حسن بن سعید اهوازی: تفاوت میان نسخه‌ها

از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت
بدون خلاصۀ ویرایش
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
خط ۵: خط ۵:
[[علامه]] می‌‌نویسد: حسن بن سعید کسی بود که علی بن مهزیار و [[اسحاق بن ابراهیم حصینی]] و پس از آن [[اسحاق بن علی بن ایان]] و [[عبدالله بن محمد حصینی]] را [[خدمت]] امام رضا {{ع}} برده و واسطه آشنایی آنها با [[امام]] شد تا در خدمت امام باشند.<ref>خلاصة الاقوال، ص ۹۹.</ref> حسن بن سعید فقیهی [[موثق]] بود<ref>الفهرست (الندیم)، ص ۲۷۷؛ اختیار معرفة الرجال، ص ۵۰۸.</ref> و به همراه برادرش حسین سی کتاب تألیف کرد که عبارت‌اند از: الدعاء، الملاحم، المروه، الرد علی الغلات، المناقب، المثالب، الزهد، التقیه، حقوق المؤمنین و فضلهم، تفسیر القرآن و کتاب‌های [[فقهی]] همچون الوضوء، الصلاة، الزکاة، الصوم، الحج، النکاح، الطلاق، العتق و التدبیر و المکاتبة، الایمان و النذور، التجارات و الاجارات، الخمس، الشهادات، الصید و الذبائح، المکاسب، الاشربه، الزیارات، الوصایا [[الفرائض]] و الحدود و الدیات. این تألیفات به طُرُق مختلف روایت شده‌اند.<ref>رجال النجاشی، ج1، ص ۱۷۲ ـ ۱۷۵.</ref> آثار حسن را تا پنجاه عدد هم نوشته‌اند.<ref>رجال ابن داود، ص ۱۰۸.</ref>.<ref> [[فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی ج۱ (کتاب)|فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی]]، ج۱ ص۲۴۹.</ref>
[[علامه]] می‌‌نویسد: حسن بن سعید کسی بود که علی بن مهزیار و [[اسحاق بن ابراهیم حصینی]] و پس از آن [[اسحاق بن علی بن ایان]] و [[عبدالله بن محمد حصینی]] را [[خدمت]] امام رضا {{ع}} برده و واسطه آشنایی آنها با [[امام]] شد تا در خدمت امام باشند.<ref>خلاصة الاقوال، ص ۹۹.</ref> حسن بن سعید فقیهی [[موثق]] بود<ref>الفهرست (الندیم)، ص ۲۷۷؛ اختیار معرفة الرجال، ص ۵۰۸.</ref> و به همراه برادرش حسین سی کتاب تألیف کرد که عبارت‌اند از: الدعاء، الملاحم، المروه، الرد علی الغلات، المناقب، المثالب، الزهد، التقیه، حقوق المؤمنین و فضلهم، تفسیر القرآن و کتاب‌های [[فقهی]] همچون الوضوء، الصلاة، الزکاة، الصوم، الحج، النکاح، الطلاق، العتق و التدبیر و المکاتبة، الایمان و النذور، التجارات و الاجارات، الخمس، الشهادات، الصید و الذبائح، المکاسب، الاشربه، الزیارات، الوصایا [[الفرائض]] و الحدود و الدیات. این تألیفات به طُرُق مختلف روایت شده‌اند.<ref>رجال النجاشی، ج1، ص ۱۷۲ ـ ۱۷۵.</ref> آثار حسن را تا پنجاه عدد هم نوشته‌اند.<ref>رجال ابن داود، ص ۱۰۸.</ref>.<ref> [[فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی ج۱ (کتاب)|فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی]]، ج۱ ص۲۴۹.</ref>


==[[حسن بن سعید اهوازی‌]]==
==حسن بن سعید اهوازی‌==
حسن، [[برادر]] حسین بن سعید و از [[اصحاب امام رضا]]{{ع}} و امام جواد{{ع}} بود<ref>حیاة الامام محمد الجواد{{ع}}، ص۳۹- ۱۴۱.</ref>. هردو برادر در [[حرکت]] [[سیاسی]] و علمی امام رضا{{ع}} و امام جواد{{ع}} و نیز در عرصه تصنیف و تألیف شرکت داشتند و نقش قابل توجهی در [[هدایت]] برخی افراد ایفا کردند.
حسن، [[برادر]] حسین بن سعید و از [[اصحاب امام رضا]]{{ع}} و امام جواد{{ع}} بود<ref>حیاة الامام محمد الجواد{{ع}}، ص۳۹- ۱۴۱.</ref>. هردو برادر در [[حرکت]] [[سیاسی]] و علمی امام رضا{{ع}} و امام جواد{{ع}} و نیز در عرصه تصنیف و تألیف شرکت داشتند و نقش قابل توجهی در [[هدایت]] برخی افراد ایفا کردند.
[[اسحاق بن ابراهیم حضینی]]، و پس از او [[علی بن الریان]] به واسطه [[حسن بن سعید اهوازی]] به [[حضور امام]] [[رضا]]{{ع}} رسیدند و همو وسیله آشنایی آنان با مدرسه [[اهل بیت]]{{عم}} بود. از وی [[حدیث]] شنیدند و هم به نام‌ او شناخته شدند.
[[اسحاق بن ابراهیم حضینی]]، و پس از او [[علی بن الریان]] به واسطه [[حسن بن سعید اهوازی]] به [[حضور امام]] [[رضا]]{{ع}} رسیدند و همو وسیله آشنایی آنان با مدرسه [[اهل بیت]]{{عم}} بود. از وی [[حدیث]] شنیدند و هم به نام‌ او شناخته شدند.
خط ۴۳: خط ۴۳:
#کتاب الرد علی الغالیة؛
#کتاب الرد علی الغالیة؛
#کتاب الدعاء؛
#کتاب الدعاء؛
#کتاب العتق و التدبیر<ref>شیخ طوسی، الفهرست، ص۵۸.</ref>.
#کتاب العتق و التدبیر<ref>شیخ طوسی، الفهرست، ص۵۸.</ref>.<ref>[[سید منذر حکیم|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۱۱ (کتاب)|پیشوایان هدایت]]، ج۱۱، ص ۲۶۵.</ref>


== جستارهای وابسته ==
== جستارهای وابسته ==

نسخهٔ ‏۱۹ ژوئیهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۳۱

آشنایی اجمالی

ابو محمد حسن بن سعید بن حماد کوفی اهوازی از راویان و مؤلفان مشهور شیعه و برادر حسین بن سعید اهوازی است. خاندان وی از موالی امام سجاد (ع) به شمار می‌‌روند. او صحابی امام رضا و امام جواد (ع) بود[۱] و از امام کاظم تا امام جواد (ع) را درک، و از ایشان روایت کرده است. همچنین از زرعة بن محمد حضرمی، فضالة بن ایوب و حسین بن علوان روایت کرده و کسانی چون برادرش حسین بن سعید اهوازی، احمد بن محمد بن عیسی و علی بن مهزیار از او روایت دارند.[۲]

علامه می‌‌نویسد: حسن بن سعید کسی بود که علی بن مهزیار و اسحاق بن ابراهیم حصینی و پس از آن اسحاق بن علی بن ایان و عبدالله بن محمد حصینی را خدمت امام رضا (ع) برده و واسطه آشنایی آنها با امام شد تا در خدمت امام باشند.[۳] حسن بن سعید فقیهی موثق بود[۴] و به همراه برادرش حسین سی کتاب تألیف کرد که عبارت‌اند از: الدعاء، الملاحم، المروه، الرد علی الغلات، المناقب، المثالب، الزهد، التقیه، حقوق المؤمنین و فضلهم، تفسیر القرآن و کتاب‌های فقهی همچون الوضوء، الصلاة، الزکاة، الصوم، الحج، النکاح، الطلاق، العتق و التدبیر و المکاتبة، الایمان و النذور، التجارات و الاجارات، الخمس، الشهادات، الصید و الذبائح، المکاسب، الاشربه، الزیارات، الوصایا الفرائض و الحدود و الدیات. این تألیفات به طُرُق مختلف روایت شده‌اند.[۵] آثار حسن را تا پنجاه عدد هم نوشته‌اند.[۶].[۷]

حسن بن سعید اهوازی‌

حسن، برادر حسین بن سعید و از اصحاب امام رضا(ع) و امام جواد(ع) بود[۸]. هردو برادر در حرکت سیاسی و علمی امام رضا(ع) و امام جواد(ع) و نیز در عرصه تصنیف و تألیف شرکت داشتند و نقش قابل توجهی در هدایت برخی افراد ایفا کردند. اسحاق بن ابراهیم حضینی، و پس از او علی بن الریان به واسطه حسن بن سعید اهوازی به حضور امام رضا(ع) رسیدند و همو وسیله آشنایی آنان با مدرسه اهل بیت(ع) بود. از وی حدیث شنیدند و هم به نام‌ او شناخته شدند.

حسن بن سعید همچنین عبدالله بن محمد حضینی و دیگران را با مدرسه اهل بیت(ع) آشنا کرد که بعدها منشأ خدمات شدند و کتاب‌های زیادی تألیف و تصنیف کردند. گفته می‌شود که حسن بن سعید پنجاه کتاب تصنیف کرد[۹].

شیخ الطائفه، محمد بن حسن طوسی هنگامی که به حسین بن سعید اهوازی می‌رسد درباره‌اش می‌گوید: او «ثقه» است و از امام‌ رضا، ابو جعفر ثانی و ابو الحسن ثالث(ع) حدیث روایت کرده است. او از مردم کوفه بود و همراه برادرش حسن به اهواز کوچ کرد، سپس به قم رفت. در آنجا بر حسن‌ بن ابان وارد شد و در همان سامان درگذشت.

حسین بن سعید اهوازی سی کتاب به شرح زیر نوشت:

  1. کتاب الوضوء؛
  2. کتاب الصلاة؛
  3. کتاب الصوم؛
  4. کتاب الزکاة؛
  5. کتاب الحج؛
  6. کتاب النکاح و الطلاق؛
  7. کتاب الوصایا؛
  8. کتاب الفرائض؛
  9. کتاب التجارات؛
  10. کتاب الإجارات؛
  11. کتاب الشهادات؛
  12. کتاب المناقب؛
  13. کتاب الأیمان و النذور و الکفارات؛
  14. کتاب البشارات؛
  15. کتاب الحدود و الدیات؛
  16. کتاب الزهد؛
  17. کتاب الأشربة؛
  18. کتاب المکاسب؛
  19. کتاب التقیة؛
  20. کتاب الخمس؛
  21. کتاب المروة و التجمل؛
  22. کتاب الصید و الذباحة؛
  23. کتاب المثالب؛
  24. کتاب التفسیر؛
  25. کتاب المؤمن؛
  26. کتاب الملاحم؛
  27. کتاب المزار؛
  28. کتاب الرد علی الغالیة؛
  29. کتاب الدعاء؛
  30. کتاب العتق و التدبیر[۱۰].[۱۱]

جستارهای وابسته

منابع

پانویس

  1. رجال الطوسی، ص ۳۷۱ و ۳۹۹.
  2. معجم رجال الحدیث، ج4، ص ۳۴۳.
  3. خلاصة الاقوال، ص ۹۹.
  4. الفهرست (الندیم)، ص ۲۷۷؛ اختیار معرفة الرجال، ص ۵۰۸.
  5. رجال النجاشی، ج1، ص ۱۷۲ ـ ۱۷۵.
  6. رجال ابن داود، ص ۱۰۸.
  7. فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی، ج۱ ص۲۴۹.
  8. حیاة الامام محمد الجواد(ع)، ص۳۹- ۱۴۱.
  9. رجال کشی (چاپ مشهد)، ص۵۵۲.
  10. شیخ طوسی، الفهرست، ص۵۸.
  11. حکیم، سید منذر، پیشوایان هدایت، ج۱۱، ص ۲۶۵.