نشانه‌های ظهور امام مهدی: تفاوت میان نسخه‌ها

{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = ظهور امام مهدی | عنوان مدخل  = | مداخل مرتبط = [[نشانه‌های ظهور امام مهدی در کلام اسلامی]] - [[نشانه‌های ظهور امام مهدی در معارف و سیره علوی]] - [[نشانه‌های ظهور امام مهدی در معارف مهدویت]]| پرسش مرتبط  = امام مهدی (پرسش)}}

[[نشانه‌‏های ظهور]]<ref>نگارنده، بحث را بر اساس آنچه امروزه مشهور است پی گرفته؛ اما بر این باور است که تعریف مشهور [[نشانه‏‌های ظهور]] نادرست می‌‏نماید؛ چرا که بیشتر کسانی که [[نشانه‌‏های ظهور]] را تعریف کرده‌‏اند به رخدادهای پیش از [[ظهور]] تفسیر کرده‌‏اند، در حالی که بررسی‏‌ها نشان می‏‌دهد همه [[نشانه‌‏های حتمی ظهور]] پس از [[ظهور]] [[امام مهدی|حضرت مهدی]] {{ع}} رخ خواهد داد؛ از این ‏رو نشانه‏‌های قیام یا نشانه‏‌های [[مهدی]] موعود را مناسب‏‌تر می‌‏داند. یا این‏که گفته شود [[نشانه‏‌های ظهور]] به این معناست که حکایت از واقع شدن ظهور می‌‏کند</ref>، عبارت است از آن دسته از رخدادها که بر اساس پیش‏بینی [[معصومان]] {{عم}}، پیش از ظهور یا در آستانه آن، یا هم‏زمان یا پس از ظهور [[امام مهدی|حضرت مهدی]] {{ع}} پدید می‌‏آید. پدید آمدن هریک از آن نشانه‌‏ها نویدی از [[ظهور]] [[امام مهدی|حضرت مهدی]] {{ع}}‏ و نزدیک‏‌تر شدن [[قیام جهانی]] آن حضرت است.

=== نشانه‌‏های عادی و غیرعادی‏===

پدید آمدن نشانه‌‏های ظهور- همچون واقع شدن دیگر پدیده‌‏ها- به روال طبیعی و عادی است؛ ولی [[پیشگویی]] برخی از آن‏ها، به گونه‌‏ای در [[روایات]] بازتاب یافته که به نظر می‌‏رسد، واقع شدن آن‏ها به طور عادی، غیرممکن می‏‌نماید و تحقق آن‏ها به صورت [[غیرطبیعی]] در چهارچوب [[معجزه]] خواهد بود؛ برای نمونه [[طلوع خورشید از مغرب]] و [[صیحه آسمانی]]، اگر همان معنای ظاهری آن‏ها مراد باشد، باید به گونه [[معجزه]] رخ دهد؛ زیرا پدیدار شدن چنین اموری، به طور عادی ممکن نیست. البته شاید بعضی از این نشانه‌‏ها، معنای کنایی و رمزی داشته باشد و به رخدادهایی اشاره کند که پیدایی آن‏ها به گونه عادی امکان دارد.

در پایان، گفتنی است در [[منابع روایی]] حدیث‏‌های فراوانی درباره نشانه‌‏های [[ظهور]] وجود دارد. اسناد این [[روایات]]، بیشتر ضعیف و غیر قابل اعتماد است. از نگاه دلالت نیز، هماهنگی و [[انسجام]] لازم بین آن‏ها نیست و پاره‏‌ای از آن‏ها دگرگون و دستخوش تغییراتی شده‌‏اند.

اینک با انبوهی از [[روایات]] صحیح و غیر صحیح در زمینه نشانه‌‏های [[ظهور]]، روبه‏رو هستیم که دست کم، شماری از آن‏ها از آفت [[جعل]] و [[تحریف]] مصون نمانده است. بدبختانه کتاب‏هایی نیز وجود دارد که در آن‏ها از سر [[جهل]] یا به عمد، به این امر دامن زده شده است. البته برخی با گردآوری این [[روایات]]، خواسته‏‌اند اصل آن‏ها محفوظ بماند و نیز بنمایانند که همگان، در اصل [[ظهور]] [[امام مهدی|مهدی]] {{ع}} [[اتفاق نظر]] دارند؛ بنابراین [[التزام]] به درستی همه این [[روایات]] مشکل است و در بررسی نشانه‌‏های [[ظهور]]، احتمال [[جعل]] و [[تحریف]] و دسیسه‌‏های دست‏های پنهان [[سیاست]] را نباید نادیده گرفت.

ناگفته نماند وجود مواردی از [[جعل]] و [[تحریف]]، در نشانه‌‏های [[ظهور]] یا وجود [[مدعیان دروغین]] هیچ‏گاه [[دلیل]] نمی‌‏شود همه [[روایات]] از اعتبار بیفتد یا اصل همه نشانه‌‏ها زیر سؤال برود؛ زیرا دسته‏‌ای از این نشانه‌‏ها مسلّم و قطعی است. همچنین وجود پاره‌‏ای اشکالات و ضعف‏ها در نشانه‌‏های [[ظهور]] و احتمال [[تحریف]] و تغییر در آن‏ها از سوی [[دشمنان]] یا ادعاهای واهی برخی شیادان درباره اصل [[مهدویت]]، هیچ‏گاه به اصل [[مهدویت]] و [[اعتقاد]] به [[ظهور]] [[امام مهدی|قائم]] {{ع}} آسیبی نمی‌‏رساند؛ زیرا [[اعتقاد به مهدویت]] و [[ظهور]] [[امام مهدی|حضرت مهدی]] {{ع}} [[مورد اتفاق]] [[فریقین]] است و با [[تواتر]] ثابت شده است و هرگز خدشه‌‏ای در آن وارد نمی‏‌گردد<ref>جمعی از نویسندگان، چشم‏به‏راه مهدی عجّل اللّه تعالی فرجه الشریف، ص ۲۵۸.</ref>.

از آن‏جا که در منابع دینی، [[قیام]] [[امام مهدی|حضرت مهدی]] {{ع}}‏، یکی از نشانه‌‏های [[برپایی قیامت]] شمرده شده است؛ پاره‏‌ای از نشانه‌‏های [[ظهور]]، نشانه‌‏های [[قیامت]] نیز شمرده می‌‏شود. [[امام علی]] {{ع}} در این‏ باره فرمود: "[[پیامبر گرامی اسلام]] {{صل}} فرمود: به ناگزیر ده چیز پیش از [[برپایی قیامت]] خواهد بود: [[سفیانی]]، [[دجال]]، [[دود]]، دابه، [[خروج]] [[امام مهدی|قائم]] {{ع}}، [[طلوع خورشید از مغرب]] خود، فرود آمدن [[حضرت عیسی]] {{ع}}، فرورفتن در [[مشرق]] و فرورفتن در [[جزیرة العرب]] و آتشی که از قعر عدن بیرون خواهد آمد، تا [[مردم]] را به سوی [[محشر]] سوق دهد" <ref>[[شیخ طوسی]]، کتاب الغیبة، ص ۴۳۶، ح ۴۲۶</ref>.<ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص ۴۴۵ - ۴۴۸.</ref>

[[بدا]]، یکی از اعتقادات شیعه است بدان معنا که [[خداوند]]، تغییراتی را در برخی امور ایجاد می‌کند که تصوّر ما بر قطعی بودن آنهاست. در واقع، تغییری در [[علم الهی]] به وجود نمی‌آید؛ بلکه تغییر در اطلاع ما از آنچه قبلاً خبر داده شده، ایجاد می‌شود. پس [[بدا]]، به معنای آشکار شدن بعد از خفاست. در موضوع [[علائم ظهور]]، [[احادیث]] داریم که می‌گویند ممکن است حتّی دربارۀ مهم‌ترین [[نشانه‌ها]] هم [[بدا]] پیش آید. [[ابوهاشم جعفری]]، یار دیرین چندین [[امام]] آخر می‌گوید: نزد [[امام جواد]] {{ع}} از سفیانی و حتمی بودن خروج او سخن به میان آمد. گفتم: آیا ممکن است در امر حتمی، بدا پیش آید؟ فرمود: آری. گفتم: می‌ترسم دربارۀ قائم هم بدا حاصل شود. فرمود: نه! قائم، وعدۀ الهی است و در آن، تخلّف نمی‌شود<ref>{{متن حدیث|كُنَّا عِنْدَ أَبِي جَعْفَرٍ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ الرِّضَا {{ع}} فَجَرَى ذِكْرُ السُّفْيَانِيِّ وَ مَا جَاءَ فِي الرِّوَايَةِ مِنْ أَنَّ أَمْرَهُ مِنَ الْمَحْتُومِ فَقُلْتُ لِأَبِي جَعْفَرٍ {{ع}} هَلْ يَبْدُو لِلَّهِ فِي الْمَحْتُومِ قَالَ نَعَمْ قُلْنَا لَهُ فَنَخَافُ أَنْ يَبْدُوَ لِلَّهِ فِي الْقَائِمِ فَقَالَ إِنَّ الْقَائِمَ مِنَ الْمِيعَادِ وَ اللَّهُ لا يُخْلِفُ الْمِيعاد}}، الغیبة النعماني: ص ۳۰۲ ح ۱۰.</ref>. این [[حدیث]] با آنچه در [[قرآن]] آمده است که: {{متن قرآن| لِكُلِّ أَجَلٍ كِتَابٌ يَمْحُو اللَّهُ مَا يَشَاء وَيُثْبِتُ وَعِندَهُ أُمُّ الْكِتَابِ}}<ref> هر سرآمدی، زمانی نگاشته دارد خداوند هر چه را بخواهد از لوح محفوظ پاک می‌کند و یا در آن می‌نویسد و لوح محفوظ نزد اوست؛ سوره رعد، آیه ۳۸ و ۳۹.</ref> سازگار و موافق است؛ چه آنکه [[حکم]] محو و اثبات برای همۀ حوادثی که زمان بردارند، عمومیت دارد و این حوادث، عبارت اند از: همۀ آنچه در آسمان‌ها و [[زمین]] و ما بین آنها هست<ref>المیزان: ج۱۱ ص۳۷۹.</ref>.<ref>[[محمد محمدی ری‌شهری|محمدی ری‌شهری، محمد]]، [[دانشنامهٔ امام مهدی ج۷ (کتاب)|دانشنامه امام مهدی ج۷]]، ص۴۵۵</ref>