جبار در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

جبار در قرآن (نمایش مبدأ)

نسخهٔ ‏۳ ژوئن ۲۰۲۲، ساعت ۱۹:۲۰

۱۶ بایت اضافه‌شده ، ‏۳ ژوئن ۲۰۲۲

←‏مقدمه

دیداریویکی‌متن

Wasity

دیوان‌سالاران، مدیران

۲۲۴٬۹۹۹

ویرایش

@@ خط ۲۳: / خط ۲۳: @@
 بی‌گمان این سخن با [[مبانی کلامی]] جبراندیشان مناسبت دارد و با باورهای [[عدلیه]] سازگار نیست. راغب اصفهانی، بدین نکته تصریح نموده که [[خدای تعالی]] از نظر اقتضای [[حکمت الهی]]، [[مردم]] را بر چیزهایی اجبار کرده است مثل [[اکراه]] ایشان بر [[مرض]] و [[مرگ]] و [[بعث]]<ref>ترجمه مفردات، ج۱، ص۳۷۶.</ref>. بنابراین، [[سخن]] جبراندیشان در معنای جبار کلیت ندارد. صفت جبار از آن رو که بر وقوع فعلی از خداوند و وجود نسبتی بین [[حق تعالی]] و بنده دلالت دارد، از [[صفات ثبوتی]] و فعلی به شمار می‌آید.
-[[ملاصدرا]] می‌نویسد: [[عارفان]] که به [[نام‌های الهی]] [[دانا]] هستند به تحقیق دانسته‌اند که سبب وجود [[شر]] و [[اشرار]]؛ مانند [[کافران]] و [[شیاطین]] و [[فاسقان]] و [[دوزخ]] و [[دوزخیان]]، اسمای [[جلاله]]خداوند مانند [[منتقم]] و جبار و [[قهار]] است<ref>الحکمة المتعالیة، ج۶، ص۳۸۴.</ref>. وی همچنین می‌نویسد: از آن روی که [[فرشتگان مقرب]]، بر توجه و [[عبادت]] خداوند مجبورند یا آن‌که کاستی‌های آنان همواره جبران می‌شود، [[جهان]] آنان [[عالم جبروت]] نام دارد؛ زیرا آن عالم، صورت صفت جبار است<ref>المبدأ و المعاد، ص۱۲۵.</ref>.
+[[ملاصدرا]] می‌نویسد: [[عارفان]] که به [[نام‌های الهی]] [[دانا]] هستند به تحقیق دانسته‌اند که سبب وجود [[شر]] و [[اشرار]]؛ مانند [[کافران]] و [[شیاطین]] و [[فاسقان]] و [[دوزخ]] و [[دوزخیان]]، [[اسمای جلاله خداوند]]؛ مانند: «[[منتقم]]» و «جبار» و «[[قهار]]» است<ref>الحکمة المتعالیة، ج۶، ص۳۸۴.</ref>. وی همچنین می‌نویسد: از آن روی که [[فرشتگان مقرب]]، بر توجه و [[عبادت]] خداوند مجبورند یا آن‌که کاستی‌های آنان همواره جبران می‌شود، [[جهان]] آنان [[عالم جبروت]] نام دارد؛ زیرا آن عالم، صورت صفت جبار است<ref>المبدأ و المعاد، ص۱۲۵.</ref>.
 [[ابن عربی]]، بر این [[باور]] است که صفات [[جبروت]]، [[تکبر]]، [[عزت]] و [[عظمت]] تنها به [[حق]]، درباره خداوند صادق است. و هر بنده‌ای که این صفات را بر خود اظهار کند، [[مذمت]] می‌شود؛ زیرا صفتی را اظهار داشته است که حق وی نیست. وی در ادامه می‌نویسد: اگر عارفی در برابر [[جبار]] متکبری [[تواضع]] نمود در واقع در برابر آن صفت [[الهی]] که در آن فرد ظاهر شده، [[تواضع]] می‌نماید؛ نه در برابر آن فرد جبار!<ref>الفتوحات، ج۲، ص۵۰۰.</ref>.<ref>[[محمد سلطانی|سلطانی، محمد]]، [[جبار - سلطانی|مقاله «جبار»]]، [[دانشنامه معاصر قرآن کریم (کتاب)|دانشنامه معاصر قرآن کریم]]، ص۵۸۳-۵۸۵.</ref>