پرش به محتوا

بحث:اقتصاد: تفاوت میان نسخه‌ها

۲۶٬۲۳۲ بایت حذف‌شده ،  ‏۲۳ آوریل ۲۰۲۵
 
(۱۱ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
==معجم المصطلحات الاقتصادیة فی لغة الفقهاء==
==تجمیع اصطلاحات اقتصادی==
{{فهرست اثر}}
{{فهرست اثر}}
{{ستون-شروع|3}}
{{ستون-شروع|3}}
===أ===
# [[آجام]]
# [[آجام]]
# [[اباحه]]
# [[اباحه]]
خط ۱۲: خط ۱۱:
# [[اتاوه]]
# [[اتاوه]]
# [[اتحاد ذمه]]
# [[اتحاد ذمه]]
# [[اتحاد مجلس]]
# [[اتقان کار]]
# [[اتلاف]]
# [[اتلاف]]
# [[اتلاف بالتسبب]]
# [[اتلاف بالتسبب]]
# [[اتلاف بالمباشره]]
# [[اتلاف بالمباشره]]
# [[اثراء]]
# [[اثراء]]
# [[اثمان]]
# [[اجازه]]
# [[اجاره]]
# [[اجاره]]
# [[اجاره بلند]]
# [[اجاره ذمه]]
# [[اجاره ذمه]]
# [[اجاره بلند]]
# [[اجاره زمین]]
# [[اجاره لازم]]
# [[اجاره لازم]]
# [[اجاره مضاف]]
# [[اجاره مضاف]]
# [[اجاره منجز]]
# [[اجاره منجز]]
# [[اجازه]]
# [[اجاره‌بها]]
# [[اجر]]
# [[اجر]]
# [[اجرة المثل]]
# [[اجر حرام]]
# [[اجر المثل]]
# [[اجر مسمی]]
# [[اجر مسمی]]
# [[اجرت]]
# [[اجرت المثل]]
# [[اجزاء]]
# [[اجزاء]]
# [[اجل]]
# [[اجل]]
# [[اجیر]]
# [[اجیر]]
# [[اجیر خاص]]
# [[اجیر مشترک]]
# [[احتراف]]
# [[احتراف]]
# [[احتشاش]]
# [[احتشاش]]
خط ۳۸: خط ۴۵:
# [[احتیال]]
# [[احتیال]]
# [[احراز]]
# [[احراز]]
# [[احیای زمین]]
# [[احیای موات]]
# [[احیای موات]]
# [[اختصاص]]
# [[اختصاص]]
خط ۵۲: خط ۶۰:
# [[اراده]]
# [[اراده]]
# [[اراده منفرد]]
# [[اراده منفرد]]
# [[اراضی]]
# [[ارث بلاوارث]]
# [[ارتزاق]]
# [[ارتزاق]]
# [[ارتفاق]]
# [[ارتفاق]]
# [[ارز خارجی]]
# [[ارزش]]
# [[ارزش اسمی]]
# [[ارزش اضافی]]
# [[ارزش جایگزینی]]
# [[ارزش فلزی]]
# [[ارزش مطلوبیت]]
# [[ارزش واقعی]]
# [[ارش]]
# [[ارش]]
# [[ارصاد]]
# [[ارصاد]]
خط ۶۶: خط ۸۴:
# [[ازاله]]
# [[ازاله]]
# [[ازلام]]
# [[ازلام]]
# [[اساسنامه بانک]]
# [[استبدال]]
# [[استبدال]]
# [[استثمار]]
# [[استثمار]]
# [[استثمان]]
# [[استجداء]]
# [[استجداء]]
# [[استجرار]]
# [[استجرار]]
# [[استحالة]]
# [[استحاله]]
# [[استحقاق]]
# [[استحقاق]]
# [[استحکار]]
# [[استحکار]]
# [[استخلاف]]
# [[استرداد]]
# [[استرداد]]
# [[استسعاء]]
# [[استسعاء]]
خط ۸۳: خط ۱۰۴:
# [[استیلاء]]
# [[استیلاء]]
# [[استیلاد]]
# [[استیلاد]]
# [[استثمان]]
# [[اسراف]]
# [[اسراف]]
# [[اسقاط]]
# [[اسقاط]]
# [[اسلاب]]
# [[اسیران]]
# [[اشتراک]]
# [[اشراک]]
# [[اشواق]]
# [[اشواق]]
# [[اشراک]]
# [[اصطلاحات بودجه‌ای]]
# [[اصلاح]]
# [[اصلاح]]
# [[اصول عدالت]]
# [[اصول مالیات]]
# [[اضافه]]
# [[اضافه]]
# [[اضطرار]]
# [[اضطرار]]
# [[اطلاق]]
# [[اطلاق]]
# [[اعتاق]]
# [[اعتاق]]
# [[اعتدال]]
# [[اعتصار]]
# [[اعتصار]]
# [[اعتیاض]]
# [[اعتیاض]]
# [[اعمال جزیه]]
# [[اعمار]]
# [[اغسار]]
# [[اغسار]]
# [[اغواز]]
# [[اغلال]]
# [[اغلال]]
# [[اغناء]]
# [[اغناء]]
# [[اغواز]]
# [[افراز]]
# [[افراز]]
# [[افلاس]]
# [[افلاس]]
# [[اقالة]]
# [[اقاله]]
# [[اقتار]]
# [[اقتار]]
# [[اقتصاد]]
# [[اقتصاد]]
# [[اقتصاد اسلامی]]
# [[اقتصاد سیاسی]]
# [[اقتصار]]
# [[اقتصار]]
# [[اقتضاء]]
# [[اقتضاء]]
خط ۱۰۹: خط ۱۴۰:
# [[اقتیات]]
# [[اقتیات]]
# [[اقطاع]]
# [[اقطاع]]
# [[اکتناز]]
# [[اکراه]]
# [[التزام]]
# [[التزام]]
# [[الجاء]]
# [[الجاء]]
# [[امانة]]
# [[الگوهای یکپارچه در بودجه]]
# [[الگوی اسلامی]]
# [[امانت]]
# [[امتیاز]]
# [[امتیاز]]
# [[امضاء]]
# [[امضاء]]
# [[اموال]]
# [[اموال باطنی]]
# [[اموال باطنی]]
# [[اموال بلاصاحب]]
# [[اموال خاص]]
# [[اموال خاص]]
# [[اموال رو به رشد]]
# [[اموال ظاهر]]
# [[اموال ظاهر]]
# [[اموال عام]]
# [[اموال عام]]
# [[اموال فیء]]
# [[انابه]]
# [[انابه]]
# [[انتاج]]
# [[انتاج]]
# [[انتفاع]]
# [[انتفاع]]
# [[انظار]]
# [[انحصار]]
# [[انظار]# ]
# [[انعقاد]]
# [[انعقاد]]
# [[انفاذ]]
# [[انفاذ]]
خط ۱۲۹: خط ۱۶۵:
# [[انفساخ]]
# [[انفساخ]]
# [[انقطاع]]
# [[انقطاع]]
# [[اهلی]]
# [[انگیزه‌ها]]
# [[اوراق بهادار]]
# [[اکتناز]]
# [[اکراه]]
# [[ایجاب]]
# [[ایجاب]]
# [[ایغار]]
# [[ایغار]]
===ب===
# [[بازار]]
# [[بازده فزاینده]]
# [[بازده نزولی]]
# [[بانک اسلامی]]
# [[بانک توسعه اسلامی]]
# [[بدل]]
# [[بدل]]
# [[برات]]
# [[برنامه‌ریزی]]
# [[براءت]]
# [[براءت]]
# [[بهره]]
# [[بهره بانکی]]
# [[بهره سرمایه]]
# [[بهرج]]
# [[بهرج]]
# [[بودجه ارز خارجی]]
# [[بودجه برنامه‌ای و عملکردی]]
# [[بودجه عمومی]]
# [[بودجه ملی]]
# [[به همکاری اقتصادی]]
# [[بیت المال]]
# [[بیت المال]]
# [[بیع]]
# [[بیع]]
# [[بیع آجل]]
# [[بیع استغلال]]
# [[بیع الغرر]]
# [[بیع الوفاء]]
# [[بیع المرء علی بیع اخیه]]
# [[بیع با نامه‌نگاری]]
# [[بیع با نامه‌نگاری]]
# [[بیع تلجئة]]
# [[بیع تلجئه]]
# [[بیع ثمار]]
# [[بیع ثمار قبل از رسیدن]]
# [[بیع حاضر برای بادی]]
# [[بیع حاضر برای بادی]]
# [[بیع حاضر به بادی]]
# [[بیع حاضر للبادی]]
# [[بیع حبل الحبله]]
# [[بیع حصات]]
# [[بیع حصات]]
# [[بیع المرء علی بیع اخیه]]
# [[بیع حصاة]]
# [[بیع مواصفه]]
# [[بیع دین به دین]]
# [[بیع وفاء]]
# [[بیع سنین]]
# [[بیع عربون]]
# [[بیع عینه]]
# [[بیع قمار]]
# [[بیع مالم یضمن]]
# [[بیع مالم یقبض]]
# [[بیع مالیس عندک]]
# [[بیع ملاقیح]]
# [[بیع ملامسه]]
# [[بیع منابذه]]
# [[بیع مواصفه]][[بیع وفاء]]
# [[بیعتان فی بیعه]]
# [[بیعتان فی بیعه]]
===ت===
# [[بیعتین فی بیعه]]
# [[تٱمیم]]
# [[بیمه]]
# [[بیمه اسلامی]]
# [[بیمه تجاری]]
# [[بیمه تعاونی]]
# [[بیمه مجدد]]
# [[بیوع امانت]]
# [[بیوع امانه]]
# [[بیوع ممنوعه]]
# [[بیوع منهی عنها]]
# [[تأجیر]]
# [[تأمین]]
# [[تأمین]]
# [[تأمین اجتماعی]]
# [[تأمین تعاونی]]
# [[تأمین متقابل]]
# [[تبذیر]]
# [[تبذیر]]
# [[تبرع]]
# [[تبرع]]
خط ۱۵۷: خط ۲۴۲:
# [[تحاص]]
# [[تحاص]]
# [[تحجیر]]
# [[تحجیر]]
# [[تحسینیات]]
# [[تحفیل]]
# [[تحفیل]]
# [[تحکیم]]
# [[تحکیم]]
# [[تحکیم الحال]]
# [[تحکیم الحال]]
# [[تخارج]]
# [[تخارج]]
# [[تخصص]]
# [[تخلیه]]
# [[تخلیه]]
# [[تدبیر]]
# [[تدبیر]]
# [[تدلیس]]
# [[تدلیس]]
# [[تذکره]]
# [[ترکه]]
# [[ترکه]]
# [[تسخیر]]
# [[تسعیر]]
# [[تسعیر]]
# [[تسلیم]]
# [[تسلیم]]
# [[تسویف]]
# [[تسویف]]
# [[تشکیل سرمایه]]
# [[تصرف]]
# [[تصرف]]
# [[تصریه]]
# [[تصریه]]
# [[تصمیمات مجمع]]
# [[تطارح الدینین]]
# [[تطارح الدینین]]
# [[تطفیف]]
# [[تعجیز المکاتب]]
# [[تعجیز المکاتب]]
# [[تعدی]]
# [[تعدی]]
# [[تعدد مالیات]]
# [[تعدیل]]
# [[تعدیل]]
# [[تعرفه داخلی]]
# [[تعزیر مالی]]
# [[تعزیر مالی]]
# [[تعویض]]
# [[تعویض]]
# [[تغریر]]
# [[تغریر]]
# [[تغریم]]
# [[تغریم]]
# [[تغير]]
# [[تغییر]]
# [[تغییر]]
# [[تفرق]]
# [[تفرق]]
# [[تفرق الصفقه]]
# [[تفرق الصفقه]]
# [[تفریط]]
# [[تفریط]]
# [[تفقه]]
# [[تقادم]]
# [[تقادم]]
# [[تقبل]]
# [[تقبل]]
# [[تقسیط]]
# [[تقسیط]]
# [[تکافل]]
# [[تقسیم غنائم]]
# [[تقسیم کار]]
# [[تقوم]]
# [[تلجئه]]
# [[تلجئه]]
# [[تلف]]
# [[تلف]]
# [[تلقی جلب]]
# [[تلقی الرکبان]]
# [[تلقی الرکبان]]
# [[تملیک]]
# [[تملیک]]
# [[تنجیز]]
# [[تنجیز]]
# [[تنفیل]]
# [[تنفیل]]
# [[تولید]]
# [[تولید ابتدایی]]
# [[تولید انبوه]]
# [[تولید صنعتی]]
# [[تولیت]]
# [[تولیه]]
# [[تورق]]
# [[تورق]]
# [[توفیر]]
# [[توفیر]]
# [[تولیت]]
# [[تکافل]]
===ث===
# [[تٱمیم]]
# [[ثروت]]
# [[ثمن]]
# [[ثمن]]
===ج===
# [[ثنیا]]
# [[جائحه]]
# [[جالیه]]
# [[جالیه]]
# [[جامکیه]]
# [[جامکیه]]
# [[جائحه]]
# [[جبار]]
# [[جبار]]
# [[جبایه]]
# [[جبایه]]
# [[جحود]]
# [[جحود]]
# [[جداول بودجه]]
# [[جزاف]]
# [[جزاف]]
# [[جزیه]]
# [[جزیه]]
خط ۲۱۰: خط ۳۱۷:
# [[جلب]]
# [[جلب]]
# [[جهاله]]
# [[جهاله]]
===ح===
# [[حاجات]]
# [[حاجات اصلیه]]
# [[حجر]]
# [[حجر]]
# [[حرام بودن کسب بدون کار]]
# [[حرج]]
# [[حرج]]
# [[حرز]]
# [[حرز]]
# [[حساب ختامی]]
# [[حشبه]]
# [[حشبه]]
# [[حطیطه]]
# [[حطیطه]]
# [[حفظ]]
# [[حفظ]]
# [[حق]]
# [[حق]]
# [[حق مالکیت]]
# [[حکم قرآن]]
# [[حمی]]
# [[حمی]]
# [[حواله]]
# [[حواله]]
خط ۲۲۳: خط ۳۳۵:
# [[حواله مقید]]
# [[حواله مقید]]
# [[حیازت]]
# [[حیازت]]
===خ===
# [[حیل ربوی]]
# [[خبائث]]
# [[خدعه]]
# [[خراج]]
# [[خراج]]
# [[خزانه]]
# [[خسارت]]
# [[خسارت]]
# [[خطر در بیع]]
# [[خلابه]]
# [[خلافت]]
# [[خلط]]
# [[خلط]]
# [[خلو]]
# [[خلو]]
خط ۲۳۲: خط ۳۵۰:
# [[خیار]]
# [[خیار]]
# [[خیانت]]
# [[خیانت]]
===د===
# [[دخل]]
# [[دخل]]
# [[دو بیع در یک بیع]]
# [[دو شرط در بیع]]
# [[دهاقین]]
# [[دهاقین]]
# [[دیه]]
# [[دیوان]]
# [[دیوان درآمد]]
# [[دین]]
# [[دین]]
# [[دین حال]]
# [[دین خدا]]
# [[دین خدا]]
# [[دین حال]]
# [[دین صحت]]
# [[دین صحت]]
# [[دین صحیح]]
# [[دین صحیح]]
خط ۲۴۴: خط ۳۶۴:
# [[دین عبد]]
# [[دین عبد]]
# [[دین غیر صحیح]]
# [[دین غیر صحیح]]
# [[دین غیر مشترک (مستقل)]]
# [[دین غیر مشترک مستقل]]
# [[دین قوی]]
# [[دین قوی]]
# [[دین مؤجل]]
# [[دین متوسط]]
# [[دین متوسط]]
# [[دین مرض]]
# [[دین مرض]]
خط ۲۵۱: خط ۳۷۲:
# [[دین مطلق]]
# [[دین مطلق]]
# [[دین موثق]]
# [[دین موثق]]
# [[دین مؤجل]]
# [[دیه]]
# [[دیوان]]
===ذ===
# [[ذمه]]
# [[ذمه]]
===ر===
# [[رأس المال]]
# [[راتب]]
# [[راتب]]
# [[رأس المال]]
# [[ربا]]
# [[ربا]]
# [[ربا در جاهلیت]]
# [[ربای بیوع]]
# [[ربای پنهان]]
# [[ربای جاهلی]]
# [[ربای دیون]]
# [[ربای فضل]]
# [[ربای نسیه]]
# [[ربح]]
# [[ربح]]
# [[رد]]
# [[رد]]
# [[رد مظالم]]
# [[رد مظالم]]
# [[رزق]]
# [[رزق]]
# [[رزق حسن]]
# [[رزق طوعی]]
# [[رزق غیر محتسب]]
# [[رزق غیرمحتسب]]
# [[رزق مباح]]
# [[رزق متفاضل]]
# [[رزق مکتسب]]
# [[رزق واجب]]
# [[رساله]]
# [[رساله]]
# [[رسم]]
# [[رسم]]
خط ۲۶۹: خط ۴۰۲:
# [[رضا]]
# [[رضا]]
# [[رضخ]]
# [[رضخ]]
# [[رقابت]]
# [[رقبی]]
# [[رقبی]]
# [[رکاز]]
# [[رهان]]
# [[رهان]]
# [[رهن]]
# [[رهن]]
===ز===
# [[رکاز]]
# [[روش استقرایی]]
# [[روش استنباطی]]
# [[زراعت]]
# [[زکات]]
# [[زکات]]
# [[زیادت]]
# [[زیادت]]
===س===
# [[سائبه]]
# [[ساعی]]
# [[ساعی]]
# [[سائبه]]
# [[سال مالی]]
# [[سبق]]
# [[سبق]]
# [[سحت]]
# [[سحت]]
# [[سد ذرائع]]
# [[سد ذرائع]]
# [[سرقت]]
# [[سرقت]]
# [[سرمایه]]
# [[سرمایه ارزشی]]
# [[سرمایه تجاری]]
# [[سرمایه تولیدی]]
# [[سرمایه ثابت]]
# [[سرمایه در گردش]]
# [[سرمایه سودآور]]
# [[سرمایه صنعتی]]
# [[سرمایه عینی]]
# [[سرمایه کشاورزی]]
# [[سرمایه‌گذاری]]
# [[سعر]]
# [[سعر]]
# [[سفتجه]]
# [[سفتجه]]
# [[سفته]]
# [[سفه]]
# [[سفه]]
# [[سقوط]]
# [[سقوط]]
# [[سکنی]]
# [[سلب]]
# [[سلب]]
# [[سلعه]]
# [[سلعه]]
خط ۲۹۴: خط ۴۴۱:
# [[سمسره]]
# [[سمسره]]
# [[سوم]]
# [[سوم]]
# [[سوم بر سوم]]
# [[سوم علی سوم]]
# [[سوق]]
# [[سکنی]]
# [[سکه]]
# [[سهام]]
# [[سیاست]]
# [[سیاست]]
===ش===
# [[سیاست مالی]]
# [[سیستم‌های حسابداری بودجه]]
# [[شبهه]]
# [[شبهه]]
# [[شخصیت]]
# [[شخصیت]]
# [[شراکت]]
# [[شرایط رقابت کامل]]
# [[شرایط کار]]
# [[شرب]]
# [[شرب]]
# [[شرب خاص]]
# [[شرب خاص]]
# [[شرط]]
# [[شرط]]
# [[شرط بندی]]
# [[شرط جزائی]]
# [[شرط جزائی]]
# [[شرط جعلی]]
# [[شرط جعلی]]
# [[شرط شرعی]]
# [[شرط شرعی]]
# [[شرطان فی بیع]]
# [[شرک]]
# [[شرکت]]
# [[شرکت]]
# [[شرکت اباحه]]
# [[شرکت اباحه]]
# [[شرکت ابدان]]
# [[شرکت ابدان]]
# [[شرکت اختیاری]]
# [[شرکت اختیاری]]
# [[شرکت اسلامی]]
# [[شرکت ا]][[شخاص]]
# [[شرکت اعمال]]
# [[شرکت اعمال]]
# [[شرکت اموال]]
# [[شرکت اموال]]
# [[شرکت با مسئولیت محدود]]
# [[شرکت بیمه]]
# [[شرکت تضامنی]]
# [[شرکت توصیه س# اده]]
# [[شرکت توصیه سهامی]]
# [[شرکت جبر]]
# [[شرکت جبر]]
# [[شرکت جبریه]]
# [[شرکت جبریه]]
# [[شرکت دین]]
# [[شرکت دین]]
# [[شرکت سهامی]]
# [[شرکت عنان]]
# [[شرکت عنان]]
# [[شرکت عین]]
# [[شرکت عین]]
# [[شرکت محاصه]]
# [[شرکت مزارعه]]
# [[شرکت مساقات]]
# [[شرکت مضاربه]]
# [[شرکت مغارسه]]
# [[شرکت مفاوضه]]
# [[شرکت مفاوضه]]
# [[شرکت وجوه]]
# [[شرکت وجوه]]
# [[شرکت‌های سرمایه]]
# [[شرکة الاشخاص]]
# [[شرکة الاعمال]]
# [[شرکة التضامن]]
# [[شرکة التوصیة]]
# [[شرکة العنان]]
# [[شرکة المحاصة]]
# [[شرکة المزارعة]]
# [[شرکة المساقاة]]
# [[شرکة المفاوضة]]
# [[شرکة الوجوه]]
# [[شفعه]]
# [[شفعه]]
===ص===
# [[صبی ممیز]]
# [[صبی ممیز]]
# [[صحت عقد]]
# [[صحت عقد]]
# [[صدقات]]
# [[صدقه تطوع]]
# [[صرف]]
# [[صرف]]
# [[صفقه]]
# [[صفقه]]
# [[صلح]]
# [[صلح]]
# [[صناعت]]
# [[صناعت]]
# [[صنعت]]
# [[صوافی]]
# [[صوافی]]
# [[صوریه]]
# [[صوریه]]
# [[صکوک]]
# [[صید]]
# [[صید]]
# [[صیرفه]]
# [[صیرفه]]
# [[صیغه]]
# [[صیغه]]
===ض===
# [[ضرب سکه]]
# [[ضرر]]
# [[ضرر]]
# [[ضروریات]]
# [[ضرورت]]
# [[ضرورت]]
# [[ضریبه]] ([[مالیات]])
# [[ضریبه]]
# [[ضمار]]
# [[ضمار]]
# [[ضمان]]
# [[ضمان]]
خط ۳۴۳: خط ۵۳۱:
# [[ضمان عهده]]
# [[ضمان عهده]]
# [[ضمان ید]]
# [[ضمان ید]]
# [[ضمانت خراج]]
# [[ضیعه]]
# [[ضیعه]]
===ط===
# [[طارف]]
# [[طارف]]
# [[طبقه‌بندی بودجه]]
# [[طلب تقریر]]
# [[طلب تقریر]]
===ظ===
# [[ظفر به حق]]
# [[ظفر به حق]]
===ع===
# [[عادت]]
# [[عادت]]
# [[عاریه]]
# [[عاریه]]
خط ۳۵۷: خط ۵۴۴:
# [[عجز وصی]]
# [[عجز وصی]]
# [[عدالت]]
# [[عدالت]]
# [[عده]]
# [[عدالت اقتصادی]]
# [[عدالت مالیاتی]]
# [[عددی]]
# [[عددی]]
# [[عدل]]
# [[عدل]]
# [[عدم تبعیض]]
# [[عدم تکرار مالیات]]
# [[عده]]
# [[عذر]]
# [[عذر]]
# [[عرایا]]
# [[عرایا]]
# [[عربون]]
# [[عربون]]
# [[عرض]]
# [[عرض]]
# [[عرضه]]
# [[عرضه و تقاضا]]
# [[عرف]]
# [[عرف]]
# [[عسب الفحل]]
# [[عسب الفحل]]
# [[عشر]]
# [[عشور]]
# [[عشور]]
# [[عصبه]]
# [[عصبه]]
خط ۳۷۴: خط ۵۶۸:
# [[عقد معلق]]
# [[عقد معلق]]
# [[عقد منجز]]
# [[عقد منجز]]
# [[علوم فقهی]]
# [[عمران]]
# [[عمری]]
# [[عمری]]
# [[عمل]]
# [[عمل]]
# [[عموم بلوی]]
# [[عموم بلوی]]
# [[عهد]]
# [[عهد]]
# [[عوارض]]
# [[عوارض اهلیت]]
# [[عوارض اهلیت]]
# [[عیب]]
# [[عیب]]
# [[عین]]
# [[عین]]
# [[عینه]]
# [[عینه]]
===غ===
# [[غارم]]
# [[غارم]]
# [[غبن]]
# [[غبن]]
خط ۳۹۲: خط ۵۸۸:
# [[غله]]
# [[غله]]
# [[غلول]]
# [[غلول]]
# [[غنائم]]
# [[غنیمت]]
# [[غنیمت]]
===ف===
# [[غیر دولتی]]
# [[فائده]]
# [[فاحش]]
# [[فاحش]]
# [[فائده]]
# [[فرائض]]
# [[فرائض]]
# [[فرار مالیاتی]]
# [[فساد]]
# [[فساد]]
# [[فسخ]]
# [[فسخ]]
# [[فضولی]]
# [[فضولی]]
# [[فقر]]
# [[فقهی]]
# [[فقیر]]
# [[فقیر]]
# [[فلوس]]
# [[فلوس]]
# [[فیء]]
# [[فیء]]
===ق===
# [[قاعده یقین]]
# [[قانون اقتصاد مالیات]]
# [[قانون بازده]]
# [[قانون بازده فزاینده]]
# [[قانون بازده نزولی]]
# [[قانون تقاضا]]
# [[قانون عرضه و تقاضا]]
# [[قانون گرشم]]
# [[قانون مالی]]
# [[قانون ملائمت مالیات]]
# [[قباله]]
# [[قباله]]
# [[قبض]]
# [[قبض]]
خط ۴۱۱: خط ۶۲۰:
# [[قراض]]
# [[قراض]]
# [[قرض]]
# [[قرض]]
# [[قرض الحسن]]
# [[قرض الحسنه]]
# [[قرض بهره‌دار]]
# [[قرعه]]
# [[قرعه]]
# [[قسمت]]
# [[قسمت]]
# [[قسمت تراضی]]
# [[قسمت تراضی]]
# [[قسمت قضاء (الاجبار)]]
# [[قسمت قضاء]]
# [[قضاء الحق]]
# [[قضاء الحق]]
# [[قطایع]]
# [[قمار]]
# [[قمار]]
# [[قیمت]]
# [[قیمت]]
# [[قیمت بازار]]
# [[قیمت سطح]]
# [[قیمت عادلانه]]
# [[قیمت‌گذاری]]
# [[قیمی]]
# [[قیمی]]
===ک===
# [[کار]]
# [[کار سازمان‌یافته]]
# [[کالاهای آزاد]]
# [[کالاهای اقتصادی]]
# [[کالاهای بادوام]]
# [[کالاهای بی‌دوام]]
# [[کالاهای تولیدی]]
# [[کالاهای مصرفی]]
# [[کالی به کالی]]
# [[کالی به کالی]]
# [[کالی بکالی]]
# [[کالی]]
# [[کالی‌بکالی]]
# [[کدک]]
# [[کدک]]
# [[کراء]]
# [[کراء]]
# [[کسب]]
# [[کسب خبیث]]
# [[کسب طیب]]
# [[کشاد]]
# [[کشاد]]
# [[کسب]]
# [[کشش تقاضا]]
# [[کقاف]]
# [[کشش عرضه]]
# [[کفارات]]
# [[کفالت دین]]
# [[کفالت دین]]
# [[کفالت مضاف]]
# [[کفالت مضاف]]
خط ۴۳۲: خط ۶۶۳:
# [[کمبیاله]]
# [[کمبیاله]]
# [[کنز]]
# [[کنز]]
===ل===
# [[کم‌فروشی]]
# [[گردش پول]]
# [[گردش سرمایه]]
# [[گواهی سرمایه‌گذاری]]
# [[لزوم عقد]]
# [[لزوم عقد]]
# [[لقطه]]
# [[لقطه]]
===م===
# [[مؤلفة قلوبهم]]
# [[مؤنة]]
# [[مؤسسات مالی]]
# [[ماعون]]
# [[مال]]
# [[مال]]
# [[مال تقومی]]
# [[مال نامی]]
# [[مال نامی]]
# [[مالکیت]]
# [[مالکیت زمین]]
# [[مالکیت عمومی]]
# [[مالیات]]
# [[مالیات بر ارث]]
# [[مالیات بر سود]]
# [[مالیات غیرمستقیم]]
# [[مالیات مستقیم]]
# [[مالیات نوعی]]
# [[مالیات یکپارچه]]
# [[مالیات‌های نوعی]]
# [[مباح]]
# [[مباح]]
# [[مبیع]]
# [[مبیع]]
# [[متقوم]]
# [[متقوم]]
# [[متقوم و غیرمتقوم]]
# [[مثل]]
# [[مثل]]
# [[مثلی]]
# [[مثلی]]
# [[مثلی و]][[ قیمی]]
# [[مجری]]
# [[مجری]]
# [[مجهول]]
# [[مجهول]]
# [[محاباه]]
# [[محاباه]]
# [[محاسبه]]
# [[محاصه]]
# [[محاقله]]
# [[محاقله]]
# [[مخابره]]
# [[مخابره]]
# [[مخارج]]
# [[مخارجه]]
# [[مخارجه]]
# [[مخاطره]]
# [[مخاطره]]
# [[مرابحه]]
# [[مرابحه]]
# [[مرابحه آجل]]
# [[مراضات]]
# [[مراضات]]
# [[مرصد]]
# [[مرصد]]
خط ۴۵۹: خط ۷۱۴:
# [[مساومه]]
# [[مساومه]]
# [[مسترسل]]
# [[مسترسل]]
# [[مسئله اقتصادی]]
# [[مسئله فقر]]
# [[مشارکت]]
# [[مشاع]]
# [[مشاع]]
# [[مشاهره]]
# [[مشاهره]]
خط ۴۶۴: خط ۷۲۲:
# [[مشغول]]
# [[مشغول]]
# [[مشقة]]
# [[مشقة]]
# [[مشکل اقتصادی]]
# [[مصادره]]
# [[مصادره]]
# [[مصارف زکات]]
# [[مصانعه]]
# [[مصانعه]]
# [[مصرف]]
# [[مصرف]]
خط ۴۷۳: خط ۷۳۳:
# [[مضمون بنفسه]]
# [[مضمون بنفسه]]
# [[مطل]]
# [[مطل]]
# [[مطلوبیت]]
# [[مطلوبیت اقتصادی]]
# [[مطلوبیت کل]]
# [[مطلوبیت نهایی]]
# [[معاطات]]
# [[معاطات]]
# [[معاملات ربوی]]
# [[معاوضه]]
# [[معاوضه]]
# [[معاومه]]
# [[معاومه]]
خط ۴۸۴: خط ۷۴۹:
# [[مقایضه]]
# [[مقایضه]]
# [[مقدرات]]
# [[مقدرات]]
# [[مکاتبةچه]]
# [[منابع درآمد]]
# [[مکس]]
# [[منابع طبیعی]]
# [[ملاءه]]
# [[منحنی تقاضا]]
# [[ملازمت]]
# [[منحنی عرضه]]
# [[ملامست]]
# [[ملک]]
# [[ملک تام]]
# [[ملک مطلق]]
# [[ملک ناقص]]
# [[مماکسه]]
# [[مملوک]]
# [[منابذه]]
# [[مناجزه]]
# [[مناسخه]]
# [[منحه]]
# [[منفعت]]
# [[منفعت]]
# [[منقول]]
# [[منقول]]
خط ۵۰۶: خط ۷۶۰:
# [[مواریث]]
# [[مواریث]]
# [[مواعدة]]
# [[مواعدة]]
# [[مؤلفة قلوبهم]]
# [[موثق]]
# [[مؤونة]]
# [[مکاتبة]]
===ن===
# [[مکس]]
# [[ناجز]]
# [[نافق]]
# [[نافق]]
# [[نتاج]]
# [[نتاج]]
# [[نثار]]
# [[نث]]
# [[نجش]]
# [[نجش]]
# [[نرخ بهره]]
# [[نزع ملکیت جبری]]
# [[نزع ملکیت جبری]]
# [[نسیئه]]
# [[نساء]]
# [[نسیه]]
# [[نصاب]]
# [[نصاب]]
# [[نض]]
# [[نض]]
# [[نظام حسبه]]
# [[نظام مالکیت]]
# [[نظریه ارزش]]
# [[نظریه تولید]]
# [[نظریه مالتوس]]
# [[نظریه پول]]
# [[نعم]]
# [[نفاذ عقد]]
# [[نفاذ عقد]]
# [[تفقه]]
# [[نفقه واجب]]
# [[نقد]]
# [[نقد]]
# [[نقص]]
# [[نقص]]
خط ۵۲۵: خط ۷۸۷:
# [[نموذج]]
# [[نموذج]]
# [[نهب]]
# [[نهب]]
===ه===
# [[نیازها]]
# [[هاء و هاء]]
# [[نیازهای عمومی]]
# [[هبه]]
# [[هبه]]
# [[هدیه]]
# [[هزینه تولید]]
# [[هلاک]]
# [[هلاک]]
===و===
# [[واقعه]]
# [[واقعه]]
# [[وارث]]
# [[وام]]
# [[وام با بهره]]
# [[وام بدون بهره]]
# [[وام عمومی]]
# [[وای]]
# [[وای]]
# [[وثیقه]]
# [[وثیقه]]
خط ۵۳۷: خط ۸۰۵:
# [[وصف]]
# [[وصف]]
# [[وصیت]]
# [[وصیت]]
# [[وضع]]
# [[وضع جوائح]]
# [[وضع مالیات]]
# [[وضیعه]]
# [[وضیعه]]
# [[وعد]]
# [[وعد]]
خط ۵۴۴: خط ۸۱۵:
# [[وقف اهلی]]
# [[وقف اهلی]]
# [[وقف خیری]]
# [[وقف خیری]]
# [[ولاء موالات]]
# [[ولایت]]
# [[وکالت]]
# [[وکالت]]
# [[وکس]]
# [[وکیل مسخر]]
# [[وکیل مسخر]]
# [[ولاء (موالات)]]
# [[ولایت]]
===ی===
# [[ید]]
# [[ید]]
# [[ید امانی]]
# [[ید امانی]]
خط ۵۵۵: خط ۸۲۴:
# [[یسار]]
# [[یسار]]
# [[یسیر]]
# [[یسیر]]
# [[یکپارچه‌سازی اقتصادی]]
{{پایان}}
{{پایان}}
{{پایان فهرست اثر}}
{{پایان فهرست اثر}}


==مصطلحات الفقه المالی المعاصر==
==برخی اصطلاحات اقتصادی==
{{فهرست اثر}}
{{فهرست اثر}}
{{ستون-شروع|3}}
{{ستون-شروع|3}}
# [[اولا: خلافت «مسئله اقتصادی»]]
=== [[سیاست‌ها]] و [[راهبردها]]===
# [[الف- نعمت‌ها «منابع»]]
* [[سیاست اقتصادی]]
# [[ب - نیازها]]
* [[برنامه‌ریزی اقتصادی]]
# [[(۱) ضروریات]]
* [[آزادسازی اقتصادی]]
# [[(۲) نیازهای اصلی]]
* [[خصوصی‌سازی اقتصادی]]
# [[(۳) بهبودها]]
* [[مداخله اقتصادی]]
# [[اقتصاد]]
* [[حمایت اقتصادی]]
# [[ثانیا: عمران «تولید»]]
* [[همکاری اقتصادی]]
# [[الف- مال]]
* [[رقابت اقتصادی]]
# [[انواع مال]]
* [[همگرایی اقتصادی]]
# [[الف- مباح «کالاهای آزاد»]]
* [[یکپارچگی اقتصادی]]
# [[ب - اعیان مالی «کالاهای اقتصادی]]
* [[تثبیت اقتصادی]]
# [[ج - منافع «خدمات»]]
* [[استراتژی اقتصادی]]
# [[عرضه‌ها]]
* [[اصول راهبردی اقتصادی]]
# [[۱ - عروض قنیه «کالاهای مصرفی»]]
* [[سیاست مالی اقتصادی]]
# [[الف- اثمان «پول»]]
* [[سیاست پولی اقتصادی]]
# [[ب - مالا تبقی عینه «کالاهای غیر ماندگار»]]
* [[هم‌افزایی اقتصادی]]
# [[ج - ما تبقی عینه «کالاهای ماندگار»]]
* [[اصلاح اقتصادی]]
# [[د - متقوم و غیر متقوم]]
* [[سلامت اقتصادی]]
# [[هـ - عقار و منقول]]
* [[سیاست‌گذاری اقتصادی]]
# [[و - مثلی و قیمی]]
* [[راهبری اقتصادی]]
# [[‌- سرمایه]]
* [[تنظیم‌گری اقتصادی]]
# [[عروض حرفه (سرمایه ثابت)]]
* [[بازدارندگی اقتصادی]]
# [[عروض تجارت (سرمایه متداول - کالاهای تولیدی)]]
* [[همسویی اقتصادی]]
# [[ب - کار]]
* [[چشم‌انداز اقتصادی]]
# [[‌- بهترین کارها]]
* [[آینده‌نگری اقتصادی]]
# [[کشاورزی]]
* [[اولویت‌بندی اقتصادی]]
# [[صنعت]]
* [[تهدیدزدایی اقتصادی]]
# [[تجارت]]
* [[بومی‌سازی اقتصادی]]
# [[‌- تسخیر «تخصص - تقسیم کار»]]
* [[دیجیتالی‌سازی اقتصادی]]
# [[ثالثا: رزق «توزیع درآمد»]]
* [[هوشمندسازی اقتصادی]]
# [[رزق مکتسب «توزیع کارکردی»]]
* [[نظام‌مند‌سازی اقتصادی]]
# [[ا - رزق متفاضل]]
* [[استانداردسازی اقتصادی]]
# [[ب - کسب طیب]]
 
# [[۱ - اجاره]]
=== وضعیت‌ها و شرایط===
# [[الف- اجرت]]
* [[بحران اقتصادی]]
# [[ب - عطا]]
* [[رکود اقتصادی]]
# [[ج- استصناع]]
* [[رونق اقتصادی]]
# [[د - جعاله]]
* [[ثبات اقتصادی]]
# [[هـ - اجیر خاص]]
* [[امنیت اقتصادی]]
# [[ک- اجیر مشترک]]
* [[عدالت اقتصادی]]
# [[ل- اجرالمثل]]
* [[رفاه اقتصادی]]
# [[م - اجاره زمین]]
* [[نابرابری اقتصادی]]
# [[ن- ریع]]
* [[فقر اقتصادی]]
# [[س- وضع جوایح]]
* [[قدرت اقتصادی]]
# [[ص- تاجیر]]
* [[مزیت اقتصادی]]
# [[ی - اجر حرام]]
* [[تعادل اقتصادی]]
# [[۲ - بیع]]
* [[بی‌ثباتی اقتصادی]]
# [[مبیع]]
* [[وابستگی اقتصادی]]
# [[مقایضه]]
* [[استقلال اقتصادی]]
# [[سلم]]
* [[شکوفایی اقتصادی]]
# [[بیع اجل]]
* [[آسایش اقتصادی]]
# [[بیوع منهی عنه]]
* [[پایداری اقتصادی]]
# [[۱- خبائث]]
* [[پویایی اقتصادی]]
# [[ب - غرر]]
* [[جهش اقتصادی]]
# [[۱- خطر در بیع]]
* [[فرصت اقتصادی]]
# [[بیع ثمر قبل از بدو صلاح]]
* [[چالش‌های اقتصادی]]
# [[بیع سنین]]
* [[تهدید اقتصادی]]
# [[بیع مضامین]]
* [[آزادی اقتصادی]]
# [[بیع ملاقیح]]
* [[استحکام اقتصادی]]
# [[بیع حبلالحبله]]
* [[تورم اقتصادی]]
# [[بیع ملامسه]]
* [[شوک اقتصادی]]
# [[بیع منابذه]]
* [[ناترازی اقتصادی]]
# [[بیع حصاه]]
* [[نابسامانی اقتصادی]]
# [[بیعتین فی بیعه]]
* [[کساد اقتصادی]]
# [[بیع دین به دین]]
* [[شکاف اقتصادی]]
# [[بیع عربون]]
* [[استضعاف اقتصادی]]
# [[بیمه تجاری]]
* [[سلطه اقتصادی]]
# [[۲- خداع در بیع]]
* [[استعمار اقتصادی]]
# [[تصریه]]
* [[امپریالیسم اقتصادی]]
# [[غش]]
* [[انحصار اقتصادی]]
# [[خلابه]]
* [[تبعیض اقتصادی]]
# [[تطفیف]]
* [[ظلم اقتصادی]]
# [[تلقی جلب]]
* [[فشار اقتصادی]]
# [[۳- قمار در بیع]]
* [[محاصره اقتصادی]]
# [[شرطان در بیع]]
* [[آسیب اقتصادی]]
# [[بیع ما لم یضمن]]
* [[پایایی اقتصادی]]
# [[بیع ما لم یقبض]]
* [[تاب‌آوری اقتصادی]]
# [[بیع ما لیس عندک]]
* [[چابکی اقتصادی]]
# [[ثنیا]]
* [[انعطاف‌پذیری اقتصادی]]
# [[ج- ربای بیوع]]
* [[اقتدار اقتصادی]]
# [[فضل]]
* [[توانمندی اقتصادی]]
# [[نساء]]
* [[برتری اقتصادی]]
# [[صرف]]
* [[قابلیت اقتصادی]]
# [[انقطاع]]
 
# [[کساد]]
=== تحلیل‌ها، شاخص‌ها و ارزیابی===
# [[بطلان]]
* [[تحلیل اقتصادی]]
# [[تغییر]]
* [[پیش‌بینی اقتصادی]]
# [[سفتجه]]
* [[شاخص اقتصادی]]
# [[مزابنه]]
* [[مدل اقتصادی]]
# [[عرایا]]
* [[تفکر اقتصادی]]
# [[حیل ربوی]]
* [[تاریخ اقتصادی]]
# [[عینه]]
* [[جغرافیای اقتصادی]]
# [[تورق]]
* [[جامعه‌شناسی اقتصادی]]
# [[بیع و سلف]]
* [[روانشناسی اقتصادی]]
# [[بیع استغلال]]
* [[نماگر اقتصادی]]
# [[بیع وفا]]
* [[عملکرد اقتصادی]]
# [[مرابحه اجله]]
* [[مبانی اقتصادی]]
# [[۳- شرکت]]
* [[صلاحیت اقتصادی]]
# [[مشارکت]]
* [[ارزیابی اقتصادی]]
# [[شرکت اشخاص]]
* [[پایش اقتصادی]]
# [[شرکت تضامن]]
* [[ممیزی اقتصادی]]
# [[شرکت توصیه بسیطه]]
 
# [[شرکت محاصه]]
=== حوزه‌ها و ساختارها===
# [[شرکتهای اموال]]
* [[بخش اقتصادی]]
# [[شرکت سهامی]]
* [[بنگاه اقتصادی]]
# [[شرکت توصیه به سهام]]
* [[چرخه اقتصادی]]
# [[شرکت مسئولیت محدود]]
* [[بلوک اقتصادی]]
# [[شرکت مزارعه]]
* [[منطقه اقتصادی]]
# [[شرکت مساقاة]]
* [[نهاد اقتصادی]]
# [[شرکت مغارسه]]
* [[ساختار اقتصادی]]
# [[شرکت مضاربه]]
* [[فضای اقتصادی]]
# [[ربح]]
* [[نظام اقتصادی]]
# [[غله]]
* [[مکتب اقتصادی]]
# [[سود]]
* [[فعالیت اقتصادی]]
# [[ربای دیون]]
* [[مبادلات اقتصادی]]
# [[شرکت]]
* [[کریدور اقتصادی]]
# [[شرکت اعمال]]
* [[قطب اقتصادی]]
# [[شرکت وجوه]]
* [[خوشه اقتصادی]]
# [[شرکت مفاوضه]]
* [[زیست‌بوم اقتصادی]]
# [[شرکت عنان]]
* [[شبکه اقتصادی]]
# [[‌- کسب خبیث]]
* [[سامانه اقتصادی]]
# [[۱- غصب]]
* [[سازوکار اقتصادی]]
# [[۲- رشوه]]
 
# [[۳- سحت]]
=== فعالیت‌ها و تعاملات===
# [[۴- سرقت]]
* [[تبادل اقتصادی]]
# [[رزق حسن «توزیع شخصی»]]
* [[دادوستد اقتصادی]]
# [[الف- رزق مباح]]
* [[تعاملات اقتصادی]]
 
* [[مشارکت اقتصادی]]
# [[ب- رزق واجب]]
* [[تعامل اقتصادی]]
# [[۱- تکافل]]
* [[روابط اقتصادی]]
# [[۲ - نفقه واجبه]]
* [[همبستگی اقتصادی]]
# [[۳- کفارات]]
 
# [[۴- میراث]]
=== مفاهیم و [[ارزش‌ها]]===
# [[جـ- رزق طوعی]]
* [[ارزش اقتصادی]]
# [[۱ - وقف]]
* [[انگیزه اقتصادی]]
# [[۲- صدقه تطوع]]
* [[رفتار اقتصادی]]
# [[۳- وصیت]]
* [[عامل اقتصادی]]
# [[۴- عاریه]]
* [[کارآمدی اقتصادی]]
# [[۵- قرض حسن]]
* [[بهره‌وری اقتصادی]]
# [[۶- ماعون]]
* [[سرمایه‌گذاری اقتصادی]]
# [[۷- عمری]]
* [[مطلوبیت اقتصادی]]
# [[۸- رقبی]]
* [[هزینه فرصت اقتصادی]]
# [[۹- هبه]]
* [[سود اقتصادی]]
# [[۱۰- هدیه]]
* [[اخلاق اقتصادی]]
# [[۱۱ - عفو]]
* [[فرهنگ اقتصادی]]
# [[د - رزق غیر محتسب]]
* [[معیشت اقتصادی]]
# [[رابعا: بازار «نظریه ارزش»]]
* [[سواد اقتصادی]]
# [[بازار]]
* [[مسئولیت اقتصادی]]
# [[رقابت]]
* [[تصمیم‌گیری اقتصادی]]
# [[مساومه]]
* [[ارزش‌های اقتصادی]]
# [[مزایده]]
* [[فساد اقتصادی]]
# [[سوم بر سوم]]
* [[حقوق اقتصادی]]
# [[بیوع امانت]]
* [[ایمان اقتصادی]]
# [[مرابحه]]
* [[صرفه‌جویی اقتصادی]]
# [[وضیعه]]
* [[حاکمیت اقتصادی]]
# [[تولی]]
* [[شکایت اقتصادی]]
# [[اشراک]]
* [[مطالبه اقتصادی]]
# [[قیمت]]
* [[مزاحمت اقتصادی]]
# [[سعر]]
 
# [[ارزش]]
=== اقدامات و بهبود===
# [[تسعیر]]
* [[بحران‌زدایی اقتصادی]]
# [[انحصار]]
* [[بازسازی اقتصادی]]
# [[بیع حاضر للبادی]]
* [[نوسازی اقتصادی]]
# [[قیمت عدل]]
* [[تحول اقتصادی]]
{{پایان}}
* [[تعدیل اقتصادی]]
{{پایان فهرست اثر}}
* [[تنوع‌بخشی اقتصادی]]
 
* [[مدیریت اقتصادی]]
==موسوعة الاقتصاد الاسلامی==
* [[نظارت اقتصادی]]
{{فهرست اثر}}
 
{{ستون-شروع|3}}
=== مخاطرات و تخلفات===
# [[کتاب اول: فصل اول]]
* [[جرم اقتصادی]]
# [[اقتصاد اسلامی و پایه‌های آن]]
* [[تروریسم اقتصادی]]
# [[ماهیت اقتصاد اسلامی # آیات قرآنی]]
* [[جنگ اقتصادی]]
# [[علم اقتصاد سیاسی]]
* [[تخلف اقتصادی]]
# [[چرا علم اقتصاد سیاسی با واژه «سیاسی» توصیف می‌شود]]
* [[جرایم اقتصادی]]
# [[معنای علمی و رابطه علّی]]
 
# [[روش‌های تحقیق اقتصادی]]
=== [[توسعه]] و [[پیشرفت]]===
# [[روش استنباطی و روش استقرایی]]
* [[توسعه اقتصادی]]
# [[قرآن کریم و مطالعات اقتصادی]]
* [[پیشرفت اقتصادی]]
# [[حکم قرآن کریم درباره این مطالعات]]
* [[رشد اقتصادی]]
# [[نیازها و انگیزه‌ها]]
* [[توسعه پایدار اقتصادی]]
# [[فصل دوم]]
 
# [[مسئله اقتصادی در اقتصاد سنتی]]
=== مفاهیم اسلامی===
# [[آیا مسئله اقتصادی در اساس مسئله کمبود است؟]]
* [[جهاد اقتصادی]]
# [[نظر استیگلر]]
* [[اقتصاد اسلامی]]
# [[مسئله اقتصادی در اسلام]]
* [[اقتصاد مقاومتی]]
# [[ماهیت مسئله اقتصادی در اسلام]]
* [[مقاومت اقتصادی]]
# [[مسئله فقر و حقیقت آن]]
* [[عدالت توزیعی اقتصادی]]
# [[توجه اسلام به عامل مادی و عامل معنوی در مسئله اقتصادی]]
* [[فقه اقتصادی]]
# [[اسلام به عامل مادی اهمیت زیاد می‌دهد و آن را در مرکز توجه قرار می‌دهد]]
* [[خودکفایی اقتصادی]]
# [[آیا اسلام فقر را مترادف با کفر می‌داند؟]]
* [[شفافیت اقتصادی]]
# [[دیدگاه اسلام درباره مسئله اقتصادی در مقایسه با دیدگاه سرمایه‌داری و مارکسیسم]]
* [[تحریم اقتصادی]]
# [[موضع اسلام در قبال مسئله اقتصادی چیست؟]]
{{پایان}}
# [[آیا اسلام بر اتقان کار و افزایش تولید تأکید می‌کند؟]]
{{پایان فهرست اثر}}
# [[راه حل اسلام برای فقر]]
 
# [[ابوذر غفاری (درگذشته ۳۲ هجری)]]
==معجم المصطلحات الاقتصادیة فی لغة الفقهاء==
# [[احمد بن علی دلجی ۷۹۰ # ۷۹۹ هجری]]
{{فهرست اثر}}
# [[و مارکسیسم # و جهان ماکسیم رادینسون]]
{{ستون-شروع|3}}
# [[ابن حزم ظاهری ۹۴۳ # ۱۰۶۴ میلادی]]
===أ===
# [[ابن تیمیه ۶۶۱ # ۷۲۸ هجری]]
# [[آجام]]
# [[روش اسلام در درمان فقر چیست؟]]
# [[اباحه]]
# [[منابع درآمدی که اسلام برای این کار مشخص کرده و راه‌های هزینه‌کرد آن برای درمان فقر]]
# [[ابتزاز]]
# [[راه حل یهودیت برای فقر]]
# [[ابراء]]
# [[راه حل مسیحیت برای فقر]]
# [[ابضاع]]
# [[راه حل هندوئیسم برای فقر]]
# [[ابطال]]
# [[راه حل کشورهای کمونیست برای فقر]]
# [[ابن السبیل]]
# [[راه حل کشورهای سرمایه‌دار برای فقر]]
# [[اتاوه]]
# [[فصل سوم]]
# [[اتحاد ذمه]]
# [[مکاتب اقتصادی]]
# [[اتحاد مجلس]]
# [[مکاتب سکولار # مکاتب مذهبی]]
# [[اتلاف]]
# [[مکاتب سکولار # مادی لیبرال و مادی مارکسیست]]
# [[اتلاف بالتسبب]]
# [[نقش دولت در سایه لیبرالیسم اقتصادی]]
# [[اتلاف بالمباشره]]
# [[زیرساخت‌ها و روساخت‌ها]]
# [[اثراء]]
# [[مکاتب مذهبی: اسلام و مسیحیت # آرنولد توینبی]]
# [[اجاره]]
# [[ژاک اوستروی]]
# [[اجاره ذمه]]
# [[مکتب اسلامی و توسعه اقتصادی # تفاوت شریعت اسلامی و فقه اسلامی]]
# [[اجاره بلند]]
# [[اسلام و خط رشد]]
# [[اجاره لازم]]
# [[آیات قرآنی]]
# [[اجاره مضاف]]
# [[فصل چهارم]]
# [[اجاره منجز]]
# [[تولید پایه فعالیت اقتصادی و توسعه]]
# [[اجازه]]
# [[نظریه تولید نزد ابن خلدون و قوانین موثر بر تولید]]
# [[اجر]]
# [[طبیعت و کار و تاثیر آنها بر توزیع]]
# [[اجرة المثل]]
# [[کار]]
# [[اجر مسمی]]
# [[عوامل تولید:]]
# [[اجزاء]]
# [[الف) قانون کمترین تلاش]]
# [[اجل]]
# [[ب) قانون عرضه و تقاضا]]
# [[اجیر]]
# [[ج) اهمیت پیشرفت علمی]]
# [[احتراف]]
# [[د) امنیت و عدالت و ثبات]]
# [[احتشاش]]
# [[شیوه‌های فعالیت اقتصادی:]]
# [[احتطاب]]
# [[الف) تولید ابتدایی در نظر ابن خلدون # نظر
# [[احتکار]]
 
# [[احتیاج]]
# [[تولید ابتدایی در نظر ابن خلدون # نظر لیست]]
# [[احتیاط]]
# [[ب) تولید صنعتی]]
# [[احتیال]]
# [[ج) تجارت]]
# [[احراز]]
# [[تولید به دنبال منفعت جامعه اسلامی است]]
# [[احیای موات]]
# [[ارتباط تولید و توزیع]]
# [[اختصاص]]
# [[تولید و ارضای نیازها]]
# [[اختلاس]]
# [[تعیین عناصر تولید در اقتصاد اسلامی]]
# [[اختیار]]
# [[عناصر تولید در اقتصاد سیاسی (سنتی)]]
# [[اخدام]]
# [[طبیعت]]
# [[اخفار]]
# [[سرمایه]]
# [[اخلاف]]
# [[کار]]
# [[اداء]]
# [[سازماندهی]]
# [[ادخار]]
# [[تعیین وظایف اصلی سازماندهنده]]
# [[ادراک]]
# [[عناصر تولید در اقتصاد اسلامی]]
# [[اذعان]]
# [[سرمایه و دلیل اینکه یکی از عناصر تولید محسوب می‌شود]]
# [[اذن]]
# [[آیا سازماندهی در کار ادغام می‌شود؟]]
# [[اراده]]
# [[کارفرما یا سازماندهنده]]
# [[اراده منفرد]]
# [[تعریف عناصر تولید در اقتصاد اسلامی]]
# [[ارتزاق]]
# [[طبیعت]]
# [[ارتفاق]]
# [[کار سازمان‌یافته]]
# [[ارش]]
# [[تقسیم بهینه کار]]
# [[ارصاد]]
# [[تقسیم کار]]
# [[ارض]]
# [[کار در اسلام]]
# [[ارض امیری]]
# [[هدف اسلام از کار]]
# [[ارض بیضا]]
# [[کار در اسلام تکریم و شرف برای صاحب آن است]]
# [[ارض تیمار]]
# [[آیا اسلام جایگاه کار را بالا برده و آن را عبادت و استغفار می‌داند؟]]
# [[ارض حرب]]
# [[آیا کار در نگاه اسلام برای هر کسی که توانایی آن را دارد واجب است؟]]
# [[ارض حوز]]
# [[آیا کار هم‌تراز جهاد در راه خداست؟]]
# [[ارض عادی]]
# [[آیا اسلام بر فراهم کردن فرصت‌های شغلی و همچنین اتقان کار تأکید می‌کند؟]]
# [[ارض متروکه]]
# [[چگونه حوزه‌های کاری همه انواع فعالیت اقتصادی را پوشش می‌دهد]]
# [[ازاله]]
# [[حوزه کاری در کشاورزی چیست؟]]
# [[ازلام]]
# [[حوزه کاری در صنعت چیست؟]]
# [[استبدال]]
# [[حوزه کاری در صنایع مبتنی بر تولیدات کشاورزی، دامی و غیره چیست؟]]
# [[استثمار]]
# [[آیا اسلام بر کار در حوزه تجارت تأکید دارد؟]]
# [[استجداء]]
# [[خرید و فروش مجاز آن است که از تطفیف یا همان تقلب در وزنه و میزان در امان باشد]]
# [[استجرار]]
# [[خرید و فروش غرر، نجس و سوم چیست؟]]
# [[استحالة]]
# [[سرمایه در اقتصاد سنتی (تعریف آن)]]
# [[استحقاق]]
# [[سرمایه تولیدی و سرمایه سودآور]]
# [[استحکار]]
# [[تفاوت سرمایه و ثروت]]
# [[استرداد]]
# [[انواع سرمایه: سرمایه ثابت و سرمایه در گردش]]
# [[استسعاء]]
# [[سرمایه کشاورزی، صنعتی و تجاری]]
# [[استصناع]]
# [[سرمایه ارزشی و سرمایه عینی]]
# [[استغلال]]
# [[چگونه سرمایه تشکیل می‌شود؟]]
# [[استقاله]]
# [[شرایط لازم برای تشکیل سرمایه‌های جدید مورد استفاده در تولید چیست؟]]
# [[استناد]]
# [[مهم‌ترین پروژه‌هایی که تشکیل سرمایه‌های مصرفی در تولید به آنها بستگی دارد كدامند؟]]
# [[استهلاک]]
# [[عواملی که به پس‌انداز و افزایش سرمایه کمک می‌کنند چیست؟]]
# [[استیفاء]]
# [[تمایز سرمایه در معنای اقتصادی و سرمایه در معنای حقوقی]]
# [[استیلاء]]
# [[سرمایه تجاری]]
# [[استیلاد]]
# [[سرمایه تولیدی]]
# [[استثمان]]
# [[فناوری پیشرفته]]
# [[اسراف]]
# [[توزیع در اقتصاد اسلامی]]
# [[اسقاط]]
# [[فصل پنجم]]
# [[اشواق]]
# [[توسعه ظرفیت‌های تولیدی]]
# [[اشراک]]
# [[برخی مقررات اسلامی که به توسعه تولید دعوت می‌کنند]]
# [[اصلاح]]
# [[اسلام حق مالکیت زمین را به احیا و تولید آن گره زده است]]
# [[اضافه]]
 
# [[اضطرار]]
# [[اسلام اجازه انجماد منابع طبیعی را نمی‌دهد]]
# [[اطلاق]]
# [[حرام دانستن کسب درآمد بدون کار]]
# [[اعتاق]]
# [[حرام دانستن وام‌دهی با بهره ربوی]]
# [[اعتصار]]
# [[از مقررات اسلامی که به توسعه تولید دعوت می‌کنند]]
# [[اعتیاض]]
# [[آیا اسلام به انجام توازن و عدالت و سازگاری میان منافع فرد و جامعه دعوت می‌کند؟]]
# [[اغسار]]
# [[آیا اسلام حاضر است به خاطر منافع عمومی جامعه از منافع فردی بگذرد؟]]
# [[اغواز]]
# [[آیا زکات می‌تواند جای مالیات را بگیرد؟]]
# [[اغلال]]
# [[اسلام از تقلب در معاملات بازمی‌دارد]]
# [[اغناء]]
# [[فصل ششم]]
# [[افراز]]
# [[انحصار]]
# [[افلاس]]
# [[انحصار از نگاه اقتصاد اسلامی]]
# [[اقالة]]
# [[فصل هفتم]]
# [[اقتار]]
# [[آیا یکپارچگی اقتصادی امت اسلامی امکان‌پذیر است؟]]
# [[اقتصاد]]
# [[توسعه اقتصادی باید با الگویی اسلامی و غیروارداتی باشد و فلسفه‌ای اسلامی داشته باشد که از وجدان ما سرچشمه گرفته و از صمیم واقعیت ما برخاسته باشد]]
# [[اقتصار]]
# [[کتاب دوم: فصل اول]]
# [[اقتضاء]]
# [[نظام مالکیت در اسلام]]
# [[اقتناء]]
# [[آموزه‌های اخلاقی در مالکیت مال]]
# [[اقتیات]]
# [[آیات قرآن درباره استخلاف]]
# [[اقطاع]]
# [[کتاب امام اکبر شیخ شلتوت: اسلام عقیده و شریعت]]
# [[اکتناز]]
# [[از گفتارهای علامه شیخ محمد ابوزهره]]
# [[اکراه]]
# [[سخن خلیفه عمر بن خطاب درباره قحطی در سال رفاده]]
# [[التزام]]
# [[تفسیر نسبت دادن مال به خدا یا جمع گاهی و به انسان گاهی دیگر]]
# [[الجاء]]
# [[مالکیت زمین در اسلام]]
# [[امانة]]
# [[مالکیت زمین‌های کشاورزی]]
# [[امتیاز]]
# [[مسلمانان هنگام فتح اندلس به زور چه کردند؟]]
# [[امضاء]]
# [[مالکیت زمین‌های بایر]]
# [[اموال باطنی]]
# [[مالکیت زمین‌های قطاع و صوافی]]
# [[اموال خاص]]
# [[فصل دوم]]
# [[اموال ظاهر]]
# [[مالکیت عمومی در اسلام]]
# [[اموال عام]]
# [[مفهوم مالکیت در اسلام و غیر آن در جامعه سرمایه‌داری]]
# [[انابه]]
# [[مالکیت در جامعه سوسیالیستی]]
# [[انتاج]]
# [[مالکیت در اسلام]]
# [[انتفاع]]
# [[فصل سوم]]
# [[انظار]]
# [[گرایش‌های اقتصادی و اجتماعی اسلامی]]
# [[انعقاد]]
# [[احتکار]]
# [[انفاذ]]
# [[سخنی درباره انحصار در اسلام]]
# [[انفال]]
# [[نظر ابن عابدین در تحریم انحصار]]
# [[انفساخ]]
# [[فصل چهارم]]
# [[انقطاع]]
# [[مال از نگاه اسلام]]
# [[اهلی]]
# [[وضع مالیات برای مقابله با بلایا]]
# [[ایجاب]]
# [[قانون جبران خسارت در اسلام و معادل آن در قانون مالیاتی چیست؟]]
# [[ایغار]]
# [[کتاب سوم # فصل اول]]
===ب===
# [[مقررات زکات، غنائم، رکاز، عشور (تعرفه‌های داخلی)، خراج، جزیه، عشر، اموال مجهول‌المالک و ارث بلاوارث، بیت‌المال، نظام حسبه و مالیات]]
# [[بدل]]
# [[زکات (آیا متون مربوط به زکات از نظر پایه آن جزء امور تعبدی یا تعلیلی به حساب می‌آیند؟)]]
# [[براءت]]
# [[آیا پول را باید مال رو به رشد دانست؟]]
# [[بهرج]]
# [[تقسیم‌بندی فقها از اموال از نظر رشد و تحصیل آنها]]
# [[بیت المال]]
# [[انواع زکات مال شناخته شده در صدر اسلام]]
# [[بیع]]
# [[سهام و ذخایر و ساختمان‌های چندطبقه]]
# [[بیع با نامه‌نگاری]]
# [[اهمیت زکات]]
# [[بیع تلجئة]]
# [[نشست مطالعات اجتماعی برگزارشده در دمشق توسط اتحادیه عرب درباره گزارش ارائه‌شده به نشست توسط]]
# [[بیع حاضر برای بادی]]
 
# [[بیع حصات]]
# [[نشست مطالعات اجتماعی برگزارشده در دمشق توسط اتحادیه عرب درباره گزارش ارائه‌شده به نشست توسط دانشمندان مصری شیخ‌های محمد ابوزهره و عبدالرحمن خلاف و عبدالرحمن حسن]]
# [[بیع المرء علی بیع اخیه]]
# [[عبارت «انفاق در راه خدا»]]
# [[بیع مواصفه]]
# [[پیروی از نظام مالیاتی عادلانه]]
# [[بیع وفاء]]
# [[نظر قرطبی، غزالی و شاطبی درباره مالیات]]
# [[بیعتان فی بیعه]]
# [[مصارف زکات (آیه ۹/۶۰ # انواع زکات)]]
===ت===
# [[زکات فطر]]
# [[تٱمیم]]
# [[علل و اهداف زکات چیست؟]]
# [[تأمین]]
# [[فصل دوم]]
# [[تبذیر]]
# [[غنایم]]
# [[تبرع]]
# [[فصل سوم]]
# [[تبعه]]
# [[فیء]]
# [[تجارت]]
# [[شرایط لازم برای عامل فیء]]
# [[تجدید دین]]
# [[غنیمت دارای بیشترین اقسام و احکام است چون اصلی است که فیء از آن منشعب شده است]]
# [[تجهیل]]
# [[فصل چهارم]]
# [[تحاص]]
# [[اسیران]]
# [[تحجیر]]
# [[فصل پنجم]]
# [[تحفیل]]
# [[اراضی]]
# [[تحکیم]]
# [[اموال منقول همان غنایم رایج است]]
# [[تحکیم الحال]]
# [[فصل ششم]]
# [[تخارج]]
# [[جزیه # تاریخ آن نزد یونانیان]]
# [[تخلیه]]
# [[جزیه نزد رومی‌ها # بیزانسی‌ها]]
# [[تدبیر]]
# [[جزیه نزد ایرانیان # جزیه در اسلام]]
# [[تدلیس]]
# [[جزیه در زمان ابوبکر]]
# [[ترکه]]
 
# [[تسعیر]]
# [[میزان جزیه‌ای که بر مصریان تحمیل شده بود چه بود؟]]
# [[تسلیم]]
# [[از کجا به دست آورده‌ای؟ تقسیم غنایم # مصادره در صدر اسلام]]  
# [[تسویف]]
# [[اسکندریه چگونه فتح شد و خراج بر زمین‌هایش چگونه تعیین گردید و جزیه بر اهالی آن چگونه تحمیل گشت؟]]
# [[تصرف]]
# [[آیا جزیه بر بنی تغلب تحمیل شد؟]]
# [[تصریه]]
# [[آیا عمر بن خطاب جزیه را دو برابر کرد؟ انگیزه او برای این دوبرابرکردن چه بود؟ و آیا این کار از نظر عرفی صدقه محسوب می‌شد یا جزیه؟]]
# [[تطارح الدینین]]
# [[آیا مهمان‌نوازی بر شکست‌خوردگان واجب است؟]]
# [[تعجیز المکاتب]]
# [[آیا ساختن جاده‌ها و پل‌ها در عهدنامه‌های صلح گنجانده شده بود؟]]
# [[تعدی]]
# [[علل تکامل جزیه چه بود؟]]
# [[تعدیل]]
# [[چه گروه‌هایی جزیه پرداخت می‌کردند؟]]
# [[تعزیر مالی]]
# [[بازگشت به میزان دقیق جزیه]]
# [[تعویض]]
# [[اعمال جزیه بر غیرمسلمانان]]
# [[تغریر]]
# [[معاهده‌هایی که درباره جزیه منعقد شد]]
# [[تغریم]]
# [[آیا جزیه منبع اصلی درآمد بود؟]]
# [[تغییر]]
# [[انواع جزیه]]
# [[تفرق]]
# [[فصل هفتم]]
# [[تفرق الصفقه]]
# [[خراج]]
# [[تفریط]]
# [[خراج از مهم‌ترین منابع درآمد دولت]]
# [[تقادم]]
# [[از کجا به دست آورده‌ای؟]]
# [[تقبل]]
# [[ضمانت خراج]]
# [[تقسیط]]
# [[موضع صحابه درباره ضمانت خراج چه بود؟]]
# [[تکافل]]
# [[خراج در نظر برخی فقها]]
# [[تلجئه]]
# [[تعیین میزان خراج مصر در زمان خلافت عمر بن خطاب]]
# [[تلف]]
# [[نامه عمر بن خطاب به عمرو بن عاص]]
# [[تلقی الرکبان]]
# [[درباره خراج بر اساس روایت بلاذری]]
# [[تملیک]]
# [[تفاوت اموال فیء و صدقات]]
# [[تنجیز]]
# [[عمر بن خطاب چگونه بین زمین‌هایی که به زور گرفته می‌شد و زمین‌هایی که با صلح گرفته می‌شد، تفاوت قائل شد؟ و آیا خراج در حالت اول ساقط می‌شد یا در حالت دوم تعدیل می‌شد؟]]  
# [[تنفیل]]
# [[عمر بن خطاب چگونه بین جزیه و خراج تفاوت قائل شد؟]]
# [[تورق]]
# [[مالیات‌های ده درصدی در زمان یونان و ایران و روم و مصر باستان در مقایسه با دوران اسلامی]]
# [[توفیر]]
# [[آیا اسلام علاوه بر مالیات‌های مستقیم، مالیات‌های غیرمستقیم هم وضع کرد؟]]
# [[تولیت]]
# [[آمارگیری خراج در زمان خلفا]]
===ث===
# [[وزارت خزانه و آیا شبیه بیت‌المال در اسلام است یا خیر؟]]
# [[ثمن]]
# [[آیا بیت‌المال قبل از هجرت به وجود آمد یا بعد از آن؟]]
===ج===
# [[چرا اسلام در ابتدا فدیه دادن اسرا را ممنوع کرد؟ و چرا بعداً آن را مجاز دانست؟]]
# [[جالیه]]
# [[موضوع غنایم و اسلاب چگونه تکامل یافت؟ کی دیوان‌ها به وجود آمدند؟ چه زمانی و چگونه بیت‌المال به وجود آمد؟]]
# [[جامکیه]]
# [[آغاز ایجاد دیوان و بیت‌المال]]
# [[جائحه]]
# [[اموال بلاصاحب و ترکه کسانی که وارث ندارند]]
# [[جبار]]
# [[فصل نهم]]
# [[جبایه]]
# [[مالیات‌ها و انواع آن‌ها از نظر ابن خلدون]]
# [[جحود]]
# [[برگشت‌پذیری مالیات‌ها]]
# [[جزاف]]
# [[دیوان‌ها]]
# [[جزیه]]
# [[تعاریف]]
# [[جعاله]]
# [[مفهوم دیوان درآمدها]]
# [[جعل]]
# [[دیوان مصر باستان]]
# [[جلب]]
# [[دیوان نظامیان در زمان عمر بن خطاب]]
# [[جهاله]]
 
===ح===
# [[چرا عمر بن خطاب دیوان‌های دولتی را به دست گروهی از اعاجم سپرد؟]]
# [[حجر]]
# [[کی دیوان‌ها به زبان عربی نوشته شد؟]]
# [[حرج]]
# [[آیا عمر بن خطاب مقداری پول را به عنوان ذخیره در بیت‌المال نگه می‌داشت؟]]
# [[حرز]]
# [[ابن خلدون درباره ایجاد دیوان توسط عمر چه نظری داشت؟]]
# [[حشبه]]
# [[ابوالحسن ماوردی در کتاب الاحکام السلطانیه چه نوشته است؟]]
# [[حطیطه]]
# [[بلاذری در کتاب فتوح البلدان درباره دیوان چه گفته است؟]]
# [[حفظ]]
# [[دیوان دریافت و جمع‌آوری درآمدها، چه زمانی و چگونه به عربی نوشته شد؟]]
# [[حق]]
# [[دیوان عراق چه زمانی و چگونه به عربی نوشته شد؟]]
# [[حمی]]
# [[مهم‌ترین بخش‌های دیوان حکومت کدام است؟]]
# [[حواله]]
# [[قطایع یا اقطاع]]
# [[حواله مطلق]]
# [[آنچه در اسلام شبیه اقطاع بود]]
# [[حواله مقید]]
# [[قطایع یا صوافی]]
# [[حیازت]]
# [[ابو یوسف درباره قطایع چه نظری داشت؟]]
===خ===
# [[حقیقت اقطاع در اسلام – و رد افتراءهای مرتجعان و مغرضان]]
# [[خراج]]
# [[مثال دوران خلفای راشدین]]
# [[خسارت]]
# [[چه کسی در کتاب تمدن اسلامی درباره احوال خلفای راشدین نوشته است؟]]
# [[خلط]]
# [[مالیات‌های غیرمستقیم در اسلام]]
# [[خلو]]
# [[چگونه اسلام از ۱۲ قرن پیش اصول عدالت، یقین، ملاءمت و اقتصاد را شناخت که به آدام اسمیت نسبت داده می‌شود؟]]
# [[خلیط]]
# [[پیشینه وجود آن]]
# [[خمس]]
# [[قاعده عدالت]]
# [[خیار]]
# [[عدم تکرار در صدقه (منع تعدد مالیات)]]
# [[خیانت]]
# [[قاعده یقین یا وضوح مالیات]]
===د===
# [[انتخاب مأموران مالیات برای جلوگیری از تعسف در تقدیر]]
# [[دخل]]
# [[قاعده ملاءمت مالیات]]
# [[دهاقین]]
# [[قاعده اقتصاد مالیات]]
# [[دیه]]
# [[نظریه سنتی مالیات – و نظریه اسلامی که هدف آن استفاده از مالیات به عنوان ابزاری برای هدایت اجتماعی، سیاسی و اقتصادی است]]
# [[دین]]
# [[مالیات و همیاری اجتماعی]]
# [[دین خدا]]
# [[منابع هزینه‌های همیاری]]
# [[دین حال]]
# [[وضع مالیات در اسلام برای مقابله با سختی‌ها و حوادث غیرمترقبه]]
# [[دین صحت]]
# [[جواز وضع مالیات در اسلام]]
# [[دین صحیح]]
# [[امام غزالی وضع مالیات را «در باب شکر» جایز می‌داند]]
# [[دین ضعیف]]
# [[نظر شیخ محمود شلتوت و شیخ محمد سایس در کتاب مقارنة المذاهب درباره مالیات]]
# [[دین عبد]]
# [[مالیات به عنوان ابزار هدایت اقتصادی در اسلام]]
# [[دین غیر صحیح]]
# [[آیا اسلام ضمانت‌هایی برای جلوگیری از فرار مالیاتی وضع کرده است؟]]
# [[دین غیر مشترک (مستقل)]]
# [[نظر فقهای مسلمان درباره فرار مالیاتی]]
# [[دین قوی]]
# [[محاسبه هزینه‌های تأخیر ناشی از کاهلی در پرداخت بدهی مالیاتی]]
# [[دین متوسط]]
# [[اولویت داشتن طلب مالیات در اسلام]]
# [[دین مرض]]
# [[فصل دهم]]
# [[دین مشترک]]
# [[نظام حسبه]]
# [[دین مطلق]]
# [[فصل اول باب چهارم – تأمین مدرن و هدایت آن از انگیزه‌های مادی به آرمان‌های الهی رحمت]]
# [[دین موثق]]
# [[تأمین مدرن با هدف سودآوری برای ثروتمندان بدون تأمین حق فقرا]]
# [[دین مؤجل]]
# [[تکامل تاریخی تأمین و تقسیم‌بندی آن و نگاه انسانی اسلام]]
# [[دیوان]]
# [[تأمین تعاونی]]
===ذ===
 
# [[ذمه]]
با عرض پوزش از تأخیر، ادامه ترجمه به شرح زیر است:
===ر===
# [[تأمین تعاونی]]
# [[راتب]]
# [[تأمین متقابل # در باز # دموکراسی مدیریت – سود]]
# [[رأس المال]]
# [[تأمین تجاری]]
# [[ربا]]
# [[تقسیم‌بندی تأمین]]
# [[ربح]]
# [[انواع نهادهای فعال در تأمین]]
# [[رد]]
# [[انواع خطرات پوشش داده شده توسط تأمین]]
# [[رد مظالم]]
# [[شرکت‌های بیمه مجدد]]
# [[رزق]]
# [[نظر برخی فقها درباره تأمین مدرن و اصلاح آن]]
# [[رساله]]
# [[تقسیم‌بندی تأمین توسط برخی نویسندگان به دو بخش]]
# [[رسم]]
# [[خلاصه حکمت تحریم تأمین مدرن]]
# [[رشد]]
# [[ویژگی‌های قرارداد تأمین]]
# [[رشوه]]
# [[غرر و جهل]]
# [[رضا]]
# [[نظام تأمین از دیدگاه اسلام با ذکر دلایل مخالفان]]
# [[رضخ]]
# [[محمد بن عابدین نخستین کسی که موضوع تأمین را مورد بررسی قرار داد]]
# [[رقبی]]
# [[تصمیمات همایش تحقیقات اسلامی در ماه مه سال 1965]]
# [[رکاز]]
# [[اعتراضات فرعی درباره تأمین]]
# [[رهان]]
# [[ایرادات فقهی درباره تأمین]]
# [[رهن]]
# [[1# قرارداد غرر و ابهام]]
===ز===
# [[2# قرارداد تأمین قمار و شرط‌بندی است]]
# [[زکات]]
# [[3# ربای بیوع]]
# [[زیادت]]
# [[نظر شیخ علی خفیف درباره تأمین مدرن]]
===س===
# [[نظر دکتر محمد بهی در این باره]]
# [[ساعی]]
# [[قرارداد تأمین حاوی غبن و مقابله با قدر الهی است]]
# [[سائبه]]
# [[تأمین تعاونی (تأمین از نگاه برخی فقهای مسلمان)]
# [[سبق]]
# [[تأمین قانونی]]
# [[سحت]]
# [[تأمین قراردادی]]
# [[سد ذرائع]]
# [[بیمه مجدد در همایش اسلامی تأمین تعاونی تحت نظارت دانشکده شریعت و مطالعات اسلامی مکه]]
# [[سرقت]]
# [[و اتحادیه بین‌المللی بانک‌های اسلامی (11#13 جمادی‌الاولی 1399) 7#9 آوریل 1979]]
# [[سعر]]
# [[اولین شرکت بیمه تعاونی در سودان که در چارچوب احکام شریعت اسلامی فعالیت می‌کند]]
# [[سفتجه]]
# [[جایگزین اسلامی برای عملیات بیمه عمر]]
# [[سفه]]
# [[باب پنجم]]
# [[سقوط]]
# [[ربا]]
# [[سکنی]]
# [[ربا از کتاب اخلاق و معاملات در اسلام نوشته نگارنده]]
# [[سلب]]
# [[ربا در جوامع پیشین]]
# [[سلعه]]
# [[در عصر مصر باستان]]
# [[سلف]]
# [[در عصر بابلیان]]
# [[سلم]]
# [[در عصر یونانیان]]
# [[سمسره]]
# [[در عصر رومیان]]
# [[سوم]]
# [[در یهودیت]]
# [[سیاست]]
# [[در مسیحیت]]
===ش===
# [[تجویز ربا در جامعه مسیحی]]
# [[شبهه]]
# [[نظر دکتر عبدالرزاق سنهوری]]
# [[شخصیت]]
# [[انقلاب فرانسه درباره ربا]]
# [[شرب]]
# [[در قانون ایتالیا درباره ربا]]
# [[شرب خاص]]
# [[ربا در جاهلیت]]
# [[شرط]]
# [[تعیین اموالی که ربا در آن‌ها راه دارد]]
# [[شرط جزائی]]
# [[حدیث به عنوان منبع تعیین اموال ربوی]]
# [[شرط جعلی]]
# [[گستره ربا در پرتو حدیث]]
# [[شرط شرعی]]
# [[اختلاف در علت گسترش ربا و اثر آن]]
# [[شرکت]]
# [[تعیین ربای فضل]]
# [[شرکت اباحه]]
# [[تعیین ربای نسیه]]
# [[شرکت ابدان]]
# [[تعیین قرض بهره‌دار]]
# [[شرکت اختیاری]]
# [[ربا (سود ربوی) عامل بحران‌های اقتصادی]]
# [[شرکت اعمال]]
# [[نظر برخی اقتصاددانان غیرمسلمان درباره نرخ بهره]]
# [[شرکت اموال]]
# [[تأسیس بانک بدون ربا در ایالت ایندیانای آمریکا]]
# [[شرکت جبر]]
# [[تلاش‌ها برای تأسیس بانک‌های اسلامی]]
# [[شرکت جبریه]]
# [[بانک‌های اسلامی در حال تأسیس]]
# [[شرکت دین]]
# [[ربا از نگاه شریعت اسلامی]]
# [[شرکت عنان]]
# [[الف) مجموعه گسترده ربا]]
# [[شرکت عین]]
# [[ربا و قرآن کریم]]
# [[شرکت مفاوضه]]
 
# [[شرکت وجوه]]
# [[ب) مجموعه مضیق ربا]]
# [[شفعه]]
# [[ربای جاهلی (ربای آشکار)]]
===ص===
# [[ربای نسیه (ربای پنهانی که ذریعه به آشکار می‌شود)]]
# [[صبی ممیز]]
# [[ربای فضل]]
# [[صحت عقد]]
# [[استخراج اصول مهم درباره انواع ربا]]
# [[صرف]]
# [[گرایش‌ها و آرا تحت تأثیر شرایط اقتصادی معاصر]]
# [[صفقه]]
# [[دیدگاه‌های امام اکبر شیخ محمد عبده درباره ربا]]
# [[صلح]]
# [[پیروی سید محمد رشید رضا از امام مالک در ربا]]
# [[صناعت]]
# [[نظر شیخ جوادی آملی در این باره]]
# [[صوافی]]
# [[نظر علامه شیخ عبدالوهاب خلاف در ربا]]
# [[صوریه]]
# [[آیا نظریه نیاز عمومی فراگیر، بهره‌های ساده بر وام‌ها را تجویز می‌کند؟]]
# [[صید]]
# [[نظریه دکتر عبدالرزاق باشا سنهوری در تضییق ربا]]
# [[صیرفه]]
# [[بهره سرمایه]]
# [[صیغه]]
# [[گواهی‌های سرمایه‌گذاری]]
===ض===
# [[نظر آیت‌الله سید محمدباقر صدر]]
# [[ضرر]]
# [[نظر شیخ یوسف سویلم طه]]
# [[ضرورت]]
# [[نظر شیخ علی خفیف]]
# [[ضریبه]] ([[مالیات]])
# [[نتیجه‌گیری درباره مشروعیت گواهی‌های سرمایه‌گذاری]]
# [[ضمار]]
# [[جایگزین اسلامی]]
# [[ضمان]]
# [[روش سرمایه‌گذاری شرعی]]
# [[ضمان استحقاق]]
# [[استخدام و کاربردهای شرعی سرمایه بانک اسلامی]]
# [[ضمان خلاص]]
# [[وام‌ها و جواز عقد آنها]]
# [[ضمان درک]]
# [[مشارکت یا مضاربه یا قراض (مقارضه)]]
# [[ضمان سوق]]
# [[مضاربه مطلق یا مقید]]
# [[ضمان عقد]]
# [[آیا قرارداد مشارکت یا مضاربه در زمان جاهلیت معروف بوده است؟]]
# [[ضمان عهده]]
# [[برخی تصمیمات مجمع البحوث الإسلامیة قاهره در کنفرانس دوم سال 1965]]
# [[ضمان ید]]
# [[حکم کنفرانس سوم در قاهره سال 1965 درباره برات]]
# [[ضیعه]]
# [[حکم کنفرانس ششم در قاهره سال 1971 درباره تأسیس بانک]]
===ط===
# [[آیا پول کالا محسوب می‌شود و سودجویی از آن جایز است؟]]
# [[طارف]]
# [[تأثیر بانک‌ها در وضعیت اقتصادی]]
# [[طلب تقریر]]
# [[مفادی که باید در قرارداد تأسیس گنجانده شود]]
===ظ===
# [[مواد مندرج در اساسنامه بانک]]
# [[ظفر به حق]]
# [[الف# تأسیس، مقر، هدف، مدت]]
===ع===
# [[ب# سرمایه، سهام، سپرده‌ها، هبه‌ها، کمک‌ها]]
# [[عادت]]
# [[ج# به کارگیری سپرده‌ها و استفاده از منابع]]
# [[عاریه]]
# [[د# هیئت مدیره]]
# [[عاقله]]
# [[ه# هیئت نظارت شرعی]]
# [[عامل]]
# [[و# مجمع عمومی]]
# [[عتق]]
# [[ز# سال مالی و تقسیم سود]]
# [[عجز وصی]]
# [[ح# حسابرسان]]
# [[عدالت]]
# [[ط# احکام ختامی]]
# [[عده]]
# [[اهداف بانک اسلامی که باید در قانون اساسی آن گنجانده شود]]
# [[عددی]]
# [[اتحادیه بین‌المللی بانک‌های اسلامی]]
# [[عدل]]
# [[مهم‌ترین اهداف تأسیس اتحادیه بین‌المللی بانک‌های اسلامی]]
# [[عذر]]
# [[راه‌های تحقق اهداف اتحادیه]]
# [[عرایا]]
# [[عضویت در اتحادیه بین‌المللی بانک‌های اسلامی]]
# [[عربون]]
# [[مهم‌ترین فعالیت‌های انجام شده توسط اتحادیه در سال اول]]
# [[عرض]]
# [[بانک توسعه اسلامی]]
# [[عرف]]
# [[اهداف و وظایف بانک توسعه اسلامی]]
# [[عسب الفحل]]
# [[نقش بانک توسعه اسلامی در کمک به بانک‌های اسلامی]]
# [[عشور]]
# [[صکوک مضاربه و قرض‌الحسنه اسلامی]]
# [[عصبه]]
# [[شرکت‌های مضاربه اسلامی]]
# [[عطاء]]
# [[شرایط صک مضاربه]]
# [[عقار]]
# [[شرایط صک قرض]]
# [[عقد]]
 
# [[عقد مضاف]]
# [[باب ششم # فصل اول]]
# [[عقد معلق]]
# [[نظریه پول از دیدگاه ابن خلدون]]
# [[عقد منجز]]
# [[1# ویژگی پول]]
# [[عمری]]
# [[2# رابطه پول و توان تولید دولت]]
# [[عمل]]
# [[3# رابطه رونق و سرعت گردش پول نزد ابن خلدون]]
# [[عموم بلوی]]
# [[فصل دوم]]
# [[عهد]]
# [[پول در اقتصاد مدرن]]
# [[عوارض اهلیت]]
# [[کارکردهای پول]]
# [[عیب]]
# [[تحول تاریخی پول]]
# [[عین]]
# [[پول فلزی]]
# [[عینه]]
# [[پول کاغذی و روش‌های تسویه بدهی بدون پول]]
===غ===
# [[پول فلزی # مزایای پول‌های طلا و نقره]]
# [[غارم]]
# [[ضرب سکه و اصطلاحات خاص آن]]
# [[غبن]]
# [[مراحلی که ضرب سکه از آن گذشته است]]
# [[غرامت]]
# [[عیار پول]]
# [[غرر]]
# [[ارزش واقعی یا فلزی و ارزش اسمی یا قانونی پول]]
# [[غش]]
# [[پول اصلی یا قانونی و پول فرعی یا اختیاری]]
# [[غصب]]
# [[فصل سوم]]
# [[غلق رهن]]
# [[قانون گرشم]]
# [[غله]]
# [[پول بد پول خوب را از گردش خارج می‌کند]]
# [[غلول]]
# [[حالت‌هایی که پول خوب از گردش خارج می‌شود]]
# [[غنیمت]]
# [[مهم‌ترین موارد اعمال قانون گرشم]]
===ف===
# [[تعادل اقتصادی]]
# [[فاحش]]
# [[رابطه گردش پول و مفهوم کم‌یابی]]
# [[فائده]]
# [[در نظریه‌های اقتصادی ابن خلدون]]
# [[فرائض]]
# [[نظریه پول ابن خلدون]]
# [[فساد]]
# [[رابطه پول و توان تولیدی دولت]]
# [[فسخ]]
# [[رابطه رونق و سرعت گردش پول]]
# [[فضولی]]
# [[فصل چهارم]]
# [[فقیر]]
# [[نظریه ارزش و سطح قیمت‌ها نزد ابن خلدون]]
# [[فلوس]]
# [[قیمت‌ها نزد ابن خلدون]]
# [[فیء]]
# [[فصل پنجم]]
===ق===
# [[ارزش در اقتصاد سنتی]]
# [[قباله]]
# [[اختلاف اقتصاددانان در تعیین علل ارزش]]
# [[قبض]]
# [[نظریه‌هایی که ارزش را به کار نسبت می‌دهند]]
# [[قبض بر سوم الشراء]]
# [[نظریه کارل مارکس در ارزش و ارزش اضافی]]
# [[قبض بر سوم النظر]]
# [[انتقادهای وارد بر این نظریه‌ها]]
# [[قبول]]
# [[نظریه‌هایی که ارزش را به مطلوبیت نسبت می‌دهند]]
# [[قراض]]
# [[اعتراض‌های وارد بر این نظریه‌ها]]
# [[قرض]]
# [[نظریه‌هایی که ارزش را به کمیابی نسبت می‌دهند]]
# [[قرعه]]
# [[نکاتی درباره این نظریه‌ها]]
# [[قسمت]]
# [[نظریه‌ای که ارزش را به مطلوبیت نهایی نسبت می‌دهد]]
# [[قسمت تراضی]]
# [[نکاتی درباره این نظریه]]
# [[قسمت قضاء (الاجبار)]]
# [[نظریه‌هایی که ارزش را به بیش از یک عامل نسبت می‌دهند]]
# [[قضاء الحق]]
# [[فصل ششم]]
# [[قمار]]
# [[مطلوبیت اقتصادی در اقتصاد مدرن]]
# [[قیمت]]
# [[ویژگی‌های مطلوبیت اقتصادی]]
# [[قیمی]]
# [[فصل هفتم]]
===ک===
# [[قانون کاهش مطلوبیت]]
# [[کالی به کالی]]
# [[مطلوبیت نهایی]]
# [[کدک]]
# [[مطلوبیت کل]]
# [[کراء]]
# [[فصل هشتم]]
# [[کشاد]]
# [[ارزش]]
# [[کسب]]
# [[ارزش مطلوبیت و ارزش جایگزینی]]
# [[کقاف]]
# [[ارزش مطلوبیت یک کالا به طور منفرد]]
# [[کفالت دین]]
# [[ارزش جایگزینی]]
# [[کفالت مضاف]]
# [[فصل نهم]]
# [[کفالت معلق]]
# [[قیمت]]
# [[کفالت منجز]]
# [[اطلاعات کلی درباره قیمت و اهمیت آن]]
# [[کمبیاله]]
# [[فصل دهم]]
# [[کنز]]
# [[بازار]]
===ل===
# [[درجه گستردگی بازار]]
# [[لزوم عقد]]
# [[تقاضا]]
# [[لقطه]]
# [[قانون تقاضا]]
===م===
# [[منحنی تقاضا]]
# [[مال]]
# [[کشش تقاضا]]
# [[مال نامی]]
# [[مباح]]
# [[مبیع]]
# [[متقوم]]
# [[مثل]]
# [[مثلی]]
# [[مجری]]
# [[مجهول]]
# [[محاباه]]
# [[محاقله]]
# [[مخابره]]
# [[مخارجه]]
# [[مخاطره]]
# [[مرابحه]]
# [[مراضات]]
# [[مرصد]]
# [[مزابنه]]
# [[مزارعه]]
# [[مزایده]]
# [[مساقات]]
# [[مساومه]]
# [[مسترسل]]
# [[مشاع]]
# [[مشاهره]]
# [[مشد مسکه]]
# [[مشغول]]
# [[مشقة]]
# [[مصادره]]
# [[مصانعه]]
# [[مصرف]]
# [[مصلحت]]
# [[مضاربه]]
# [[مضامین]]
# [[مضمون بغیره]]
# [[مضمون بنفسه]]
# [[مطل]]
# [[معاطات]]
# [[معاوضه]]
# [[معاومه]]
# [[معجوز تسلیم]]
# [[معدن]]
# [[معدوم]]
# [[معلوم]]
# [[مغارسه]]
# [[مقاصه]]
# [[مقایضه]]
# [[مقدرات]]
# [[مکاتبةچه]]
# [[مکس]]
# [[ملاءه]]
# [[ملازمت]]
# [[ملامست]]
# [[ملک]]
# [[ملک تام]]
# [[ملک مطلق]]
# [[ملک ناقص]]
# [[مماکسه]]
# [[مملوک]]
# [[منابذه]]
# [[مناجزه]]
# [[مناسخه]]
# [[منحه]]
# [[منفعت]]
# [[منقول]]
# [[مهایاه]]
# [[مهر]]
# [[مواثبه]]
# [[مواریث]]
# [[مواعدة]]
# [[مؤلفة قلوبهم]]
# [[مؤونة]]
===ن===
# [[ناجز]]
# [[نافق]]
# [[نتاج]]
# [[نثار]]
# [[نجش]]
# [[نزع ملکیت جبری]]
# [[نسیئه]]
# [[نصاب]]
# [[نض]]
# [[نفاذ عقد]]
# [[تفقه]]
# [[نقد]]
# [[نقص]]
# [[نماء]]
# [[نموذج]]
# [[نهب]]
===ه===
# [[هاء و هاء]]
# [[هبه]]
# [[هلاک]]
===و===
# [[واقعه]]
# [[وای]]
# [[وثیقه]]
# [[ودیعه]]
# [[وصایت]]
# [[وصف]]
# [[وصیت]]
# [[وضیعه]]
# [[وعد]]
# [[وفاء]]
# [[وقص]]
# [[وقف]]
# [[وقف اهلی]]
# [[وقف خیری]]
# [[وکالت]]
# [[وکس]]
# [[وکیل مسخر]]
# [[ولاء (موالات)]]
# [[ولایت]]
===ی===
# [[ید]]
# [[ید امانی]]
# [[ید ضمان]]
# [[یسار]]
# [[یسیر]]
{{پایان}}
{{پایان فهرست اثر}}
 
==مصطلحات الفقه المالی المعاصر==
{{فهرست اثر}}
{{ستون-شروع|3}}
# [[اثمان]]
# [[اجاره]]
# [[اجاره زمین]]
# [[اجاره‌بها]]
# [[اجر حرام]]
# [[اجرت]]
# [[اجرت المثل]]
# [[اجیر خاص]]
# [[اجیر مشترک]]
# [[احتکار]]
# [[ارزش]]
# [[استصناع]]
# [[اشتراک]]
# [[اعمار]]
# [[اقتصاد]]
# [[انقطاع]]
# [[بازار]]
# [[بیع]]
# [[بیع آجل]]
# [[بیع استغلال]]
# [[بیع ثمار قبل از رسیدن]]
# [[بیع حاضر به بادی]]
# [[بیع حبل الحبله]]
# [[بیع حصاة]]
# [[بیع دین به دین]]
# [[بیع سنین]]
# [[بیع عربون]]
# [[بیع عینه]]
# [[بیع غرر]]
# [[بیع قمار]]
# [[بیع مالم یضمن]]
# [[بیع مالم یقبض]]
# [[بیع مالیس عندک]]
# [[بیع مضامین]]
# [[بیع ملاقیح]]
# [[بیع ملامسه]]
# [[بیع منابذه]]
# [[بیع و سلف]]
# [[بیع وفاء]]
# [[بیمه تجاری]]
# [[بیوع امانت]]
# [[بیوع منهی عنها]]
# [[تأجیر]]
# [[تجارت]]
# [[تحسینیات]]
# [[تخصص]]
# [[تسخیر]]
# [[تغیر]]
# [[تقسیم کار]]
# [[تقوم]]
# [[تلقی جلب]]
# [[تولیه]]
# [[تکافل]]
# [[ثمن]]
# [[ثنیا]]
# [[جعاله]]
# [[حاجات]]
# [[حاجات اصلیه]]
# [[حیل ربوی]]
# [[خبائث]]
# [[خدعه]]
# [[خطر در بیع]]
# [[خلابه]]
# [[خلافت]]
# [[دو بیع در یک بیع]]
# [[دو شرط در بیع]]
# [[ربای بیوع]]
# [[ربای دیون]]
# [[رزق]]
# [[رزق حسن]]
# [[رزق طوعی]]
# [[رزق غیرمحتسب]]
# [[رزق مباح]]
# [[رزق متفاضل]]
# [[رزق مکتسب]]
# [[رزق واجب]]
# [[رشوه]]
# [[رقابت]]
# [[رقبی]]
# [[زراعت]]
# [[سحت]]
# [[سرقت]]
# [[سرمایه]]
# [[سرمایه ثابت]]
# [[سرمایه در گردش]]
# [[سفته]]
# [[سلم]]
# [[سود]]
# [[سوم بر سوم]]
# [[شرکت]]
# [[شرکت اشخاص]]
# [[شرکت اعمال]]
# [[شرکت با مسئولیت محدود]]
# [[شرکت تضامنی]]
# [[شرکت توصیه ساده]]
# [[شرکت توصیه سهامی]]
# [[شرکت سهامی]]
# [[شرکت عنان]]
# [[شرکت محاصه]]
# [[شرکت مزارعه]]
# [[شرکت مساقات]]
# [[شرکت مضاربه]]
# [[شرکت مغارسه]]
# [[شرکت مفاوضه]]
# [[شرکت وجوه]]
# [[شرکت‌های سرمایه]]
# [[صدقه تطوع]]
# [[صرف]]
# [[صنعت]]
# [[ضروریات]]
# [[عاریه]]
# [[عطاء]]
# [[عفو]]
# [[عقار]]
# [[عمری]]
# [[غش]]
# [[غصب]]
# [[غله]]
# [[فایده]]
# [[قرض الحسن]]
# [[قیمت]]
# [[قیمت عادلانه]]
# [[قیمت‌گذاری]]
# [[کار]]
# [[کالاهای آزاد]]
# [[کالاهای اقتصادی]]
# # [[کالاهای بادوام]]
# [[کالاهای بی‌دوام]]
# [[کالاهای تولیدی]]
# [[کالاهای مصرفی]]
# [[کالای بادوام]]
# [[کسب خبیث]]
# [[کسب طیب]]
# [[کفارات]]
# [[کم‌فروشی]]
# [[ماعون]]
# [[مال]]
# [[مبیع]]
# [[متقوم و غیرمتقوم]]
# [[مثلی و قیمی]]
# [[محاصه]]
# [[مرابحه]]
# [[مرابحه آجل]]
# [[مزابنه]]
# [[مزایده]]
# [[مساومه]]
# [[مشارکت]]
# [[مشکل اقتصادی]]
# [[مضاربه]]
# [[مقایضه]]
# [[منافع]]
# [[منقول]]
# [[نسیه]]
# [[نظریه ارزش]]
# [[نعم]]
# [[نفقه واجب]]
# [[هبه]]
# [[هدیه]]
# [[وصیت]]
# [[وضع]]
# [[وضع جوائح]]
# [[وضیعه]]
# [[وقف]]
{{پایان}}
{{پایان فهرست اثر}}
 
==موسوعة الاقتصاد الاسلامی==
{{فهرست اثر}}
{{ستون-شروع|3}}
# [[آمارگیری خراج]]
# [[ابزار هدایت اقتصادی]]
# [[اتحادیه بانک‌های اسلامی]]
# [[اتقان کار]]
# [[اجاره زمین]]
# [[اجاره]]
# [[اجر المثل]]
# [[اجرت]]
# [[اجیر خاص]]
# [[اجیر مشترک]]
# [[احتکار]]
# [[احیای زمین]]
# [[اراضی]]
# [[ارث بلاوارث]]
# [[ارز خارجی]]
# [[ارزش اسمی]]
# [[ارزش اضافی]]
# [[ارزش جایگزینی]]
# [[ارزش فلزی]]
# [[ارزش مطلوبیت]]
# [[ارزش واقعی]]
# [[ارزش]]
# [[اساسنامه بانک]]
# [[استخلاف]]
# [[استصناع]]
# [[اسلاب]]
# [[اسیران]]
# [[اشتراک]]
# [[اصول عدالت]]
# [[اصول مالیات]]
# [[اعتدال]]
# [[اعمال جزیه]]
# [[اقتصاد اسلامی]]
# [[اقتصاد سیاسی]]
# [[اقطاع]]
# [[الگوی اسلامی]]
# [[اموال بلاصاحب]]
# [[اموال رو به رشد]]
# [[اموال فیء]]
# [[اموال]]
# [[انحصار]]
# [[انقطاع]]
# [[انگیزه‌ها]]
# [[اوراق بهادار]]
# [[بازار]]
# [[بازده فزاینده]]
# [[بازده نزولی]]
# [[بانک اسلامی]]
# [[بانک توسعه اسلامی]]
# [[برات]]
# [[برنامه‌ریزی]]
# [[بهره بانکی]]
# [[بهره سرمایه]]
# [[بهره]]
# [[بودجه عمومی]]
# [[بودجه ملی]]
# [[بیت‌المال]]
# [[بیع آجل]]
# [[بیع استغلال]]
# [[بیع الغرر]]
# [[بیع الوفاء]]
# [[بیع ثمار]]
# [[بیع حاضر للبادی]]
# [[بیع حبل الحبله]]
# [[بیع حصاة]]
# [[بیع دین به دین]]
# [[بیع سنین]]
# [[بیع عربون]]
# [[بیع عینه]]
# [[بیع قمار]]
# [[بیع مالم یضمن]]
# [[بیع مالم یقبض]]
# [[بیع مالیس عندک]]
# [[بیع ملاقیح]]
# [[بیع ملامسه]]
# [[بیع منابذه]]
# [[بیع]]
# [[بیعتین فی بیعه]]
# [[بیمه اسلامی]]
# [[بیمه تعاونی]]
# [[بیمه مجدد]]
# [[بیمه]]
# [[بیوع امانه]]
# [[بیوع ممنوعه]]
# [[تأجیر]]
# [[تأمین اجتماعی]]
# [[تأمین تعاونی]]
# [[تأمین متقابل]]
# [[تأمین]]
# [[تجارت]]
# [[تحسینیات]]
# [[تخصص]]
# [[تسعیر]]
# [[تشکیل سرمایه]]
# [[تصمیمات مجمع فقهی]]
# [[تطفیف]]
# [[تعدد مالیات]]
# [[تعرفه داخلی]]
# [[تعزیر مالی]]
# [[تقسیم غنائم]]
# [[تقسیم کار]]
# [[تقوم]]
# [[تلقی جلب]]
# [[تولید ابتدایی]]
# [[تولید انبوه]]
# [[تولید صنعتی]]
# [[تولید]]
# [[ثروت]]
# [[ثمن]]
# [[ثنیا]]
# [[جزیه]]
# [[جعاله]]
# [[حاجات اصلیه]]
# [[حاجات]]
# [[حرام بودن کسب بدون کار]]
# [[حق مالکیت]]
# [[حکم قرآن]]
# [[حیل ربوی]]
# [[خبائث]]
# [[خدعه]]
# [[خراج]]
# [[خزانه]]
# [[خطر در بیع]]
# [[خلا# [[خلافت]]
# [[دیوان درآمد]]
# [[دیوان]]
# [[ر# زق واجب]]
# [[ربا در جاهلیت]]
# [[ربا]]
# [[ربای بیوع]]
# [[ربای جاهلی]]
# [[ربای دیون]]
# [[ربای فضل]]
# [[ربای نسیه]]
# [[ربای پنهان]]
# [[رزق حسن]]
# [[رزق طوعی]]
# [[رزق غیر محتسب]]
# [[رزق مباح]]
# [[رزق متفاضل]]
# [[رزق مکتسب]]
# [[رزق]]
# [[رشوه]]
# [[رقابت]]
# [[رقبی]]
# [[روش استقرایی]]
# [[روش استنباطی]]
# [[سرقت]]
# [[سرمایه ارزشی]]
# [[سرمایه تجاری]]
# [[سرمایه تولیدی]]
# [[سرمایه ثابت]]
# [[سرمایه در گردش]]
# [[سرمایه سودآور]]
# [[سرمایه صنعتی]]
# [[سرمایه عینی]]
# [[سرمایه کشاورزی]]
# [[سرمایه]]
# [[سرمایه‌گذاری]]
# [[سفته]]
# [[سهام]]
# [[سوق]]
# [[سوم علی سوم]]
# [[سکه]]
# [[سیاست مالی]]
# [[شراکت]]
# [[شرایط کار]]
# [[شرط بندی]]
# [[شرطان فی بیع]]
# [[شرکة الاشخاص]]
# [[شرکة الاعمال]]
# [[شرکة التضامن]]
# [[شرکة التوصیة]]
# [[شرکة العنان]]
# [[شرکة المحاصة]]
# [[شرکة المزارعة]]
# [[شرکة المساقاة]]
# [[شرکة المفاوضة]]
# [[شرکة الوجوه]]
# [[شرکت اسلامی]]
# [[شرکت بیمه]]
# [[شرکت سهامی]]
# [[شرکت مضاربه]]
# [[شرکت‌های سرمایه]]
# [[شرکت‌های شخصی]]
# [[صدقات]]
# [[صدقه تطوع]]
# [[صرف]]
# [[صنعت]]
# [[صکوک]]
# [[ضرب سکه]]
# [[ضروریات]]
# [[ضمانت خراج]]
# [[عاریه]]
# [[عدالت اقتصادی]]
# [[عدالت مالیا]][[تی]]
# [[عدم تبعیض]]
# [[عدم تکرار مالیات]]
# [[عرضه و تقاضا]]
# [[عرضه]]
# [[عرضه]]
# [[منحنی عرضه]]
# [[عشر]]
# [[کشش عرضه]]
# [[عشور]]
# [[قیمت بازار در شرایط رقابت کامل]]
# [[عطاء]]
# [[شرایط رقابت کامل]]
# [[عفو]]
# [[قانون عرضه و تقاضا]]
# [[عقار]]
# [[فصل یازدهم]]
# [[عقد]]
 
# [[عمران]]
# [[هزینه تولید]]
# [[عمری]]
# [[اجزای اصلی هزینه تولید]]
# [[غبن]]
# [[قانون بازده نزولی]]
# [[غرر]]
# [[قانون بازده نزولی به عنوان قانون کلی در استخراج معادن و حمل و نقل]]
# [[غش]]
# [[اعمال قانون بازده نزولی در صنعت به مفهوم رایج]]
# [[غصب]]
# [[نظریه بازدهی غیرمتناسب]]
# [[غلة]]
# [[نقد نظریه بازدهی غیرمتناسب]]
# [[غنائم]]
# [[تولید انبوه # قانون بازده فزاینده # ویژگی‌های تولید انبوه]]
# [[فائده]]
# [[آیا اسلام به دنبال تأمین رفاه متوازن مادی و معنوی جامعه است؟]]
# [[فرار مالیاتی]]
# [[فصل دوازدهم]]
# [[فقر]]
# [[مسئله جمعیت از نظر ابن خلدون]]
# [[فیء]]
# [[تأثیر افزایش عمران بر افزایش جمعیت از نظر ابن خلدون]]
# [[قانون اقتصاد مالیات]]
# [[رابطه افزایش جمعیت و سطح معیشت از نظر ابن خلدون]]
# [[قانون بازده]]
# [[موانع افزایش جمعیت از دیدگاه ابن خلدون]]
# [[قانون عرضه و تقاضا]]
# [[مقایسه دیدگاه ابن خلدون با دیگران در مسائل جمعیت]]
# [[قانون مالی]]
# [[نظریه مالتوس در موضوع جمعیت]]
# [[قانون ملائمت مالیات]]
# [[موانع افزایش جمعیت]]
# [[قانون گرشم]]
# [[نقد نظریه مالتوس]]
# [[قرض الحسنه]]
# [[آنچه در نظریه مالتوس درست است]]
# [[قرض بهره‌دار]]
# [[کتاب دوم]]
# [[قرض]]
# [[علم مالیه عمومی]]
# [[قطایع]]
# [[فصل اول]]
# [[قیمت بازار]]
# [[نیازهای عمومی]]
# [[قیمت سطح]]
# [[تعریف علم مالیه]]
# [[قیمت عادلانه]]
# [[تقسیم‌بندی مطالعات مالیه عمومی]]
# [[قیمت]]
# [[1# هزینه‌های عمومی]]
# [[مؤسسات مالی]]
# [[2# بودجه عمومی]]
# [[ماعون]]
# [[3# درآمدهای عمومی]]
# [[مال تقومی]]
# [[فصل دوم]]
# [[مال]]
# [[تعریف هزینه عمومی]]
# [[مالکیت زمین]]
# [[هزینه عمومی: 1# مبلغ نقدی 2# انجام شده توسط نهاد عمومی 3# با هدف تأمین منفعت عمومی]]
# [[مالکیت عمومی]]
# [[تقسیم‌بندی هزینه‌های عمومی]]
# [[مالکیت]]
# [[تقسیم هزینه‌های عمومی بر اساس اهداف]]
# [[مالیات
# [[هزینه‌های واقعی و هزینه‌های انتقالی]]
# [[مالیات]]
# [[انواع هزینه‌های انتقالی]]
# [[کار سازمان‌یافته]]
# [[ماهیت برخی از هزینه‌های انتقالی مورد تردید]]
# [[کار]]
# [[اهمیت هزینه‌های انتقالی]]
# [[کسب خبیث]]
# [[هزینه‌های عادی و غیرعادی]]
# [[کسب طیب]]
# [[تقسیم‌بندی‌های موقعیتی هزینه‌های عمومی]]
# [[کشش تقاضا]]
# [[تقسیم‌بندی هزینه‌های عمومی در بودجه انگلیس]]
# [[کشش عرضه]]
# [[تقسیم‌بندی هزینه‌های عمومی در بودجه فرانسه]]
# [[کفارات]]
# [[تقسیم‌بندی هزینه‌های عمومی در بودجه آمریکا]]
# [[گردش سرمایه]]
# [[تقسیم‌بندی هزینه‌های عمومی در بودجه شوروی]]
# [[گردش پول]]
# [[تقسیم‌بندی هزینه‌های عمومی در بودجه مصر]]
# [[گواهی سرمایه‌گذاری]]
# [[بخش اول: حقوق]]
به]]# # [[همکاری اقتصادی]]
# [[بخش دوم: هزینه‌های جاری]]
# [[اصطلاحات بودجه‌ای]]
# [[بخش سوم: هزینه‌های سرمایه‌ای]]
# [[الگوهای یکپارچه در بودجه]]
# [[بخش چهارم: انتقال سرمایه‌ای]]
# [[بودجه ارز خارجی]]
# [[فصل سوم]]
# [[بودجه برنامه‌ای و عملکردی]]
# [[مالیه عمومی نزد ابن خلدون]]
# [[جداول بودجه]]
# [[سازماندهی مالیه عمومی]]
# [[حساب ختامی]]
# [[اهمیت این کارکرد و دیوان مربوطه از نظر ابن خلدون]]
# [[سال مالی]]
# [[قانون مالی نزد ابن خلدون]]
# [[سیستم‌های حسابداری بودجه]]
# [[درآمدهای دولت]]
# [[شرایط رقابت کامل]]
# [[قواعد وصول آن]]
# [[طبقه‌بندی بودجه]]
# [[الف# برابری]]
# [[عوارض]]
# [[ب# عدم تبعیض]]
# [[قانون بازده فزاینده]]
# [[ج# اعتدال]]
# [[قانون بازده نزولی]]
# [[علل و آثار کاهش و افزایش درآمدها]]
# [[قانون تقاضا]]
# [[انواع مالیات‌ها و ویژگی‌های آن‌ها از نظر ابن خلدون]]
# [[قانون عرضه و تقاضا]]
 
# [[قیمت بازار]]
# [[اگر مالیات‌ها کافی نباشد حاکم می‌تواند بخشی از اموال ثروتمندان را مصادره کند]]
# [[کشش تقاضا]]
# [[برگشت‌پذیری مالیات‌ها]]
# [[کشش عرضه]]
# [[دولت بازار تولیدکننده است، و اثر آن از نظر مالیاتی در نزد ابن خلدون]]
# [[مالیات بر سود]]
# [[هزینه‌های دولت]]
# [[مالیات غیرمستقیم]]
# [[افزایش هزینه‌های دولت و علل آن و اثر آن از نظر ابن خلدون]]
# [[مالیات مستقیم]]
# [[مطالعه ابن خلدون درباره افزایش مالیات‌ها بی‌حد که ممکن است به قانون بازده نزولی متداول در دنیای ما اشاره داشته باشد]]
# [[مالیات نوعی]]
# [[نظریه تولید نزد ابن خلدون]]
# [[مالیات یکپارچه]]
# [[قوانین هدایت‌کننده فعالیت اقتصادی]]
# [[مالیات‌های نوعی]]
# [[قانون تقسیم کار نزد ابن خلدون]]
# [[مبیع]]
# [[قانون ویژه مربوط به اجبار و ترتیب]]
# [[متقوم]]
# [[قانون همکاری]]
# [[مثلی و قیمی]]
# [[طبیعت و کار و تأثیر آن‌ها بر تولید]]
# [[مثلی]]
# [[(بندهای 51 تا 95 این کتاب را ببینید)]]
# [[محاسبه]]
# [[فصل چهارم]]
# [[محاصه]]
# [[بودجه عمومی دولت]]
# [[مخارج]]
# [[تعریف بودجه عمومی]]
# [[مرابحه آجل]]
# [[اصول کلی بودجه]]
# [[مرابحه]]
# [[بودجه ابزار اجرای سیاست‌های مالی عمومی است]]
# [[مزابنه]]
# [[ویژگی‌های کلی بودجه عمومی]]
# [[مزایده]]
# [[طبقه‌بندی بودجه عمومی]]
# [[مسئله اقتصادی]]
# [[چرخه بودجه عمومی]]
# [[مسئله فقر]]
# [[مراحل چرخه بودجه]]
# [[مساقات]]
# [[تجاوز و مراجع صالح برای تجویز انتقال و تجاوز در اعتبارات]]
# [[مساومه]]
# [[احکام عمومی درباره بودجه]]
# [[مشارکت]]
# [[فصل پنجم]]
# [[مصادره]]
# [[بودجه ملی]]
# [[مصارف زکات]]
# [[فصل ششم]]
# [[مضاربه]]
# [[بودجه برنامه‌ریزی و برنامه‌نویسی]]
# [[مطلوبیت اقتصادی]]
# [[مقایسه بودجه عمومی و برنامه ملی]]
# [[مطلوبیت نهایی]]
# [[فصل هفتم]]
# [[مطلوبیت کل]]
# [[یکپارچه‌سازی بودجه‌های کشورهای عربی]]
# [[مطلوبیت]]
# [[فصل هشتم]]
# [[معاملات ربوی]]
# [[گسترش روش برنامه‌ریزی در کشورهای عربی (بودجه‌های عمومی)]]
# [[منابع درآمد]]
# [[پیوند بودجه‌های عمومی کشورهای عربی با برنامه کلی دولت]]
# [[منابع طبیعی]]
# [[تهیه بودجه‌های ارز خارجی توسط کشورهای عربی]]
# [[منحنی تقاضا]]
# [[مراحل یکپارچه‌سازی بودجه‌های کشورهای عربی]]
# [[منحنی تقاضا]]
# [[یکپارچه‌سازی کارکرد اصلی بودجه‌های عمومی کشورهای عربی]]
# [[منحنی عرضه]]
# [[یکپارچه‌سازی سال مالی کشورهای عربی]]
# [[منحنی عرضه]]
# [[یکپارچه‌سازی اصطلاحات بودجه‌های عمومی کشورهای عربی]]
# [[منفعت]]
# [[نمونه‌هایی برای یکپارچه‌سازی برخی اصطلاحات بودجه‌های عربی]]
# [[منقول]]
# [[یکپارچه‌سازی طبقه‌بندی بودجه‌های کشورهای عربی]]
# [[نرخ بهره]]
# [[یکپارچه‌سازی جداول بودجه‌های کشورهای عربی]]
# [[نساء]]
# [[یکپارچه‌سازی سیستم‌های حسابداری بودجه‌های عمومی کشورهای عربی]]
# [[نظام حسبه]]
# [[تبادل تجربیات فنی میان کشورهای عربی]]
# [[نظام مالکیت]]
# [[سوی بودجه برنامه‌ای و عملکردی یکپارچه برای کشورهای عربی]]
# [[نظریه ارزش]]
# [[نمونه‌هایی از برخی الگوهای یکپارچه در بودجه]]
# [[نظریه تولید]]
# [[فصل نهم]]
# [[نظریه مالتوس]]
# [[دیوان درآمدها و مخارج نزد ابن خلدون]]
# [[نظریه پول]]
# [[(درآمد و مخارج) یا آنچه امروز به طور تقریبی بودجه و حساب ختامی خوانده می‌شود]]
# [[نیازها]]
# [[فصل دهم]]
# [[نیازهای عمومی]]
# [[درآمدهای عمومی]]
# [[هبه]]
 
# [[هدیه]]
# [[درآمد اموال دولت: پروژه‌های عمومی – دامنه – مالیات‌های مستقیم]]
# [[هزینه تولید]]
# [[مالیات‌های غیرمستقیم – عوارض]]
# [[وارث]]
# [[مالیات‌های نوعی و مالیات یکپارچه]]
# [[وام با بهره]]
# [[عوارض]]
# [[وام بدون بهره]]
# [[فصل یازدهم]]
# [[وام عمومی]]
# [[تأثیر مالیات در تشویق پس‌انداز]]
# [[وام]]
# [[فصل دوازدهم]]
# [[وصیت]]
# [[تأثیر مالیات در تشویق تولید]]
# [[وضع مالیات]]
# [[استفاده از مالیات به عنوان ابزاری برای تحقق ثبات اقتصادی و در نتیجه افزایش تولید]]
# [[وضع]]
# [[فصل سیزدهم]]
# [[وضیعه]]
# [[تأثیر مالیات در تشویق سرمایه‌گذاری]]
# [[وقف]]
# [[فصل چهاردهم]]
# [[یکپارچه‌سازی اقتصادی]]
# [[وام‌های عمومی]]
# [[انتشار وام‌های عمومی]]
# [[انواع وام‌های عمومی]]
# [[تخفیف بار مالی وام‌های عمومی]]
# [[انتشار پولی]]
{{پایان}}
{{پایان}}
{{پایان فهرست اثر}}
{{پایان فهرست اثر}}
خط ۳٬۰۰۰: خط ۳٬۷۵۶:
* ۵:۲:۹:۳:۱۰:۴ شركة المضاربة
* ۵:۲:۹:۳:۱۰:۴ شركة المضاربة
{{پایان فهرست اثر}}
{{پایان فهرست اثر}}
== [[برنامه‌ریزی]] براساس عناصر ثابت و متغیر [[اقتصادی]] ==
به [[اعتقاد]] [[شهید صدر]]، [[خلافت]] عمومی [[انسان]] در [[امور اقتصادی]] بدون [[هدایت]] [[گواهان]] به سرمنزل مقصود نمی‌رسد. براین اساس، [[لزوم]] [[برنامه‌ریزی]] [[اقتصادی]] و دخالت [[دولت]] در اقتصاد روشن می‌شود.
[[احکام اسلام]] درباره [[ثروت]] و افزایش تولید و [[رشد]] [[اقتصادی]] همراه با [[عدالت]] [[اقتصادی]] دو نوع است:
# عناصر ثابت و [[جهان شمول]] [[احکام]] [[اقتصادی]] [[اسلام]] است که [[برنامه‌ریزی]] می‌بایست همواره در پرتو این اصول و شاخص‌های ثابت صورت گیرد، مانند توزیع درآمد بر اساس کار یا [[مالکیت]] یکی از عوامل تولید و [[مالکیت]] بر اساس دو عامل [[اجتماعی]] و [[انسانی]] به صورت نیاز و [[ارث]].
# عناصر متغیر زمانی و ساختاری است که بر مبنای خطوط و گرایش‌های کلی عناصر ثابت شکل می‌گیرند؛ مانند [[تعادل]] بازار کار با کالا و [[حفظ]] [[عدالت توزیعی]] در شرایط دگرگونی ابزار تولید. در واقع، مبنا و پایه و جهت این عناصر متغیر، ثابت و مشخص است ولی ماهیت و جوهره آن متغیر، طبق [[مصالح اجتماعی]] هر زمان ایجاد می‌گردد؛ بنابراین، [[برنامه‌ریزی]] [[اقتصادی]] صحیح در یک [[جامعه اسلامی]]، مبتنی بر ادغام عناصر متغیر با عناصر ثابت در ترکیب واحدی است که [[روح]] واحد و [[هدف]] مشترکی بایستی آن را [[هدایت]] و [[رهبری]] کند. [[شناخت]] و [[استنباط]] دقیق این عناصر متغیر از اصول و شاخص‌های کلی و ثابت، مسائل زیر را می‌طلبد:
# خطوط کلی ثابت که جهت عمومی این عناصر متغیر را مشخص می‌سازد و دلالت و [[ارشاد]] به سمت این عناصر دارد، بایستی به طور دقیق و همه‌جانبه شناخته شود.
# شرایط و زمینه‌های واقعی و بیرونی اقتصاد [[جامعه]] از یک‌سو واهداف [[اقتصادی]] و روش‌ها و سیاست‌های رسیدن به این اهداف از سوی دیگر، در نظر گرفته شود.
# قلمرو اختیارات [[حاکم]] و [[ولی امر]] [[جامعه اسلامی]] و قرار گرفتن این عناصر متغیر در این قلمرو، از جهت [[حقوقی]] و [[فقهی]]، باید مد نظر قرار داشته باشد.
بدین ترتیب، اهمیت [[برنامه‌ریزی]] برای [[زندگی]] [[اقتصادی]] در یک [[جامعه اسلامی]] روشن شده و نقش متفکرین [[اسلامی]] اعم از فقهای مبتکر و خلاق و اساتید نخبه [[اقتصادی]] در فرآیند [[برنامه‌ریزی]] به صورت [[همکاری]] و [[همفکری]] ضروری است<ref>محمدباقر صدر، صورة عن اقتصاد المجتمع الاسلامی، ص۲۳.</ref>.
بر اساس دیدگاه [[شهید صدر]]، شاخص‌های [[تعیین]] کننده و ثابت در هر [[برنامه‌ریزی]] [[اقتصادی]] در درون یک [[جامعه اسلامی]] عبارت‌اند از:
=== جهت‌گیری کلی [[حقوق]] [[اقتصادی]] ===
در میان [[احکام ثابت]] [[اسلامی]]، مجموعه‌ای از [[حقوق]] [[اقتصادی]] وجود دارد که دارای ویژگی [[گرایش]] به سوی یک [[هدف]] مشترک است؛ از این جهت‌گیری کلی می‌توان دریافت که تحقق [[هدف]] مزبور مورد توجه و [[عنایت]] ایده‌آل [[حقیقی]] و [[برتر]] است، بنابراین بایستی به این [[هدف]] به عنوان شاخص [[تعیین]] کننده در [[برنامه‌ریزی]] توجه شود.
[[شهید صدر]] بعد از ذکر موارد متعددی از این‌گونه [[حقوق]] [[اقتصادی]] نتیجه می‌گیرد که: [[گرایش]] مشترک آنها این است که توزیع درآمد باید بر محور عامل [[کار و تلاش]] مفید [[اقتصادی]] دور بزند و فعالیت‌های غیر مفید از قبیل ایجاد بازار سیاه و کمبودهای ساختگی، نباید منشأ درآمد باشد.
=== [[هدف]] تصریح شده [[حکم ثابت]] ===
این شاخص به این معناست که هنگامی منابع [[اسلام]] یعنی [[کتاب و سنت]] حکمی را [[تشریع]] نموده و بر [[هدف]] آن تصریح کرده باشند، آن [[هدف]] شاخص [[هدایت‌گری]] است که عناصر متغیر [[برنامه‌ریزی]] را با فرمول‌ها و [[سیاست‌های اقتصادی]] به نحوی تنظیم کند که متضمن تحقق آن [[هدف]] باشد؛ به عنوان مثال، در [[آیه فیء]]: {{متن قرآن|أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ مِنْ أَهْلِ الْقُرَى فَلِلَّهِ وَلِلرَّسُولِ وَلِذِي الْقُرْبَى وَالْيَتَامَى وَالْمَسَاكِينِ وَابْنِ السَّبِيلِ}}<ref>«آنچه خداوند از (دارایی‌های) اهل این شهرها بر پیامبرش (به غنیمت) بازگرداند از آن خداوند و پیامبر و خویشاوند و یتیمان و مستمندان و در راه مانده است» سوره حشر، آیه ۷.</ref> با صراحت تمام عدم تمرکز [[ثروت]] در بین طبقه‌ای خاص، به عنوان یک [[هدف]] بیان شده است. هم‌چنین در [[روایات]] [[زکات]]، تصریح شده است که [[زکات]] فقط برای رفع نیازهای ضروری [[فقرا]] نیست، بلکه افزایش [[رفاه]] نسبی آنها نیز از اهداف [[زکات]] است؛ بنابراین، افزایش [[رفاه]] نسبی طبقات کم ‌درآمد و [[توازن]] و انتشار [[مال]] و [[ثروت]] به نحوی که تمام نیازهای واقعی [[جامعه]] را تأمین کند (عدم تمرکز [[ثروت]] در بین طبقه‌ای خاص)، از اهداف [[تعیین]] کننده در [[برنامه‌ریزی]] [[اقتصادی]] [[جامعه اسلامی]] است.
=== ارزش‌های [[اجتماعی]] مؤکد ===
[[عدالت]]، [[برادری]]، [[مساوات]] و مانند آن از اصول ارزشی غیر قابل اغماض در یک [[جامعه اسلامی]] است که از یک‌سو وظایفی را بر دوش [[ملت]] می‌گذارد و از سوی دیگر، [[حاکم اسلامی]] را موظف به تحقق این [[ارزش‌ها]] در محدوده اختیارات قانونی‌اش می‌کند<ref>محمد باقر صدر، صورة عن اقتصاد المجتمع الاسلامی، ص۲۵.</ref>.
=== جهت‌گیری عناصر متغیر در عصر [[حکومت]] [[معصومین]] {{عم}} ===
[[پیامبر گرامی اسلام]] {{صل}} و [[امامان معصوم]] {{عم}}، علاوه بر [[رسالت]] [[بیان احکام]] ثابت [[الهی]]، [[مسئولیت]] [[رهبری]] [[جامعه]] را هم به عهده داشتند. [[مسئولیت]] [[رهبری]]، به طور طبیعی [[احکام]] و دستورهای مربوط به شرایط زمانی یا مکانی را به دنبال داشته است که [[جامعه اسلامی]] آن عصر موظف بوده است آن را [[اجرا]] کند. این نوع [[احکام]] با قطع نظر از خاستگاه و عنصر متغیر آنها، [[گرایش‌ها]] و جهت‌گیری‌های کلی را مشخص می‌کند و هر [[حکومت اسلامی]] باید به این جهت‌ها و خطوط کلی در فرآیند [[برنامه‌ریزی]] توجه مبرم کند. * بعضی از نمونه‌های این [[احکام حکومتی]] (ولایی یا متغیر) عبارت‌اند از:
# [[تحریم]] ممانعت از استفاده از آب اضافی، به علت نیاز شدید به [[رشد]] و افزایش تولید [[کشاورزی]] و دامی؛
# منع [[قاطع]] از [[احتکار]]، به علت از بین بردن زمینه درآمدهای ناشی از کمبودهای ساختگی و گرانی قیمت‌ها؛
# وضع [[مالیات]] غیرثابت، به خاطر نیازهای فزاینده [[جامعه اسلامی]] و [[فقرا]].
=== اهداف [[تعیین]] شده برای ولی‌ امر ===
ولی‌ امر [[جامعه اسلامی]] که از یک‌سو جزئی از [[امت اسلامی]] است و به علت [[تقوا]] و [[جهاد]] و [[مردم دوستی]] و حضور مؤثر و فعال مردمی‌اش، منتخب و [[محبوب]] [[مردم]] است و از این جهت در خط [[خلافت]] عمومی حرکت نموده و نقش پیشتاز بشری خود را ایفا می‌کند و از سوی دیگر، به علت [[عدالت]]، [[علم]] و [[اجتهاد]] مؤثرش در خط "[[شهادت]] و [[گواهی]]" قرار دارد و نقش [[الهی]] و ربانی خود را [[اجرا]] می‌کند، می‌بایست طبق [[نصوص]] [[اسلامی]] اهدافی را در [[جامعه اسلامی]] بر حسب ظرفیت و توان دستگاه [[حکومتی]] و شرایط زمان و مکان محقق کند.
این اهداف، اساس و پایه‌ای برای ترسیم [[سیاست اقتصادی]] و مبنایی برای شکل‌دهی به عناصر متغیر است؛ به عنوان مثال، در [[حدیثی]] از [[امام کاظم]] {{ع}} آمده است:
در حالت عدم [[کفایت]] [[مالیات]] [[زکات]]، بر ولی‌امر [[واجب]] است تا از جانب خود به قشر آسیب‌پذیر تا حد استغنا و [[بی‌نیازی]] کمک کند.
بدیهی است انجام چنین مسئولیتی، [[سیاست‌های اقتصادی]] و تدبیرهای لازم را ایجاب می‌نماید و [[حکومت اسلامی]] باید از امکاناتی که در [[اختیار]] دارد (از قبیل [[انفال]]، [[اموال عمومی]]، [[موقوفات]] و...) در جهت تحقق این [[هدف]] استفاده کند<ref>محمد باقر صدر، صورة عن اقتصاد المجتمع الاسلامی، ص۳۰.</ref>.
بنابراین، شاخص‌های مشخص و کلی فوق به عنوان عناصر ثابت در هر [[برنامه‌ریزی]] [[اقتصادی]] در یک [[جامعه اسلامی]]، همواره بایستی [[هدایتگر]] برنامه‌ریزان و سیاستگذاران [[اقتصادی]] در هر عصر و مرحله [[تاریخی]] باشند<ref>[[فاطمه زیوری کبیرنیا|زیوری کبیرنیا، فاطمه]]، [[بررسی ابعاد خلیفة اللهی انسان (کتاب)|بررسی ابعاد خلیفة اللهی انسان]]، ص۱۱۴-۱۱۹.</ref>.
== آرمان‌های [[جانشینی]] در عرصه [[اقتصادی]] ==
آنگاه که [[اسلام]] به [[جانشینی]] [[جامعه]] - به عنوان [[خلافت الهی]] - روی [[زمین]] [[حکم]] می‌کند، [[آرمان‌ها]] و ویژگی‌های آن را نیز بیان می‌نماید و با بهره‌گیری از آن به دگرگون کردن تمامی ارزش‌های [[زندگی]] دست مییازد که در نهایت به انقلابی [[عظیم]] در ابزار و وسائل می‌انجامد.
برای رسیدن بدین [[آرمان]] باید شناختی نو همراه با [[ارزش‌ها]] و هدف‌هایی تازه و [[فرهنگی]] جدید ارائه گردد که بنیادهای [[فکری]] را در [[جامعه]] [[جانشینی]]، آنچنان بسازد که توان پذیرا شدن آن ایده‌ها و [[هدف‌ها]] برای [[جامعه]] مهیا شده و زمینه برپایی آن [[ارزش‌ها]] کاملاً ایجاد شود.
برای بازشناسی آن [[ارزش‌ها]] باید توجه داشت که گروهای بی‌بهره از [[علم]] و [[آگاهی]] [[زندگی]] را در یک محدوده بررسی کرده و [[مرگ]] را نهایت آن می‌دانند. تمامی [[لذت‌ها]] و بهره‌وری‌های [[زندگی]] را در فراهم داشتن هرچه بیشتر این خواست و شهوت‌های حیوانی می‌پندارند. بدین جهت تمامی آرمان‌های خود را که ضامن کامیابی بیش‌تر از [[دنیا]] و بهره‌وری از مزایای [[زندگی مادی]] است، در جمع‌آوری [[ثروت]] و امکانات مادی محدود کرده و آن را معیار [[شخصیت انسان]] قرا می‌دهند.
بدیهی است این برداشت محدود از [[زندگی]]، [[ثروت]] را زیربنای [[زندگی]] معرفی کرده و [[مال‌اندوزی]] را نقطه [[آمال]] [[بشریت]] قرار داده است. [[زندگی]] را به میدان [[مبارزه]] برای ازدیاد [[ثروت]] کشانیده است. [[جنگ‌ها]] و ستیزه‌ها، بهره‌وری‌ها و استثمارها [[فرزندان]] [[نامشروع]] این نگرش می‌باشند.
[[زندگی]] بسان قماری شده که بازیگرانش فراوان و ورق‌هایش کم و برنده آنی است که بیشترین ورق‌ها را در [[اختیار]] گیرد اگرچه به زیان تمامی افراد منتهی شود.
[[اسلام]] به منظور [[مبارزه]] با هرگونه بهره‌وری [[نادرست]] و ستیزه‌های ابلیسی، جمع [[مال]] و [[ثروت]] را محکوم داشته و بالیدن بدان و [[هدف]] دانستنش را به باد [[انتقاد]] گرفته و نقش [[ثروت]] را در [[تعیین]] [[شخصیت انسان]] شدیداً [[نادرست]] خوانده است<ref>محمدباقر صدر، نهادهای اقتصادی اسلام، ص۵۶.</ref>:
#{{متن قرآن|وَيْلٌ لِكُلِّ هُمَزَةٍ لُمَزَةٍ * الَّذِي جَمَعَ مَالًا وَعَدَّدَهُ * يَحْسَبُ أَنَّ مَالَهُ أَخْلَدَهُ * كَلَّا لَيُنْبَذَنَّ فِي الْحُطَمَةِ * وَمَا أَدْرَاكَ مَا الْحُطَمَةُ * نَارُ اللَّهِ الْمُوقَدَةُ * الَّتِي تَطَّلِعُ عَلَى الْأَفْئِدَةِ * إِنَّهَا عَلَيْهِمْ مُؤْصَدَةٌ * فِي عَمَدٍ مُمَدَّدَةٍ}}<ref>«وای بر هر عیب جوی طعنه زن * آنکه مالی اندوخت و آن را شمار کرد * گمان دارد که دارایی‌اش او را جاودان خواهد کرد * چنین نیست؛ بی‌گمان در آن خرد کننده، فرو افکنده می‌شود * و تو چه دانی که آن خردکننده چیست؟ * آتش برافروخته خداوند است * که به دل‌ها راه می‌یابد * در ستون‌هایی بر کشیده» سوره همزه، آیه ۱-۹.</ref>؛
#{{متن قرآن|أَلْهَاكُمُ التَّكَاثُرُ * حَتَّى زُرْتُمُ الْمَقَابِرَ * كَلاَّ سَوْفَ تَعْلَمُونَ * ثُمَّ كَلاَّ سَوْفَ تَعْلَمُونَ * كَلاَّ لَوْ تَعْلَمُونَ عِلْمَ الْيَقِينِ * لَتَرَوُنَّ الْجَحِيمَ * ثُمَّ لَتَرَوُنَّهَا عَيْنَ الْيَقِينِ * ثُمَّ لَتُسْأَلُنَّ يَوْمَئِذٍ عَنِ النَّعِيمِ}}<ref>«زیاده‌خواهی شما را سرگرم داشت * تا با گورها دیدار کردید * هرگز! به زودی خواهید دانست * دگر باره هرگز! به زودی خواهید دانست * هرگز! اگر به «دانش بی‌گمان» بدانید * به راستی دوزخ را خواهید دید * سپس آن را به «دیدار بی‌گمان» خواهید دید * آنگاه در آن روز از نعمت (ناسپاسی شده) بازخواست خواهید شد» سوره تکاثر، آیه ۱-۸.</ref>؛
#{{متن قرآن|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنَّ كَثِيرًا مِنَ الْأَحْبَارِ وَالرُّهْبَانِ لَيَأْكُلُونَ أَمْوَالَ النَّاسِ بِالْبَاطِلِ وَيَصُدُّونَ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ وَالَّذِينَ يَكْنِزُونَ الذَّهَبَ وَالْفِضَّةَ وَلَا يُنْفِقُونَهَا فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَبَشِّرْهُمْ بِعَذَابٍ أَلِيمٍ * يَوْمَ يُحْمَى عَلَيْهَا فِي نَارِ جَهَنَّمَ فَتُكْوَى بِهَا جِبَاهُهُمْ وَجُنُوبُهُمْ وَظُهُورُهُمْ هَذَا مَا كَنَزْتُمْ لِأَنْفُسِكُمْ فَذُوقُوا مَا كُنْتُمْ تَكْنِزُونَ}}<ref>«ای مؤمنان! بسیاری از دانشوران دینی (اهل کتاب) و راهبان، دارایی‌های مردم را به نادرستی می‌خورند و (مردم را) از راه خداوند باز می‌دارند؛ (ایشان) و آنان را که زر و سیم را می‌انبارند و آن را در راه خداوند نمی‌بخشند به عذابی دردناک نوید ده! * روزی که آن را در آتش دوزخ بگدازند و با آن بر پیشانی و پهلو و پشت آنان داغ نهند (و به ایشان گویند:) این همان چیزی است که برای خود می‌انباشتید اکنون آنچه را می‌انباشتید بچشید!» سوره توبه، آیه ۳۴-۳۵.</ref>.
[[اسلام]] به جای [[ثروتمندان]]، افراد [[نیکوکار]] را [[الگو]] و نمونه قرار می‌دهد و جامعه‌ای را که [[انبیاء]] مربی‌اش هستند [[تشویق]] می‌کند برای نیل به [[اهداف الهی]] با یکدیگر رقابت کنند و در کردارهای [[شایسته]] بر هم پیشی جویند<ref>[[فاطمه زیوری کبیرنیا|زیوری کبیرنیا، فاطمه]]، [[بررسی ابعاد خلیفة اللهی انسان (کتاب)|بررسی ابعاد خلیفة اللهی انسان]]، ص۱۱۹-۱۲۱.</ref>.
== پانویس ==
{{پانویس}}
۲۲۴٬۸۴۸

ویرایش