ابن ابیخیثمه
آشنایی اجمالی
ابوبکر احمد بن زهیر بن حرب بن شداد نسائی بغدادی، مشهور به «ابن ابی خیثمه»: مورخ، محدث، فقیه و در اصل اهل نسا بود، ولی در بغداد زاده شد و از دنیا رفت[۱]. حدیث را از احمد بن حنبل و یحیی بن معین، انساب را از مصعب بن عبدالله زبیری، تاریخ را از ابوالحسن علی بن محمد مدائنی و ادبیات را از محمد بن سلام جمحی آموخت[۲]. وی از پدرش و نیز ابونعیم، هوذة بن خلیفه، خلف بن هشام و علی بن جعد حدیث شنید[۳]. رجالنویسان اهل سنت او را مردی عالم، حافظ، ادیب، ثقه و متقن دانسته و از کتاب تاریخ او بسیار بهره بردهاند. محدثانی چون عبدالله بن احمد بغوی، یحیی بن محمد بن صاعد، ابوبکر بن ابی داوود و دیگران از او روایت نقل کرده اند[۴]. یاقوت حموی او را قَدَری مذهب دانسته و سال مرگ او را ۲۹۷ هـ میآورد[۵]، ولی بیشتر منابع، مرگ نسائی را در سال ۲۷۹ هـ در ۹۴ سالگی آوردهاند[۶]. تألیفات او عبارتاند از: «التاریخ المتیمین الاعراب»، «اخبار الشعراء البر» و «وصایا العلما عند الموت»[۷].[۸].
جستارهای وابسته
منابع
جمعی از پژوهشگران، فرهنگنامه مؤلفان اسلامی ج۱