جز
وظیفهٔ شمارهٔ ۲
جز (←پانویس) |
HeydariBot (بحث | مشارکتها) جز (وظیفهٔ شمارهٔ ۲) |
||
| خط ۲۱: | خط ۲۱: | ||
بر پایه گزارشی، [[عمیر بن قاسم بن جمَّاز]] نیز در سالهای ۶۳۹ و ۶۴۰ق. [[امیر]] مدینه بود<ref>العقد الثمین، ج۴، ص۲۶۸.</ref>؛ اما منابع درباره جزئیات [[حکمرانی]] او ساکتند. پس از او [[شیحة بن هاشم بن قاس]]م بار دوم از ۶۴۰ تا ۶۴۷ق. به حکمرانی مدینه [[دست]] یافت و حکمرانی در [[نسل]] او مستمر ماند. میان [[خاندان]] شیحه نیز کسانی به نام جماز وجود دارند. جَمَّاز بن شیحة بن هاشم از آن جمله است که دو بار در سالهای ۶۵۷-۶۶۵ق. و سالهای ۶۶۶-۷۰۰ق. امیر مدینه بود. | بر پایه گزارشی، [[عمیر بن قاسم بن جمَّاز]] نیز در سالهای ۶۳۹ و ۶۴۰ق. [[امیر]] مدینه بود<ref>العقد الثمین، ج۴، ص۲۶۸.</ref>؛ اما منابع درباره جزئیات [[حکمرانی]] او ساکتند. پس از او [[شیحة بن هاشم بن قاس]]م بار دوم از ۶۴۰ تا ۶۴۷ق. به حکمرانی مدینه [[دست]] یافت و حکمرانی در [[نسل]] او مستمر ماند. میان [[خاندان]] شیحه نیز کسانی به نام جماز وجود دارند. جَمَّاز بن شیحة بن هاشم از آن جمله است که دو بار در سالهای ۶۵۷-۶۶۵ق. و سالهای ۶۶۶-۷۰۰ق. امیر مدینه بود. | ||
[[منصور بن جَمَّاز بن شیحه]] نیز در فاصله سالهای ۷۰۰ تا ۷۲۵ق. به تناوب چند نوبت به حکمرانی رسید. نسل وی و برادرش مقبل بن جَمَّاز تا حدود نیمه سده هشتم ق. [[حکومت]] مدینه در [[اختیار]] داشتند. البته اینان به [[بنیجماز]] مشهور نیستند.<ref>نک: التحفة اللطیفه، ج۱، ص۵۷-۵۹؛ تاریخ امراء المدینه، ص۲۶۴؛ المدینة المنورة فی العصر المملوکی، ص۳۳۳.</ref> منابع از کشته شدن برخی از [[امیران]] مدینه در این عصر بر اثر [[رقابت]] خبر دادهاند؛ چنانکه کبیش بن منصور بن جماز عمویش مقبل را به قتل رساند و پس از مدتی نیز [[فرزندان]] مقبل کبیش را کشتند<ref>سفرنامه ابن بطوطه، ص۱۶۳؛ تاریخ امراء المدینه، ص۲۷۱.</ref> | [[منصور بن جَمَّاز بن شیحه]] نیز در فاصله سالهای ۷۰۰ تا ۷۲۵ق. به تناوب چند نوبت به حکمرانی رسید. نسل وی و برادرش مقبل بن جَمَّاز تا حدود نیمه سده هشتم ق. [[حکومت]] مدینه در [[اختیار]] داشتند. البته اینان به [[بنیجماز]] مشهور نیستند.<ref>نک: التحفة اللطیفه، ج۱، ص۵۷-۵۹؛ تاریخ امراء المدینه، ص۲۶۴؛ المدینة المنورة فی العصر المملوکی، ص۳۳۳.</ref> منابع از کشته شدن برخی از [[امیران]] مدینه در این عصر بر اثر [[رقابت]] خبر دادهاند؛ چنانکه کبیش بن منصور بن جماز عمویش مقبل را به قتل رساند و پس از مدتی نیز [[فرزندان]] مقبل کبیش را کشتند<ref>سفرنامه ابن بطوطه، ص۱۶۳؛ تاریخ امراء المدینه، ص۲۷۱.</ref><ref>[[سید محمود سامانی|سامانی، سید محمود]]، [[بنیجماز (مقاله)|مقاله «بنیجماز»]]، [[دانشنامه حج و حرمین شریفین ج۴ (کتاب)|دانشنامه حج و حرمین شریفین]]، ج۴، ص:۳۳۶-۳۳۷.</ref> | ||
==فرزندان [[جماز بن منصور]]== | ==فرزندان [[جماز بن منصور]]== | ||
[[جماز بن منصور بن جماز بن شیحه حسینی]] که نسبش با شانزده واسطه به [[امام سجاد]]{{ع}} میرسد، <ref>عمدة الطالب، ص۳۳۸.</ref> فرزندانی داشت که در برخی از نوشتههای معاصران نسل او نیز [[آل]] جماز خوانده شدهاند. [[شفیع]]، [[علی]] و هبه که نسل آنان به ترتیب به [[آل شفیع]]، [[آل ابیالظهور]] و [[آل هبه]] [[شهرت]] یافتند، از فرزندان جماز هستند که برخی از آنها به حکمرانی مدینه دست یافتند.<ref>موسوعة مکة المکرمه، ج۱، ص۱۳۴.</ref> | [[جماز بن منصور بن جماز بن شیحه حسینی]] که نسبش با شانزده واسطه به [[امام سجاد]]{{ع}} میرسد، <ref>عمدة الطالب، ص۳۳۸.</ref> فرزندانی داشت که در برخی از نوشتههای معاصران نسل او نیز [[آل]] جماز خوانده شدهاند. [[شفیع]]، [[علی]] و هبه که نسل آنان به ترتیب به [[آل شفیع]]، [[آل ابیالظهور]] و [[آل هبه]] [[شهرت]] یافتند، از فرزندان جماز هستند که برخی از آنها به حکمرانی مدینه دست یافتند.<ref>موسوعة مکة المکرمه، ج۱، ص۱۳۴.</ref> | ||
[[جماز بن منصور]] به عنوان سرسلسله این خاندان در ۱۱ [[ربیع الثانی]] [[سال]] ۷۵۹ق. حکمرانی [[مدینه]] را عهدهدار شد و در [[ذیقعده]] همان سال درگذشت.<ref>المغانم المطابه، ج۳، ص۱۱۸۶-۱۱۹۰.</ref> اما [[نسل]] وی بر مدینه [[حکمرانی]] داشتند؛ از جمله: [[جماز بن منصور بن جماز بن شیحة]]، [[هبة بن جماز]]، <ref>المغانم المطابه، ج۳، ص۱۳۱۱.</ref> [[زیان بن منصور]]، [[عطیة بن منصور بن جمَّاز]] دو بار در سالهای ۷۵۹-۷۷۳ق. و ۷۸۲-۷۸۳ق.، [[نصیر بن منصور بن جَمَّاز]]، [[جَمَّاز بن هبة بن جَمَّاز]] در چند نوبت به سالهای ۷۸۳-۸۱۱ق. به طور مشترک با [[محمد بن عطیة بن منصور]] و نیز جداگانه، [[محمد بن عطیة بن منصور]]، [[هیازع بن هبه]]، [[علی بن عطیة بن منصور ]]، [[ثابت بن نصیر بن جماز بن منصور]] و [[عُریر بن هیازع بن هبه]]<ref>التحفة اللطیفه، ج۱، ص۵۷-۵۹؛ تاریخ امراء المدینه، ص۲۹۵؛ المدینة المنورة فی العصر المملوکی، ص۳۳۷.</ref> | [[جماز بن منصور]] به عنوان سرسلسله این خاندان در ۱۱ [[ربیع الثانی]] [[سال]] ۷۵۹ق. حکمرانی [[مدینه]] را عهدهدار شد و در [[ذیقعده]] همان سال درگذشت.<ref>المغانم المطابه، ج۳، ص۱۱۸۶-۱۱۹۰.</ref> اما [[نسل]] وی بر مدینه [[حکمرانی]] داشتند؛ از جمله: [[جماز بن منصور بن جماز بن شیحة]]، [[هبة بن جماز]]، <ref>المغانم المطابه، ج۳، ص۱۳۱۱.</ref> [[زیان بن منصور]]، [[عطیة بن منصور بن جمَّاز]] دو بار در سالهای ۷۵۹-۷۷۳ق. و ۷۸۲-۷۸۳ق.، [[نصیر بن منصور بن جَمَّاز]]، [[جَمَّاز بن هبة بن جَمَّاز]] در چند نوبت به سالهای ۷۸۳-۸۱۱ق. به طور مشترک با [[محمد بن عطیة بن منصور]] و نیز جداگانه، [[محمد بن عطیة بن منصور]]، [[هیازع بن هبه]]، [[علی بن عطیة بن منصور]]، [[ثابت بن نصیر بن جماز بن منصور]] و [[عُریر بن هیازع بن هبه]]<ref>التحفة اللطیفه، ج۱، ص۵۷-۵۹؛ تاریخ امراء المدینه، ص۲۹۵؛ المدینة المنورة فی العصر المملوکی، ص۳۳۷.</ref> | ||
==خاندانهای دیگر [[بنیجماز]]== | ==خاندانهای دیگر [[بنیجماز]]== | ||
| خط ۳۷: | خط ۳۷: | ||
در عصر حکمرانی بنیجماز گاهی امیران [[مکه]] که از جانب [[دولت]] ممالیک بر مدینه نیز حکمرانی داشتند، به عنوان امیران [[حجاز]] به جای خود امیری را که بیشتر از همان [[سادات حسینی]] و از [[نسل]] جماز بودند، بر مدینه [[تعیین]] میکردند. این [[اقدام]] از سال ۸۱۱ق. به بعد انجام شد؛ چنانکه [[شریف حسن بن عجلان بن رمیثه]] که از سوی [[سلطان]] مصر به عنوان امیر حجاز [[منصوب]] شده بود، [[عجلان بن نعیر بن جماز بن منصور]] را [[جانشین]] خود در مدینه قرار داد. | در عصر حکمرانی بنیجماز گاهی امیران [[مکه]] که از جانب [[دولت]] ممالیک بر مدینه نیز حکمرانی داشتند، به عنوان امیران [[حجاز]] به جای خود امیری را که بیشتر از همان [[سادات حسینی]] و از [[نسل]] جماز بودند، بر مدینه [[تعیین]] میکردند. این [[اقدام]] از سال ۸۱۱ق. به بعد انجام شد؛ چنانکه [[شریف حسن بن عجلان بن رمیثه]] که از سوی [[سلطان]] مصر به عنوان امیر حجاز [[منصوب]] شده بود، [[عجلان بن نعیر بن جماز بن منصور]] را [[جانشین]] خود در مدینه قرار داد. | ||
برخی از دیگر امیران منصوب از جانب امیر حجاز بر مدینه عبارتند از: [[سلیمان بن هبة بن جَمَّاز بن منصور]]، [[غریر بن هیازع بن هبه]]، [[عجلان بن نعیر بن جماز بن منصور]]، [[غریر بن هیازع بن هبه]] اینان گاهی به اشتراک با برخی از دیگر از این [[خاندان]] و یا جداگانه از جانب [[امیران مکه]] بر مدینه حکمرانی داشتند.<ref>تاریخ امراء المدینه، ص۵۰۸.</ref> حکمرانی بنیجماز با فراز و نشیبهایی تا اوایل سلطه [[عثمانی]] بر حجاز ادامه یافت و در این هنگام [[حکمرانی]] [[مدینه]] به طور کامل در حکمرانی [[مکه]] ادغام شد<ref>نک: تاریخ امراء المدینه، ص۳۰۰.</ref> | برخی از دیگر امیران منصوب از جانب امیر حجاز بر مدینه عبارتند از: [[سلیمان بن هبة بن جَمَّاز بن منصور]]، [[غریر بن هیازع بن هبه]]، [[عجلان بن نعیر بن جماز بن منصور]]، [[غریر بن هیازع بن هبه]] اینان گاهی به اشتراک با برخی از دیگر از این [[خاندان]] و یا جداگانه از جانب [[امیران مکه]] بر مدینه حکمرانی داشتند.<ref>تاریخ امراء المدینه، ص۵۰۸.</ref> حکمرانی بنیجماز با فراز و نشیبهایی تا اوایل سلطه [[عثمانی]] بر حجاز ادامه یافت و در این هنگام [[حکمرانی]] [[مدینه]] به طور کامل در حکمرانی [[مکه]] ادغام شد<ref>نک: تاریخ امراء المدینه، ص۳۰۰.</ref><ref>[[سید محمود سامانی|سامانی، سید محمود]]، [[بنیجماز (مقاله)|مقاله «بنیجماز»]]، [[دانشنامه حج و حرمین شریفین ج۴ (کتاب)|دانشنامه حج و حرمین شریفین]]، ج۴، ص:۳۳۷-۳۳۹.</ref> | ||
==[[مذهب]]== | ==[[مذهب]]== | ||
سخن مشهور درباره مذهب [[بنیجماز]]، [[گرایش]] [[شیعی امامی]] آنها است؛ چنانکه از بنیجماز و نیز تیره [[آل عطیه]] این [[خاندان]] به عنوان امامی مذهب یاد شده است.<ref>صبح الاعشی، ج۶، ص۳۰۵-۳۰۶.</ref> بر پایه گزارشی، در حکمرانی [[جماز بن منصور]]، [[مذهب شیعه]] نمود داشت و [[احکام]] و قضایا در دست [[شیعیان]] بود.<ref>المغانم المطابه، ج۳، ص۱۱۸۹.</ref> از [[ثابت بن نعیر بن جماز]] نیز که حکمرانی مدینه را از حدود[[سال]] ۸۲۹ق. بر عهده داشت، با تعبیر آشکار کننده رفض یاد شده است.<ref>النجوم الزاهره، ج۱۳، ص۱۷۳؛ تاریخ امراء المدینه، ص۳۰۰.</ref> همچنین شماری از [[پژوهشگران]] [[شامان بن زهیر]] را همانند دیگر بنیحسین [[شیعه]] خواندهاند.<ref>تاریخ امراء المدینه، ص۳۱۳.</ref> البته برخی از [[امیران]] مدینه مانند [[زهیر بن سلیمان بن جماز]] و [[فارس بن سلیمان بن زهیر]] را از [[مخالفان شیعه]] دانستهاند<ref>التحفة اللطیفه، ج۱، ص۳۵۷؛ ج۲، ص۳۷۱-۳۷۲.</ref> | سخن مشهور درباره مذهب [[بنیجماز]]، [[گرایش]] [[شیعی امامی]] آنها است؛ چنانکه از بنیجماز و نیز تیره [[آل عطیه]] این [[خاندان]] به عنوان امامی مذهب یاد شده است.<ref>صبح الاعشی، ج۶، ص۳۰۵-۳۰۶.</ref> بر پایه گزارشی، در حکمرانی [[جماز بن منصور]]، [[مذهب شیعه]] نمود داشت و [[احکام]] و قضایا در دست [[شیعیان]] بود.<ref>المغانم المطابه، ج۳، ص۱۱۸۹.</ref> از [[ثابت بن نعیر بن جماز]] نیز که حکمرانی مدینه را از حدود[[سال]] ۸۲۹ق. بر عهده داشت، با تعبیر آشکار کننده رفض یاد شده است.<ref>النجوم الزاهره، ج۱۳، ص۱۷۳؛ تاریخ امراء المدینه، ص۳۰۰.</ref> همچنین شماری از [[پژوهشگران]] [[شامان بن زهیر]] را همانند دیگر بنیحسین [[شیعه]] خواندهاند.<ref>تاریخ امراء المدینه، ص۳۱۳.</ref> البته برخی از [[امیران]] مدینه مانند [[زهیر بن سلیمان بن جماز]] و [[فارس بن سلیمان بن زهیر]] را از [[مخالفان شیعه]] دانستهاند<ref>التحفة اللطیفه، ج۱، ص۳۵۷؛ ج۲، ص۳۷۱-۳۷۲.</ref><ref>[[سید محمود سامانی|سامانی، سید محمود]]، [[بنیجماز (مقاله)|مقاله «بنیجماز»]]، [[دانشنامه حج و حرمین شریفین ج۴ (کتاب)|دانشنامه حج و حرمین شریفین]]، ج۴، ص:۳۳۹.</ref> | ||
== منابع == | == منابع == | ||