زبور در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

۳۰۴ بایت اضافه‌شده ،  ‏۲۱ نوامبر ۲۰۲۳
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
 
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = زبور| عنوان مدخل  = زبور| مداخل مرتبط = [[زبور در قرآن]] - [[زبور در کلام اسلامی]] - [[زبور در معارف مهدوی]]| پرسش مرتبط  = }}
==مقدمه==
[[عربی]] یا دخیل بودن و نیز معنای ریشه‌ای [[زبور]] و تفاوت معنای آن با «کتاب» مورد [[اختلاف]] است: عموم فرهنگ‌نویسان عربی نخست و متأخر، زَبور را در لغت به معنای مزبور (اسم مفعول مانند [[رسول]])، جمع آن را زُبُر (مانند [[رُسُل]]) و برگرفته از «زَبْر» ([[نوشتن]]) دانسته‌اند<ref>لسان العرب، ج ۴، ص۳۱۵؛ تاج العروس، ج ۶، ص۴۵۱، «زبر».</ref> که به معنایِ کلیِ کتاب و نوشته (مکتوب) آمده و در عین حال [[عَلَم]] خاص برای کتاب نازل شده بر [[حضرت داود]]{{ع}} است.<ref>العین، ج ۷، ص۳۶۲؛ الصحاح، ج ۲، ص۶۶۷؛ المصباح، ص۲۵۰، «زبر».</ref> به رغم این معنای مشترک، کاربرد هر دو واژه زبور و کتاب و نیز جمع آنها در [[قرآن]]، موجب شده است که تفاوت «زَبْر» و «زبور» با «[[کتابت]]» و «کتاب» مورد توجه [[مفسران]] و فرهنگ‌نویسان قرار گیرد:
[[عربی]] یا دخیل بودن و نیز معنای ریشه‌ای [[زبور]] و تفاوت معنای آن با «کتاب» مورد [[اختلاف]] است: عموم فرهنگ‌نویسان عربی نخست و متأخر، زَبور را در لغت به معنای مزبور (اسم مفعول مانند [[رسول]])، جمع آن را زُبُر (مانند [[رُسُل]]) و برگرفته از «زَبْر» ([[نوشتن]]) دانسته‌اند<ref>لسان العرب، ج ۴، ص۳۱۵؛ تاج العروس، ج ۶، ص۴۵۱، «زبر».</ref> که به معنایِ کلیِ کتاب و نوشته (مکتوب) آمده و در عین حال [[عَلَم]] خاص برای کتاب نازل شده بر [[حضرت داود]]{{ع}} است.<ref>العین، ج ۷، ص۳۶۲؛ الصحاح، ج ۲، ص۶۶۷؛ المصباح، ص۲۵۰، «زبر».</ref> به رغم این معنای مشترک، کاربرد هر دو واژه زبور و کتاب و نیز جمع آنها در [[قرآن]]، موجب شده است که تفاوت «زَبْر» و «زبور» با «[[کتابت]]» و «کتاب» مورد توجه [[مفسران]] و فرهنگ‌نویسان قرار گیرد:
#به [[عقیده]] [[ابن درید]] «زَبْر» در اصل به نوشتن روی تخته سنگ به صورت کنده‌کاری گفته می‌شود.<ref>تهذیب اللغه، ج ۱۳، ص۱۹۶ - ۱۹۷ و نیز نک: التبیان، ج ۸، ص۶۲؛ مجمع البیان، ج ۲، ص۴۶۲.</ref> [[ابن منظور]] و [[زبیدی]] این‌گونه نوشتن را معروف‌ترین شکل «زَبْر» دانسته‌اند.<ref>لسان العرب، ج ۴، ص۳۱۵؛ تاج العروس، ج ۶، ص۴۵۱.</ref> [[ابوهلال عسکری]] پس از بیان اصل گفته شده [[ابن‌درید]]، از [[توسعه]] معنای «زبر» به سبب کاربرد فراوان و در نتیجه، اطلاق آن بر هر نوشته‌ای سخن گفته است. وی سبب اطلاق «زَبْر» بر کتابت روی سنگ به صورت کنده‌کاری را [[درشتی]] و زبری ([[غلظت]]) آن در مقایسه با نوشتن روی پوست و کاغذ می‌داند.ر برخی دیگر مانند [[راغب اصفهانی]] و جز او نیز آن را به معنای نوشتن با خط زبر و درشت و در نتیجه زبور را هر کتابی می‌دانند که دارای خطی با آن ویژگی باشد.<ref>مفردات، ص۳۷۷، «زبر»؛ الموسوعة الاسلامیه، ص۱۲۰۸، «زبور».</ref> بر اساس دیدگاه این دسته از واژه پژوهان، تفاوت زبور با کتاب به نوع خط و [[نگارش]] آن دو باز می‌گردد.
#به [[عقیده]] [[ابن درید]] «زَبْر» در اصل به نوشتن روی تخته سنگ به صورت کنده‌کاری گفته می‌شود.<ref>تهذیب اللغه، ج ۱۳، ص۱۹۶ - ۱۹۷ و نیز نک: التبیان، ج ۸، ص۶۲؛ مجمع البیان، ج ۲، ص۴۶۲.</ref> [[ابن منظور]] و [[زبیدی]] این‌گونه نوشتن را معروف‌ترین شکل «زَبْر» دانسته‌اند.<ref>لسان العرب، ج ۴، ص۳۱۵؛ تاج العروس، ج ۶، ص۴۵۱.</ref> [[ابوهلال عسکری]] پس از بیان اصل گفته شده [[ابن‌درید]]، از [[توسعه]] معنای «زبر» به سبب کاربرد فراوان و در نتیجه، اطلاق آن بر هر نوشته‌ای سخن گفته است. وی سبب اطلاق «زَبْر» بر کتابت روی سنگ به صورت کنده‌کاری را [[درشتی]] و زبری ([[غلظت]]) آن در مقایسه با نوشتن روی پوست و کاغذ می‌داند.ر برخی دیگر مانند [[راغب اصفهانی]] و جز او نیز آن را به معنای نوشتن با خط زبر و درشت و در نتیجه زبور را هر کتابی می‌دانند که دارای خطی با آن ویژگی باشد.<ref>مفردات، ص۳۷۷، «زبر»؛ الموسوعة الاسلامیه، ص۱۲۰۸، «زبور».</ref> بر اساس دیدگاه این دسته از واژه پژوهان، تفاوت زبور با کتاب به نوع خط و [[نگارش]] آن دو باز می‌گردد.
خط ۵۳: خط ۵۴:


نتیجه آنکه کتاب [[حضرت داوود]] در [[زبان عبری]]، نام دیگری داشته است و [[زبور]] از واژگان [[عربی]] است که در [[قرآن]] به معنای کلی کتاب و بیشتر برای اشاره به [[کتب آسمانی]] [[انبیا]]{{عم}} و در سه مورد مشخصا درباره کتاب [[حضرت داود]]{{ع}} به کار رفته است. یادکرد [[قرآن کریم]] به طور مشخص و معین از کتاب حضرت داود{{ع}} با عنوان «زبور» سبب شده است تا [[مسلمانان]]، کتابِ آن حضرت را با این نام بشناسند و به مرور [[زمان]] و بر اثر کثرت کاربرد، زبور، [[عَلَم]] خاص برای کتاب [[داوود]]{{ع}} گشته است. «[[مزامیر]]» نیز نامی عربی است و [[زبور داود]]{{ع}} را از نظر محتوا، نمی‌توان عینا ـ همان [[مزامیر داود]]{{ع}} دانست. به احتمال [[زیاد]]مزامیر داود{{ع}} ترکیبی از آموزه‌های زبور داود{{ع}} و نوشته‌های دیگری است که در طول [[تاریخ]] تدوین و دستخوش تحولاتی شده‌اند.
نتیجه آنکه کتاب [[حضرت داوود]] در [[زبان عبری]]، نام دیگری داشته است و [[زبور]] از واژگان [[عربی]] است که در [[قرآن]] به معنای کلی کتاب و بیشتر برای اشاره به [[کتب آسمانی]] [[انبیا]]{{عم}} و در سه مورد مشخصا درباره کتاب [[حضرت داود]]{{ع}} به کار رفته است. یادکرد [[قرآن کریم]] به طور مشخص و معین از کتاب حضرت داود{{ع}} با عنوان «زبور» سبب شده است تا [[مسلمانان]]، کتابِ آن حضرت را با این نام بشناسند و به مرور [[زمان]] و بر اثر کثرت کاربرد، زبور، [[عَلَم]] خاص برای کتاب [[داوود]]{{ع}} گشته است. «[[مزامیر]]» نیز نامی عربی است و [[زبور داود]]{{ع}} را از نظر محتوا، نمی‌توان عینا ـ همان [[مزامیر داود]]{{ع}} دانست. به احتمال [[زیاد]]مزامیر داود{{ع}} ترکیبی از آموزه‌های زبور داود{{ع}} و نوشته‌های دیگری است که در طول [[تاریخ]] تدوین و دستخوش تحولاتی شده‌اند.
== پانویس ==
{{پانویس}}
۱۱۵٬۲۸۷

ویرایش