←روایات صبر
(←منابع) |
برچسب: پیوندهای ابهامزدایی |
||
| خط ۶: | خط ۶: | ||
}} | }} | ||
== روایات صبر == | == [[روایات]] [[صبر]] == | ||
# [[امام صادق]] {{ع}} فرمودند: " | # [[امام صادق]]{{ع}} فرمودند: "صبر نسبت به [[ایمان]]، مانند سَر نسبت به بدن است. بنابراین همانگونه که چون سَر نباشد بدن نیز از بین خواهد رفت، چون صبر نباشد ایمان از بین خواهد رفت"<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} قَالَ: الصَّبْرُ مِنَ الْإِيمَانِ بِمَنْزِلَةِ الرَّأْسِ مِنَ الْجَسَدِ فَإِذَا ذَهَبَ الرَّأْسُ ذَهَبَ الْجَسَدُ كَذَلِكَ إِذَا ذَهَبَ الصَّبْرُ ذَهَبَ الْإِيمَانُ}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۸۷.</ref>. | ||
# [[امام باقر]] {{ع}} فرمودند: "[[بهشت]] در میان ناخواستنیها و | # [[امام باقر]]{{ع}} فرمودند: "[[بهشت]] در میان ناخواستنیها و صبر بر آنها قرار دارد، از این رو هرکس بر سختیهای [[دنیا]] صبر ورزد داخل بهشت میشود؛ و در مقابل [[جهنّم]] در میان لذّتها و [[شهوات]] قرار دارد، از اینرو هرکس به خودْ [[لذّات]] [[دنیا]] و شهوات آن را بدهد داخل در جهنّم خواهد شد"<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ{{ع}} قَالَ: الْجَنَّةُ مَحْفُوفَةٌ بِالْمَكَارِهِ وَ الصَّبْرِ فَمَنْ صَبَرَ عَلَى الْمَكَارِهِ فِي الدُّنْيَا دَخَلَ الْجَنَّةَ وَ جَهَنَّمُ مَحْفُوفَةٌ بِاللَّذَّاتِ وَ الشَّهَوَاتِ- فَمَنْ أَعْطَى نَفْسَهُ لَذَّتَهَا وَ شَهْوَتَهَا دَخَلَ النَّارَ}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۸۹.</ref>. | ||
# | # امام صادق{{ع}} فرمودند: "چون [[مؤمن]] داخل قبرش میشود، [[نماز]] در طرف راست او و [[زکات]] در طرف چپ او قرار میگیرند، و نیکیهایش از فراز سر بر او [[سایه]] میافکند، و صبر او در گوشهای به [[انتظار]] میایستد. چون آن دو فرشتهای که برای [[سؤال و جواب]] بر او وارد میشوند میآیند، صبر به نماز و زکات و نیکیهای او میگوید: مراقب این رفیقتان باشید، و اگر در جایی از [[حمایت]] از او [[ناتوان]] شدید، من حمایت از او را به عهده میگیرم"<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} قَالَ: إِذَا دَخَلَ الْمُؤْمِنُ فِي قَبْرِهِ كَانَتِ الصَّلَاةُ عَنْ يَمِينِهِ وَ الزَّكَاةُ عَنْ يَسَارِهِ وَ الْبِرُّ مُطِلٌّ عَلَيْهِ وَ يَتَنَحَّى الصَّبْرُ نَاحِيَةً فَإِذَا دَخَلَ عَلَيْهِ الْمَلَكَانِ اللَّذَانِ يَلِيَانِ مُسَاءَلَتَهُ قَالَ الصَّبْرُ لِلصَّلَاةِ وَ الزَّكَاةِ وَ الْبِرِّ دُونَكُمْ صَاحِبَكُمْ فَإِنْ عَجَزْتُمْ عَنْهُ فَأَنَا دُونَهُ}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۹۰.</ref>. | ||
#"[[امیرمؤمنان]] {{ع}} فرمودند: "[[صبر]] بر دو نوع است: | #"[[امیرمؤمنان]]{{ع}} فرمودند: "[[صبر]] بر دو نوع است: صبر به هنگام [[مصیبت]] و تلخی که صبری خوب و [[زیبا]] است، و بهتر از این، صبر به هنگام پیش آمدن [[محرّمات الهی]] است. [[یاد خدا]] نیز بر دو نوع است: یاد خدا به هنگام [[مصیبتها]]، و [[برتر]] از آن، یاد خدا به هنگام پیش آمدن آنچه [[حرام]] است، که این یاد مانع از انجام کار حرام میشود"<ref>{{متن حدیث|قَالَ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ{{ع}} الصَّبْرُ صَبْرَانِ صَبْرٌ عِنْدَ الْمُصِيبَةِ حَسَنٌ جَمِيلٌ وَ أَحْسَنُ مِنْ ذَلِكَ الصَّبْرُ عِنْدَ مَا حَرَّمَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ عَلَيْكَ وَ الذِّكْرُ ذِكْرَانِ ذِكْرُ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ عِنْدَ الْمُصِيبَةِ وَ أَفْضَلُ مِنْ ذَلِكَ ذِكْرُ اللَّهِ عِنْدَ مَا حَرَّمَ عَلَيْكَ فَيَكُونُ حَاجِزاً}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۹۰.</ref>. | ||
# [[امام باقر]] {{ع}} فرمودند: "چون درگذشت پدرم [[امام سجاد]] {{ع}} نزدیک شد، مرا به سینه خود فشرد و فرمود: ای | # [[امام باقر]]{{ع}} فرمودند: "چون درگذشت پدرم [[امام سجاد]]{{ع}} نزدیک شد، مرا به سینه خود فشرد و فرمود: ای فرزند عزیزم! تو را به آنچه پدرم به هنگامی که وفاتش رسید به من سفارش کرد، و فرمود که پدرش او را به آن سفارش کرده سفارش میکنم، آن این است که بر [[حق]] صبر کن هرچند این صبر تلخ باشد"<ref>{{متن حدیث|قَالَ أَبُو جَعْفَرٍ{{ع}} لَمَّا حَضَرَتْ أَبِي عَلِيَّ بْنَ الْحُسَيْنِ{{ع}} الْوَفَاةُ ضَمَّنِي إِلَى صَدْرِهِ وَ قَالَ يَا بُنَيَّ أُوصِيكَ بِمَا أَوْصَانِي بِهِ أَبِي حِينَ حَضَرَتْهُ الْوَفَاةُ وَ بِمَا ذَكَرَ أَنَّ أَبَاهُ أَوْصَاهُ بِهِ يَا بُنَيَّ اصْبِرْ عَلَى الْحَقِّ وَ إِنْ كَانَ مُرّاً}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۹۱.</ref>. | ||
# [[پیامبر اکرم]] {{صل}} فرمودند: " | # [[پیامبر اکرم]]{{صل}} فرمودند: "صبر بر سه گونه است: صبر به هنگام مصیبت، صبر بر [[اطاعت خدا]]، و [[صبر از معصیت]] [[خدا]]. هرکس بر مصیبتی صبر کند تا آنجا که به واسطه نیکویی عزاداریش آن مصیبت را از سر بگذراند، [[خداوند]] برای او سیصد درجه نویسد که فاصله میان هر یک از دو درجه همانند فاصله میان [[آسمان]] و [[زمین]] باشد؛ و هر کس بر [[اطاعت از خدا]] صبر ورزد خداوند برای او ششصد درجه نویسد، که فاصله میان هر دو درجه مانند فاصله میان اعماق [[زمین]] تا [[عرش]] باشد؛ و هرکس بر [[گناه]] [[صبر]] کند [[خداوند]] برای او نهصد درجه نویسد، که فاصله میان هردو درجه مانند فاصله میان اعماق زمین تا آخر [[عرش]] باشد"<ref>{{متن حدیث|عَنْ عَلِيٍّ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ{{ع}} قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}}: الصَّبْرُ ثَلَاثَةٌ صَبْرٌ عِنْدَ الْمُصِيبَةِ وَ صَبْرٌ عَلَى الطَّاعَةِ وَ صَبْرٌ عَنِ الْمَعْصِيَةِ فَمَنْ صَبَرَ عَلَى الْمُصِيبَةِ حَتَّى يَرُدَّهَا بِحُسْنِ عَزَائِهَا كَتَبَ اللَّهُ لَهُ ثَلَاثَمِائَةِ دَرَجَةٍ مَا بَيْنَ الدَّرَجَةِ إِلَى الدَّرَجَةِ كَمَا بَيْنَ السَّمَاءِ إِلَى الْأَرْضِ وَ مَنْ صَبَرَ عَلَى الطَّاعَةِ كَتَبَ اللَّهُ لَهُ سِتَّمِائَةِ دَرَجَةٍ مَا بَيْنَ الدَّرَجَةِ إِلَى الدَّرَجَةِ كَمَا بَيْنَ تُخُومِ الْأَرْضِ إِلَى الْعَرْشِ وَ مَنْ صَبَرَ عَنِ الْمَعْصِيَةِ كَتَبَ اللَّهُ لَهُ تِسْعَمِائَةِ دَرَجَةٍ مَا بَيْنَ الدَّرَجَةِ إِلَى الدَّرَجَةِ كَمَا بَيْنَ تُخُومِ الْأَرْضِ إِلَى مُنْتَهَى الْعَرْشِ}}؛ [[اصول کافی]]، ج۲، ص۹۱.</ref>. | ||
# [[امام صادق]] {{ع}} میفرمایند: "[[خداوند]] - عزَّوجلّ! - بر قومی نعمتهایی بخشید امّا آنان [[شکر]] آن [[نعمتها]] را به جای نیاوردند، از اینرو آن | # [[امام صادق]]{{ع}} میفرمایند: "[[خداوند]] - عزَّوجلّ! - بر قومی نعمتهایی بخشید امّا آنان [[شکر]] آن [[نعمتها]] را به جای نیاوردند، از اینرو آن نعمتها مایة وبال آنان شد. نیز قومی را به [[مصائب]] و مشکلاتی [[مبتلا]] ساخت امّا آنان بر آن [[مشکلات]] [[صبر]] ورزیدند، از اینرو آن مشکلات برای آنان به [[نعمت]] تبدیل شد"<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ الصَّادِقِ{{ع}} قَالَ: إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ أَنْعَمَ عَلَى قَوْمٍ بِالْمَوَاهِبِ فَلَمْ يَشْكُرُوا فَصَارَتْ عَلَيْهِمْ وَبَالًا وَ ابْتَلَى قَوْماً بِالْمَصَائِبِ فَصَبَرُوا فَصَارَتْ عَلَيْهِمْ نِعْمَةً}}؛ بحار الأنوار، ج۶۸، ص۴۱.</ref>. | ||
# [[پیامبر اکرم]] {{صل}} فرمودند: "[[خداوند متعال]] میفرماید: من [[دنیا]] را در میان بندگانم به قرض وانهادم، حال هرکس به خود من از این | # [[پیامبر اکرم]]{{صل}} فرمودند: "[[خداوند متعال]] میفرماید: من [[دنیا]] را در میان بندگانم به [[قرض]] وانهادم، حال هرکس به خود من از این دنیا قرض دهد، در مقابل هر یک قرض ده تا هفتصد برابر پس میدهم، و هرکس به من قرض ندهد از او به [[زور]] میگیرم، حال اگر بر آن صبر کرد سه صفت به او میبخشم که اگر یکی از آن را به فرشتگانم میدادم به آن [[راضی]] میشدند. در اینجا امام صادق{{ع}} این [[آیه شریفه]] را خواندند: {{متن قرآن|الَّذِينَ إِذَا أَصَابَتْهُمْ مُصِيبَةٌ قَالُوا إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَيْهِ رَاجِعُونَ * أُولَئِكَ عَلَيْهِمْ صَلَوَاتٌ مِنْ رَبِّهِمْ...}}<ref>«همان کسان که چون بدیشان مصیبتی رسد میگویند: {{متن قرآن|إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَيْهِ رَاجِعُونَ}} (ما از آن خداوندیم و به سوی او باز میگردیم) بر آنان از پروردگارشان درودها و بخشایشی است و آنانند که رهیافتهاند» سوره بقره، آیه ۱۵۶-۱۵۷.</ref>[[صلوات]] - این یکی از آن سه صفت است - و [[رحمت]] پروردگارشان بر آنان باد- این دوّمین صفت آنان است- که {{متن قرآن|وَأُولَئِكَ هُمُ الْمُهْتَدُونَ}}<ref>«و آنانند که رهیافتهاند» [[سوره بقره]]، [[آیه]] ۱۵۷.</ref> - این سوّمین صفت آنان است. سپس [[امام صادق]]{{ع}} اضافه کردند: این برای کسی است که [[خداوند]] به [[زور]] از او چیزی بستاند"<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ{{ع}}، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}}: قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ: إِنِّي جَعَلْتُ الدُّنْيَا بَيْنَ عِبَادِي قَرْضاً، فَمَنْ أَقْرَضَنِي مِنْهَا قَرْضاً، أَعْطَيْتُهُ بِكُلِّ وَاحِدَةٍ عَشْراً إِلى سَبْعِمِائَةِ ضِعْفٍ، وَ مَا شِئْتُ مِنْ ذلِكَ، وَ مَنْ لَمْ يُقْرِضْنِي مِنْهَا قَرْضاً، فَأَخَذْتُ مِنْهُ شَيْئاً قَسْراً، فَصَبَرَ، أَعْطَيْتُهُ ثَلَاثَ خِصَالٍ، لَوْ أَعْطَيْتُ وَاحِدَةً مِنْهُنَّ مَلَائِكَتِي لَرَضُوا بِهَا مِنِّي ثُمَّ تَلَا أَبُو عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} قَوْلَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ الَّذِينَ إِذَا أَصَابَتْهُمْ مُصِيبَةٌ قَالُوا إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَيْهِ رَاجِعُونَ أُولَئِكَ عَلَيْهِمْ صَلَوَاتٌ مِنْ رَبِّهِمْ فَهذِهِ وَاحِدَةٌ مِنْ ثَلَاثِ خِصَالٍ وَرَحْمَةٌ اثْنَتَانِ وَأُولَئِكَ هُمُ الْمُهْتَدُونَ}} ثَلَاثٌ. ثُمَّ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ{{ع}}: هذَا لِمَنْ أَخَذَ اللَّهُ مِنْهُ شَيْئاً قَسْراً}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۹۲.</ref>. | ||
# [[پیامبر اکرم]] {{صل}} فرمودند: "آن کس که [[بلاء]] [[الهی]] را بشناسد بر آن [[صبر]] میورزد، و آن کس که آن را نشناسد ناپسندش میخواند"<ref>{{متن حدیث|قَالَ النَّبِيُّ {{صل}}: مَنْ يَعْرِفِ الْبَلَاءَ يَصْبِرْ عَلَيْهِ وَ مَنْ لَا يَعْرِفْهُ يُنْكِرْهُ}}؛ بحار الأنوار، ج۶۸، ص۸۳.</ref>. | # [[پیامبر اکرم]]{{صل}} فرمودند: "آن کس که [[بلاء]] [[الهی]] را بشناسد بر آن [[صبر]] میورزد، و آن کس که آن را نشناسد ناپسندش میخواند"<ref>{{متن حدیث|قَالَ النَّبِيُّ{{صل}}: مَنْ يَعْرِفِ الْبَلَاءَ يَصْبِرْ عَلَيْهِ وَ مَنْ لَا يَعْرِفْهُ يُنْكِرْهُ}}؛ بحار الأنوار، ج۶۸، ص۸۳.</ref>. | ||
# | # پیامبر اکرم{{صل}} فرمودند: "علامت [[انسان]] صبرپیشه سه چیز است: نخست آنکه کسل نشود، و دوّم آنکه بیتاب نشود، و سوّم آنکه از پروردگارش [[شکایت]] نکند؛ چراکه چون او کسل و [[سست]] شود [[حق]] را ضایع میکند، و چون بیتاب شود حق [[شکر]] را به جای نمیآورد، و چون از پروردگارش [[شکایت]] کند در [[حقیقت]] او را [[عصیان]] کرده است <ref>{{متن حدیث|عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ{{ع}} أَنَّ النَّبِيَّ{{صل}} قَالَ: عَلَامَةُ الصَّابِرِ فِي ثَلَاثٍ أَوَّلُهَا أَنْ لَا يَكْسَلَ وَ الثَّانِيَةُ أَنْ لَا يَضْجَرَ وَ الثَّالِثَةُ أَنْ لَا يَشْكُوَ مِنْ رَبِّهِ عَزَّ وَ جَلَّ لِأَنَّهُ إِذَا كَسِلَ فَقَدْ ضَيَّعَ الْحَقَّ وَ إِذَا ضَجِرَ لَمْ يُؤَدِّ الشُّكْرَ وَ إِذَا شَكَا مِنْ رَبِّهِ عَزَّ وَ جَلَّ فَقَدْ عَصَاهُ}}؛ [[بحار الأنوار]]، ج۶۸، ص۸۶.</ref>. | ||
# [[پیامبر اکرم]] {{صل}} از [[جبرائیل]] {{ع}} پرسیدند: "[[صبر]] چیست؟ گفت: آنکه همانگونه که در | # [[پیامبر اکرم]]{{صل}} از [[جبرائیل]]{{ع}} پرسیدند: "[[صبر]] چیست؟ گفت: آنکه همانگونه که در [[راحتی]] صبر میکنی در [[سختی]] نیز صبر پیشه کنی، و همانگونه که در [[ثروتمندی]] صبر میکنی در [[فقر]] نیز صبر پیشه کنی، و همانگونه که در [[عافیت]] و [[سلامتی]] صبر میکنی در [[بلاء]] نیز صبر پیشه کنی؛ بنابراین شکایت حال مصیبتآمیز خود را به نزد [[مخلوقات]] [[خدا]] نبری"<ref>{{متن حدیث|سَأَلَ النَّبِيُّ{{صل}} جَبْرَئِيلَ{{ع}} مَا تَفْسِيرُ الصَّبْرِ قَالَ تَصْبِرُ فِي الضَّرَّاءِ كَمَا تَصْبِرُ فِي السَّرَّاءِ وَ فِي الْفَاقَةِ كَمَا تَصْبِرُ فِي الْغِنَى وَ فِي الْبَلَاءِ كَمَا تَصْبِرُ فِي الْعَافِيَةِ فَلَا يَشْكُو حَالَهُ عِنْدَ الْمَخْلُوقِ بِمَا يُصِيبُهُ مِنَ الْبَلَاءِ}}؛ بحار الأنوار، ج۶۸، ص۸۷.</ref>. | ||
# [[امام صادق]] {{ع}} فرمودند: "چه بسیار که چند لحظه | # [[امام صادق]]{{ع}} فرمودند: "چه بسیار که چند لحظه صبر کردن [[شادمانی]] طولانیای به دنبال داشته، و چه بسیار که چند لحظه [[لذّت]] [[ناراحتی]] طولانیای به دنبال داشته"<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ{{ع}}: قَالَ: كَمْ مِنْ صَبْرِ سَاعَةٍ قَدْ أَوْرَثَتْ فَرَحاً طَوِيلًا وَ كَمْ مِنْ لَذَّةِ سَاعَةٍ قَدْ أَوْرَثَتْ حُزْناً طَوِيلًا}}؛ بحار الأنوار، ج۶۸، ص۹۱.</ref>. | ||
# | # جابر گوید: به [[امام باقر]]{{ع}} گفتم: خدایت [[رحمت]] کند! [[صبر جمیل]] چیست؟ فرمودند: "صبر جمیل صبری است که در آن از حال خود شکایت به [[مردم]] نبرند"<ref>{{متن حدیث|عَنْ جَابِرٍ قَالَ: قُلْتُ لِأَبِي جَعْفَرٍ{{ع}} يَرْحَمُكَ اللَّهُ مَا الصَّبْرُ الْجَمِيلُ قَالَ ذَلِكَ صَبْرٌ لَيْسَ فِيهِ شَكْوَى إِلَى النَّاسِ}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۹۳.</ref>. | ||
# [[امام صادق]] {{ع}} فرمودند: "ما [[صبر]] پیشهایم و [[شیعیان]] ما از ما پرصبرتر و بردبارترند. گفتم: فدایت شوم! چگونه | # [[امام صادق]]{{ع}} فرمودند: "ما [[صبر]] پیشهایم و [[شیعیان]] ما از ما پرصبرتر و بردبارترند. گفتم: فدایت شوم! چگونه شیعیان شما از شما صبورتر میباشند؟ آن حضرت فرمودند: این از آن رو است که ما بر آنچه میدانیم صبر میکنیم، در حالی که شیعیان ما بر آنچه نمیدانند صبر میکنند"<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} قَالَ: إِنَّا صُبُرٌ وَ شِيعَتُنَا أَصْبَرُ مِنَّا قُلْتُ جُعِلْتُ فِدَاكَ كَيْفَ صَارَ شِيعَتُكُمْ أَصْبَرَ مِنْكُمْ قَالَ لِأَنَّا نَصْبِرُ عَلَى مَا نَعْلَمُ وَ شِيعَتُنَا يَصْبِرُونَ عَلَى مَا لَا يَعْلَمُونَ}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۹۳.</ref>. | ||
# [[امیرمؤمنان]] {{ع}} فرمودند: "[[انسان]] تا سه صفت در او پدید نیاید [[حقیقت | # [[امیرمؤمنان]]{{ع}} فرمودند: "[[انسان]] تا سه صفت در او پدید نیاید [[حقیقت ایمان]] را نمیچشد: دقّت در [[دین]]، صبر بر [[مشکلات]]، و [[تدبیر]] درست در امر معاش" <ref>{{متن حدیث|عَنْ عَلِيِّ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ{{ع}}: قَالَ: لَا يَذُوقُ الْمَرْءُ مِنْ حَقِيقَةِ الْإِيمَانِ حَتَّى يَكُونَ فِيهِ ثَلَاثُ خِصَالٍ الْفِقْهُ فِي الدِّينِ وَ الصَّبْرُ عَلَى الْمَصَائِبِ وَ حُسْنُ التَّقْدِيرِ فِي الْمَعَاشِ}}؛ بحار الأنوار، ج۶۸، ص۸۵.</ref>. | ||
# | # امیرمؤمنان{{ع}} فرمودند: "سه چیز است که به واسطه آنها انسان [[مسلمان]] کامل میشود: [[تدبّر]] و توجّه در دین، تدبیر در امر [[معیشت]]، و صبر در مشکلات"<ref>{{متن حدیث|قَالَ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ{{ع}} ثَلَاثٌ بِهِنَّ يَكْمُلُ الْمُسْلِمُ التَّفَقُّهُ فِي الدِّينِ وَ التَّقْدِيرُ فِي الْمَعِيشَةِ وَ الصَّبْرُ عَلَى النَّوَائِبِ}}؛ بحار الأنوار، ج۶۸، ص۸۵.</ref>. | ||
# | # امیرمؤمنان{{ع}} در سفارشات خود به فرزندشان [[محمّد بن حنفیّه]] فرمودند: "برحذر باش از [[خودبزرگبینی]] و بدخُلقی و [[کمصبری]]، چه با این سه صفت هیچ [[دوستی]] برای تو نمیماند، و مادام که این سه صفت در تو باقی باشد از [[مردمان]] به دور خواهی بود"<ref>{{متن حدیث|قَالَ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ{{ع}} فِي وَصِيَّتِهِ لِابْنِهِ مُحَمَّدِ بْنِ الْحَنَفِيَّةِ إِيَّاكَ وَ الْعُجْبَ وَ سُوءَ الْخُلُقِ وَ قِلَّةَ الصَّبْرِ فَإِنَّهُ لَا يَسْتَقِيمُ لَكَ عَلَى هَذِهِ الْخِصَالِ الثَّلَاثَةِ صَاحِبٌ وَ لَا يَزَالُ لَكَ عَلَيْهَا مِنَ النَّاسِ مُجَانِبٌ}}؛ بحار الأنوار، ج۶۸، ص۸۶.</ref>.<ref>مظاهری، حسین، [[دانش اخلاق اسلامی ج۴ (کتاب)|دانش اخلاق اسلامی ج۴]]، ص۲۴۴-۲۵۰.</ref> | ||
==[[اقسام صبر]] مثبت و منفی== | ==[[اقسام صبر]] مثبت و منفی== | ||