|
|
| (۱۲ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۵ کاربر نشان داده نشد) |
| خط ۱: |
خط ۱: |
| | {{مدخل مرتبط |
| | | موضوع مرتبط = تفکر |
| | | عنوان مدخل = تفکر |
| | | مداخل مرتبط = [[تفکر در قرآن]] - [[تفکر در حدیث]] - [[تفکر در نهج البلاغه]] - [[تفکر در فقه سیاسی]] - [[تفکر در اخلاق اسلامی]] - [[تفکر در سیره پیامبر خاتم]] - [[تفکر در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]] |
| | | پرسش مرتبط = |
| | }} |
|
| |
|
| {{امامت}} | | == [[ارزش]] [[تفکر]] == |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| | # [[علی|امیرالمؤمنین علی]] فرمودند: "[[قلب]] خویش را با [[تفکّر]] زنده دار، و شب هنگام برای [[عبادت]] از بستر برخیز، و از خدای خویش [[پروا]] داشته باش"<ref>{{متن حدیث| عَنْ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ {{ع}}: نَبِّهْ بِالتَّفَكُّرِ قَلْبَكَ وَ جَافِ عَنِ اللَّيْلِ جَنْبَكَ وَ اتَّقِ اللَّهَ رَبَّكَ}}؛ بحار الأنوار، ج۷۱، ص۳۱۸.</ref>؛ |
| : <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از زیرشاخههای بحث '''[[تفکر]]''' است. "'''[[تفکر]]'''" از چند منظر متفاوت، بررسی میشود:</div> | | # [[امام صادق]] {{ع}} فرمودند: "[[برترین]] عبادتها، استمرار [[تفکّر]] درباره [[خداوند]] و [[قدرت]] بی پایان اوست"<ref>{{متن حدیث| أَفْضَلُ الْعِبَادَةِ إِدْمَانُ التَّفَكُّرِ فِي اللَّهِ وَ فِي قُدْرَتِهِ}}؛ بحار الأنوار، ج۷۱، ص۳۲۱.</ref>؛ |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> | | # [[امام رضا]] {{ع}} فرمودند: "[[عبادت]]، بسیاری [[نماز]] و [[روزه]] نیست، بلکه [[عبادت]] [[تفکّر]] درباره [[خداوند متعال]] است"<ref>{{متن حدیث| عَنِ الرِّضَا {{ع}}: لَيْسَ الْعِبَادَةُ كَثْرَةَ الصَّلَاةِ وَ الصَّوْمِ إِنَّمَا الْعِبَادَةُ التَّفَكُّرُ فِي أَمْرِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۴۵.</ref>؛ |
| : <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[تفکر در قرآن]] - [[تفکر در حدیث]] - [[تفکر در نهج البلاغه]] - [[تفکر در معارف دعا و زیارات]] - [[تفکر در کلام اسلامی]] - [[تفکر در اخلاق اسلامی]] - [[تفکر در سیره پیامبر خاتم]]</div> | | # [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} فرمودند: "اندیشهورزی، [[انسان]] را به [[نیکی]] فرا میخواند و به عمل به آن [[راهنمائی]] میکند"<ref>{{متن حدیث| عَنْ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ {{ع}}: التَّفَكُّرُ يَدْعُو إِلَى الْبِرِّ وَ الْعَمَلِ بِهِ}}؛ اصول کافی، ج۲، ص۴۵.</ref>؛ |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| | # [[امام صادق]] {{ع}} فرمودند: "بیشترین عبادتی که [[ابوذر]] انجام میداد، [[تفکّر]] و پندگرفتن از امور بود"{<ref>{متن حدیث| عَنِ الصَّادِقُ {{ع}}: كَانَ أَكْثَرُ عِبَادَةِ أَبِي ذَرٍّ رَحْمَةُ اللَّهِ عَلَيْهِ التَّفَكُّرُ وَ الِاعْتِبَارُ}}؛ بحار الأنوار، ج۷۱، ص۳۲۳.</ref>؛ |
| : <div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسشهای عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[تفکر (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>
| | # در شمار سفارشها و وصایای [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} آمده بود: "هیچ عبادتی همچون [[تفکّر]] در [[آفرینش الهی]] نیست"<ref>{{متن حدیث| فِي وَصَايَا أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ {{ع}} لَا عِبَادَةَ كَالتَّفَكُّرِ فِي صَنْعَةِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ!}}؛ بحار الأنوار، ج۷۱، ص۳۲۴.</ref>؛ |
| <div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;">
| | # [[پیامبر اکرم]] {{صل}} فرمودند: "غافلترین [[مردمان]]، کسی است که از تغییر [[دنیا]] از حالی به حالی دیگر [[پند]] نپذیرد"<ref>{{متن حدیث| عَنِ النَّبِی {{صل}}: أَغْفَلُ النَّاسِ مَنْ لَمْ يَتَّعِظْ بِتَغَيُّرِ الدُّنْيَا مِنْ حَالٍ إِلَى حَالٍ}}بحار الأنوار، ج۷۱، ص۳۲۴.</ref><ref>[[حسین مظاهری|مظاهری، حسین]]، [[دانش اخلاق اسلامی ج۱ (کتاب)|دانش اخلاق اسلامی]]، ج۱، ص ۳۷۱-۳۷۲.</ref>. |
|
| |
|
| ==[[ارزش]] [[تفکر]]== | | == [[تفکّر]] درباره [[مرگ]] == |
| #[[علی|امیرالمؤمنین علی]] فرمودند: "[[قلب]] خویش را با [[تفکّر]] زنده دار، و شب هنگام برای [[عبادت]] از بستر برخیز، و از خدای خویش [[پروا]] داشته باش"<ref>{{متن حدیث| عَنْ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ{{ع}}: نَبِّهْ بِالتَّفَكُّرِ قَلْبَكَ وَ جَافِ عَنِ اللَّيْلِ جَنْبَكَ وَ اتَّقِ اللَّهَ رَبَّكَ}}؛ بحار الأنوار، ج۷۱، ص۳۱۸.</ref>؛ | | # مردی به نزد [[امام صادق]] {{ع}} آمد و عرض کرد: از [[دنیا]] خسته شدهام، از اینرو از [[خداوند]] آرزوی [[مرگ]] خود را دارم. [[حضرت]] فرمودند: [[آرزو]] کن که زنده باشی تا [[اطاعت خداوند]] را بنمائی، نه معصیتش را؛ چه اگر زنده باشی و به [[طاعت]] بپردازی، بهتر است از آنکه بمیری و نه [[اطاعت]] کنی و نه [[معصیت]]<ref>{{متن حدیث| جَاءَ رَجُلٌ إِلَى الصَّادِقِ {{ع}} فَقَالَ قَدْ سَئِمْتُ الدُّنْيَا فَأَتَمَنَّى عَلَى اللَّهِ الْمَوْتَ فَقَالَ: تَمَنَّ الْحَيَاةَ لِتُطِيعَ لَا لِتَعْصِيَ فَلَأَنْ تَعِيشَ فَتُطِيعَ خَيْرٌ لَكَ مِنْ أَنْ تَمُوتَ فَلَا تَعْصِيَ وَ لَا تُطِيعَ}}؛ بحار الأنوار، ج۶، ص۱۲۸.</ref>؛ |
| #[[امام صادق]]{{ع}} فرمودند: "[[برترین]] عبادتها، استمرار [[تفکّر]] درباره [[خداوند]] و [[قدرت]] بی پایان اوست"<ref>{{متن حدیث| أَفْضَلُ الْعِبَادَةِ إِدْمَانُ التَّفَكُّرِ فِي اللَّهِ وَ فِي قُدْرَتِهِ}}؛ بحار الأنوار، ج۷۱، ص۳۲۱.</ref>؛
| | # مردی برخاست و گفت: ای [[فرزند]] [[رسول خدا]]! چرا ما [[مرگ]] را ناخوش داشته دوستش نمیداریم؟ [[حضرت]] [[امام حسن]] {{ع}} ل فرمودند: شما [[آخرت]] خود را ویران و دنیای خود را آباد کردهاید؛ از اینرو از اینکه از آبادی به سوی ویرانی بروید ناراحت میشوید<ref>{{متن حدیث|فَقَامَ إِلَيْهِ رَجُلٌ فَقَالَ يَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ مَا بَالُنَا نَكْرَهُ الْمَوْتَ وَ لَا نُحِبُّهُ قَالَ فَقَالَ الْحَسَنُ {{ع}} إِنَّكُمْ أَخْرَبْتُمْ آخِرَتَكُمْ وَ عَمَرْتُمْ دُنْيَاكُمْ فَأَنْتُمْ تَكْرَهُونَ النُّقْلَةَ مِنَ الْعُمْرَانِ إِلَى الْخَرَابِ}}؛ بحار الأنوار، ج۶، ص۱۲۹.</ref>؛ |
| #[[امام رضا]]{{ع}} فرمودند: "[[عبادت]]، بسیاری [[نماز]] و [[روزه]] نیست، بلکه [[عبادت]] [[تفکّر]] درباره [[خداوند متعال]] است"<ref>{{متن حدیث| عَنِ الرِّضَا{{ع}}: لَيْسَ الْعِبَادَةُ كَثْرَةَ الصَّلَاةِ وَ الصَّوْمِ إِنَّمَا الْعِبَادَةُ التَّفَكُّرُ فِي أَمْرِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ}}؛ اصول کافی، ج۲،ص۴۵.</ref>؛ | | # [[پیامبر اکرم]] {{صل}} فرمودند: "[[داناترین]] و زرنگترین [[مردم]]، کسی است که بیشتر از دیگران به یاد [[مرگ]] باشد"<ref>{{متن حدیث| عَنِ الصَّادِقِ {{ع}} قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ {{صل}} أَكْيَسُ النَّاسِ مَنْ كَانَ أَشَدَّ ذِكْراً لِلْمَوْتِ}}؛ بحار الأنوار، ج۶، ص۱۳۰.</ref>؛ |
| #[[امیرالمؤمنین]]{{ع}} فرمودند: "اندیشهورزی، [[انسان]] را به [[نیکی]] فرا میخواند و به عمل به آن [[راهنمائی]] میکند"<ref>{{متن حدیث| عَنْ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ{{ع}}: التَّفَكُّرُ يَدْعُو إِلَى الْبِرِّ وَ الْعَمَلِ بِهِ}}؛ اصول کافی، ج۲،ص۴۵.</ref>؛ | | # [[پیامبر اکرم]] {{صل}} فرمودند: "[[برترین]] زهدها در [[دنیا]] یاد [[مرگ]] است، و [[برترین]] عبادتها یاد [[مرگ]] است، و [[برترین]] اندیشهورزیها یاد [[مرگ]] است؛ پس هرکس در این [[دنیا]] از یاد [[مرگ]] سنگین شود - و از انجام بسیاری از [[کارها]] باز ماند- چون بمیرد [[قبر]] خود را [[باغی]] از باغهای [[بهشت]] مییابد"<ref>{{متن حدیث| قَالَ النَّبِيُّ {{صل}}: أَفْضَلُ الزُّهْدِ فِي الدُّنْيَا ذِكْرُ الْمَوْتِ وَ أَفْضَلُ الْعِبَادَةِ ذِكْرُ الْمَوْتِ وَ أَفْضَلُ التَّفَكُّرِ ذِكْرُ الْمَوْتِ فَمَنْ أَثْقَلَهُ ذِكْرُ الْمَوْتِ وَجَدَ قَبْرَهُ رَوْضَةً مِنْ رِيَاضِ الْجَنَّةِ}}؛بحار الأنوار، ج۶، ص۱۳۷.</ref>؛ |
| #[[امام صادق]]{{ع}} فرمودند: "بیشترین عبادتی که [[ابوذر]] انجام میداد، [[تفکّر]] و پندگرفتن از امور بود"{<ref>{متن حدیث| عَنِ الصَّادِقُ{{ع}}: كَانَ أَكْثَرُ عِبَادَةِ أَبِي ذَرٍّ رَحْمَةُ اللَّهِ عَلَيْهِ التَّفَكُّرُ وَ الِاعْتِبَارُ}}؛ بحار الأنوار، ج۷۱، ص۳۲۳.</ref>؛ | | # [[امام باقر]] {{ع}} فرمودند: "مردی نزد [[پیامبر اکرم]] {{صل}} آمد و گفت: چرا من [[مرگ]] را [[دوست]] نمیدارم؟ [[حضرت]] فرمودند: آیا ثروتی داری؟ گفت: آری! فرمودند: آیا آن را پیشاپیش خود به دنیای دیگر فرستادهای؟ گفت: نه!... [[حضرت]] فرمودند: از همین جهت است که [[مرگ]] را [[دوست]] نمیداری"<ref>{{متن حدیث| عَنِ الصَّادِقِ {{ع}} عَنْ أَبِيهِ {{ع}} قَالَ: أَتَى النَّبِيَّ {{صل}} رَجُلٌ فَقَالَ: مَا لِي لَا أُحِبُّ الْمَوْتَ؟ فَقَالَ لَهُ أَ لَكَ مَالٌ قَالَ: نَعَمْ! قَالَ فَقَدَّمْتَهُ؟ قَالَ: لَا... قَالَ: فَمِنْ ثَمَّ لَا تُحِبُّ الْمَوْتَ}}؛بحار الأنوار، ج۶، ص۱۲۷.</ref><ref>[[حسین مظاهری|مظاهری، حسین]]، [[دانش اخلاق اسلامی ج۱ (کتاب)|دانش اخلاق اسلامی]]، ج۱، ص ۳۷۷-۳۷۸.</ref>. |
| #در شمار سفارشها و وصایای [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} آمده بود: "هیچ عبادتی همچون [[تفکّر]] در [[آفرینش الهی]] نیست"<ref>{{متن حدیث| فِي وَصَايَا أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ{{ع}} لَا عِبَادَةَ كَالتَّفَكُّرِ فِي صَنْعَةِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ!}}؛ بحار الأنوار، ج۷۱، ص۳۲۴.</ref>؛
| |
| #[[پیامبر اکرم]]{{صل}} فرمودند: "غافلترین [[مردمان]]، کسی است که از تغییر [[دنیا]] از حالی به حالی دیگر [[پند]] نپذیرد"<ref>{{متن حدیث| عَنِ النَّبِی{{صل}}: أَغْفَلُ النَّاسِ مَنْ لَمْ يَتَّعِظْ بِتَغَيُّرِ الدُّنْيَا مِنْ حَالٍ إِلَى حَالٍ}}بحار الأنوار، ج۷۱، ص۳۲۴.</ref><ref>[[حسین مظاهری|مظاهری، حسین]]، [[دانش اخلاق اسلامی ج۱ (کتاب)|دانش اخلاق اسلامی]]، ج۱، ص ۳۷۱-۳۷۲.</ref>. | |
|
| |
|
| ==[[تفکّر]] درباره [[مرگ]]== | | == منابع == |
| #مردی به نزد [[امام صادق]]{{ع}} آمد و عرض کرد: از [[دنیا]] خسته شدهام، از اینرو از [[خداوند]] آرزوی [[مرگ]] خود را دارم. [[حضرت]] فرمودند: [[آرزو]] کن که زنده باشی تا [[اطاعت خداوند]] را بنمائی، نه معصیتش را؛ چه اگر زنده باشی و به [[طاعت]] بپردازی، بهتر است از آنکه بمیری و نه [[اطاعت]] کنی و نه [[معصیت]]<ref>{{متن حدیث| جَاءَ رَجُلٌ إِلَى الصَّادِقِ{{ع}} فَقَالَ قَدْ سَئِمْتُ الدُّنْيَا فَأَتَمَنَّى عَلَى اللَّهِ الْمَوْتَ فَقَالَ: تَمَنَّ الْحَيَاةَ لِتُطِيعَ لَا لِتَعْصِيَ فَلَأَنْ تَعِيشَ فَتُطِيعَ خَيْرٌ لَكَ مِنْ أَنْ تَمُوتَ فَلَا تَعْصِيَ وَ لَا تُطِيعَ}}؛ بحار الأنوار، ج۶، ص۱۲۸.</ref>؛
| | {{منابع}} |
| #مردی برخاست و گفت: ای [[فرزند]] [[رسول خدا]]! چرا ما [[مرگ]] را ناخوش داشته دوستش نمیداریم؟ [[حضرت]] [[امام حسن]]{{ع}} ل فرمودند: شما [[آخرت]] خود را ویران و دنیای خود را آباد کردهاید؛ از اینرو از اینکه از آبادی به سوی ویرانی بروید ناراحت میشوید<ref>{{متن حدیث|فَقَامَ إِلَيْهِ رَجُلٌ فَقَالَ يَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ مَا بَالُنَا نَكْرَهُ الْمَوْتَ وَ لَا نُحِبُّهُ قَالَ فَقَالَ الْحَسَنُ{{ع}} إِنَّكُمْ أَخْرَبْتُمْ آخِرَتَكُمْ وَ عَمَرْتُمْ دُنْيَاكُمْ فَأَنْتُمْ تَكْرَهُونَ النُّقْلَةَ مِنَ الْعُمْرَانِ إِلَى الْخَرَابِ}}؛ بحار الأنوار، ج۶، ص۱۲۹.</ref>؛ | | # [[پرونده:10115255.jpg|22px]] [[حسین مظاهری|مظاهری، حسین]]، [[دانش اخلاق اسلامی ج۱ (کتاب)|'''دانش اخلاق اسلامی ج۱''']] |
| #[[پیامبر اکرم]]{{صل}} فرمودند: "[[داناترین]] و زرنگترین [[مردم]]، کسی است که بیشتر از دیگران به یاد [[مرگ]] باشد"<ref>{{متن حدیث| عَنِ الصَّادِقِ{{ع}} قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}} أَكْيَسُ النَّاسِ مَنْ كَانَ أَشَدَّ ذِكْراً لِلْمَوْتِ}}؛ بحار الأنوار، ج۶، ص۱۳۰.</ref>؛
| | {{پایان منابع}} |
| #[[پیامبر اکرم]]{{صل}} فرمودند: "[[برترین]] زهدها در [[دنیا]] یاد [[مرگ]] است، و [[برترین]] عبادتها یاد [[مرگ]] است، و [[برترین]] اندیشهورزیها یاد [[مرگ]] است؛ پس هرکس در این [[دنیا]] از یاد [[مرگ]] سنگین شود - و از انجام بسیاری از [[کارها]] باز ماند-، چون بمیرد [[قبر]] خود را [[باغی]] از باغهای [[بهشت]] مییابد"<ref>{{متن حدیث| قَالَ النَّبِيُّ{{صل}}: أَفْضَلُ الزُّهْدِ فِي الدُّنْيَا ذِكْرُ الْمَوْتِ وَ أَفْضَلُ الْعِبَادَةِ ذِكْرُ الْمَوْتِ وَ أَفْضَلُ التَّفَكُّرِ ذِكْرُ الْمَوْتِ فَمَنْ أَثْقَلَهُ ذِكْرُ الْمَوْتِ وَجَدَ قَبْرَهُ رَوْضَةً مِنْ رِيَاضِ الْجَنَّةِ}}؛بحار الأنوار، ج۶، ص۱۳۷.</ref>؛
| |
| #[[امام باقر]]{{ع}} فرمودند: "مردی نزد [[پیامبر اکرم]]{{صل}} آمد و گفت: چرا من [[مرگ]] را [[دوست]] نمیدارم؟ [[حضرت]] فرمودند: آیا ثروتی داری؟ گفت: آری! فرمودند: آیا آن را پیشاپیش خود به دنیای دیگر فرستادهای؟ گفت: نه!... [[حضرت]] فرمودند: از همین جهت است که [[مرگ]] را [[دوست]] نمیداری"<ref>{{متن حدیث| عَنِ الصَّادِقِ{{ع}} عَنْ أَبِيهِ{{ع}} قَالَ: أَتَى النَّبِيَّ{{صل}} رَجُلٌ فَقَالَ: مَا لِي لَا أُحِبُّ الْمَوْتَ؟ فَقَالَ لَهُ أَ لَكَ مَالٌ قَالَ: نَعَمْ! قَالَ فَقَدَّمْتَهُ؟ قَالَ: لَا... قَالَ: فَمِنْ ثَمَّ لَا تُحِبُّ الْمَوْتَ}}؛بحار الأنوار، ج۶، ص۱۲۷.</ref><ref>[[حسین مظاهری|مظاهری، حسین]]، [[دانش اخلاق اسلامی ج۱ (کتاب)|دانش اخلاق اسلامی]]، ج۱، ص ۳۷۷-۳۷۸.</ref>.
| |
|
| |
|
| == جستارهای وابسته ==
| | == پانویس == |
| | |
| ==منابع==
| |
| * [[پرونده:10115255.jpg|22px]] [[حسین مظاهری|مظاهری، حسین]]، [[دانش اخلاق اسلامی ج۱ (کتاب)|'''دانش اخلاق اسلامی ج۱''']]
| |
| | |
| ==پانویس== | |
| {{یادآوری پانویس}}
| |
| {{پانویس}} | | {{پانویس}} |
|
| |
|
| [[رده:مدخل]]
| |
| [[رده: تفکر]] | | [[رده: تفکر]] |