ابراهیم حذاء
آشنایی اجمالی
ابراهیم حذاء[۱] از راویان و محدثان شیعه است. وی از محدثانی همچون محمد بن صغیر[۲]، احمد بن عبدالله اسدی[۳] و فضیل بن عثمان[۴]حدیث آموخته و روایت کرده است. وی دارای شاگردان و راویانی نیز بوده که مشهورترین ایشان احمد بن محمد بن عیسی اشعری[۵] و محمد بن علی ابوسمینه[۶] میباشند. همچنین به گفته آیتالله بروجردی، احتمال دارد که وی از طبقه هفتم راویان باشد[۷].
درباره شخصیت ابراهیم حذاء، میان علما و رجالنویسان اختلاف است: در کتب رجالی قدما نامی از وی نیست و حال آنان مجهول یا مهمل است. برخی وی را محدثی ضعیف دانسته و مدعی شدهاند که به دلیل نقل روایت توسط محمد بن علی ابوسمینه که از قم اخراج گردید[۸]، قابل اعتماد نیست. در مقابل، بزرگانی بر حُسن حال وی تأکید کردهاند؛ زیرا احمد بن محمد بن عیسی اشعری قمی که از بزرگان دوران خود[۹] و در امر حدیث بسیار سختگیر بوده[۱۰]، از ایشان روایت کرده است. شیخ طوسی نیز در ترجمه محمد بن علی صیرفی به جداسازی روایات صحیح از روایات دارای تخلیط و غلو اشاره کرده است[۱۱]. بعضی از محققان نوشتهاند: روایات او استوار است[۱۲]. طبق روایاتی که از کتاب کافی نقل شده، احادیث وی از قوت متن برخوردار است[۱۳]. همچنین به دلیل وجود نام داوود حذاء در اسناد مشابه، احتمال اتحاد دو عنوان و تصحیف یکی از آن دو وجود دارد[۱۴].
تاریخ دقیق وفات وی معلوم نیست و از آثار و تاریخ ولادت او نیز اطلاعی در دسترس نیست. او دارای تألیفاتی مستقلی در منابع گزارش نشده و تنها روایات او در کتب حدیثی بازتاب یافته است.[۱۵]
منابع
پانویس
- ↑ ر. ک: معجم رجال الحدیث، ج۱، ص۳۲۶، ش۳۵۰؛ مستدرکات علم رجال الحدیث، ج۱، ص۱۳۳، ش۱۵۸.
- ↑ تفسیر کنز الدقائق، ج۱۲، ص۵۸.
- ↑ الکافی، ج۶، ص۳۷۶، ح۴.
- ↑ تهذیب الأحکام، ج۵، ص۲۲۵، ح۷۶۲؛ الإستبصار، ج۲، ص۲۷۴، ح۹۷۱.
- ↑ تفسیر کنز الدقائق، ج۱۲، ص۵۸.
- ↑ الکافی، ج۲، ص۲۵۰، ح۷.
- ↑ ر. ک: الموسوعة الرجالیه، طبقات رجال الکافی، ص۲۸.
- ↑ ر. ک: خلاصة الأقوال، رجال العلامة الحلی، ص۲۵۳، ش۲۹.
- ↑ «... و أبوجعفر، شیخ القمیین، و وجههم و فقیههم، غیر مدافع. و کان أیضاً الرئیس الذی یلقی السلطان بها، و لقی الرضا(ع) و له کتب و لقی أباجعفر الثانی(ع) و أبا الحسن العسکری(ع)»؛ رجال النجاشی، ص۸۲-۸۳، ش۱۹۸؛ نیز ر. ک: طوسی، الفهرست، ص۶۰، ش۷۵؛ خلاصة الأقوال، رجال العلامة الحلی، ص۱۳-۱۴، ش۲.
- ↑ ر. ک: ابن الغضائری، الرجال، ص۳۹، ش۱۰، ابن داوود، الرجال، ص۴۰، ش۱۱۹؛ خلاصة الأقوال، رجال العلامة الحلی، ص۱۴-۱۵، ش۷.
- ↑ محمد بن علی الصیرفی الکوفی، یکنی أباسمینة، له کتب، و قیل إنها مثل کتب الحسین بن سعید. أخبرنا جماعة، عن محمد بن علی بن الحسین، عن أبیه و محمد بن الحسن و محمد بن علی ماجیلویه، عن محمد بن أبی القاسم، عن محمد بن علی الصیرفی، إلا ما کان فیها من تخلیط أو غلو أو تدلیس أو ینفرد به و لا یعرف من غیر طریقه؛ طوسی، الفهرست، ص۴۱۲، ش۶۲۵.
- ↑ تنقیح المقال، ج۳، پانوشت ص۳۴۲، ش۱۸۹؛ روایاته سدیدة.
- ↑ تفسیر کنز الدقائق، ج۱۲، ص۵۸ به گزارش از الکافی، ج۲، ص۲۶۴، ح۱۶؛ الکافی، ج۲، ص۲۶۱، ح۵؛ الکافی، ج۲، ص۲۵۰، ح۷؛ الکافی، ج۲، ص۲۶۱، ح۴.
- ↑ ر. ک: مدخل داوود الحذاء؛ الکافی، ج۶، ص۴۶۶، ح۷؛ نیز مدخل ابراهیم الحذاء؛ الکافی، ج۲، ص۲۵۰، ح۷؛ ج۶، ص۳۷۶، ح۴.
- ↑ جوادی آملی، عبدالله، رجال تفسیری، ج۱ ص ۲۵۹-۲۶۳.