بنیحدس: تفاوت میان نسخهها
←منابع
(←منابع) برچسب: پیوندهای ابهامزدایی |
(←منابع) برچسب: پیوندهای ابهامزدایی |
||
| خط ۱۱: | خط ۱۱: | ||
==[[مساکن]] و منازل بنی حدس== | ==[[مساکن]] و منازل بنی حدس== | ||
این [[قوم]] نیز بمانند دیگر [[طوایف]] [[لخم]] اصالتی [[یمنی]] دشتند<ref>ر.ک: دینوری، الاخبار الطوال، ص۵۴؛ یعقوبی، تاریخ یعقوبی، ج۱، ص۲۲۹.</ref>. [[لخمیها]] و طوایف متعدد آن –از جمله بنی حدس- در سدههای نخستین میلادی بهویژه در اواخر [[قرن دوم]] میلادی در پی [[سیل عرم]] و ویرانی [[سد]] مأرب<ref>محسن [[امین]]، [[اعیان الشیعه]]، ج۱، ص۱۹۴؛ بامطرف، الجامع(جامع شمل أعلام المهاجرین المنتسبین إلی [[الیمن]] و قبائلهم)، ج۳، ص۲۴۲.</ref>، همراه با [[قبایل]] [[جذام]] و عامله و [[غسان]] به نواحی شمالی [[جزیرة العرب]] و [[شام]] کوچ کردند<ref>سمعانی، الانساب، ج۳، ص۲۲۴. بر اساس برخی روایات منتسب به پیامبر{{صل}} نیز، از لخم و جذام و عامله و غسان، به عنوان چهار قبیله سبئی که از یمن به شام کوچیده و در آن سرزمین منزل گزیدهاند، نام برده شده است. (ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۱، ص۳۹؛ مسعودی، مروج الذهب و معادن الجوهر، ج۲، ص۴۷؛ ابن کثیر، البدایه و النهایه، ج۲، ص۱۵۹)</ref> و در مناطق مختلفی از این [[سرزمین]] از جمله مناطق جنوبی [[فلسطین]] و در امتداد جهت [[غربی]] دریاچه [[بحر]] المیّت<ref>بامطرف، الجامع(جامع شمل أعلام المهاجرین المنتسبین إلی الیمن و قبائلهم)، ج۳، ص۲۴۲.</ref>، و به ویژه در جِفار<ref>منطقه ای بین فلسطین (رمله) و مصر. (حموی، معجم البلدان، ج۲، ص۱۴۵)</ref> -که بیشتر لخمیها را در خود جای داده بود،- ساکن شدند<ref>حسن بن احمد همدانی، صفه جزیره العرب، ص۱۲۹؛ عمر رضا کحاله، معجم قبائل العرب، ج۳، ص۱۰۱۱.</ref>، همدانی نیز در کتاب خود «صفة جزیرة العرب» در ترسیم کلی حدود و [[ثغور]] سرزمینهای لخم و طوایف آن -از جمله بنی حدس- در شام، حدود آن را چنین ذکر کرده است: «[[دیار]] لخم از سرحد مغار بعد [[داروم]] -که امروزه «دیر البلح» خوانده میشود و دشتهای اطراف آنکه به نامشان، «[[دشت]] داروم» شناخته میشود- سپس [[جفار]] که ریگزاری است تا الفرماء و فراتر از الفرماء -در شمال صحرای [[سیناء]]- تا [[مصر]] [[قبطی]]، سرزمین مردمانی از [[یمن]] از جمله طوایفی از [[بنی بلی]] و لخم و... است. سپس آنچه از [[سرزمینها]] که در اطراف [[رمله]] تا [[نابلس]] قرار دارد، از متعلقات [[بنی لخم]] است. همچنین، سرزمینهای پس از [[تبوک]] تا [[زغر]]-که سرزمینی پر از درختان خرما از جمله نوعی خرما به نام «زغری» است- سپس تا مردابی که آبهای دره [[یرموک]] و [[اردن]] در آن ریخته میشود، نیز از دیگر سرزمینهای ایشان است. [[جولان]] و مناطق اطراف آن نظیر: نوی، بثنیّه و شقص از مناطق تابعه [[حوران]] هم از دیگر سرزمینهای این [[قوم]] به شمار رفته است که در آن مردانی از لخم همراه با جمعی از [[مردم]] [[جهینه]]، [[ذبیان]] و ابن القین [[زندگی]] میکنند»<ref>حسن بن احمد همدانی، صفه جزیره العرب، ص۱۲۹و۱۳۱. نیز ر.ک: بامطرف، الجامع(جامع شمل أعلام المهاجرین المنتسبین إلی الیمن و قبائلهم)، ج۳، ص۲۴۳.</ref>. علاوه بر ذکر حدود کلی سرزمینی [[بنی لخم]]، اطلاعات موجود ذیل [[تراجم]] [[رجال]] و نامآوران بنی حدس هم، حکایت از سکونت آنان در [[شام]]<ref>ابو نعیم، معرفة الصحابه، ج۳، ص۵۹؛ ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۶۷، ص۱۹۹؛ بامطرف، الجامع(جامع شمل أعلام المهاجرین المنتسبین إلی الیمن و قبائلهم)، ج۱، ص۳۳۳.</ref> و مناطقی چون [[شراة]] -از سرزمینهای بلقاء از مناطق [[دمشق]]-<ref>ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۴۳، ص۱۳.</ref> و نیز [[فلسطین]]<ref>ابو نعیم، معرفة الصحابه، ج۳، ص۵۹؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۲، ص۴۱۸.</ref> و بلاد مختلف آن از جمله [[بیت المقدس]]<ref>ابن حبان، الثقات، ج۴، ص۳۸۳؛ ابو نعیم، معرفة الصحابه، ج۳، ص۵۹.</ref> دارد.<ref>[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]]</ref> | این [[قوم]] نیز بمانند دیگر [[طوایف]] [[لخم]] اصالتی [[یمنی]] دشتند<ref>ر.ک: دینوری، الاخبار الطوال، ص۵۴؛ یعقوبی، تاریخ یعقوبی، ج۱، ص۲۲۹.</ref>. [[لخمیها]] و طوایف متعدد آن –از جمله بنی حدس- در سدههای نخستین میلادی بهویژه در اواخر [[قرن دوم]] میلادی در پی [[سیل عرم]] و ویرانی [[سد]] مأرب<ref>محسن [[امین]]، [[اعیان الشیعه]]، ج۱، ص۱۹۴؛ بامطرف، الجامع(جامع شمل أعلام المهاجرین المنتسبین إلی [[الیمن]] و قبائلهم)، ج۳، ص۲۴۲.</ref>، همراه با [[قبایل]] [[جذام]] و عامله و [[غسان]] به نواحی شمالی [[جزیرة العرب]] و [[شام]] کوچ کردند<ref>سمعانی، الانساب، ج۳، ص۲۲۴. بر اساس برخی روایات منتسب به پیامبر{{صل}} نیز، از لخم و جذام و عامله و غسان، به عنوان چهار قبیله سبئی که از یمن به شام کوچیده و در آن سرزمین منزل گزیدهاند، نام برده شده است. (ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۱، ص۳۹؛ مسعودی، مروج الذهب و معادن الجوهر، ج۲، ص۴۷؛ ابن کثیر، البدایه و النهایه، ج۲، ص۱۵۹)</ref> و در مناطق مختلفی از این [[سرزمین]] از جمله مناطق جنوبی [[فلسطین]] و در امتداد جهت [[غربی]] دریاچه [[بحر]] المیّت<ref>بامطرف، الجامع(جامع شمل أعلام المهاجرین المنتسبین إلی الیمن و قبائلهم)، ج۳، ص۲۴۲.</ref>، و به ویژه در جِفار<ref>منطقه ای بین فلسطین (رمله) و مصر. (حموی، معجم البلدان، ج۲، ص۱۴۵)</ref> -که بیشتر لخمیها را در خود جای داده بود،- ساکن شدند<ref>حسن بن احمد همدانی، صفه جزیره العرب، ص۱۲۹؛ عمر رضا کحاله، معجم قبائل العرب، ج۳، ص۱۰۱۱.</ref>، همدانی نیز در کتاب خود «صفة جزیرة العرب» در ترسیم کلی حدود و [[ثغور]] سرزمینهای لخم و طوایف آن -از جمله بنی حدس- در شام، حدود آن را چنین ذکر کرده است: «[[دیار]] لخم از سرحد مغار بعد [[داروم]] -که امروزه «دیر البلح» خوانده میشود و دشتهای اطراف آنکه به نامشان، «[[دشت]] داروم» شناخته میشود- سپس [[جفار]] که ریگزاری است تا الفرماء و فراتر از الفرماء -در شمال صحرای [[سیناء]]- تا [[مصر]] [[قبطی]]، سرزمین مردمانی از [[یمن]] از جمله طوایفی از [[بنی بلی]] و لخم و... است. سپس آنچه از [[سرزمینها]] که در اطراف [[رمله]] تا [[نابلس]] قرار دارد، از متعلقات [[بنی لخم]] است. همچنین، سرزمینهای پس از [[تبوک]] تا [[زغر]]-که سرزمینی پر از درختان خرما از جمله نوعی خرما به نام «زغری» است- سپس تا مردابی که آبهای دره [[یرموک]] و [[اردن]] در آن ریخته میشود، نیز از دیگر سرزمینهای ایشان است. [[جولان]] و مناطق اطراف آن نظیر: نوی، بثنیّه و شقص از مناطق تابعه [[حوران]] هم از دیگر سرزمینهای این [[قوم]] به شمار رفته است که در آن مردانی از لخم همراه با جمعی از [[مردم]] [[جهینه]]، [[ذبیان]] و ابن القین [[زندگی]] میکنند»<ref>حسن بن احمد همدانی، صفه جزیره العرب، ص۱۲۹و۱۳۱. نیز ر.ک: بامطرف، الجامع(جامع شمل أعلام المهاجرین المنتسبین إلی الیمن و قبائلهم)، ج۳، ص۲۴۳.</ref>. علاوه بر ذکر حدود کلی سرزمینی [[بنی لخم]]، اطلاعات موجود ذیل [[تراجم]] [[رجال]] و نامآوران بنی حدس هم، حکایت از سکونت آنان در [[شام]]<ref>ابو نعیم، معرفة الصحابه، ج۳، ص۵۹؛ ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۶۷، ص۱۹۹؛ بامطرف، الجامع(جامع شمل أعلام المهاجرین المنتسبین إلی الیمن و قبائلهم)، ج۱، ص۳۳۳.</ref> و مناطقی چون [[شراة]] -از سرزمینهای بلقاء از مناطق [[دمشق]]-<ref>ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۴۳، ص۱۳.</ref> و نیز [[فلسطین]]<ref>ابو نعیم، معرفة الصحابه، ج۳، ص۵۹؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۲، ص۴۱۸.</ref> و بلاد مختلف آن از جمله [[بیت المقدس]]<ref>ابن حبان، الثقات، ج۴، ص۳۸۳؛ ابو نعیم، معرفة الصحابه، ج۳، ص۵۹.</ref> دارد.<ref>[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]]</ref> | ||
==[[تاریخ]] [[جاهلی]] و [[اسلامی]] بنی حدس== | |||
از تاریخ جاهلی این قوم خبری در دست نیست. از تاریخ اسلامی آن هم، جز آنچه که در ذیل تراجم برخی از افراد شهیر این [[طایفه]] آمده، اطلاعی نداریم. بر این اساس، مشارکت ابوعبید عبدالجبار بن عبد حارث بن مالک حدسی مناری در [[وفد]] بر [[پیامبر]]{{صل}} و [[پذیرش اسلام]]<ref>ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۴۳، ص۱۳؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۳، ص۳۱۵؛ ابن حجر عسقلانی، الاصابه فی تمییز الصحابه، ج۴، ص۲۳۵.</ref>، همچنین حضور عثمان بن منذر بن قیس بن سیر بن نمران در نبردهای تابستانی [[مسلمانان]] با [[روم]] موسوم به «صائفه» و عنوانداری «نخستین اطعامکننده در این [[جنگها]]»<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۲۱۲.</ref>، همچنین، [[همراهی]] [[ابومحجن عبدالله بن منذر بن قیس]] با [[مسلمة بن عبدالملک بن مروان]] در غزای [[روم]] و کشته شدنش بر دروازه [[قسطنطنیه]]<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۲۱۲؛ ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۴۲۳-۴۲۴؛ ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۶۷، ص۱۹۹.</ref> تقریباً، تنها [[آگاهی]] هایمان از این [[طایفه]] کوچک است.<ref>[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]]</ref> | |||
==مشاهیر و معاریف بنی حدس== | |||
از شمار بسیار مشاهیر و معاریف این [[قبیله]] علاوه بر نام افرادی که در متن به اسامی شان پرداخته شد، میتوان از ابوطلاسه صهبان بن عثمان [[اهل فلسطین]] از [[اصحاب پیامبر]]{{صل}}<ref>ابو نعیم، [[معرفة الصحابه]]، ج۳، ص۵۹؛ [[ابن اثیر]]، [[اسد الغابه]] فی معرفة الصحابه، ج۲، ص۴۱۸. گویا او همان است که [[ابن حبان]] از او با عنوان «[[ابوطلاسه صهبان بن عبدالجبار بن مالک لخمی]]» از او یاد کرده و وی را از [[تابعین]] برشمرده است. ([[ابن حجر عسقلانی]]، [[الاصابه]] فی [[تمییز]] الصحابه، ج۳، ص۳۶۳. نیز ر.ک: ابن حبان، الثقات، ج۴، ص۳۸۳)</ref>، [[ابراهیم بن احمد بن اسید]]<ref>ابن ماکولا، اکمال الکمال، ج۱، ص۶۳. نیز ر.ک: ابن اثیر، اللباب فی تهذیب الأنساب، ج۱، ص۳۴۸-۳۴۹.</ref>، ابراهیم بن غطریف بن سالم حدسی<ref>ابو نعیم، معرفة الصحابه، ج۳، ص۵۹؛ ابن ماکولا، اکمال الکمال، ج۷، ص۳۲۳.</ref>، عبدالله بن کدیر بن ابوطلاسة بن عبدالجبار حدسی، -همگی از [[راویان]] و [[محدثان]] این [[قوم]]-<ref>ابن ماکولا، اکمال الکمال، ج۷، ص۳۲۳.</ref>، [[فائد بن حجوة بن جبیر بن دعجان]] -از اشراف و بزرگان بنی حدس-<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۲۱۲.</ref> و [[غمر بن قربان بن أبی بن عرفجه]]<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۲۱۲.</ref> نام برد.<ref>[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]]</ref> | |||
== منابع == | == منابع == | ||