پرش به محتوا

حضرت خیزران در تاریخ اسلامی: تفاوت میان نسخه‌ها

جز (جایگزینی متن - 'پرونده:9030760879.jpg|22px]] محمدزاده، مرضیه، 22px محمدزاده، مرضیه، [[زنان ائمه معصومین')
خط ۵۰: خط ۵۰:


[[امام جواد]] {{ع}} در سال ۱۹۵ هجری (هشت سال پیش از [[شهادت]] پدر) به [[دنیا]] آمد. امام رضا {{ع}} به اندازه‌ای خوشحال شده بود که نزد اصحاب خود آمد و فرمود: "[[خداوند]] به من [[فرزندی]] عنایت فرمود شبیه [[موسی بن عمران]] که دریاها را شکافت و [[عیسی بن مریم]] که مادر او [[پاک]] و [[مطهر]] بود"<ref>{{متن حدیث|قد ولد لي شبيه موسى بن عمران فالق البحار و شبيه عيسى بن مريم قدّست ام ولدته قد خلقت طاهرة مطهرة}}؛ عیون المعجزات، ص۱۱۸؛ بحار الانوار، ج۵۰، ص۱۵.</ref>.<ref>[[حیدر مظفری ورسی|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)|مادران چهارده معصوم]]، ص۱۷۴.</ref>
[[امام جواد]] {{ع}} در سال ۱۹۵ هجری (هشت سال پیش از [[شهادت]] پدر) به [[دنیا]] آمد. امام رضا {{ع}} به اندازه‌ای خوشحال شده بود که نزد اصحاب خود آمد و فرمود: "[[خداوند]] به من [[فرزندی]] عنایت فرمود شبیه [[موسی بن عمران]] که دریاها را شکافت و [[عیسی بن مریم]] که مادر او [[پاک]] و [[مطهر]] بود"<ref>{{متن حدیث|قد ولد لي شبيه موسى بن عمران فالق البحار و شبيه عيسى بن مريم قدّست ام ولدته قد خلقت طاهرة مطهرة}}؛ عیون المعجزات، ص۱۱۸؛ بحار الانوار، ج۵۰، ص۱۵.</ref>.<ref>[[حیدر مظفری ورسی|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)|مادران چهارده معصوم]]، ص۱۷۴.</ref>
==خیزران (سُبیکه نوبیه)==
[[مادر امام جواد]]{{ع}} [[سبیکه نوبیه]] یا [[خیزران]] بود. وی از [[کنیزان امام رضا]]{{ع}} بود. در منابع از او با نام‌های گوناگون یاد شده است. [[شیخ مفید]]، [[کلینی]]، [[مسعودی]] و [[فضل بن حسن طبرسی]] از او با نام [[سبیکه]]<ref>الارشاد، ص۶۱۵، الکافی، ج۱، ص۴۹۲؛ اثبات الوصیه، ص۲۱۶؛ اعلام الوری باعلام الهدی، ج۲، ص۹۱.</ref>، از اهالی نوبه یاد کرده و نام [[سکینه]] در برخی منابع احتمالا مُصَحّف سُبیکه است<ref>دلائل الامامه، ص۳۹۶؛ تاریخ الائمه، ص۲۵.</ref>. همچنین گفته‌اند نام وی [[دُرّه]] بود و [[امام رضا]]{{ع}} او را خیزران خوانده است<ref>اعلام الوری با علام الهدی، ج۲، ص۹۱؛ مناقب آل ابی‌طالب، ج۴، ص۳۷۹؛ الکافی، ج۱، ص۴۹۲؛ فرق الشیعه، ص٩١؛ المقالات و الفرق، ص۹۹؛ تاریخ الائمه، ص۲۵؛ تاریخ موالید الائمه و وفیاتهم، ص۱۹۶.</ref>. نام [[ریحانه]] و [[کنیه]] [[ام‌الحسن]] نیز برای ایشان ذکر شده است<ref>دلائل الامامه، ص۳۹۶.</ref>.
این تعدد نام چه‌بسا از آن روست که کنیزان به دلایلی از جمله [[تغییر]] مالکانشان با اسم‌ها و کنیه‌های گوناگون خوانده می‌شدند<ref>الجواد محمد{{ع}}، ص۲۷.</ref>.
او را از [[خاندان]] [[ماریه قبطیه]]، [[همسر رسول خدا]]{{صل}} دانسته‌اند<ref>الکافی، ج۱، ص۴۹۲؛ تاج الموالید، ص۱۲۸؛ مناقب آل ابی‌طالب، ج۴، ص۳۷۹.</ref>.
وی از [[زنان]] [[منزه]] و بافضیلت بود که [[پیامبر]] درباره‌اش فرمود: {{متن حدیث|بِأَبِي ابْنُ خِيَرَةِ الْإِمَاءِ الطَّيِّبَةِ الْفَمِ الْمُنْتَجَبَةِ الرَّحِمِ}}<ref>نگاهی گذرا بر زندگانی امام جواد{{ع}}، ص۲۷.</ref> پدرم فدای پسر بهترین کنیزان که دهانی [[پاک]] و رحمی نجیب دارد.
تذکره‌نویسان او را عالم، [[فاضل]]، باتقوی و [[زاهدترین]] زنان عصر خود یاد کرده‌اند.
امام رضا{{ع}} پس از تولد فرزندش محمد، درباره همسرش فرمود: «[[خداوند]] [[فرزندی]] به من ارزانی داشت که شبیه [[موسی بن عمران]] است که دریا را می‌شکافت و مانند [[عیسی بن مریم]] است که مادرش مقدسه و منزهه و [[طاهره]] و [[مطهره]] [[آفریده]] شده بود»<ref>اثبات الوصیه، ص۱۷۸.</ref>.<ref>[[مرضیه محمدزاده|محمدزاده، مرضیه]]، [[زنان ائمه معصومین و زنان با ائمه معصومین (کتاب)|زنان ائمه معصومین و زنان با ائمه معصومین]]، ص ۷۹.</ref>


== منابع ==
== منابع ==
۱۳۳٬۸۲۱

ویرایش