تورات: تفاوت میان نسخهها
←تاریخچه تورات
| خط ۱۳: | خط ۱۳: | ||
*توراتی که اینک در دست [[یهودیان]] است، مجموعهای است از اسفار پنجگانه و کتب سی و نه گانۀ [[عهد عتیق]]<ref>ر.ک: [[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]] ص ۲۰۵</ref>. به تورات [[عهد قدیم]]<ref>ر.ک: [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگنامه دینی (کتاب)|فرهنگنامه دینی]]، ص۶۱.</ref> یا [[عتیق]]<ref>ر.ک: جمعی از نویسندگان، [[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]] ص ۲۰۵</ref> و [[کتاب مقدس]] هم میگویند در مقابل [[عهد]] جدیدی که به [[انجیل]] گفته میشود. تورات، چندین بخش دارد که به هر بخش آن "سِفر" گفته میشود. مثل سِفر [[خروج]]، سفر لاویان، سفر اعداد و سفر تثنیه... که در بردارندۀ سرگذشتهایی از [[بنی اسرائیل]] و [[حضرت موسی]]{{ع}} و دستورالعملهای اوست<ref>ر.ک: [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگنامه دینی (کتاب)|فرهنگنامه دینی]]، ص۶۱.</ref>. | *توراتی که اینک در دست [[یهودیان]] است، مجموعهای است از اسفار پنجگانه و کتب سی و نه گانۀ [[عهد عتیق]]<ref>ر.ک: [[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]] ص ۲۰۵</ref>. به تورات [[عهد قدیم]]<ref>ر.ک: [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگنامه دینی (کتاب)|فرهنگنامه دینی]]، ص۶۱.</ref> یا [[عتیق]]<ref>ر.ک: جمعی از نویسندگان، [[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]] ص ۲۰۵</ref> و [[کتاب مقدس]] هم میگویند در مقابل [[عهد]] جدیدی که به [[انجیل]] گفته میشود. تورات، چندین بخش دارد که به هر بخش آن "سِفر" گفته میشود. مثل سِفر [[خروج]]، سفر لاویان، سفر اعداد و سفر تثنیه... که در بردارندۀ سرگذشتهایی از [[بنی اسرائیل]] و [[حضرت موسی]]{{ع}} و دستورالعملهای اوست<ref>ر.ک: [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگنامه دینی (کتاب)|فرهنگنامه دینی]]، ص۶۱.</ref>. | ||
===تاریخچه تورات=== | ===تاریخچه تورات=== | ||
*[[یهودیان]] و [[مسیحیان]] قرنها میپنداشتهاند مؤلف تورات، [[حضرت موسی]]{{ع}} است و برای اثبات این [[باور]]، به برخی آیات تورات<ref>برای نمونه: ر.ک: کتاب مقدس، "سفر تثنیه"، باب ۳۱/ شماره ۹.</ref> استناد میجستهاند. با این حال، نظریۀ غالب محققین در روزگار [[جدید]] این است که تورات فعلی در دورههای پس از [[حضرت موسی]]{{ع}} تألیف شده است<ref>مستر هاکس، قاموس کتاب مقدس، ۲۲۶.</ref>. بنابر آخرین تحقیقات، سه متن عبری که سه قرن پیش از میلاد نیز وجود داشتهاند، عبارتاند از: متن مسورانی؛ متنی دیگر که به یونانی ترجمه شد؛ اسفار خمسه [[سامری]]<ref>دکتر بوکای، عهدین، قرآن و علم، ۱۸.</ref>. [[عهد]] عتیق عبرانی که هم اینک در دست است، از نسخۀ مسورانی پدید آمده است که جمعی از [[یهودیان]] طبریه و [[سوره]] ـ واقع در وادی [[فرات]] ـ از قرن ۶ تا ۱۲ م. گرد آوردند. مسوریان، نسخههایی را که با نسخه خویش مطابق نیافتند، کنار نهادند و حفظ آنها را [[حرام]] دانستند و بدین روی نسخۀ قدیم عبرانی که بر قرن ۱۰ م. مقدم باشد، نمیتوان یافت<ref>ر.ک: [[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]] ص ۲۰۵</ref>. | *[[یهودیان]] و [[مسیحیان]] قرنها میپنداشتهاند مؤلف تورات، [[حضرت موسی]]{{ع}} است و برای اثبات این [[باور]]، به برخی آیات تورات<ref>برای نمونه: ر.ک: کتاب مقدس، "سفر تثنیه"، باب ۳۱/ شماره ۹.</ref> استناد میجستهاند. با این حال، نظریۀ غالب محققین در روزگار [[جدید]] این است که تورات فعلی در دورههای پس از [[حضرت موسی]]{{ع}} تألیف شده است<ref>مستر هاکس، قاموس کتاب مقدس، ۲۲۶.</ref>. | ||
*بنابراین گزارش، [[عهد]] عتیق عبرانی برای نخستین بار در سال ۱۴۸۸ م. به چاپ رسید و دومین بار در سال ۱۴۹۴ م<ref>مستر هاکس، قاموس کتاب مقدس، ۷۱۹.</ref>. دیگر [[نسخ]] کهن که از متن عبرانی گرفته شدهاند عبارتاند از: ترجمه یونانی هفتاد یا سپتواجنت در میانه قرن ۳ ق. | *بنابر آخرین تحقیقات، سه متن عبری که سه قرن پیش از میلاد نیز وجود داشتهاند، عبارتاند از: متن مسورانی؛ متنی دیگر که به یونانی ترجمه شد؛ اسفار خمسه [[سامری]]<ref>دکتر بوکای، عهدین، قرآن و علم، ۱۸.</ref>. [[عهد]] عتیق عبرانی که هم اینک در دست است، از نسخۀ مسورانی پدید آمده است که جمعی از [[یهودیان]] طبریه و [[سوره]] ـ واقع در وادی [[فرات]] ـ از قرن ۶ تا ۱۲ م. گرد آوردند. مسوریان، نسخههایی را که با نسخه خویش مطابق نیافتند، کنار نهادند و حفظ آنها را [[حرام]] دانستند و بدین روی نسخۀ قدیم عبرانی که بر قرن ۱۰ م. مقدم باشد، نمیتوان یافت<ref>ر.ک: [[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]] ص ۲۰۵</ref>. | ||
*بنابراین گزارش، [[عهد]] عتیق عبرانی برای نخستین بار در سال ۱۴۸۸ م. به چاپ رسید و دومین بار در سال ۱۴۹۴ م<ref>مستر هاکس، قاموس کتاب مقدس، ۷۱۹.</ref>. دیگر [[نسخ]] کهن که از متن عبرانی گرفته شدهاند عبارتاند از: ترجمه یونانی هفتاد یا سپتواجنت در میانه قرن ۳ ق. م، ترجمه آرامی تارگوم، [[نقل]] قولهایی از نویسندههای [[مسیحی]] و ترجمه لاتین ژروم. احتمال دارد ترجمۀ ژروم در نخستین سالهای قرن ۵ م. متن لاتین [[عهد]] عتیق را بر اساس اسناد عبری فراهم آورده باشد. این متن همان است که پس از قرن ۷ م. عالمگیر شد و با نام وولگات خوانده شد. همچنین باید به بخشی از [[روایات]] [[عهد عتیق]] اشاره کرد که به زبان آرامی و [[سریانی]] است<ref>دائرة المعارف کتاب مقدس، ۶؛ دکتر بوکای، عهدین، قرآن و علم، ۱۹.</ref>.<ref>ر.ک: [[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]] ص ۲۰۵</ref> | |||
===بخشهای [[عهد عتیق]]=== | ===بخشهای [[عهد عتیق]]=== | ||