بصیر در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

هیچ تغییری در اندازه به وجود نیامده‌ است. ،  ‏۱۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲
جز
(صفحه‌ای تازه حاوی «{{امامت}} {{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = بصیر | عنوان مدخل = بصیر | مداخل مرتبط = بصیر در قرآن | پرسش مرتبط = }} == مقدمه == «بصیر» صفت مشبهه به معنای بینا است، وجود چنین صفتی در خداوند بیانگر آگاهی مستمر و همیشگی او از حقایق است و شاید به همین...» ایجاد کرد)
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
 
خط ۱۳: خط ۱۳:
کاربرد «بصیر» در [[آیات قرآن]] به عنوان اسمی از [[اسماء الهی]]، دلالت بر حضور همهجانبه و احاطه ذات لایزال او، بر تمام پدیده‌ها از جمله اعمال انسان‌ها است و می‌‌توان گفت ذکر چنین صفتی در واقع نوعی [[تشویق]] و [[ترغیب]] [[بندگان]] به انجام [[خیرات]] و [[کارهای نیک]] و بر [[حذر]] داشتن آنان از زشتیها و تبهکاری‌ها و [[بدی‌ها]] است و لحن [[آیه]] فوقالذکر نوعی [[تهدید]] را به همراه دارد. بنابراین فایده [[شناخت]] چتین صفتی در [[خداوند متعال]]، سبب [[مراقبت]] [[انسان]] در [[رفتار]] و [[کردار]] و گفتار و [[پندار]] او نیز می‌شود و روشن است که بصیر بودن خدا، غیر از بصیر بودن [[انسان‌ها]] است، چون بینا بودن او با ابزار و آلات مانند چشم و امثال آن نیست. در [[روایات]] آمده است که خدا میبیند، اما نه با ابزار چشم و میشنود، اما نه با ابزار گوش<ref>بحار الانوار، ج۴، ص۱۷۶.</ref>؛ و اصولاً [[بصیر]] و [[سمیع]] به معنی [[بینا]] و شنوا است نه به معنی دارنده چشم و گوش؛ زیرا {{متن قرآن|لَيْسَ كَمِثْلِهِ شَيْءٌ وَهُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ}}<ref>«چیزی مانند او نیست و او شنوای بیناست» سوره شوری، آیه ۱۱.</ref>.
کاربرد «بصیر» در [[آیات قرآن]] به عنوان اسمی از [[اسماء الهی]]، دلالت بر حضور همهجانبه و احاطه ذات لایزال او، بر تمام پدیده‌ها از جمله اعمال انسان‌ها است و می‌‌توان گفت ذکر چنین صفتی در واقع نوعی [[تشویق]] و [[ترغیب]] [[بندگان]] به انجام [[خیرات]] و [[کارهای نیک]] و بر [[حذر]] داشتن آنان از زشتیها و تبهکاری‌ها و [[بدی‌ها]] است و لحن [[آیه]] فوقالذکر نوعی [[تهدید]] را به همراه دارد. بنابراین فایده [[شناخت]] چتین صفتی در [[خداوند متعال]]، سبب [[مراقبت]] [[انسان]] در [[رفتار]] و [[کردار]] و گفتار و [[پندار]] او نیز می‌شود و روشن است که بصیر بودن خدا، غیر از بصیر بودن [[انسان‌ها]] است، چون بینا بودن او با ابزار و آلات مانند چشم و امثال آن نیست. در [[روایات]] آمده است که خدا میبیند، اما نه با ابزار چشم و میشنود، اما نه با ابزار گوش<ref>بحار الانوار، ج۴، ص۱۷۶.</ref>؛ و اصولاً [[بصیر]] و [[سمیع]] به معنی [[بینا]] و شنوا است نه به معنی دارنده چشم و گوش؛ زیرا {{متن قرآن|لَيْسَ كَمِثْلِهِ شَيْءٌ وَهُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ}}<ref>«چیزی مانند او نیست و او شنوای بیناست» سوره شوری، آیه ۱۱.</ref>.


کلمه بصیر ۲۷ بار در [[قرآن]] ذکر شده است. این واژه در قرآن علاوه بر اینکه به عنوان اسم و صفتی از [[اسماء الهی]] در طی آیاتی ذکر شده صفت شماری از [[انسان‌ها]] نیز واقع شده است: {{متن قرآن|قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الْأَعْمَى وَالْبَصِيرُ أَفَلَا تَتَفَكَّرُونَ}}<ref>«بگو: آیا نابینا و بینا برابر است پس آیا نمی‌اندیشید؟» سوره انعام، آیه ۵۰.</ref>. {{متن قرآن|مَثَلُ الْفَرِيقَيْنِ كَالْأَعْمَى وَالْأَصَمِّ وَالْبَصِيرِ وَالسَّمِيعِ هَلْ يَسْتَوِيَانِ مَثَلًا أَفَلَا تَذَكَّرُونَ}}<ref>«داستان این دو دسته چون نابینا و ناشنوا و بینا و شنواست؛ آیا در مثل برابرند؟ آیا پند نمی‌گیرید؟» سوره هود، آیه ۲۴.</ref>. {{متن قرآن|وَمَا يَسْتَوِي الْأَعْمَى وَالْبَصِيرُ * وَلَا الظُّلُمَاتُ وَلَا النُّورُ}}<ref>«و نابینا و بینا برابر نیست * و نه تاریکی و روشنا» سوره فاطر، آیه ۱۹-۲۰.</ref>. {{متن قرآن|اذْهَبُوا بِقَمِيصِي هَذَا فَأَلْقُوهُ عَلَى وَجْهِ أَبِي يَأْتِ بَصِيرًا}}<ref>«این پیراهن مرا ببرید و آن را بر چهره پدرم بیفکنید تا بینا شود، و همه خاندانتان را نزد من آورید» سوره یوسف، آیه ۹۳.</ref>. {{متن قرآن|فَلَمَّا أَنْ جَاءَ الْبَشِيرُ أَلْقَاهُ عَلَى وَجْهِهِ فَارْتَدَّ بَصِيرًا}}<ref>«چون مژده‌رسان آمد، آن (پیراهن) را بر رخسار وی افکند و او بینا گشت» سوره یوسف، آیه ۹۶.</ref>. {{متن قرآن|قَالَ رَبِّ لِمَ حَشَرْتَنِي أَعْمَى وَقَدْ كُنْتُ بَصِيرًا}}<ref>«می‌گوید: پروردگارا! چرا مرا نابینا برانگیختی در حالی که من بینا بودم؟» سوره طه، آیه ۱۲۵.</ref>.<ref>[[محمد علی کوشا|کوشا، محمد علی]]، [[بصیر - کوشا (مقاله)|مقاله «بصیر»]]، [[دانشنامه معاصر قرآن کریم (کتاب)|دانشنامه معاصر قرآن کریم]]، ص۳۷۲-۳۷۳.</ref>
کلمه بصیر ۲۷ بار در [[قرآن]] ذکر شده است. این واژه در قرآن علاوه بر اینکه به عنوان اسم و صفتی از [[اسماء الهی]] در طی آیاتی ذکر شده صفت شماری از [[انسان‌ها]] نیز واقع شده است: {{متن قرآن|قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الْأَعْمَى وَالْبَصِيرُ أَفَلَا تَتَفَكَّرُونَ}}<ref>«بگو: آیا نابینا و بینا برابر است پس آیا نمی‌اندیشید؟» سوره انعام، آیه ۵۰.</ref>. {{متن قرآن|مَثَلُ الْفَرِيقَيْنِ كَالْأَعْمَى وَالْأَصَمِّ وَالْبَصِيرِ وَالسَّمِيعِ هَلْ يَسْتَوِيَانِ مَثَلًا أَفَلَا تَذَكَّرُونَ}}<ref>«داستان این دو دسته چون نابینا و ناشنوا و بینا و شنواست؛ آیا در مثل برابرند؟ آیا پند نمی‌گیرید؟» سوره هود، آیه ۲۴.</ref>. {{متن قرآن|وَمَا يَسْتَوِي الْأَعْمَى وَالْبَصِيرُ * وَلَا الظُّلُمَاتُ وَلَا النُّورُ}}<ref>«و نابینا و بینا برابر نیست * و نه تاریکی و روشنا» سوره فاطر، آیه ۱۹-۲۰.</ref>. {{متن قرآن|اذْهَبُوا بِقَمِيصِي هَذَا فَأَلْقُوهُ عَلَى وَجْهِ أَبِي يَأْتِ بَصِيرًا}}<ref>«این پیراهن مرا ببرید و آن را بر چهره پدرم بیفکنید تا بینا شود، و همه خاندانتان را نزد من آورید» سوره یوسف، آیه ۹۳.</ref>. {{متن قرآن|فَلَمَّا أَنْ جَاءَ الْبَشِيرُ أَلْقَاهُ عَلَى وَجْهِهِ فَارْتَدَّ بَصِيرًا}}<ref>«چون مژده‌رسان آمد، آن (پیراهن) را بر رخسار وی افکند و او بینا گشت» سوره یوسف، آیه ۹۶.</ref>. {{متن قرآن|قَالَ رَبِّ لِمَ حَشَرْتَنِي أَعْمَى وَقَدْ كُنْتُ بَصِيرًا}}<ref>«می‌گوید: پروردگارا! چرا مرا نابینا برانگیختی در حالی که من بینا بودم؟» سوره طه، آیه ۱۲۵.</ref><ref>[[محمد علی کوشا|کوشا، محمد علی]]، [[بصیر - کوشا (مقاله)|مقاله «بصیر»]]، [[دانشنامه معاصر قرآن کریم (کتاب)|دانشنامه معاصر قرآن کریم]]، ص۳۷۲-۳۷۳.</ref>


== منابع ==
== منابع ==
{{منابع}}
{{منابع}}
#[[پرونده:10524027.jpg|22px]] [[محمد علی کوشا|کوشا، محمد علی]]، [[بصیر - کوشا (مقاله)|مقاله «بصیر»]]، [[دانشنامه معاصر قرآن کریم (کتاب)|'''دانشنامه معاصر قرآن کریم''']]
# [[پرونده:10524027.jpg|22px]] [[محمد علی کوشا|کوشا، محمد علی]]، [[بصیر - کوشا (مقاله)|مقاله «بصیر»]]، [[دانشنامه معاصر قرآن کریم (کتاب)|'''دانشنامه معاصر قرآن کریم''']]
{{پایان منابع}}
{{پایان منابع}}


۱۱۸٬۲۸۱

ویرایش