مراتب نبوت: تفاوت میان نسخهها
| خط ۳۱: | خط ۳۱: | ||
==مرتبه پنجم: انباء حضرت اسماء در مقام واحدیت== | ==مرتبه پنجم: انباء حضرت اسماء در مقام واحدیت== | ||
* مرتبه برتر از دو مرتبۀ قبلی برای حضرت اسماء در مقام «واحدیت» و نشئه علمیه جمعیه از حضرت اسم الله اعظم به مقام ظهورش رخ داد و بالاتر از این مرتبه، دیگر انباء و ظهوری نیست بلکه هرچه هست بطون و کمون است. <ref> نبوت از دیدگاه امام خمینی(ره)، ص 29 </ref> | * مرتبه برتر از دو مرتبۀ قبلی برای حضرت اسماء در مقام «واحدیت» و نشئه علمیه جمعیه از حضرت اسم الله اعظم به مقام ظهورش رخ داد و بالاتر از این مرتبه، دیگر انباء و ظهوری نیست بلکه هرچه هست بطون و کمون است. <ref> نبوت از دیدگاه امام خمینی(ره)، ص 29 </ref> | ||
بالاترین مرتبه نبوت در مقام واحدیت و نشئه علمیه حضرت جمعی صورت می گیرد که با ظهور اسم اعظم «الله» در این مقام تحقق پیدا می کند. توضیح اینکه: اسم اعظم «الله» دو وجه دارد؛ یکی وجه غیبی و کمون آن است که از این وجه رخ به سوی ذات حق دارد و منزه از ظهور است که «لن ترانی» گویای این وجه است. و وجه دیگر آن، ظهور و تجلی آن در مقام واحدیت است، بنابراین، اسم اعظم «الله» با وجه غیبی خود، حقایق را از حضرت ذات می گیرد و در مقام واحدیت ظاهر می نماید البته ابناء و خبر دادن در هر مرتبه به حسب خودش می باشد: «واژۀ «نبی» به اسم اعظم اطلاق نمی شود. نبی مطلق که با تکلم ذاتی در حضرت واحدیت سخن گفته و حقایق هویت غیبی را در آینه اسماء منعکس نموده، اسم اعظم «الله» است و معنای «انباء» در این مقام عبارت از اظهار حقایق مستور در هویت غیبی، در مرائی(آینه ها) صیقل یافته مستعد اسماء است.» <ref> مصباح الهدایه الی الخلافه و الولایه، ص40 </ref> | * بالاترین مرتبه نبوت در مقام واحدیت و نشئه علمیه حضرت جمعی صورت می گیرد که با ظهور اسم اعظم «الله» در این مقام تحقق پیدا می کند. توضیح اینکه: اسم اعظم «الله» دو وجه دارد؛ یکی وجه غیبی و کمون آن است که از این وجه رخ به سوی ذات حق دارد و منزه از ظهور است که «لن ترانی» گویای این وجه است. و وجه دیگر آن، ظهور و تجلی آن در مقام واحدیت است، بنابراین، اسم اعظم «الله» با وجه غیبی خود، حقایق را از حضرت ذات می گیرد و در مقام واحدیت ظاهر می نماید البته ابناء و خبر دادن در هر مرتبه به حسب خودش می باشد: «واژۀ «نبی» به اسم اعظم اطلاق نمی شود. نبی مطلق که با تکلم ذاتی در حضرت واحدیت سخن گفته و حقایق هویت غیبی را در آینه اسماء منعکس نموده، اسم اعظم «الله» است و معنای «انباء» در این مقام عبارت از اظهار حقایق مستور در هویت غیبی، در مرائی(آینه ها) صیقل یافته مستعد اسماء است.» <ref> مصباح الهدایه الی الخلافه و الولایه، ص40 </ref> | ||
انبیاء هر کدام در کشف و بسط حقایق قوی تر باشد مرتبه اش عالی تر خواهد بود: «... انبیای سلف، هم کشف داشتند، هم بسط. اما نه به طور اطلاق، بلکه فی الجمله چون در این معنی مختلف بودند؛ چنانکه اولی العزم، کشف و بسط حقایق را بیشتر داشتند و وجود نازنین احمدی(صلی الله علیه و آله) که کشف تام و بسط تمام و تام داشت، خاتم شد و خاتم پیامبران گردید؛ یعنی به آن نحوی که ممکن است حقیقت کشف شود، برای حضرت محمد(صلی الله علیه و آله) کشف بود و به آن مقداری که ممکن است حقایق بسط شود برای حضرت بسط نمود و لذا دیگر ممکن نیست کشف و بسط اتمّ از این باشد تا نبوت دیگری حاصل آید، چون صرف الشیء لایتکرّر.» <ref> تقریرات فلسفه، ج3، ص351 </ref> | انبیاء هر کدام در کشف و بسط حقایق قوی تر باشد مرتبه اش عالی تر خواهد بود: «... انبیای سلف، هم کشف داشتند، هم بسط. اما نه به طور اطلاق، بلکه فی الجمله چون در این معنی مختلف بودند؛ چنانکه اولی العزم، کشف و بسط حقایق را بیشتر داشتند و وجود نازنین احمدی(صلی الله علیه و آله) که کشف تام و بسط تمام و تام داشت، خاتم شد و خاتم پیامبران گردید؛ یعنی به آن نحوی که ممکن است حقیقت کشف شود، برای حضرت محمد(صلی الله علیه و آله) کشف بود و به آن مقداری که ممکن است حقایق بسط شود برای حضرت بسط نمود و لذا دیگر ممکن نیست کشف و بسط اتمّ از این باشد تا نبوت دیگری حاصل آید، چون صرف الشیء لایتکرّر.» <ref> تقریرات فلسفه، ج3، ص351 </ref> | ||
نسخهٔ ۱۴ ژوئن ۲۰۱۸، ساعت ۱۷:۴۹
- این مدخل از زیرشاخههای بحث نبوت است. "مراتب نبوت" از چند منظر متفاوت، بررسی میشود:
- در این باره، تعداد بسیاری از پرسشهای عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل مراتب نبوت (پرسش) قابل دسترسی خواهند بود.
تقسیم بندی مراتب نبوت
نبوت به پنج مرتبه تقسیم و رتبه بندی شده است:
- نبوت در مرتبه عالم طبیعت یا نبوت تشریعی
- انباء در عالم عقول
- انباء در مرتبه حضرت اسم اعظم
- نبوت حقیقت محمدیه
- انباء حضرت اسماء در مقام واحدیت
مرتبه نخست: نبوت در مرتبه عالم طبیعت یا نبوت تشریعی
- اولین مرتبه اینکه برای صاحبان زندان طبیعت و قبور تاریک عالم طبیعت است. [۱] این همان نبوت تشریعی است که پیامبران الهی برای هدایت انسان هایی آمده اند که در دام طبیعت گرفتار آمده و تحت تأثیر هوای نفس و دامهای دنیا در مسیر شیطان و خود خواهی، ظلم، بی عدالتی و آلودگیها گام برداشته اند و از مسیر هدایت و نور دوری گزیده اند. پیامبران آمده اند تا انسانها را از این گرفتاریها نجات دهند.
مرتبه دوم: انباء در عالم عقول
- دومین مرتبه مرتبۀ «انباء» و خبر دادن برای اهل سِرّ از روحانیون و ملائکه مقربین است؛ [۲] در توضیح این مرتبه گفته شده است: «عقول مختلف با تنزل وجودشان و اختلاف مقام شان نسبت به دیگران نقش نبی و مربی را دارند؛ عقلِ مافوق نسبت به عقلِ مادون با اخبار از امور دیگر و تربیت عقل مادون، نقش نبوت را ایفا می کند که بازرترین آن تعلیم اسماء توسط ملائکه به حضرت آدم(ع) است. [۳]
مرتبه سوم: انباء در مرتبه حضرت اسم اعظم
- مرتبه دیگری از انباء و تعلیم آن است که از ناحیه حضرت، اسم اعظم (الله) ـ که رب انسان کامل (پیامبر اسلام(صلی الله علیه و آله)) است ـ برای حقیقت اطلاقیه رخ داد. [۴] در این مرحله اسم اعظم الهی نفس قدسی نبوی را تعلیم و تربیت می دهد. [۵] و اینگونه است که پیامبر گرامی اسلام(صلی الله علیه و آله) که خاتم پیامبران الهی است تحت تعلیم اسم اعظم قرار می گیرد.
مرتبه چهارم: نبوت حقیقت محمدیه الگو:صلی الله علیه و آله
- مرتبه دیگر آن است که از حضرت، عین ثابت محمدی(صلی الله علیه و آله) برای اعیان ثابته رخ داد. امام خمینی بر این اعتقاد است که بعد از مقام واحدیت توسط تجلی اسم اعظم الهی «عین ثابت» انسان کامل یعنی پیامبر اسلام(صلی الله علیه و آله) ظاهر و خلق شد که آن عین ثابت مظهر و تجلی اسم اعظم الهی است. وجود آن، اولین ظهور در نشئه اعیان ثابته است که در حقیقت به تعبیر امام، عین ثابت پیامبر اسلام کلید کلیدهای خزائن الهی است.
مرتبه پنجم: انباء حضرت اسماء در مقام واحدیت
- مرتبه برتر از دو مرتبۀ قبلی برای حضرت اسماء در مقام «واحدیت» و نشئه علمیه جمعیه از حضرت اسم الله اعظم به مقام ظهورش رخ داد و بالاتر از این مرتبه، دیگر انباء و ظهوری نیست بلکه هرچه هست بطون و کمون است. [۶]
- بالاترین مرتبه نبوت در مقام واحدیت و نشئه علمیه حضرت جمعی صورت می گیرد که با ظهور اسم اعظم «الله» در این مقام تحقق پیدا می کند. توضیح اینکه: اسم اعظم «الله» دو وجه دارد؛ یکی وجه غیبی و کمون آن است که از این وجه رخ به سوی ذات حق دارد و منزه از ظهور است که «لن ترانی» گویای این وجه است. و وجه دیگر آن، ظهور و تجلی آن در مقام واحدیت است، بنابراین، اسم اعظم «الله» با وجه غیبی خود، حقایق را از حضرت ذات می گیرد و در مقام واحدیت ظاهر می نماید البته ابناء و خبر دادن در هر مرتبه به حسب خودش می باشد: «واژۀ «نبی» به اسم اعظم اطلاق نمی شود. نبی مطلق که با تکلم ذاتی در حضرت واحدیت سخن گفته و حقایق هویت غیبی را در آینه اسماء منعکس نموده، اسم اعظم «الله» است و معنای «انباء» در این مقام عبارت از اظهار حقایق مستور در هویت غیبی، در مرائی(آینه ها) صیقل یافته مستعد اسماء است.» [۷]
انبیاء هر کدام در کشف و بسط حقایق قوی تر باشد مرتبه اش عالی تر خواهد بود: «... انبیای سلف، هم کشف داشتند، هم بسط. اما نه به طور اطلاق، بلکه فی الجمله چون در این معنی مختلف بودند؛ چنانکه اولی العزم، کشف و بسط حقایق را بیشتر داشتند و وجود نازنین احمدی(صلی الله علیه و آله) که کشف تام و بسط تمام و تام داشت، خاتم شد و خاتم پیامبران گردید؛ یعنی به آن نحوی که ممکن است حقیقت کشف شود، برای حضرت محمد(صلی الله علیه و آله) کشف بود و به آن مقداری که ممکن است حقایق بسط شود برای حضرت بسط نمود و لذا دیگر ممکن نیست کشف و بسط اتمّ از این باشد تا نبوت دیگری حاصل آید، چون صرف الشیء لایتکرّر.» [۸]
منابع
جستارهای وابسته
- پیامبر (نبی)
- نبوت در قرآن
- نبوت در حدیث
- نبوت در کلام اسلامی
- نبوت در حکمت اسلامی
- نبوت در عرفان اسلامی
- نبوت در فلسفه دین
- نبوت از دیدگاه بروندینی
- نبوت مطلق
- نبوت مقید
- نبوت خاصه
- نبوت عامه
- نبوت تشریعی
- نبوت تبلیغی
- شؤون نبوت
- کارکردهای نبوت
- تکثر نبوت
- اهداف نبوت
- اثبات نبوت
- مقام نبوت
- درجه نبوت
- فلسفه بعثت
- وجوب بعثت
- ضرورت نبوت
- نبوت زن
- نبوت مشترکه
- اتصال نبوت ها
- اجتبای نبوت
- ادعای نبوت
- انقطاع نبوت
- آیات نبوت
- احادیث نبوت
- بقای نبوت
- تجدید نبوت
- تعلیم غیبی به غیر نبی
- احکام نبوت
- خصایص نبوت
- ضروریات نبوت
- ضرورت نبوت
- قدم نبوت
- کمال نبوت
- ختم نبوت
- مدعی نبوت
- فعل پیامبر
- ویژگی پیامبر
- مقامهای پیامبر
- نبوت برادران یوسف پیامبر
- معجزه
- وحی
- ولایت
- نبوغ عقلی
پرسشهای وابسته
منبعشناسی جامع نبوت
پانویس
- ↑ مصباح الهدایه الی الخلافه و الولایه، ص 39- 38
- ↑ مصباح الهدایه الی الخلافه و الولایه، ص 39- 38
- ↑ آیین خاتم، ص 62- 61؛ ر. ک: مصباح الهدایه، ص 43
- ↑ مصباح الهدایه، ص39- 38؛ نبوت از دیدگاه امام خمینی(س)، ص 29
- ↑ آیین خاتم، ص 61
- ↑ نبوت از دیدگاه امام خمینی(ره)، ص 29
- ↑ مصباح الهدایه الی الخلافه و الولایه، ص40
- ↑ تقریرات فلسفه، ج3، ص351