق]] و حمایت و [[الهام]] و [[رسالات]] [[الهی]]، به [[حقیقت]] نائل میشود"<ref>علیرضا مسجد جامعی، پژوهشی در معارف امامیه، ج ۲، ص ۶۷۵.</ref>. راه شهود که طریقهای ربّانی و الهی است، مخصوص افرادی است که دارای [[روحی]] صاف و صیقلی یافته و [[پاک]] و [[مطهر]] میباشند. در این طریق «معلّم»، خداست و «متعلّم»، ولیِّ بر [[حقّ]] [[خدا]]؛ یعنی پیامبر یا [[امام]] و «علم» از محضر [[ربوبی]] و نزد خداوند اخذ میشود. از این رو، به آن «[[علم لدنّی]]» میگویند. این علم بیواسطه بشری، به انسانِ کامل اعطا میشود<ref>ر.ک: [[سید علی هاشمی (زاده ۱۳۵۲)|هاشمی، سید علی]]، [[شهود یکی از روشهای علمآموزی ائمه (مقاله)|شهود یکی از روشهای علمآموزی ائمه]]، [[تحقیقات کلامی (نشریه)|فصلنامه تحقیقات کلامی]]، ص ۸۸۱؛ [[منصف علی مطهری|مطهری، منصف علی]]، [[علم ائمه از نظر عقل و نقل (پایاننامه)|علم ائمه از نظر عقل و نقل]]؛ [[محمد اصغرینژاد|اصغرینژاد، محمد]]، [[پژوهش در علم پیامبر (مقاله)|پژوهش در علم پیامبر]]، ص ۷۱.</ref>. | ||