اراضی سواد: تفاوت میان نسخه‌ها

از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت
خط ۱: خط ۱:
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل  = | مداخل مرتبط = [[اراضی سواد در قرآن]] - [[اراضی سواد در حدیث]] - [[اراضی سواد در فقه اسلامی]] - [[اراضی سواد در فقه سیاسی]]| پرسش مرتبط  = اراضی سواد (پرسش)}}
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل  = | مداخل مرتبط = [[اراضی سواد در قرآن]] - [[اراضی سواد در حدیث]] - [[اراضی سواد در فقه اسلامی]] - [[اراضی سواد در فقه سیاسی]]| پرسش مرتبط  = اراضی سواد (پرسش)}}


==مقدمه==
== مقدمه ==
[[اراضی]] سواد، به [[سرزمین]] [[عراق]] گویند که با [[جنگ]]، توسط [[سپاه اسلام]] [[فتح]] شده و جزو [[اراضی]] مفتوحة العنوه محسوب می‌گردد. هر چند در ادوار نخستین، در این مورد [[اختلاف]] نظری وجود نداشت<ref>الخراج، ص۳۸-۳۰؛ الاموال، ص۲۰۵-۱۸۵؛ الاحکام السلطانیه ماوردی، ص۱۹۶.</ref> و در تداول دیوانی دستگاه [[خلفا]] نیز، بر همین اساس عمل می‌شد، ولیکن در دوره‌های بعدی، پیرامون آن [[اختلاف]] نظرهایی پدید آمده بود؛ به گونه‌ای که برخی از فقهای [[اهل]] [[سنّت]]، [[اراضی]] سواد را از مصادیق [[اراضی]] [[عهد]] دانسته‌اند<ref>اختلاف الفقهاء، ص۲۲۰.</ref>. در [[فقه شیعه]] [[اراضی]] سواد، [[ملک]] مشترک [[مسلمانان]] به شمار آمده است<ref>من لا یحضره الفقیه، ج۳، ص۱۵۲؛ وسایل الشیعه، ج۱۲، ص۲۷۴؛ ج۱۷، ص۳۴۶.</ref><ref>[[اباصلت فروتن|فروتن، اباصلت]]، [[علی اصغر مرادی|مرادی، علی اصغر]]، [[واژه‌نامه فقه سیاسی (کتاب)|واژه‌نامه فقه سیاسی]]، ص ۲۶.</ref>.
[[اراضی]] سواد، به [[سرزمین]] [[عراق]] گویند که با [[جنگ]]، توسط [[سپاه اسلام]] [[فتح]] شده و جزو [[اراضی]] مفتوحة العنوه محسوب می‌گردد. هر چند در ادوار نخستین، در این مورد [[اختلاف]] نظری وجود نداشت<ref>الخراج، ص۳۸-۳۰؛ الاموال، ص۲۰۵-۱۸۵؛ الاحکام السلطانیه ماوردی، ص۱۹۶.</ref> و در تداول دیوانی دستگاه [[خلفا]] نیز، بر همین اساس عمل می‌شد، ولیکن در دوره‌های بعدی، پیرامون آن [[اختلاف]] نظرهایی پدید آمده بود؛ به گونه‌ای که برخی از فقهای [[اهل]] [[سنّت]]، [[اراضی]] سواد را از مصادیق [[اراضی]] [[عهد]] دانسته‌اند<ref>اختلاف الفقهاء، ص۲۲۰.</ref>. در [[فقه شیعه]] [[اراضی]] سواد، [[ملک]] مشترک [[مسلمانان]] به شمار آمده است<ref>من لا یحضره الفقیه، ج۳، ص۱۵۲؛ وسایل الشیعه، ج۱۲، ص۲۷۴؛ ج۱۷، ص۳۴۶.</ref><ref>[[اباصلت فروتن|فروتن، اباصلت]]، [[علی اصغر مرادی|مرادی، علی اصغر]]، [[واژه‌نامه فقه سیاسی (کتاب)|واژه‌نامه فقه سیاسی]]، ص ۲۶.</ref>.



نسخهٔ ‏۲۴ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۵۸

مقدمه

اراضی سواد، به سرزمین عراق گویند که با جنگ، توسط سپاه اسلام فتح شده و جزو اراضی مفتوحة العنوه محسوب می‌گردد. هر چند در ادوار نخستین، در این مورد اختلاف نظری وجود نداشت[۱] و در تداول دیوانی دستگاه خلفا نیز، بر همین اساس عمل می‌شد، ولیکن در دوره‌های بعدی، پیرامون آن اختلاف نظرهایی پدید آمده بود؛ به گونه‌ای که برخی از فقهای اهل سنّت، اراضی سواد را از مصادیق اراضی عهد دانسته‌اند[۲]. در فقه شیعه اراضی سواد، ملک مشترک مسلمانان به شمار آمده است[۳][۴].

منابع

جستارهای وابسته

پانویس

  1. الخراج، ص۳۸-۳۰؛ الاموال، ص۲۰۵-۱۸۵؛ الاحکام السلطانیه ماوردی، ص۱۹۶.
  2. اختلاف الفقهاء، ص۲۲۰.
  3. من لا یحضره الفقیه، ج۳، ص۱۵۲؛ وسایل الشیعه، ج۱۲، ص۲۷۴؛ ج۱۷، ص۳۴۶.
  4. فروتن، اباصلت، مرادی، علی اصغر، واژه‌نامه فقه سیاسی، ص ۲۶.