←جمعبندی و نتیجهگیری
| خط ۲۴۶: | خط ۲۴۶: | ||
در جمعبندی نقد و بررسی [[پاسخ به شبهات]] [[اهل سنت]] در مسأله [[بدا]] به نظریه [[شیعه]]، که در این مدخل ذکر شد میتوان به نکات زیر اشاره کرد | در جمعبندی نقد و بررسی [[پاسخ به شبهات]] [[اهل سنت]] در مسأله [[بدا]] به نظریه [[شیعه]]، که در این مدخل ذکر شد میتوان به نکات زیر اشاره کرد | ||
#عدم تفکیک دقیق میان معنای اصطلاحی [[شیعی]] ([[تغییر]] در [[مقدرات]] [[تکوینی]] بر اساس شرایط و [[اعمال]] در [[لوح محو و اثبات]])از معنای لغوی مستلزم [[جهل]] یا ظهور پس از خفا برای [[خداوند]] و خلط میان آن دو در حالی که به تصریح [[علمای شیعه]]: بدا به معنای «اتخاذ نظری جدید در برخی امور است که وقوع آن مورد [[انتظار]] نبوده» و مربوط به «تغییر مقدرات» است، نه لزوماً تغییر [[علم ذاتی]] [[خدا]]. | #عدم تفکیک دقیق میان معنای اصطلاحی [[شیعی]] ([[تغییر]] در [[مقدرات]] [[تکوینی]] بر اساس شرایط و [[اعمال]] در [[لوح محو و اثبات]])از معنای لغوی مستلزم [[جهل]] یا ظهور پس از خفا برای [[خداوند]] و خلط میان آن دو در حالی که به تصریح [[علمای شیعه]]: بدا به معنای «اتخاذ نظری جدید در برخی امور است که وقوع آن مورد [[انتظار]] نبوده» و مربوط به «تغییر مقدرات» است، نه لزوماً تغییر [[علم ذاتی]] [[خدا]]. | ||
#نادیده گرفتن تصریحات [[روایی]] شیعه بر عدم امکان[[ جهل]] در بدا و [[اصرار]] بر [[لزوم]] جهل یا تغییر [[علم]] در بدا بر اساس [[عقیده شیعه]] | #نادیده گرفتن تصریحات [[روایی]] شیعه بر عدم امکان [[ جهل]] در بدا و [[اصرار]] بر [[لزوم]] جهل یا تغییر [[علم]] در بدا بر اساس [[عقیده شیعه]] | ||
#نادیده گرفتن [[استدلال]] شیعه به [[آیات]] تغییر [[سرنوشت]] و لوح محو و اثبات مثل: {{متن قرآن|إِنَّ اللَّهَ لَا يُغَيِّرُ مَا بِقَوْمٍ حَتَّى يُغَيِّرُوا مَا بِأَنْفُسِهِمْ}}([[رعد]]: ۱۱) یا [[آیه]] محوری {{متن قرآن|يَمْحُو اللَّهُ مَا يَشَاءُ وَيُثْبِتُ وَعِنْدَهُ أُمُّ الْكِتَابِ}} (رعد: ۳۹)و در مقابل استناد به آیاتی که عمدتا بر [[علم مطلق خدا]] دلالت دارند، جهت بطلان [[عقیده]] بدا. | #نادیده گرفتن [[استدلال]] شیعه به [[آیات]] تغییر [[سرنوشت]] و لوح محو و اثبات مثل: {{متن قرآن|إِنَّ اللَّهَ لَا يُغَيِّرُ مَا بِقَوْمٍ حَتَّى يُغَيِّرُوا مَا بِأَنْفُسِهِمْ}}([[رعد]]: ۱۱) یا [[آیه]] محوری {{متن قرآن|يَمْحُو اللَّهُ مَا يَشَاءُ وَيُثْبِتُ وَعِنْدَهُ أُمُّ الْكِتَابِ}} (رعد: ۳۹)و در مقابل استناد به آیاتی که عمدتا بر [[علم مطلق خدا]] دلالت دارند، جهت بطلان [[عقیده]] بدا. | ||
#نادیده گرفتن ادعای شیعه مبنی بر نقل بیشتر [[روایات]] بدا توسط اهل سنت. در حالی که به اعتراف [[علامه مجلسی]] اهل سنت با وجود عدم پذیرش بدا، روایات آن را بیشتر از [[امامیه]] نقل کردهاند و این نشان میدهد که عقیده به بدا یک عقیده صرفا شیعی نبوده است. | #نادیده گرفتن ادعای شیعه مبنی بر نقل بیشتر [[روایات]] بدا توسط اهل سنت. در حالی که به اعتراف [[علامه مجلسی]] اهل سنت با وجود عدم پذیرش بدا، روایات آن را بیشتر از [[امامیه]] نقل کردهاند و این نشان میدهد که عقیده به بدا یک عقیده صرفا شیعی نبوده است. | ||
| خط ۲۵۳: | خط ۲۵۳: | ||
#عدم تفکیک میان بدا در "اصل ظهور" و [[بدا]] در "[[زمان]] و [[نشانههای ظهور]]". بر این اساس عدم تحقق برخی پیشبینیها درباره [[زمان ظهور]]، به معنای [[بدا]] در اصل ظهور تلقی شده است. | #عدم تفکیک میان بدا در "اصل ظهور" و [[بدا]] در "[[زمان]] و [[نشانههای ظهور]]". بر این اساس عدم تحقق برخی پیشبینیها درباره [[زمان ظهور]]، به معنای [[بدا]] در اصل ظهور تلقی شده است. | ||
#نادیده گرفتن اهداف مثبت [[کلامی]] و [[تربیتی]] [[بدا]] از منظر [[شیعه]] همچون: تصحیح نگرش [[انسان]] به اداره مستمر [[جهان]] توسط [[خداوند]]، [[تشویق]] به [[سرعت]] گرفتن در کارهای خیر، و [[درک]] تأثیر انتخابها و [[اعمال]] بر [[سرنوشت]] و در مقابل معرفی بدا با بار معنایی منفی ([[جهل]]،[[ تغییر]] [[رأی]]، توجیه [[شکست]]) | #نادیده گرفتن اهداف مثبت [[کلامی]] و [[تربیتی]] [[بدا]] از منظر [[شیعه]] همچون: تصحیح نگرش [[انسان]] به اداره مستمر [[جهان]] توسط [[خداوند]]، [[تشویق]] به [[سرعت]] گرفتن در کارهای خیر، و [[درک]] تأثیر انتخابها و [[اعمال]] بر [[سرنوشت]] و در مقابل معرفی بدا با بار معنایی منفی ([[جهل]]،[[ تغییر]] [[رأی]]، توجیه [[شکست]]) | ||
#نادیده گرفتن استناد شیعه به [[آیات]] دال بر فاعلیت مستمر [[الهی]] مانند {{متن | #نادیده گرفتن استناد شیعه به [[آیات]] دال بر فاعلیت مستمر [[الهی]] مانند {{متن قرآن|كُلَّ يَوْمٍ هُوَ فِي شَأْنٍ}} ([[الرحمن]]: ۲۹) و رد دیدگاه [[یهود]] {{متن قرآن|يَدُ اللَّهِ مَغْلُولَةٌ}} ([[مائده]]: ۶۴) که حاکی از آن است که شیعه بدا را نه نشانه [[نقص]]، بلکه جلوهای از فاعلیت و [[تدبیر]] مستمر، فعال و پاسخدهنده خداوند در عالم میداند و در مقابل دیدگاههای خدای منفعل یا دستبسته قرار میگیرد. | ||
#عدم پرداختن مستشکل به مصادیق و نمونههای [[قرآنی]] مشخص بدامثل [[تغییر]] [[میقات]] [[حضرت موسی]] از ۳۰ به ۴۰ شب ([[اعراف]]: ۱۴۲)، [[تحریم]] ورود [[بنیاسرائیل]] به [[سرزمین مقدس]] به مدت ۴۰ سال پس از [[نافرمانی]] (مائده: ۲۶)، تأثیر [[استغفار]] در [[نزول باران]] (نوح: ۱۰-۱۱)، تأثیر [[ایمان]] و تقوای [[اهل]] [[قری]] در گشوده شدن [[برکات]] (اعراف: ۹۶)، و تغییر در [[طول عمر]] افراد که در «کتاب» ثبت میشود ([[فاطر]]: ۱۱). | #عدم پرداختن مستشکل به مصادیق و نمونههای [[قرآنی]] مشخص بدامثل [[تغییر]] [[میقات]] [[حضرت موسی]] از ۳۰ به ۴۰ شب ([[اعراف]]: ۱۴۲)، [[تحریم]] ورود [[بنیاسرائیل]] به [[سرزمین مقدس]] به مدت ۴۰ سال پس از [[نافرمانی]] (مائده: ۲۶)، تأثیر [[استغفار]] در [[نزول باران]] (نوح: ۱۰-۱۱)، تأثیر [[ایمان]] و تقوای [[اهل]] [[قری]] در گشوده شدن [[برکات]] (اعراف: ۹۶)، و تغییر در [[طول عمر]] افراد که در «کتاب» ثبت میشود ([[فاطر]]: ۱۱). | ||
== پانویس == | == پانویس == | ||
{{پانویس}} | {{پانویس}} | ||