طایر قدسی وحی بر بام خیال پیامبر عنوان مقالهای است که با زبان فارسی به بررسی دیدگاه ویلیام مونتمگری وات در باب وحی و نقد و تحلیل آن میپردازد. این مقاله ۱۸ صفحهای به قلم محمد کاظم شاکر و سید محمد موسوی مقدم نگاشته شده و در فصلنامه پژوهشهای فلسفی کلامی (شماره ۵۸، زمستان ۱۳۹۲) منتشر گشته است.[۱]
چکیده مقاله
نویسندگان در ابتدای چکیده مقاله خود مینویسند: «وحى پيامبرانه از موضوعاتى است كه دانشمندان با رويكردهای مختلف به تجزيـه و تحليل و داوری درباره آن پرداختهاند. در خصوص وحى و نبوت، به ويژه نبوت پيامبر اكرم(ص) و وحى قرآنى، دستكم سه گفتمان ديده میشـود: ۱. گفتمـان اسـلامى، كه وحى را كاملا الاهى میداند و در آن نقش بشر و عناصر بشری به صفر میرسد؛ ۲. گفتمان مسيحى، كه آن را الاهى بشری ارزيابى میکنـد؛ ۳. گفتمـان سـكولار، كه آن را يكسر بشری دانسته، صرفا با پاراديمهای اجتماعى و روانشناختی ارزيابى میكند. ويليام مونتگمری وات، از الاهیدانان مسيحى است كه بيش از ۶۰ سـال در زمينه اسلام و سيره پيـامبر(ص) بـه پـژوهش و عرضـه آثـار پرداختـه اسـت».
نویسندگان در ادامه چکیده خود مینویسند: «او بـا آشنايیای كه با هر سه گفتمان دارد به ارائه سامانه نوينى در تحليل وحى و نبـوت و نيز پيامبری حضرت محمد(ص) و شكل و محتوای وحى قرآنى پرداختـه اسـت. او، برخلاف اسلاف خود، نه تنها به رد نبوت پيامبر اسلام(ص) پرداخته، بلكه قـرآن را حاوی وحى الاهى میداند. در اين مقاله، ابتدا سامانهای از آنچـه وات در بـاب وحـى گفته است ترسيم مـیكنيم. سـپس بـه تحليـل و نقـد آن میپـردازيم. در مجمـوع، گفتمانى كه وات در آن اصل وحى و نبوت و به تبع آن نبوت حضرت محمد(ص) را تحليل میكند، برآيند سه گفتمان مسيحى، سكولار و اسلامى ارزيابى میشود».[۲]