پرش به محتوا

الف باب در حدیث: تفاوت میان نسخه‌ها

خط ۵۵: خط ۵۵:


==[[اندیشه]] [[خاتمیت]] و [[روایات‌]] الف‌ باب‌==
==[[اندیشه]] [[خاتمیت]] و [[روایات‌]] الف‌ باب‌==
*منشأ و مجرای [[دانش]] [[امام]] به [[حلال و حرام]] [[الهی]]، [[استنباط]] و [[اجتهاد]] شخصی نیست. [[پیشوایان]] [[شیعه]] با‌ توجه دادن به مبادی [[معرفتی]] و [[لزوم]] مستند و منقح بـودن [[احکام]] و فتاوای صادر شده‌ توسط‌ علما‌، منبع [[معرفتی]] و [[آگاهی]] خود را مستند به [[کلمات پیامبر]] می‌دانند.<ref>به عنوان نمونه ر. ک: الاختصاص‌، ص 313‌</ref> از این رو، سرچشمه‌ دانـش‌ [[پیشوایان]] شـیعه نسبت به [[احکام]] را باید در منشأ روشن و تنها مجرای دریافت‌ احکام‌ شـرعی‌، یـعنی [[رسول خدا]] جست و جو نمود. این مطلب از آنجا مهم جلوه‌گر می‌شود که با‌ ختم‌ [[نبوت]] جـریان نـزول احـکام و [[شریعت]] پایان پذیرفته است و از سوی دیگر، امام‌ دارای‌ شان‌ [[تشریع]] و تقنین احـکامی جـدید نـیست. با این [[باور]]، این سؤال مطرح می‌شود که [[امام]] نسبت‌ به‌ پرسش‌های‌ جدید فـقهی و مـسائل جـدید عملی چگونه تعامل می‌‌کند و این [[پندار]] را‌ دامن‌ می‌زند که آیا [[شیعه]] به مـوضوع خـتم [[نبوت]] با نگاهی خدشه انگیز نگاه می‌کند و [[مکتب]] تشیّع‌ شؤون‌ [[پیامبر خاتم]] را بـه افـرادِ مـعینی پس از ایشان نسبت می‌‌دهد‌. از‌ این رو، متّهم به [[تزلزل]] در اعتقاد‌ یقینیِ‌ خاتمیّت‌ است و مفهوم خـاتمیّت در ایـن [[مکتب]] مفهومی‌ سست‌ و رقیق شده است. هر چند این سؤال [[نیازمند]] بررسی زوایـای گـوناگون آن اسـت‌، اما‌ جنبه‏ای که [[روایات]] مطرح کننده‌ الف‌ باب می‌ تواند‌ پاسخ‌گوی‌ این [[پرسش]] باشد، دارای اهـمیت اسـت‌؛ زیرا‌ بیان‌گر [[اعتقاد]] کامل [[پیشوایان]] [[شیعه]] به جریان ختم [[شریعت]] و بهره‌مندی از پاسـخ‌ ایـن‌ شـبهه است. و از سوی دیگر، نقش‌ این منبع [[علمی]] برای‌ ائمه‌ را در فرآیند تبیین خاتمیت‌ و تبیینِ‌ [[شؤون]] و وظـایف امـام روشـن می‌نماید. دو کانون اصلی مطرح در [[روایات]] [[شیعی]] عبارت‌اند از‌: صـحیفه یـا کتاب الجامعه و [[دانش]] انتقال یافته با یـادکرد الف بـاب. هـمان گونه که [[روایات]] دلالت‌ داشت، یکی از پایـه‌های مـعرفتی دانش‌ الف‌ باب‌، آگاهی‌ یافتن‌ [[امام]] به احکام‌ و حلال‌ و [[حرام]] [[الهی]] با دانـش انـتقال یافته از [[پیامبر]] به [[امام]] عـلی{{ع}} اسـت.<ref>شاکر، محمدتقی، پژوهشی در روایات الف باب، مجلۀ علوم حدیث، ش 66، ص 172</ref>
منشأ و مجرای [[دانش]] [[امام]] به [[حلال و حرام]] [[الهی]]، [[استنباط]] و [[اجتهاد]] شخصی نیست. [[پیشوایان]] [[شیعه]] با‌ توجه دادن به مبادی [[معرفتی]] و [[لزوم]] مستند و منقح بودن [[احکام]] و فتاوای صادر شده‌ توسط‌ علما‌، منبع [[معرفتی]] و [[آگاهی]] خود را مستند به [[کلمات پیامبر]] می‌دانند<ref>به عنوان نمونه ر.ک: الاختصاص‌، ص 313‌.</ref>. از این رو، سرچشمه‌ دانش‌ [[پیشوایان]] شیعه نسبت به [[احکام]] را باید در منشأ روشن و تنها مجرای دریافت‌ احکام‌ شرعی‌، یـعنی [[رسول خدا]] {{صل}} جست و جو نمود. این مطلب از آنجا مهم جلوه‌گر می‌شود که با‌ ختم‌ [[نبوت]] جریان نزول احکام و [[شریعت]] پایان پذیرفته است و از سوی دیگر، امام‌ دارای‌ شان‌ [[تشریع]] و تقنین احکامی جدید نیست. با این [[باور]]، این سؤال مطرح می‌شود که [[امام]] نسبت‌ به‌ پرسش‌های‌ جدید فقهی و مسائل جدید عملی چگونه تعامل می‌‌کند و این [[پندار]] را‌ دامن‌ می‌زند که آیا [[شیعه]] به موضوع ختم [[نبوت]] با نگاهی خدشه انگیز نگاه می‌کند و [[مکتب]] تشیّع‌ شؤون‌ [[پیامبر خاتم]] را به افرادِ معینی پس از ایشان نسبت می‌‌دهد‌. از‌ این رو، متّهم به [[تزلزل]] در اعتقاد‌ یقینیِ‌ خاتمیّت‌ است و مفهوم خاتمیّت در این [[مکتب]] مفهومی‌ سست‌ و رقیق شده است. هر چند این سؤال [[نیازمند]] بررسی زوایای گوناگون آن است‌، اما‌ جنبه‏ای که [[روایات]] مطرح کننده‌ الف‌ باب می‌ تواند‌ پاسخ‌گوی‌ این [[پرسش]] باشد، دارای اهمیت اسـت‌؛ زیرا‌ بیان‌گر [[اعتقاد]] کامل [[پیشوایان]] [[شیعه]] به جریان ختم [[شریعت]] و بهره‌مندی از پاسخ‌ این‌ شبهه است و از سوی دیگر، نقش‌ این منبع [[علمی]] برای‌ ائمه‌ را در فرآیند تبیین خاتمیت‌ و تبیینِ‌ [[شؤون]] و وظـایف امام روشن می‌نماید. دو کانون اصلی مطرح در [[روایات]] [[شیعی]] عبارت‌اند از‌: صحیفه یا کتاب الجامعه و [[دانش]] انتقال یافته با یادکرد الف بـاب. همان گونه که [[روایات]] دلالت‌ داشت، یکی از پایه‌های معرفتی دانش‌ الف‌ باب‌، آگاهی‌ یافتن‌ [[امام]] به احکام‌ و حلال‌ و [[حرام]] [[الهی]] با دانش انتقال یافته از [[پیامبر]] به [[امام]] علی{{ع}} اسـت<ref>ر.ک: [[محمد تقی شاکر|شاکر، محمد تقی]]، [[پژوهشی در روایات الف باب (مقاله)|پژوهشی در روایات الف باب]]، مجلۀ علوم حدیث، ش 66، ص 172.</ref>.
 
==نکاتی از [[روایات]] "الف باب"==
==نکاتی از [[روایات]] "الف باب"==
روایات الف باب مشتمل بر نکات متعددی است که به برخی از آنها اشاره می‌شود:
روایات الف باب مشتمل بر نکات متعددی است که به برخی از آنها اشاره می‌شود:
۱۳۰٬۵۵۳

ویرایش