عبید بن شریه جرهمی
آشنایی اجمالی
عبید بن شریه جرهمی یمنی ساریه شبرمه (م ۶۷ﻫ)، معروف به «ابن شریه». اصل وی از یمن بود[۱] و در آنجا زندگی میکرد[۲]. وی پیامبر اکرم(ص) را درک کرد، ولی موفق به شنیدن حدیث از آن حضرت نشد. از افرادی مانند کیس نمری، زید بن کیس و عبدود جرهمی روایت کرده است[۳] و شعر اعشی را نیز روایت نموده است[۴]. او از کسانی است که عمر طولانی کرد[۵] و دو دوره جاهلیت و اسلام را درک نمود و اسلام آورد[۶]. گفتهاند که در جاهلیت از نسبشناسان، مورخان[۷]، حکما و خطبا بود و اول کسی بود که در میان عرب کتاب نوشت[۸]. معاویه (حکومت ۴۱ ـ ۶۰ ه) وی را به دربار خود فراخواند تا در مورد پیشینیان و داستانهای تاریخی گذشته از او سؤال کند[۹] و سپس دستور داد تا اخبار وی را نوشته و به او استناد دهند[۱۰]. بعضی عمر وی را تا ۲۲۰[۱۱]. ۲۴۰[۱۲]، یا ۳۰۰[۱۳]سال، و حیاتش را تا قرن سوم نوشتهاند تا جایی که احتمال میرود دو کس به این نام بوده اند[۱۴]. در هر صورت برخی عقیده دارند که وی تا زمان عبدالملک بن مروان (حکومت ۶۵ ـ ۸۶ ه) زندگی کرد[۱۵] و در آن دوران درگذشت[۱۶]. بعضی نیز وجود تاریخی وی را انکار میکنند[۱۷]. آثاری که برای او شمردهاند، عبارتاند از: «کتاب الامثال»، «کتاب الملوک» و «اخبار الماضین»[۱۸] که نام دیگر آن «اخبار عبید بن شریه فی اخبار الیمن و اشعارها و انسابها» میباشد.[۱۹]
جستارهای وابسته
- کتاب الامثال (کتاب)؛
- کتاب الملوک (کتاب)؛
- اخبار الماضین (کتاب).
منابع
جمعی از پژوهشگران، فرهنگنامه مؤلفان اسلامی ج۱
پانویس
- ↑ لغت نامه دهخدا، ج۴، ص۱۳۸۸۴
- ↑ دائرة المعارف بزرگ اسلامی، ج۴، ص۸۵
- ↑ الفهرست (الندیم) ص۱۰۲؛ معجم الادباء، ج۱۲، ص۷۸
- ↑ تاریخ التراث العربی، ج۲، ص۳۲
- ↑ الاصابه، ج۵، ص۱۰۲
- ↑ اسد الغابه، ج۳، ص۳۵۱
- ↑ معجم المؤلفین، ج۶، ص۲۳۴
- ↑ الاعلام، ج۴، ص۱۸۹
- ↑ مختصر تاریخ دمشق، ج۱۶، ص۳۷
- ↑ دائرة المعارف بزرگ اسلامی، ج۴، ص۸۴
- ↑ لغت نامه دهخدا، ج۹، ص۱۳۸۸۴
- ↑ فرهنگ زندگی نامهها،ج۱، ص۵۰۴
- ↑ تاریخ مدینة دمشق، ج۳۸، ص۲۰۳
- ↑ فرهنگ زندگی نامهها، ج۱، ص۵۰۴
- ↑ الاصابه، ج۵، ص۱۰۲
- ↑ ایضاح المکنون، ج۱، ص۲۷۲
- ↑ تاریخ التراث العربی، ج ۲، ص۳۲
- ↑ الفهرست (الندیم)، ص۱۰۲
- ↑ جمعی از پژوهشگران، فرهنگنامه مؤلفان اسلامی، ج۱، ص ۵۰۹.