غنیمت در معارف و سیره امام کاظم: تفاوت میان نسخه‌ها

== غنیمت‌ها از نظر [[امام کاظم]]{{ع}}‌ ==

از امام کاظم{{ع}} [[روایت]] شده است که فرمود: {{متن حدیث|يُؤْخَذُ الْخُمُسُ مِنَ الْغَنَائِمِ فَيُجْعَلُ لِمَنْ جَعَلَهُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ وَ يُقْسَمُ أَرْبَعَةَ أَخْمَاسٍ بَيْنَ مَنْ قَاتَلَ عَلَيْهِ وَ وَلِيَ ذَلِكَ، قَالَ: وَ لِلْإِمَامِ صَفْوُ الْمَالِ أَنْ يَأْخُذَ الْجَارِيَةَ الْفَارِهَةَ وَ الدَّابَّةَ الْفَارِهَةَ وَ الثَّوْبَ وَ الْمَتَاعَ مِمَّا يُحِبُّ وَ يَشْتَهِي فَذَلِكَ لَهُ قَبْلَ قِسْمَةِ الْمَالِ وَ قَبْلَ إِخْرَاجِ الْخُمُسِ}}؛ [[خمس]] (یک پنجم) غنیمت‌ها را برگرفته، برای کسانی که [[خداوند]] ـ عزّ و جلّ ـ مقرر فرموده هزینه می‌شود و بقیه غنیمت‌ها (چهار پنجم) میان جنگجویان و متولی [[تدارک]] [[جنگ]] تقسیم می‌شود. سپس فرمود: برگزیده [[غنایم]] از آن [[امام]] است به این ترتیب که پیش از [[تقسیم غنایم]] و خارج کردن خمس، کنیز [[زیبا]]، چارپای راهوار، [[جامه]] و کالاهایی را که [[دوست]] می‌دارد برای خود برمی‌دارد.

سپس امام کاظم{{ع}} فرمود: {{متن حدیث|وَ لَيْسَ لِمَنْ قَاتَلَ شَيْ‌ءٌ مِنَ الْأَرَضِينَ وَ لَا مَا غَلَبُوا عَلَيْهِ إِلَّا مَا احْتَوَى عَلَيْهِ الْعَسْكَرُ، وَ لَيْسَ لِلْأَعْرَابِ مِنَ الْغَنِيمَةِ شَيْ‌ءٌ وَ إِنْ قَاتَلُوا مَعَ الْإِمَامِ لِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ{{صل}} صَالَحَ الْأَعْرَابَ أَنْ يَدَعَهُمْ فِي دِيَارِهِمْ وَ لَا يُهَاجِرُوا عَلَى أَنَّهُ إِنْ دَهِمَ رَسُولَ اللَّهِ{{صل}} مِنْ عَدُوِّهِ دَهْمٌ أَنْ يَسْتَفِزَّهُمْ فَيُقَاتِلَ بِهِمْ وَ لَيْسَ لَهُمْ فِي الْغَنِيمَةِ نَصِيبٌ وَ سُنَّةٌ جَارِيَةٌ فِيهِمْ وَ فِي غَيْرِهِمْ. وَ الْأَرْضُ الَّتِي أُخِذَتْ عَنْوَةً بِخَيْلٍ أَوْ رِكَابٍ فَهِيَ مَوْقُوفَةٌ مَتْرُوكَةٌ «۲» فِي يَدَيْ مَنْ يَعْمُرُهَا وَ يُحْيِيهَا وَ يَقُومُ عَلَيْهَا عَلَى مَا يُصَالِحُهُمُ الْوَالِي عَلَى قَدْرِ طَاقَتِهِمْ مِنَ الْحَقِّ النِّصْفِ وَ الثُّلُثِ وَ الثُّلُثَيْنِ، عَلَى قَدْرِ مَا يَكُونُ لَهُمْ صَالِحاً وَ لَا يَضُرُّهُمْ}}؛ «جنگجویان حقی از [[زمین]] و آنچه در منطقه تحت تصرف آنان است ندارند، مگر آنچه را که [[لشکریان]] بر آن دست یافته‌اند. [[اعراب]] نیز از غنایم بهره‌ای ندارند، اگرچه در کنار امام{{ع}} جنگ کرده باشند؛ زیرا [[رسول خدا]]{{صل}} با اعراب بر این امر [[مصالحه]] کرد که آنان در سرزمین خود بمانند و [[هجرت]] نکنند، مشروط بر اینکه اگر [[پیامبر]]{{صل}} از سوی [[دشمن]] مورد حمله ناگهانی دشمن قرار گرفت، [[اعراب]] را به [[جنگ]] با آن گسیل دارد و با [[همراهی]] آنان به [[جنگ با دشمن]] بپردازد، اما سهمی از [[غنیمت]] نداشته باشند و [[سنت پیامبر]]{{صل}} درباره آنان و غیر آنان جاری است.

اما زمینی که به [[زور]] و چیرگی و تاختن اسب گرفته شده باشد براساس [[مصالحه]] والی و توان آبادکننده آن، در [[قبایل]] نصف، یک سوم یا دو سوم عایدات، به گونه‌ای که به عاملان بر آن [[زمین]] [[زیان]] نرسد و [[مصلحت]] آنان در نظر گرفته شود، در [[اختیار]] ایشان می‌ماند»<ref>اصول کافى، ج۵، ص۴۴.</ref>.<ref>[[سید منذر حکیم|سید منذر حکیم،سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۹ (کتاب)| پیشوایان هدایت ج۹]]، ص ۳۳۱.</ref>