اممسطح بنت ابی رهم
مقدمه
اممسطح دختر ابورهم انیس بن مطلب بن عبد مناف است. مادرش ریطه دختر صخر بن عامر بن کعب بن سعد بن تیم بن مره است، وی همسر پسرعموی خود اثاثة بن عباد بن مطلب شد و برای او دو فرزند با نامهای مسطح و هند به دنیا آورد. اممسطح مسلمان شد و اسلامش نیکو و پسندیده بود. پسرش مسطح از شرکتکنندگان در جنگ بدر است، اما پس از آنکه پسرش در داستان افک عایشه با دیگران همصدا شد از سختگیرترین افراد نسبت به پسر خود بود[۱]. ابناثیر، ابن عبدالبر و ابن حجر عسقلانی دخترش هند را از جمله بانوانی میدانند که مسلمان شد و با پیامبر اکرم(ص) بیعت کرد. او همچنین از زنان راوی حدیث آن حضرت میباشد. هند علاوه بر روایت حدیث، شاعر نیز بود. در جنگ احد زمانی که جنگ به نفع دشمنان اسلام برگشت، هند همسر ابوسفیان با خواندن اشعاری پیروزی لشکر کفر را مورد ستایش قرار داد او نیز ضمن اشعاری ذلت و زبونی و شکست آنان را در جنگ بدر یادآور گردید و زوال و زبونی سپاه دشمن را وعده داد[۲].
اممسطح از زنانی بود که آوازه بلندی داشت و از شهرت خاصی برخوردار بود. او از زنان شاعر و ادیب و از مدافعان امامت و ولایت امیرالمؤمنین علی(ع) بود. هنگامی که امیرالمؤمنین از بیعت با ابوبکر امتناع ورزید، این موضوع بر ابوبکر و عمر گران آمد، اممسطح به دفاع از آن حضرت برخاست و کنار قبر پیامبر اکرم(ص) رفت و آن حضرت را مخاطب قرار داد و اشعاری در شکایت از وضع موجود سرود این سروده در کتب تاریخی آمده است: قَدْ كَانَ بَعْدَكَ أَنْبَاءٌ وَ هَنْبَثَةٌ *** لَوْ كُنْتَ شَاهِدَهَا لَمْ تَكْثُرِ الْخُطَبُ إِنَّا فَقَدْنَاكَ فَقْدَ الْأَرْضِ وَابِلَهَا *** وَ اِخْتَلَّ قَوْمُكَ فَاشْهَدْهُمْ وَ لاَ تَغِبْ بعد از تو چه اخبار و هنگامهای بود، اگر شاهد آن بودی، سخن کوتاه میشد. ما تو را از دست دادهایم چنانکه گویا زمین یارانش را از دست داده است و و قوم تو پس از تو پراکنده شدند مگر رخ نپوشانی و بازگردی[۳].[۴]
منابع
پانویس
- ↑ الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۳۸.
- ↑ الاصابة فی تمییز الصحابه، ج۸، ص۳۴۱؛ اسدالغابة، ج۶، ص٢٨٨؛ اعلام النساء المؤمنات، ص۶۶۰.
- ↑ ر.ک: الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۳۸؛ اعلام النساء، ج۲، ص۲۶۳-۲۶۵؛ العقد الفرید، ج۲، ص۱۶۰-۱۶۱؛ اسدالغابة، ج۷، ص۳۹۳؛ اعیان الشیعه، ج۳، ص۴۸۷؛ ریحانة الادب، ج۸، ص۳۳۵.
- ↑ محمدزاده، مرضیه، زنان ائمه معصومین و زنان با ائمه معصومین، ص ۱۷۴.