علم غیب: تفاوت میان نسخه‌ها

==تفاوت‌های علم غیب خدا و معصوم==

باتوجه به معنای [[غیب]] در [[قرآن]] و [[احادیث]]، روشن شد که در [[فرهنگ]] [[کتاب و سنت]] تنها به [[علمی]] که مختص [[خداوند]] است، "[[علم به غیب]]" گفته می‌شود و [[علم معصومین]] هرچند [[لدنی]] و ویژه است اما چون تعلیمی و اعطایی از جانب خداست به آن "علم غیب" گفته نمی‌شود و اگر در موردی به [[علم ویژه]] [[ائمه]]{{ع}} علم غیب اطلاق شده از باب [[مسامحه]] یا [[اختیار]] معنای لغوی و عرفی بوده است.

رسولان برگزیده الهی طبق تصریح [[قرآن مجید]] دارای علم غیب (ویژه) هستند: {{متن قرآن|عَالِمُ الْغَيْبِ فَلَا يُظْهِرُ عَلَى غَيْبِهِ أَحَدًا إِلَّا مَنِ ارْتَضَى مِنْ رَسُولٍ}}<ref>او دانای نهان است پس هیچ کس را بر نهان خویش آگاه نمی‌کند جز فرستاده‌ای را که بپسندد سوره جن، آیه ۲۶ و ۲۷.</ref>، منتها تفاوت‌های فراوانی بین علم غیب [[خداوند]] و [[علم غیب معصوم]] وجود دارد، ‌زیرا [[بشر]] با محدودیت‌هایی روبروست که او را از دسترسی به بسیاری از [[علوم]] باز می‌‌دارد، اما [[علم خداوند]] به غیب، با یکتاییِ مخصوص به ذات او همراه است. [[علم معصوم]] [[شریک]] [[علم خداوند]] نیست، بلکه در طول علم خداوند قرار دارد و به عبارتی [[علم امام]] برگرفته از [[خداوند]] است. همۀ [[علوم]] و از جمله علم غیب مختص به خداست: {{متن قرآن|وَعِنْدَهُ مَفَاتِحُ الْغَيْبِ لَا يَعْلَمُهَا إِلَّا هُوَ}}<ref>و کلیدهای (چیزهای) نهان نزد اوست؛ (هیچ کس) جز او آنها را نمی‌داند سوره انعام، آیه ۵۹.</ref> و هیچکس‌ و هیچ‌ موجودی در آن‌ راه‌ ندارد، منتها بالاستقلال‌ و بالأصاله‌‌ و تمام‌ علومی که‌ از جانب‌ [[خدا]] به‌ غیر عنایت‌ شده‌ است،‌ [[افاضه]] و تعلیم داده شده‌ از ناحیۀ او بوده‌ و واسطۀ دریافت علم خداوند، [[وحی]]، [[الهام]]، تحدیث و برخی طرق دیگر است<ref>ر.ک نجفی لاری، سیدعبدالحسین، المعارف السلمانیة فی کیفیة علم الإمام و کمیته، ص ۲۹؛ حسینی طهرانی، سیدمحمد حسین، امام‌شناسی، ج ۱۲، ص ۲۲۴؛ برنجکار، رضا، شاکر، محمدتقی، مسئله آگاهی از غیب و امکان آن از نگاه مفسران، فصلنامه مطالعات تفسیری، شماره ۱۰، تابستان ۱۳۹۱، ص ۶۸؛ بهدار، محمدرضا، گستره علم امام در اندیشه علمای شیعه، فصلنامه تحقیقات کلامی، شماره ۳، ص ۴۶؛ عرفانی، محمدنظیر، بررسی علم غیب معصومان در تفاسیر فریقین، ص۲۱۴؛ پارسانسب، گل افشان، پژوهشی در مقام علمی و مقام تحدیث حضرت فاطمۀ زهرا(سلام  الله علیها)، ص ۴۲ و ۴۳؛ لطیفی، رحیم، علم غیب معصوم، ماهنامۀ معارف، ش ۴۸.</ref>.

علاوه بر تفاوت [[ذکر]] شده، تفاوت‌های دیگری هم میان این دو علم غیب وجود دارد که به برخی از آنها اشاره می‌شود: