استمساک: تفاوت میان نسخه‌ها

{{ویرایش غیرنهایی}}

{{نبوت}}

==مقدمه==

*اصطلاحی [[قرآنی]] است و منظور گرفتن از استمساک (چنگ زدن به آموزه‌های [[وحی]]) و [[استواری]] و پای قدم شدن در انجام [[رسالت]] و [[ثبات]] در [[پیروی]] از اهداف و برنامه‌های تعیین شده توسط [[وحی]] است. این اصل در [[حق]] [[پیامبران پیشین]] با تعبیر اخذ به [[قوت]] بوده، چنانکه در باره [[قوم بنی اسرائیل]] و [[موسی]] آمده: {{متن قرآن|وَإِذْ أَخَذْنَا مِيثَاقَكُمْ وَرَفَعْنَا فَوْقَكُمُ الطُّورَ خُذُوا مَا آتَيْنَاكُمْ بِقُوَّةٍ وَاذْكُرُوا مَا فِيهِ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ}}<ref>«و (یاد کنید) آنگاه را که از شما پیمان گرفتیم و (کوه) طور را بر فراز (سر) تان برافراختیم. (و گفتیم) آنچه به شما دادیم با توانمندی بگیرید و از آنچه در آن است یاد کنید، باشد که پرهیزگاری ورزید» سوره بقره، آیه ۶۳.</ref>{{متن قرآن|وَإِذْ أَخَذْنَا مِيثَاقَكُمْ وَرَفَعْنَا فَوْقَكُمُ الطُّورَ خُذُوا مَا آتَيْنَاكُمْ بِقُوَّةٍ وَاسْمَعُوا قَالُوا سَمِعْنَا وَعَصَيْنَا وَأُشْرِبُوا فِي قُلُوبِهِمُ الْعِجْلَ بِكُفْرِهِمْ قُلْ بِئْسَمَا يَأْمُرُكُمْ بِهِ إِيمَانُكُمْ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ}}<ref>«و آنگاه که از شما پیمان گرفتیم و (کوه) طور را بر فراز (سر) تان برافراختیم (و گفتیم) آنچه به شما بخشیده‌ایم، با توانمندی (در اختیار) گیرید و گوش به فرمان باشید؛ (به زبان) گفتند شنفتیم و (به دل گفتند) نپذیرفتیم و به سبب کفری که داشتند، (مهر) گوساله در دلش» سوره بقره، آیه ۹۳.</ref> و یا در باره نگهداری و عمل به [[الواح]] به [[موسی]] همین توصیه را می‌کند: « {{متن قرآن|وَكَتَبْنَا لَهُ فِي الْأَلْوَاحِ....فَخُذْهَا بِقُوَّةٍ وَأْمُرْ قَوْمَكَ يَأْخُذُوا بِأَحْسَنِهَا}}<ref>«و برای او در «الواح» (تورات) در هر زمینه پندی و برای هر چیز تفصیلی نوشتیم؛ پس (گفتیم) آن را با توانمندی  بستان و به قوم خود فرمان ده تا نیکوترین آن را برگزینند؛ به زودی سرای نافرمانان را به شما نشان خواهم داد» سوره اعراف، آیه ۱۴۵.</ref> یا در باره یحیی نیز همین تعبیر آمده: « {{متن قرآن|يَا يَحْيَى خُذِ الْكِتَابَ بِقُوَّةٍ}}<ref>«ای یحیی، کتاب (آسمانی) را با توانمندی بگیر! و ما به او در کودکی (نیروی) داوری  دادیم؛» سوره مریم، آیه ۱۲.</ref>» بنابراین اهمیت این تعبیر در سیر [[تاریخی]] خود روشن است که به [[پیامبر اسلام]] نیز افزون بر استمساک در جاهایی دیگر مانند خطاب به [[مؤمنین]] می‌گوید: « {{متن قرآن|وَمَنْ يُسْلِمْ وَجْهَهُ إِلَى اللَّهِ وَهُوَ مُحْسِنٌ فَقَدِ اسْتَمْسَكَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقَى}}<ref>«و هر که روی (دل) خویش به سوی خداوند نهد و نکوکار باشد بی‌گمان به دستاویز استوارتر چنگ زده است و سرانجام کارها با خداوند است» سوره لقمان، آیه ۲۲.</ref>» و {{متن قرآن|لَا إِكْرَاهَ فِي الدِّينِ قَدْ تَبَيَّنَ الرُّشْدُ مِنَ الْغَيِّ فَمَنْ يَكْفُرْ بِالطَّاغُوتِ وَيُؤْمِنْ بِاللَّهِ فَقَدِ اسْتَمْسَكَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقَى لَا انْفِصَامَ لَهَا وَاللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ}}<ref>«در (کار) دین هیچ اکراهی نیست که رهیافت از گمراهی آشکار است پس، آنکه به طاغوت کفر ورزد و به خداوند ایمان آورد، بی‌گمان به دستاویز استوارتر چنگ زده است که هرگز گسستن  ندارد و خداوند شنوای داناست» سوره بقره، آیه ۲۵۶.</ref> به [[پیامبر]] چنگ زدن یعنی عمل به آموزه‌های [[وحی]] و [[جدیت]] در گرفتن آنها در دشواری‌هایی که به وجود می‌آورد، تأکید می‌کند. {{متن قرآن|فَاسْتَمْسِكْ بِالَّذِي أُوحِيَ إِلَيْكَ إِنَّكَ عَلَى صِرَاطٍ مُسْتَقِيمٍ}}<ref>«پس، بدانچه به تو وحی شده است دست بیاز که بی‌گمان تو بر راهی راست هستی» سوره زخرف، آیه ۴۳.</ref>

از ظاهر [[آیه]] بر می‌آید که حرف «فاء» در آغاز جمله برای بیان نتیجه سخنان گذشته است. (یعنی [[نبوت]] یکی از [[سنت‌های الهی]] و کتاب نازل بر آن جناب [[حق]] و دعوتش را جز [[مردم]] با [[تقوی]] [[اجابت]] نمی‌کنند، و جز دارندگان قرین از [[شیاطین]] از آن اعراض نمی‌نمایند، و [[پیامبر]] باید برای همیشه از [[ایمان آوردن]] آنان مایوس باشد، و [[خدا]] از ایشان [[انتقام]] خواهد گرفت). و به همین جهت بعد از همه آن مطالب تاکید می‌فرماید بر اینکه [[رسول خدا]] {{صل}} به کتابی که بر او [[وحی]] شده، [[تمسک]] جوید، چون او بر [[صراط مستقیم]] است<ref>[[محمد جعفر سعیدیان‌فر|سعیدیان‌فر، محمد جعفر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی، سید محمد علی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)|فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم]]، ج۱، ص ۱۰۸.</ref>.

* [[پرونده:55210091.jpg|22px]] [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)|'''فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱''']]

{{یادآوری پانویس}}

{{پانویس2}}

[[رده:استمساک]]

[[رده:مدخل]]

[[رده:اتمام لینک داخلی]]