←تسلیم در تفاسیر روایی
(←منابع) |
|||
| خط ۱۸۲: | خط ۱۸۲: | ||
#[[عبدالله بن مسعود]] چنین فرمود: چون بر [[پیامبر]]{{صل}} [[صلوات]] میفرستید، پس [[نیکوترین]] [[صلوات]] را بر او بفرستید. شما چه میدانید، شاید آن [[صلوات]] بر آن [[حضرت]] عرضه شود. آنان گفتند: پس شما [[نیکوترین]] [[صلوات]] را به ما [[تعلیم]] بده؛ [[عبدالله]] گفت: {{متن حدیث|اللَّهُمَّ اجْعَلْ صَلَوَاتِكَ وَ رَحْمَتَكَ وَ بَرَكَاتِكَ عَلَى سَيِّدِ الْمُرْسَلِينَ وَ إِمَامِ الْمُتَّقِينَ وَ خَاتَمِ النَّبِيِّينَ مُحَمَّدٍ عَبْدِكَ وَ رَسُولِكَ إِمَامِ الْخَيْرِ وَ قَائِدِ الْخَيْرِ وَ رَسُولِ الرَّحْمَةِ اللَّهُمَّ ابْعَثْهُ مَقَاماً مَحْمُوداً يَغْبِطُهُ بِهِ الْأَوَّلُونَ وَ الْآخِرُونَ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ كَمَا صَلَّيْتَ عَلَى إِبْرَاهِيمَ وَ آلِ إِبْرَاهِيمَ إِنَّكَ حَمِيدٌ مَجِيدٌ}}<ref>مجمع البیان، ج۸، ص۳۶۹.</ref>. | #[[عبدالله بن مسعود]] چنین فرمود: چون بر [[پیامبر]]{{صل}} [[صلوات]] میفرستید، پس [[نیکوترین]] [[صلوات]] را بر او بفرستید. شما چه میدانید، شاید آن [[صلوات]] بر آن [[حضرت]] عرضه شود. آنان گفتند: پس شما [[نیکوترین]] [[صلوات]] را به ما [[تعلیم]] بده؛ [[عبدالله]] گفت: {{متن حدیث|اللَّهُمَّ اجْعَلْ صَلَوَاتِكَ وَ رَحْمَتَكَ وَ بَرَكَاتِكَ عَلَى سَيِّدِ الْمُرْسَلِينَ وَ إِمَامِ الْمُتَّقِينَ وَ خَاتَمِ النَّبِيِّينَ مُحَمَّدٍ عَبْدِكَ وَ رَسُولِكَ إِمَامِ الْخَيْرِ وَ قَائِدِ الْخَيْرِ وَ رَسُولِ الرَّحْمَةِ اللَّهُمَّ ابْعَثْهُ مَقَاماً مَحْمُوداً يَغْبِطُهُ بِهِ الْأَوَّلُونَ وَ الْآخِرُونَ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ كَمَا صَلَّيْتَ عَلَى إِبْرَاهِيمَ وَ آلِ إِبْرَاهِيمَ إِنَّكَ حَمِيدٌ مَجِيدٌ}}<ref>مجمع البیان، ج۸، ص۳۶۹.</ref>. | ||
#[[ابابصیر]] گوید: از [[ابیعبدالله]]، [[امام صادق]]{{ع}}، از این [[آیه سؤال]] کردم، گفتم: [[صلوات]] [[خدای تعالی]] بر رسولش چگونه است؟ آن بزرگوار فرمود: {{متن حدیث|يَا أَبَا مُحَمَّدٍ تَزْكِيَتُهُ لَهُ فِي السَّمَاوَاتِ الْعُلَى}}؛ ای [[ابا محمد]]! آن، [[تزکیه]] او، [[خدای تعالی]]، نسبت به اوست در آسمانهای بالا. پس به آن [[حضرت]] گفتم: صلواتمان را بر او دانستهام، [[تسلیم]] نسبت به او چگونه است؟ آن [[حضرت]] فرمود: {{متن حدیث|هُوَ التَّسْلِيمُ لَهُ فِي الْأُمُورِ}} {{عربی|"فعلى هذا يكون معنى قوله:"}} {{متن قرآن|وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}} {{عربی|"انقادوا لأمره و ابذلوا الجهد في طاعته و جميع ما يأمركم به"}}: آن، [[تسلیم]] بودن در برابر او در امور است. بعد [[طبرسی]] افزوده که: پس بنابراین معنای: {{متن قرآن|وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}}؛ یعنی [[مطیع]] [[اوامر]] او{{صل}} باشید، و بکوشید که تلاشتان در [[طاعت]] او و جمیع آنچه شما را به آن امر میکند،، باشد، و گفتهاند: معنای آن، {{عربی|"سلموا علیه بالدعاء"}} است؛ یعنی بگویید: {{متن حدیث|السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ}}<ref>مجمع البیان، ج۸، ص۳۷۰.</ref>. | #[[ابابصیر]] گوید: از [[ابیعبدالله]]، [[امام صادق]]{{ع}}، از این [[آیه سؤال]] کردم، گفتم: [[صلوات]] [[خدای تعالی]] بر رسولش چگونه است؟ آن بزرگوار فرمود: {{متن حدیث|يَا أَبَا مُحَمَّدٍ تَزْكِيَتُهُ لَهُ فِي السَّمَاوَاتِ الْعُلَى}}؛ ای [[ابا محمد]]! آن، [[تزکیه]] او، [[خدای تعالی]]، نسبت به اوست در آسمانهای بالا. پس به آن [[حضرت]] گفتم: صلواتمان را بر او دانستهام، [[تسلیم]] نسبت به او چگونه است؟ آن [[حضرت]] فرمود: {{متن حدیث|هُوَ التَّسْلِيمُ لَهُ فِي الْأُمُورِ}} {{عربی|"فعلى هذا يكون معنى قوله:"}} {{متن قرآن|وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}} {{عربی|"انقادوا لأمره و ابذلوا الجهد في طاعته و جميع ما يأمركم به"}}: آن، [[تسلیم]] بودن در برابر او در امور است. بعد [[طبرسی]] افزوده که: پس بنابراین معنای: {{متن قرآن|وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}}؛ یعنی [[مطیع]] [[اوامر]] او{{صل}} باشید، و بکوشید که تلاشتان در [[طاعت]] او و جمیع آنچه شما را به آن امر میکند،، باشد، و گفتهاند: معنای آن، {{عربی|"سلموا علیه بالدعاء"}} است؛ یعنی بگویید: {{متن حدیث|السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ}}<ref>مجمع البیان، ج۸، ص۳۷۰.</ref>. | ||
#[[انس بن مالک]] از [[ابیطلحه]] [[نقل]] کند که او گفت: بر [[پیامبر]]{{صل}} وارد شدم در حالی که او را مسرورتر و خوشحالتر از آن روز ندیده بودم. گفتم: یا [[رسول الله]]{{صل}}! هرگز شما را این گونه خوشحال و مسرور همچون امروز ندیده بودم، پس آن بزرگوار{{صل}} فرمود: | #[[انس بن مالک]] از [[ابیطلحه]] [[نقل]] کند که او گفت: بر [[پیامبر]]{{صل}} وارد شدم در حالی که او را مسرورتر و خوشحالتر از آن روز ندیده بودم. گفتم: یا [[رسول الله]]{{صل}}! هرگز شما را این گونه خوشحال و مسرور همچون امروز ندیده بودم، پس آن بزرگوار{{صل}} فرمود: مرا از این مسرت و [[خوشحالی]] منع نکن که همین الان [[جبرئیل]] از نزد من خارج گردید. او گفت: [[خدای تعالی]] فرمود: هر کس بر تو یک [[صلوات]] بفرستد، به واسطه آن [[صلوات]]، من بر او ده [[صلوات]] میفرستم و ده [[گناه]] از او محو میکنم و برایش ده [[حسنه]] مینویسم<ref>{{متن حدیث|و ما يمنعني و قد خرج آنفا جبرئيل من عندي، قال: قال الله تعالى: من صلى عليك صلاة صليت بها عليه عشر صلوات، و محوت عنه عشر سيئات، و كتبت له عشر حسنات}}؛ مجمع البیان، ج۸، ص۳۷۰.</ref>. | ||
#در عیون الأخبار | #در [[عیون اخبار الرضا (کتاب)|عیون الأخبار الرضا]] در باب ذکر مجلس [[الرضا]]{{ع}}، ضمن [[حدیثی]] طولانی چنین آمده: [[دانشمندان]] گفتهاند: به ما خبر بده که آیا [[خدای تعالی]] اصطفا را در [[قرآن]] [[تفسیر]] کرده؟ پس [[حضرت رضا]]{{ع}} فرمود: {{متن حدیث|فسر الاصطفاء فی الظاهر سوی الباطن فی اثنی عشر موطنا و موضعا، (الی قوله{{ع}})، اما الایه السابعه فقوله تعالی: {{متن قرآن|إِنَّ اللَّهَ وَمَلَائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَيْهِ وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}}، و قد [[علم]] المعاندون منهم انه لما نزلت هذه الآیه قیل: یا [[رسول الله]]! قد عرفنا التسلیم علیک، فکیف الصلوه علیک؟ فقال تقولون: {{متن حدیث|اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ كَمَا صَلَّيْتَ عَلَى إِبْرَاهِيمَ وَ آلِ إِبْرَاهِيمَ إِنَّكَ حَمِيدٌ مَجِيدٌ}}، فهل بینکم معاشر [[الناس]] فی هذا خلاف؟ قالوا: لا، قال المأمون: هذا مما لاخلاف فیه اصلا و علیه [[اجماع]] الأمة، فهل عندک فی الایة شیء اوضح من هذا فی القرآن؟ قال [[ابوالحسن]]{{ع}}: نعم. اخبرونی عن قول [[الله]] تعالی: {{متن قرآن|يس * وَالْقُرْآنِ الْحَكِيمِ * إِنَّكَ لَمِنَ الْمُرْسَلِينَ * عَلَى صِرَاطٍ مُسْتَقِيمٍ}}<ref>«یس * سوگند به قرآن حکیم * و همانا تو بیگمان از فرستادگانی * بر راهی راست میدارد» سوره یس، آیه ۱-۴.</ref>، فمن عنی بقوله: {{متن قرآن|يس}}؟ قالت العلما: {{متن قرآن|یس}} [[محمد]]{{صل}}، لم یشک فیه [[احد]]. قال [[ابوالحسن]]{{ع}}: فان [[الله]] عزوجلّ اعطی محمداً و [[آل محمد]] من ذلک فضلاً لا یبلغ [[احد]] کنه و صفه الا من عقله و ذلک ان [[الله]] عزوجل لم یسلم [[علی]] [[احد]] الا [[علی]] الانبیاء [[صلوات]] [[الله]] علیهم، فقال تبارک و تعالی: {{متن قرآن|سَلَامٌ عَلَى نُوحٍ فِي الْعَالَمِينَ}} و قال: {{متن قرآن|سَلَامٌ عَلَى إِبْرَاهِيمَ}}، و قال: {{متن قرآن|سَلَامٌ عَلَى مُوسَى وَهَارُونَ}}، و لم یقل: "[[سلام]] [[علی]] [[آل]] [[نوح]]"، و لم یقل: "[[سلام]] [[علی]] [[آل ابراهیم]]" و لم یقل: "[[سلام]] [[علی]] [[آل]] [[موسی]] و [[هارون]]"، و قال: {{متن قرآن|سَلَامٌ عَلَى إِلْ يَاسِينَ}}، یعنی [[آل محمد]]{{صل}}، فقال المأمون: قد علمت ان فی معدن النبوة شرح هذا و بیانه، فهذا السابعة}}: اصطفا را بر حسب ظاهر، نه [[باطن]]، در [[دوازده]] جا و موضع [[تفسیر]] کرده است (تا اینکه او{{ع}} فرمود:) اما [[آیه]] هفتم: {{متن قرآن|إِنَّ اللَّهَ وَمَلَائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَيْهِ وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}}، و بعضی از [[دشمنان]] میدانند که چون این [[آیه]] نازل شد، گفته شد: ای [[پیامبر خدا]]! ما [[سلام]] بر تو را دانستهایم، اکنون [[صلوات]] بر تو چگونه است؟ پس آن بزرگوار فرمود: بگویید: {{متن حدیث|اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ كَمَا صَلَّيْتَ عَلَى إِبْرَاهِيمَ وَ آلِ إِبْرَاهِيمَ إِنَّكَ حَمِيدٌ مَجِيدٌ}}. پس آیا میان شما، معاشر [[الناس]]، در این مورد اختلافی هست؟ آنان گفتند: نه. [[مأمون]] گفت: این مسأله از آن چیزهایی است که اصلاً اختلافی در آن نیست و همگی [[امت]] بر آن [[اجماع]] دارند. پس آیا در [[آیه]] نزد شما چیزی واضحتر و روشنتر از این در [[قرآن]] هست؟ [[ابوالحسن]]، [[امام رضا]]{{ع}}، فرمود: بلی. شما درباره قول [[خدای تعالی]]: {{متن قرآن|يس * وَالْقُرْآنِ الْحَكِيمِ * إِنَّكَ لَمِنَ الْمُرْسَلِينَ * عَلَى صِرَاطٍ مُسْتَقِيمٍ}}، به من خبر دهید که [[خدای متعال]] در سخن خود: {{متن قرآن|يس}}، چه کسی را قصد کرده است؟ آن [[دانشمندان]] گفتند: {{متن قرآن|يس}} [[محمد]]{{صل}} است. در این مطلب احدی [[شک]] ندارد. [[ابوالحسن]]، [[امام رضا]]{{ع}}، فرمود: پس البته، [[خدای عزوجل]] به [[محمد]] و [[آل محمد]] از این بابت فضلی را عطا نموده است که احدی به کنه [[وصف]] او نمیرسد، مگر اینکه آن را [[تعقل]] نماید و این است که [[خدای عزوجل]] بر احدی [[سلام]] نکرده است، مگر بر [[پیامبران]]. پس [[خدای تبارک و تعالی]] فرمود: {{متن قرآن|سَلَامٌ عَلَى نُوحٍ فِي الْعَالَمِينَ}}، و فرمود: {{متن قرآن|سَلَامٌ عَلَى إِبْرَاهِيمَ}} و فرمود: {{متن قرآن|سَلَامٌ عَلَى مُوسَى وَهَارُونَ}}، و نفرمود: "سلام [[علی]] [[آل]] نوح"، و نیز نفرمود: "سلام [[علی]] [[آل]] ابراهیم" و همچنین نفرمود: "سلام [[علی]] [[آل]] [[موسی]] و هارون"، و فرموده: {{متن قرآن|سَلَامٌ عَلَى إِلْ يَاسِينَ}}؛ یعنی [[آل محمد]]{{صل}} پس [[مأمون]] گفت: به [[حقیقت]] دانستم که شرح این و بیانش در گنجینه [[نبوت]] است، پس این است هفتمین<ref>نورالثقلین، ج۴، ص۳۰۰، حدیث ۲۱۳.</ref>. | ||
#[[ابنبابویه]] با اسنادش از [[ابان بن تغلب]] و او از [[ابیجعفر]]، [[امام باقر]]{{ع}}، و آن بزرگوار هم از [[پدر]] گرامیش تا [[حضرت علی بن ابی طالب]]، [[سید]] [[اوصیا]]{{عم}}، و او فرمود: {{متن حدیث|قَالَ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}}: مَنْ صَلَّى عَلَيَّ وَ لَمْ يُصَلِّ عَلَى آلِي لَمْ يَجِدْ رِيحَ الْجَنَّةِ وَ إِنَّ رِيحَهَا لَتُوجَدُ مِنْ مَسِيرَةِ خَمْسِمِائَةِ عَامٍ}}؛ [[پیامبر خدا]]{{صل}} فرمود: هر کس که بر من [[صلوات]] بفرستد و بر [[آل]] من [[صلوات]] نفرستد، بوی خوش [[بهشت]] را نمیفهمد، و البته، بوی خوش آن، از فاصله ۵۰۰ ساله استشمام میشود<ref>برهان، ص۸۶۱.</ref>. [[ابنبابویه]] گوید که [[احمد بن محمد]] با اسنادش تا [[موسی بن جعفر]]{{ع}} بر من [[حدیث]] کرد که آن بزرگوار فرمود: {{متن حدیث|قال الصادق جعفر بن محمد{{عم}}: من صلى على النبي و آله فمعناه: أني أنا على الميثاق و الوفاء الذي قبلت حين قوله: {{متن قرآن|أَلَسْتُ بِرَبِّكُمْ قَالُوا بَلَى}} }}؛ یعنی [[جعفر بن محمد]]، [[امام صادق]]{{ع}}، فرمود: هر کس بر [[پیامبر و آل او]] [[صلوات]] بفرستد، معنای آن این است که [[صلوات]] میفرستم تا به [[عهد]] و پیمانی که به هنگام این فرموده [[خدای تعالی]]: {{متن قرآن|أَلَسْتُ بِرَبِّكُمْ قَالُوا بَلَى}}، بستهام، [[وفا]] کرده باشم<ref>برهان، ص۸۶۰.</ref>. | #[[ابنبابویه]] با اسنادش از [[ابان بن تغلب]] و او از [[ابیجعفر]]، [[امام باقر]]{{ع}}، و آن بزرگوار هم از [[پدر]] گرامیش تا [[حضرت علی بن ابی طالب]]، [[سید]] [[اوصیا]]{{عم}}، و او فرمود: {{متن حدیث|قَالَ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}}: مَنْ صَلَّى عَلَيَّ وَ لَمْ يُصَلِّ عَلَى آلِي لَمْ يَجِدْ رِيحَ الْجَنَّةِ وَ إِنَّ رِيحَهَا لَتُوجَدُ مِنْ مَسِيرَةِ خَمْسِمِائَةِ عَامٍ}}؛ [[پیامبر خدا]]{{صل}} فرمود: هر کس که بر من [[صلوات]] بفرستد و بر [[آل]] من [[صلوات]] نفرستد، بوی خوش [[بهشت]] را نمیفهمد، و البته، بوی خوش آن، از فاصله ۵۰۰ ساله استشمام میشود<ref>برهان، ص۸۶۱.</ref>. [[ابنبابویه]] گوید که [[احمد بن محمد]] با اسنادش تا [[موسی بن جعفر]]{{ع}} بر من [[حدیث]] کرد که آن بزرگوار فرمود: {{متن حدیث|قال الصادق جعفر بن محمد{{عم}}: من صلى على النبي و آله فمعناه: أني أنا على الميثاق و الوفاء الذي قبلت حين قوله: {{متن قرآن|أَلَسْتُ بِرَبِّكُمْ قَالُوا بَلَى}} }}؛ یعنی [[جعفر بن محمد]]، [[امام صادق]]{{ع}}، فرمود: هر کس بر [[پیامبر و آل او]] [[صلوات]] بفرستد، معنای آن این است که [[صلوات]] میفرستم تا به [[عهد]] و پیمانی که به هنگام این فرموده [[خدای تعالی]]: {{متن قرآن|أَلَسْتُ بِرَبِّكُمْ قَالُوا بَلَى}}، بستهام، [[وفا]] کرده باشم<ref>برهان، ص۸۶۰.</ref>. | ||
#در [[کتاب]] [[احتجاج]] [[طبرسی]] [[رحمة]] [[الله]] علیه از [[امیرمؤمنان]] [[حدیث]] طولانی [[نقل]] کرده است و در این [[حدیث]] آمده که: {{متن حدیث|فَأَمَّا مَا عَلِمَهُ الْجَاهِلُ وَ الْعَالِمُ مِنْ فَضْلِ رَسُولِ اللَّهِ{{صل}} فِي كِتَابِ اللَّهِ فَهُوَ قَوْلُ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ- {{متن قرآن|إِنَّ اللَّهَ وَمَلَائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَيْهِ وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}} وَ لِهَذِهِ الْآيَةِ ظَاهِرٌ وَ بَاطِنٌ فَالظَّاهِرُ قَوْلُهُ {{متن قرآن|صَلُّوا عَلَيْهِ}} وَ الْبَاطِنُ قَوْلُهُ {{متن قرآن|وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}} أَيْ سَلِّمُوا لِمَنْ وَصَّاهُ وَ اسْتَخْلَفَهُ وَ فَضَّلَهُ عَلَيْكُمْ وَ مَا عَهِدَ بِهِ إِلَيْهِ تَسْلِيماً وَ هَذَا مِمَّا أَخْبَرْتُكَ أَنَّهُ لَا يَعْلَمُ تَأْوِيلَهُ إِلَّا مَنْ لَطُفَ حِسُّهُ وَ صَفَا ذِهْنُهُ وَ صَحَّ تَمْيِيزُهُ}}: اما آنچه را که [[جاهل]] و عالم از [[فضل]] [[پیامبر خدا]]{{صل}} از [[کتاب]] [[خدای تعالی]] دانستهاند، این قول [[خدای سبحان]] است: {{متن قرآن|إِنَّ اللَّهَ وَمَلَائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَيْهِ وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}}، و برای این [[آیه]]، ظاهری و [[باطنی]] است، پس ظاهر آن، قوله: {{متن قرآن|صَلُّوا عَلَيْهِ}} است و باطنش: {{متن قرآن|وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}} است؛ یعنی [[تسلیم]] باشید نسبت به کسی که او را [[وصیّ]] کرد و [[جانشین]] [[قرارداد]] و او را بر شما [[فضیلت]] داد و نسبت به آنچه بر آن نسبت به او [[عهد]] شده است، به تسلیمی مطلق، و این از چیزهایی است که آن را به تو خبر میدهم: البته، [[تأویل]] آن را نمیداند مگر کسی که حتی او لطیف، ذهنش مصفّا و [[قوه]] تمییز او سالم و صحیح باشد<ref>برهان، ص۸۶۲؛ نورالثقلین، ج۴، ص۳۰۵، حدیث ۲۳۴.</ref>. | #در [[کتاب]] [[احتجاج]] [[طبرسی]] [[رحمة]] [[الله]] علیه از [[امیرمؤمنان]] [[حدیث]] طولانی [[نقل]] کرده است و در این [[حدیث]] آمده که: {{متن حدیث|فَأَمَّا مَا عَلِمَهُ الْجَاهِلُ وَ الْعَالِمُ مِنْ فَضْلِ رَسُولِ اللَّهِ{{صل}} فِي كِتَابِ اللَّهِ فَهُوَ قَوْلُ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ- {{متن قرآن|إِنَّ اللَّهَ وَمَلَائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَيْهِ وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}} وَ لِهَذِهِ الْآيَةِ ظَاهِرٌ وَ بَاطِنٌ فَالظَّاهِرُ قَوْلُهُ {{متن قرآن|صَلُّوا عَلَيْهِ}} وَ الْبَاطِنُ قَوْلُهُ {{متن قرآن|وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}} أَيْ سَلِّمُوا لِمَنْ وَصَّاهُ وَ اسْتَخْلَفَهُ وَ فَضَّلَهُ عَلَيْكُمْ وَ مَا عَهِدَ بِهِ إِلَيْهِ تَسْلِيماً وَ هَذَا مِمَّا أَخْبَرْتُكَ أَنَّهُ لَا يَعْلَمُ تَأْوِيلَهُ إِلَّا مَنْ لَطُفَ حِسُّهُ وَ صَفَا ذِهْنُهُ وَ صَحَّ تَمْيِيزُهُ}}: اما آنچه را که [[جاهل]] و عالم از [[فضل]] [[پیامبر خدا]]{{صل}} از [[کتاب]] [[خدای تعالی]] دانستهاند، این قول [[خدای سبحان]] است: {{متن قرآن|إِنَّ اللَّهَ وَمَلَائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَيْهِ وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}}، و برای این [[آیه]]، ظاهری و [[باطنی]] است، پس ظاهر آن، قوله: {{متن قرآن|صَلُّوا عَلَيْهِ}} است و باطنش: {{متن قرآن|وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}} است؛ یعنی [[تسلیم]] باشید نسبت به کسی که او را [[وصیّ]] کرد و [[جانشین]] [[قرارداد]] و او را بر شما [[فضیلت]] داد و نسبت به آنچه بر آن نسبت به او [[عهد]] شده است، به تسلیمی مطلق، و این از چیزهایی است که آن را به تو خبر میدهم: البته، [[تأویل]] آن را نمیداند مگر کسی که حتی او لطیف، ذهنش مصفّا و [[قوه]] تمییز او سالم و صحیح باشد<ref>برهان، ص۸۶۲؛ نورالثقلین، ج۴، ص۳۰۵، حدیث ۲۳۴.</ref>. | ||